VII SA/Wa 724/11

WyrokWSA w Warszawie2011-06-01

Skład orzekający: Tadeusz Nowak, Leszek Kamiński, Ewa Machlejd

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, rozpatrując odwołanie od części decyzji organu pierwszej instancji dotyczącej opłat za usunięcie drzew i krzewów, może rozpoznać również część decyzji, która nie została zaskarżona i stała się ostateczna?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy, rozpatrując odwołanie od części decyzji organu pierwszej instancji, nie może rozpoznać również tej części decyzji, która nie została zaskarżona i stała się ostateczna. Rozpoznanie takiej części narusza art. 16 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 k.p.a. Ponadto, opłaty za usunięcie drzew i krzewów na podstawie specustawy mogą być naliczane jedynie w odniesieniu do terenów zieleni i zadrzewień, o których mowa w ustawie o ochronie przyrody, a nie w odniesieniu do terenów leśnych.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi O. S.A. na decyzję Ministra Infrastruktury utrzymującą w mocy decyzję Wojewody zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę gazociągu wysokiego ciśnienia. Decyzja Wojewody zezwalała na usunięcie drzew i krzewów oraz ustalała opłaty za ich usunięcie, odraczając ich płatność do czasu wykonania nasadzeń rekompensujących. Skarżący wniósł odwołanie jedynie w części dotyczącej naliczenia opłaty za usunięcie drzew i krzewów z terenów leśnych. Minister Infrastruktury utrzymał decyzję Wojewody w mocy, uznając opłaty za zasadne.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Infrastruktury oraz stwierdził, że decyzja ta nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), , Sędzia WSA Leszek Kamiński, Sędzia WSA Ewa Machlejd, Protokolant spec. Sylwia Kruszyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 maja 2011 r. sprawy ze skargi O. S.A. w W. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zarządza zwrot na rzecz skarżącego O. S.A. w W. z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie tytułem nadpłaconego wpisu sądowego kwotę 4356 zł (cztery tysiące trzysta pięćdziesiąt sześć złotych), IV. zasądza od Ministra Infrastruktury na rzecz skarżącego O. S.A. w W. kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] lipca 2010 r., Nr [...], Wojewoda [...], na podstawie art. 15, art. 16 ust. 1, art. 34 ustawy z dnia 24 kwietnia 2009 r. o inwestycjach w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w Ś. (Dz. U. Nr 84, poz. 700), zw. dalej specustawą; art. 34 ust. 4, art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118, ze zm.), zw. dalej Prawem budowlanym; art. 84 ust. 1-5, art. 85 ust. 3 i 6, art. 86 ust. 1 pkt 7, ust. 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (tekst jedn. Dz. U. z 2009 r.. Nr 151, poz. 1220, ze zm.) oraz rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 13 października 2004 r. w sprawie stawek opłat dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew (Dz. U. Nr 228, poz. 2306, ze zm.); art. 93 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227, ze zm.) zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla O. S.A., z siedzibą w W. dla inwestycji: budowa gazociągu wysokiego ciśnienia dn 500mm, pr 8,4 mpa W.-G. odcinek XI - teren gminy S., woj. [...], na działkach o numerach ewidencyjnych: obręb geodezyjny D.: nr [...], nr [...] obręb geodezyjny B.: nr [...], nr [...] kategoria obiektu budowlanego - XXVI. W pozycji II decyzji w punktach: zezwolił wnioskodawcy na usunięcie z terenu działek nr: nr [...], nr [...]obręb geodezyjny D.; nr [...], nr [...] obręb geodezyjny B., objętych decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w Ś. Nr [...] z dnia [...] .03.2010r 186 drzew i 770,00 m 2 krzewów , zgodnie z załączonym do wniosku opracowaniem pt. "Inwentaryzacja i waloryzacja zieleni wraz z planem gospodarki zielenią , stanowiący tegralną część projektu budowlanego ustalił termin wycinki drzew i krzewów do [...] czerwca 2011 r., a w przypadku, gdy na drzewach znajdują się gniazda lęgowe ptaków, termin ograniczył od [...] października do końca lutego 2011 r.; ustalił następujące opłaty za usunięcie 186 drzew i 770,00 m2 krzewów w łącznej wysokości 875538,62 złotych; odroczył orzeczoną w pkt 3 opłatę na okres 3 lat od dnia realizacji nasadzeń rekompensujących orzeczonych w pkt 5 niniejszej decyzji, tj. do dnia [...] czerwca 2014 r. W przypadku nie wywiązania się z obowiązku wykonania nasadzeń rekompensujących lub w przypadku, gdy wykonane nasadzenia nie zachowają żywotności po upływie 3 lat od dnia posadzenia, należność należy wpłacić na konto NBP 0/0 G., nr konta [...] . Organem właściwym do pobrania opłaty jest Wojewoda [...]; zobowiązał wnioskodawcę do posadzenia w ramach rekompensaty za wycięte drzewa i krzewy, na terenie Nadleśnictwa K., stanowiącym część działki nr [...], obręb ewidencyjny P., gmina P. oddział [...] : 717 sztuk drzew iglastych i 1192 sztuk drzew liściastych, w terminie do [...]czerwca 2011 r., zgodnie z wytycznymi; zobowiązał do złożenia w Wydziale Infrastruktury Urzędu Wojewódzkiego w G. pisemnej informacji wraz z dokumentacją zdjęciową niezwłocznie po zakończeniu realizacji przesądzeń i nasadzeń oraz pisemnej informacji o gotowości do odbioru nasadzeń rekompensujących po upływie 3 lat od dnia ich realizacji. Na podstawie przepisów zawartych w art. 34 ust. 1 spec ustawy niniejszej decyzji nadał rygor natychmiastowego wykonania. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda [...], wskazał, że po dokonaniu analizy złożonej dokumentacji stwierdził, iż inwestor przedłożył kompletny wniosek, a w szczególności przedłożył decyzję Ministra Infrastruktury Nr [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. wyrażającą zgodę na budowę planowanej inwestycji, wydaną w oparciu o art. 32 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Do wniosku dołączono jednocześnie decyzję Wojewody [...] Nr [...] z dnia [...] marca 2010 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji w zakresie terminalu, w zakresie skutków, o których mowa a art. 24 ust. 1 specustawy, wydaną dla przedmiotowej inwestycji. Dla przedmiotowej inwestycji wydana została przez Wójta Gminy S. decyzja Nr [...] z dnia [...].04.2007 r. określająca środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia. Ponadto organ I instancji stwierdził zgodność projektu budowlanego z z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gazociągu wysokiego ciśnienia DN 500 Prob 8,4 MPa W.-G. wraz ze strefą ochronną - fragmentu przebiegającego przez teren wsi D., w Gminie S. (Uchwała Nr [...] Rady Gminy S. z dnia [...] grudnia 2002 r.). Przedmiotowy projekt budowlany został sporządzony, zgodnie z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi i sprawdzony przez projektantów posiadających wymagane uprawnienia budowlane i legitymujących się aktualnymi na dzień opracowania projektu i jego sprawdzenia - zaświadczeniami potwierdzającymi wpis projektantów na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego. Wojewoda [...] powołując się na treść art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego wskazał, że jest zobowiązany do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowej inwestycji. Jednocześnie wskazał, że działając w oparciu o przepis art. 16 ust. 1 specustawy zobligowany był do wydania zezwolenia na usunięcie drzew i krzewów znajdujących się na nieruchomościach objętych decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji w zakresie terminalu oraz ustalenia opłat za ich usunięcie, zgodnie z art. 84-87 ustawy o ochronie przyrody. Na terenie objętym decyzją o ustaleniu lokalizacji ww. inwestycji i wnioskiem o pozwolenie na budowę znajdują się: brzozy brodawkowate, świerki pospolite, modrzewie europejskie, sosny pospolite, dęby sp., dęby bezszypułkowe oraz krzewy - przeznaczone do usunięcia ze względu na kolizję z projektowaną inwestycją. Przyczyną usunięcia drzew i krzewów jest kolizja z nowym planem zagospodarowania terenu w zakresie pasa montażowego oraz strefy trwale pozbawionej drzew wzdłuż projektowanego gazociągu. Inwestor przedłożył pismo Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w G. nr [...] z dnia [...] czerwca 2010 r, informujące, że Nadleśnictwo K. dysponuje gruntem, stanowiącym część działki nr [...], obręb ewidencyjny P., gmina P., która może podlegać zalesieniu. Na ww. terenie wnioskodawca zobowiązany został do nasadzenia: 717 sztuk drzew iglastych i 1192 sztuk drzew liściastych. Uzasadniając poz II. decyzji Wojewoda wskazał, że co do zawartego w pkt. 1. zezwolenia argumenty strony uznano za uzasadnione; ad. pkt. 2. orzeczono zgodnie z art. 84. ust. 3 i art. 52 ust. 2 ustawy o ochronie przyrody; ad. pkt. 3 naliczono opłatę na podstawie art. 84 ust. 2 i ust. 3, art. 85 ust. 3 i 6 ustawy o ochronie przyrody oraz zgodnie z ww. rozporządzeniem Ministra Środowiska. Sposób wyliczenia opłaty przedstawiono w tabeli; ad. pkt. 4. odroczono opłatę z pkt 3 zgodnie z art. 84 ust. 4 ustawy o ochronie przyrody oraz zgodnie z art. 84 ust. 1-3 ww. ustawy ustalono warunki uiszczenia opłaty. Wskazano, że zgodnie z art. 84 ust. 5, jeżeli posadzone w zamian drzewa i krzewy zachowają żywotność po upływie trzech lat od dnia ich posadzenia, należność z tytułu ustalonej opłaty za usunięcie drzew i krzewów ulegnie umorzeniu; ad. pkt. 5. zobowiązanie do posadzenia drzew nałożono zgodnie z art. 83 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody oraz wytycznymi zawartymi w piśmie Ministerstwa Skarbu Państwa nr [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. skierowanym do Wojewody [...] ; ad. pkt. 6., zobowiązano wnioskodawcę do poinformowania Wydziału Infrastruktury Urzędu Wojewódzkiego w G. o zakończeniu nasadzeń i gotowości do komisyjnego odbioru. Ponadto Wojewoda wskazał, że w toku prowadzonego postępowania, przed wydaniem niniejszej decyzji, do organu I instancji nie wpłynęły pisemne zastrzeżenia dotyczące przedmiotowej inwestycji. Odwołanie od ww. decyzji w części dotyczącej naliczenia opłaty z tytułu usunięcia drzew i krzewów złożył O. S.A. W ocenie inwestora organ dokonał błędnej wykładni i niewłaściwie zastosował art. 16 oraz art. 28 specustawy. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r., znak: [...] Nr [...], Minister Infrastruktury, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071, ze zm.), po rozpatrzeniu ww. odwołania, utrzymał w mocy decyzję Wojewody [..]. W uzasadnieniu organ II instancji, odnosząc się do podniesionych w odwołaniu zarzutów, wskazał, że niesporną w niniejszej sprawie jest wysokość naliczonycłi opłat z tytułu usunięcia drzew i krzewów. Organ odwoławczy nie podziela stanowiska odwołującego się, jakoby Wojewoda [...]nie miał podstaw do nakładania na inwestora obowiązku ponoszenia opłat za usunięcie drzew i krzewów z terenów lasów. W ocenie Ministra Infrastruktury art. 83 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie przyrody nie znajduje zastosowania w omawianej sprawie, gdyż przepisy rozdziału 4 powyższej ustawy, za wyjątkiem art. 84-89 tejże ustawy, zostały wyłączone na mocy art. 16 ust. 1 specustawy, który stanowi odpowiednik wyłączonego art. 83 ustawy o ochronie przyrody określającego m.in. organ właściwy do wydania zezwolenia na wycięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości oraz wyjątki od obowiązku uzyskania w trybie przepisu art. 83 ustawy o ochronie przyrody ww. zezwolenia. W ocenie organu odwoławczego całkowicie chybionym jest zarzut niesłuszności nakładania na inwestora obowiązku sporządzania inwentaryzacji drzew i krzewów w odniesieniu do terenów leśnych. Stosownie bowiem do jednoznacznej dyspozycji art. 16 ust. 2 pkt 1 specustawy wniosek o wydanie pozwolenia na "budowę inwestycji w zakresie terminalu w przypadku, gdy wojewoda zezwala na usunięcie drzew lub krzewów znajdujących się na nieruchomościach objętych decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji w zakresie terminalu, powinien dodatkowo zawierać inwentaryzację drzew i krzewów znajdujących się na terenie objętym wnioskiem. Skoro ustawodawca posługuje się ogólnym sformułowaniem "terenie" przyjąć należy, zgodnie z regułą lege non distinguente, iż chodzi o każdy teren, bez względu na jego przeznaczenie. Za nieuzasadnione Minister Infrastruktury uznał również odwoływanie się do regulacji zawartej w ustawie z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2005 r.. Nr 45, poz. 435, ze zm.) z uwagi na charakter {lex specialis) przepisów ustawy z dnia 24 kwietnia 2009 r. w stosunku do ustawy o lasach (/ex generali). Ponadto z uwagi na brak uzasadnienia na czym, w ocenie odwołującego się miałoby polegać naruszenie w niniejszej sprawie art. 28 specustawy, wyłączającego w stosunku do gruntów rolnych i leśnych objętych decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji w zakresie terminalu stosowanie przepisów o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Minister Infrastruktury nie odniósł się merytorycznie do powyższego zarzutu. Jednocześnie wskazał, że nie znalazł podstaw, aby w oparciu o art. 139 k.p.a., tj. na niekorzyść odwołującego się, uchylić weryfikowaną decyzję w niezaskarżonej części. W szczególności Minister Infrastruktury stwierdził, iż inwestor dołączył do wniosku o pozwolenie na budowę: decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2010 r., znak: [...], ustalającą lokalizację inwestycji w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w Ś. dla inwestycji pn. "Budowa gazociągu wysokiego ciśnienia DN 500 MM, Pr 8,4 MPA W.- G., odcinek XI - teren gminy S. na działkach o numerach ewidencyjnych: obręb geodezyjny D.: nr [...], nr [...], obręb geodezyjny B.: nr [...], nr [...]. Ponadto wnioskodawca przedłożył oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania działkami inwestycyjnymi: obręb geodezyjny D.: nr [...], nr [...], obręb geodezyjny B: nr [...], nr [...] - na cele budowlane, decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] grudnia 2009 r., Nr [...], znak: [...], wyrażającą zgodę na realizację przedmiotowej inwestycji oraz decyzję Wójta Gminy S. z dnia [...] marca 2007 r., Nr [...] [...], o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację projektowanego przedsięwzięcia. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył O. S.A., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, jak również poprzedzającej jej decyzji organu I instancji w skarżonej w odwołaniu części dotyczącej ustalenia opłat z tytułu usunięcia drzew i krzewów z terenów leśnych (pkt II. 3 decyzji) oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania wg norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnią i niewłaściwe zastosowanie art. 16 oraz art. 28 specustawy. W ocenie strony skarżącej argumentacja przyjęta przez organ odwoławczy jakoby rzeczą bezsporną była zasadność naliczania przez wojewodę opłat z tytułu usunięcia drzew i krzewów z terenów leśnych z uwagi na fakt wyłączenia art. 83 ustawy o ochronie przyrody spod działania specustawy nie może zasługiwać na uwzględnienie. W ocenie skarżącego zamierzeniem ustawodawcy było wyłączenie procedur przewidzianych w ustawie o ochronie przyrody i zastąpienie ich specjalnymi procedurami w ramach specustawy. Gdyby interpretować zastosowanie art. 84-89 ustawy o ochronie przyrody jako wyłączenie art. 83 i wskazanego tam wyłączenia obowiązku uzyskania zezwolenia na wycięcie drzew w lasach, należałoby przyjąć, iż specustawa wprowadza zatem obowiązek uzyskania zezwolenia na wycięcie drzew i krzewów na wszystkich nieruchomościach, w tym także nieruchomościach leśnych i to za opłatą, co w ewidentny sposób utrudnia prowadzenie inwestycji w zakresie terminalu regazyfikacyjnego. Rozwiązania specustawy byłyby bowiem bardziej restrykcyjne niż zasady ogólne wynikające z ustawy o ochronie przyrody. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dna 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że wykonywana kontrola polega na weryfikacji decyzji lub postanowienia organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Rozpatrując sprawę pod kątem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja nie odpowiada prawu jednakże po części z innych przyczyn niż zostało to wskazane w skardze. Po pierwsze należy zauważyć, że decyzja organu I instancji wydana została wprawdzie w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę jednakże składała się z dwóch odrębnych w znaczeniu przedmiotowym części. W pierwszej udzielono pozwolenia na budowę, w drugiej zaś rozstrzygnięto w sprawie usunięcia drzew i krzaków. Odwołanie od tej decyzji zostało wniesione jedynie w części dotyczącej naliczenia opłaty z tytułu usunięcia drzew i krzewów. Jeżeli w decyzji zawarto różne rozstrzygnięcia pozostające ze sobą wprawdzie w związku, ale wyodrębnione w sposób pozwalający po uchyleniu części decyzji na pozostawienie pozostałej części decyzji w obrocie prawnym, nie ma przeszkód również do tego, aby skutecznie zaskarżyć część takiej decyzji w odwołaniu. Por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 września 1999 r., sygn. akt II SA 1580/99. Stwierdzić zatem należało, iż organ rozpatrujący odwołanie uzyskał jedynie kompetencję do rozpoznania sprawy tylko w tej części, która została zaskarżona w odwołaniu natomiast, jak wynika zarówno z osnowy decyzji II instancji, jak również z ostatniej części uzasadnienia tej decyzji, organ II instancji uczynił przedmiotem rozpoznania również tę część decyzji, która nie została zaskarżona, a dotyczyła udzielenia pozwolenia na budowę. Naruszono przez to art. 16 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 k.p.a. przez rozpatrzenie sprawy w II instancji w odniesieniu do części ostatecznej (wobec której nie złożono odwołania) decyzji organu I instancji. Już chociażby z tego względu należało wyeliminować z obrotu rozstrzygnięcie organu II instancji w powyższej części, stwierdzając, że decyzja organu I instancji w części obejmującej pozwolenie na budowę stała się ostateczna wobec nie wniesienia od niej odwołania. Niezależnie od powyższego należało uwzględnić skargę w odniesieniu do naruszenia przepisów prawa materialnego przez ich niewłaściwe zastosowanie, a to art. 16 specustawy w zw. z art. 27 i art. 84 ustawy o ochronie przyrody, przez bezpodstawne przyjęcie, że opłacie podlegają wszystkie drzewa i krzewy leżące w pasie gazociągu, a nie tylko te, które leżą poza terenami lasów. Ustawodawca wprowadzając szczególne uregulowania prawne umożliwiające przyspieszenie budowy ważnych, z punktu widzenia interesów państwa i społeczeństwa, inwestycji, a szczególnie inwestycji liniowych dotyczących budowy dróg, czy jak w tym przypadku w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego, tworzy konstrukcje prawne umożliwiające zastosowanie wielu przepisów materialnoprawnych niezbędnych dla rozstrzygnięcia sprawy, a także rozwiązań procesowych, których zadaniem jest możliwie szybkie uzyskanie ostateczności i wykonalności decyzji, po to by umożliwić rozpoczęcie i prowadzenie inwestycji. Jednakże mieć trzeba na względzie, że nie wszystkie zagadnienia prawnomaterialne udało się w tych ustawach pomieścić i z konieczności zawierają one odesłania do przepisów innych ustaw. Odpowiednie stosowanie przepisów nie zawsze jest jednak tożsame z ich bezpośrednim stosowaniem. Odpowiedniość oznacza bowiem różne możliwości stosowania przepisów: stosowanie bezpośrednie (pełne), stosowanie ze zmianami oraz niemożność stosowania określonych przepisów. Zob. J. Nowacki, "Odpowiednie" stosowanie przepisów prawa, PiP 1964, z. 3, s. 373-375; a także A. Błachnio-Parzych, Przepisy odsyłające systemowe. Wybrane zagadnienia, PiP 2003, z. 1, s. 44-45. w odniesieniu do uregulowań specustawy nie można przede wszystkim tracić z pola widzenia tego, że odesłania te stanowią jedynie uzupełnienie w niezbędnym zakresie potrzebnym do wydania rozstrzygnięcia. Odpowiedniość - w badanym przypadku - oznacza zatem konieczność dokonania modyfikacji przepisów, które stosować mamy odpowiednio do hipotezy normy prawnej, w której zawarto odesłanie. Mając zatem na uwadze to, że zarówno przepisy materialnoprawne, jak i procesowe zawarte w tych ustawach, powinny być rozumiane i wykładane z uwzględnieniem funkcji i celów, dla których ustawy te zostały uchwalone nie jest do zaakceptowania pogląd wyrażony w zaskarżonej decyzji oraz w odpowiedzi na skargę, że wyłączenie przez przepis szczególny (art. 16 specustawy) części rozdziału 4 ustawy o ochronie przyrody zatytułowanego ochrona terenów zieleni i zadrzewień z wyjątkiem art. 84-89 tej ustawy, oznacza, że zasadę zezwolenia na usuwanie drzew i krzewów, a także ustalanie w tym zakresie opłat, należy stosować w odniesieniu do wszystkich drzew i krzewów rosnących w pasie gazociągu, w tym również tych, które rosną na terenie lasów. Jak wynika z treści art. 16 specustawy do inwestycji w zakresie terminalu nie stosuje się przepisów rozdziału 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody z wyjątkiem art. 84-89 tej ustawy. Oznacza to, że wyłączono ze stosowania wszystkie przepisy zawarte w tym rozdziale z wyjątkiem wymienionych art. 84-89 tej ustawy, w tym również wyłączono przepis art. 83 tej ustawy. Ten ostatni przepis w ust. 6 pkt 1 stanowi, że przepisów ust. 1 i 2 (dotyczących udzielania zezwolenia) nie stosuje się do drzew lub krzewów rosnących w lasach. Organ II instancji przyjął, że niemożność zastosowania art. 83 ust. 6 pkt 1 tej ustawy powoduje, że w zezwoleniu wydawanym przez Wojewodę na podstawie art. 16 specustawy należy uwzględnić również wszystkie drzewa i krzewy rosnące w lasach znajdujących się w pasie budowy gazociągu, w konsekwencji wykonać ich szczegółową inwentaryzację (w tym ustalić gatunki i obwody drzew), a następnie naliczyć opłaty według zasad ujętych w niewyłącznych art. 84-89 tej ustawy. Skutkiem powyższego w sprawie kontrolowanej przez Sąd Wojewódzki ustalono opłaty, które ustalono w odniesieniu do terenów zieleni i zadrzewień o których mowa w ustawie o ochronie przyrody, jak i w odniesieniu do terenów lasów. Zdaniem Sądu Wojewódzkiego nie ma podstaw do tego, aby przyjąć, iż brak wyłączenia zawartego w art. 83 ust. 6 pkt 1 tej ustawy, jest podstawą, aby zasadę udzielenia zezwoleń na wycięcie drzew i krzewów, a co za tym idzie ustalenia opłat rozciągnąć poza tereny zieleni i zadrzewień o których mowa w ustawie o ochronie przyrody. Zgodnie z art. 5 pkt 21 przez tereny zieleni należy rozumieć tereny wraz z infrastrukturą techniczną i budynkami funkcjonalnie z nimi związanymi, pokryte roślinnością, znajdujące się w granicach wsi o zwartej zabudowie lub miast, pełniące funkcje estetyczne, rekreacyjne, zdrowotne lub osłonowe, a w szczególności parki, zieleńce, promenady, bulwary, ogrody botaniczne, zoologiczne, jordanowskie i zabytkowe oraz cmentarze, a także zieleń towarzyszącą ulicom, placom, zabytkowym fortyfikacjom, budynkom, składowiskom, lotniskom oraz obiektom kolejowym i przemysłowym. Z kolei w pkt 27 legalna definicja zadrzewień obejmuje drzewa i krzewy w granicach pasa drogowego, pojedyncze drzewa lub krzewy albo ich skupiska niebędące lasem w rozumieniu art. 3 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2005 r. Nr 45, poz. 435, z późn. zm.3), wraz z terenem, na którym występują, i pozostałymi składnikami szaty roślinnej tego terenu, spełniające cele ochronne, produkcyjne lub społeczno-kulturowe. Wyprowadzić z powyższego należało wniosek, że udzielenie zezwolenia o którym mowa w art. 16 specustawy odnosić się może jedynie do tych form zieleni i zadrzewień, które obejmuje swoim przedmiotem regulacja ustawy o ochronie przyrody, a zatem tylko do terenów zieleni i zadrzewień, o których mowa w art. 5 pkt 21 i 27 tej ustawy, a zatem terenów niebędących lasami. Dla takiej wykładni znaczenie powinien też mięć wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 6 czerwca 2006 r. sygn. akt K 23/05 odnoszący się wprawdzie do specustawy drogowej, lecz co do zasady mającej znaczenie i w rozpatrywanej sprawie . W wyroku tym Trybunał Konstytucyjny oceniając zgodność rezygnacji z niektórych form ochrony przyrody z Konstytucją stwierdził m.in., że władze publiczne są bowiem przede wszystkim zobowiązane do "prowadzenia polityki zapewniającej bezpieczeństwo ekologiczne współczesnemu i przyszłym pokoleniom" (art. 74 ust. 1). Sformułowanie to ma charakter typowy dla określenia zadań (zasad polityki) państwa, nie rodzi natomiast bezpośrednio jakichkolwiek praw podmiotowych po stronie jednostki. Pojęcie "bezpieczeństwo ekologiczne" należy rozumieć jako uzyskanie takiego stanu środowiska, który pozwala na bezpieczne przebywanie w tym środowisku i umożliwia korzystanie z tego środowiska w sposób zapewniający rozwój człowieka. Ochrona środowiska jest jednym z elementów "bezpieczeństwa ekologicznego", ale zadania władz publicznych są szersze - obejmują też działania poprawiające aktualny stan środowiska i programujące jego dalszy rozwój. Podstawową metodą uzyskania tego celu jest - nakazane przez art. 5 Konstytucji - kierowanie się zasadą zrównoważonego rozwoju, co nawiązuje do ustaleń międzynarodowych, w szczególności konferencji w Rio de Janeiro w 1992 r. (por. J. Boć, [w:] Konstytucje Rzeczypospolitej oraz komentarz do Konstytucji RP z 1997 r., pod red. J. Boda, Wrocław 1998, s. 24 i nast.). W ramach zasad zrównoważonego rozwoju mieści się nie tylko ochrona przyrody czy kształtowanie ładu przestrzennego, ale także należyta troska o rozwój społeczny i cywilizacyjny, związany z koniecznością budowania stosownej infrastruktury, niezbędnej dla - uwzględniającego cywilizacyjne potrzeby -życia człowieka i poszczególnych wspólnot. Idea zrównoważonego rozwoju zawiera więc w sobie potrzebę uwzględnienia różnych wartości konstytucyjnych i stosownego ich wyważenia. Jeżeli zatem wprowadzenie przez ustawodawcę w ustawie o ochronie przyrody zasad ponoszenia opłat za wycięcie drzew służyć ma ochronie podstawowych wartości ujętych w tejże ustawie, to nie ma podstaw do rozciągania zasad ochronnych w stosunku do lasów, które spełniają również funkcję produkcyjną, w związku z czym kwestie wycinki drzew w lasach ustawodawca potraktował zupełnie odmiennie niż na obszarach zieleni i zadrzewień. Podejmując w niniejszym wyroku rozstrzygnięcie polegające na uchyleniu decyzji organu II instancji, Sąd Wojewódzki miał na uwadze wykładnię art. 31 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych zawartą w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 listopada 2010 r., sygn. akt II OSK 2148/1, zgodnie z którą sąd może uchylić decyzję organu II instancji pozostawiając w obrocie decyzję I instancji, wykonalną - w tym przypadku - na podstawie art. 34 ust. 1 specustawy W związku z powyższym, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z 30 sierpnia 2002 r.. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r.. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) Sąd orzekł jak w sentencji wyroku. W pkt II wyroku orzeczono na podstawie' art. 152 ww. ustawy. Koszty zasądzono na podstawie art. 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło