II FSK 2180/11

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2011-10-28

Skład orzekający: Sędzia WSA (del.) Beata Cieloch

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy doręczenie decyzji podatkowej żonie strony, która nie zamieszkuje z nią pod jednym adresem i nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego, jest skuteczne w świetle art. 149 Ordynacji podatkowej?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny błędnie ustalił stan faktyczny i nieprawidłowo przyjął skuteczność doręczenia decyzji na podstawie art. 149 Ordynacji podatkowej. Z akt sprawy wynikało, że przesyłka nie została doręczona dorosłemu domownikowi, lecz pozostawiono ją w urzędzie pocztowym do dyspozycji adresata, a następnie wydano ją żonie skarżącego, która nie spełniała kryteriów osoby uprawnionej do odbioru w rozumieniu przepisów. W związku z tym, sąd uchylił postanowienie WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odrzucił skargę J. T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w O. dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 r., uznając, że skarga została wniesiona po terminie. Sąd uznał, że decyzja została skutecznie doręczona żonie skarżącego w dniu 18 lutego 2011 r., a termin na wniesienie skargi upłynął 21 marca 2011 r., podczas gdy skarga została nadana 23 marca 2011 r. J. T. złożył skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie art. 149 Ordynacji podatkowej poprzez błędną interpretację skuteczności doręczenia.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Opolu.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Sędzia WSA (del.) Beata Cieloch po rozpoznaniu w dniu 28 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej J. T. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 9 maja 2011r., sygn. akt I SA/Op 221/11 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi J. T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w O. z dnia 4 lutego 2011 r., nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006r. postanawia uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Opolu. I.1. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 9 maja 2011r., sygn. akt I SA /Op 221/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odrzucił skargę J. T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w O. z dnia 4 lutego 2011r. Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006r. I.2. Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynikało, że skargą z dnia 21 marca 2011 r. nadaną listem poleconym w dniu 23 marca 2011r. skarżący zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w O. z dnia 4 lutego 2011 r., Nr [...]. Zaskarżona decyzja została wydana na skutek odwołania od decyzji Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w O. z dnia 16 września 2010 r. określającej zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. Decyzja Dyrektora zawierała pouczenie o sposobie i terminie wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego stosownie do treści art. 53 § 1 i art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a.). Decyzję organu odwoławczego doręczono w dniu 18 lutego 2011 r. dorosłemu domownikowi I. T. W związku z powyższym Sąd pierwszej instancji stwierdził, że zgodnie z art. 53 § 1 i art. 54 § 1 p.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie, za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Stosownie do wskazanych przepisów, termin do wniesienia skargi jest zachowany, gdy skarga zostanie złożona w organie lub wysłana do organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, w terminie trzydziestu dni, od dnia doręczenia stronie rozstrzygnięcia w sprawie. Początkową datą wskazanego terminu będzie- zgodnie z art. 111 § 1 k.c. w zw. z art. 83 § 1 p.p.s.a.- dzień następny po dniu, w którym stronie zostało doręczone rozstrzygnięcie podlegające zaskarżeniu. Powyższe oznacza, że po otrzymaniu rozstrzygnięcia strona postępowania ma trzydzieści dni na oddanie skargi w siedzibie organu, bądź nadanie jej na adres organu za pośrednictwem polskiego urzędu pocztowego. Stosownie bowiem do art. 83 § 3 p.p.s.a., data nadania przesyłki w polskim urzędzie pocztowym jest datą wniesienia skargi do sądu. Jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy - zgodnie z art. 83 § 2 p.p.s.a. Dalej Sąd pierwszej instancji podkreślił, że z akt sprawy niniejszego postępowania wynikało , iż zaskarżona decyzja z dnia 4 lutego 2011 r. została doręczona 18 lutego 2011 r. dorosłemu domownikowi, który podjął się oddania pisma stronie. Takie doręczenie Sąd uznał się za skuteczne stosownie do treści art. 149 ustawy z dnia z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacji podatkowej ( tekst jednolity Dz. U. 2005 nr 8, poz. 60, ze zm.- dalej w skrócie Ordynacja podatkowa) Wobec powyższego, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja - zawierająca prawidłowe pouczenie o sposobie i terminie wnoszenia skargi - została doręczona stronie skarżącej w dniu 18 lutego 2011 r., to bieg trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi rozpoczął się 19 lutego 2011 r., a upłynął z końcem dnia 20 marca 2011 r. Jednakże z uwagi na fakt, iż ostatnim dniem terminu była niedziela, a jest ona dniem wolnym od pracy, termin upłynął dnia następnego tj. 21 marca 2011 r. Tymczasem skarga wniesiona przez skarżącego została nadana do organu listem poleconym w dniu 23 marca 2011 r., wobec czego trzydziestodniowy termin z art. 53 § 1 p.p.s.a. nie został zachowany dlatego też Sąd odrzucił skargę. II. Skarżący – J. T. reprezentowany przez pełnomocnika będącego doradcą podatkowym złożył skargę kasacyjną od powyższego postanowienia domagając się uchylenia go w całości, przywrócenia terminu do złożenia skargi oraz zasądzenia kosztów postępowania na podstawie art. 203 p.p.s.a. Na podstawie art.174 pkt 2 p.p.s.a. skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy tj: art.149 Ordynacji podatkowej poprzez dokonanie błędnej interpretacji poprzez uznanie ,że w przedmiotowej sprawie nastąpiło skuteczne doręczenie decyzji na podstawie w/w przepisu. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej w szczególności podniesiono ,iż jak wynika z akt sprawy przesyłkę w dniu 18 lutego 2011r. odebrała na prośbę nieletniej córki skarżącego K. jej matka I. T. (żona skarżącego),stale zamieszkała w N. ul. L. [...] , która nie tylko nie zamieszkuje ze skarżącym od 6 lat pod jednym adresem , ale nie prowadzi też wspólnego gospodarstwa domowego. Przesyłka zaś została odebrana przez żonę skarżącego w Urzędzie Poczty w O. i to bez upoważnienia do odbioru , a nie jak ustalił Sąd pierwszej instancji w domu skarżącego w O. przy ul. C. [...], gdzie zamieszkuje skarżący. Odebrana przez nią przesyłka została przekazana skarżącemu za pośrednictwem córki dopiero w dniu 23 lutego 2011r. III. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje : Skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie, bowiem znalazł potwierdzenie w niej zarzut dokonania błędnego ustalenia stanu faktycznego poprzez pominięcie dostępnego w aktach sprawy materiału dowodowego ( dowodu doręczenia decyzji ) i w następstwie tego błędu nieprawidłowego przyjęcia skuteczności jej doręczenia na podstawie art. 149 Ordynacji podatkowej. Jak zasadnie podniesiono w skardze kasacyjnej, z potwierdzenia odbioru decyzji (k.407 akt adm.) wynika, że w przedmiotowej sprawie przesyłka nie została doręczona jak twierdził Sąd pierwszej instancji dorosłemu domownikowi- żonie skarżącego, który poddał się oddania korespondencji w trybie art.149 Ordynacji podatkowej, albowiem w adnotacji na przesyłce stwierdza się ,że z powodu niemożności doręczenia określonego w art. 148§1 lub art.149 Ordynacji podatkowej przesyłkę pozostawiono na okres 14 dni do dyspozycji adresata w Urzędzie Pocztowym o czym uczyniono wzmiankę na korespondencji. Przesyłkę dwukrotnie awizowano, pierwsze awizo w dniu 9.02.2011r. , a powtórne awizo skierowano w dniu 16.02.2011r. Natomiast w dniu 18.02. 2011r. jak słusznie zauważył wnoszący skargę kasacyjną przesyłkę adresowaną do skarżącego wydano w urzędzie pocztowym jego żonie, która podpisała się na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. W związku z powyższym w przedmiotowej sprawie miało miejsce doręczenie uregulowane w art. 150 Ordynacji podatkowej i zadaniem Sądu pierwszej instancji będzie przy ponownym rozpoznaniu sprawy, ustalenie, czy nastąpiło ono skutecznie ( do rąk osoby upoważnionej ).Wynik natomiast tych ustaleń będzie miał wpływ na ocenę terminowości złożenia skargi. Odnosząc się natomiast do wniosku skarżącego zawartego w skardze kasacyjnej o przywrócenie terminu do złożenia skargi, Naczelny Sąd Administracyjny pozostawił powyższy wniosek bez rozpoznania ,albowiem zgodnie z art.87§1p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia. Z kolei co do zarzutu naruszenia przez Sąd pierwszej instancji "art.183§2 pkt 5" Naczelny Sąd Administracyjny nie mógł się do niego merytorycznie odnieść , albowiem autor skargi kasacyjnej nie powołał jakiej ustawy to naruszenie dotyczyło. Biorąc powyżej wskazane naruszenia pod uwagę, Naczelny Sad Administracyjny na podstawie art. 185 §1p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu. Co do wniosku skarżącego o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego należy zauważyć, że Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 4 lutego 2008 r., sygn. akt I OPS 4/07 (ONSA i WSA 2008, nr 3, poz. 42), wyjaśnił, iż przepisy art. 203 i 204 p.p.s.a. nie mają zastosowania, gdy przedmiotem skargi kasacyjnej jest postanowienie sądu pierwszej instancji kończące postępowanie w sprawie. Do wspomnianej kategorii należy postanowienie o odrzuceniu skargi i dlatego nie orzeczono o kosztach postępowania kasacyjnego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło