II SA/Wa 676/11
WyrokWSA w Warszawie2011-06-02
Skład orzekający: Adam Lipiński, Ewa Pisula - Dąbrowska, Przemysław Szustakiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej stwierdzające zdolność do zawodowej służby wojskowej, mimo istnienia schorzeń, które skarżący uważa za podstawę do ustalenia inwalidztwa i podwyższenia świadczenia emerytalnego, zostało wydane z naruszeniem przepisów prawa?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest uprawniony do weryfikacji medycznej oceny stanu zdrowia dokonanej przez wojskową komisję lekarską. Kontrola sądu ogranicza się do sprawdzenia prawidłowości postępowania, wszechstronności badań, wyczerpującego wywiadu i zgodności kwalifikacji z przepisami. W niniejszej sprawie postępowanie było prawidłowe, a skarżący nie wykazał, aby jego schorzenia kwalifikowały go do inwalidztwa lub były związane ze służbą wojskową w sposób uzasadniający podwyższenie świadczenia emerytalnego.Stan faktyczny
Skarżący P.Z. wniósł skargę na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej (RWKL) w W., które utrzymało w mocy orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej (TWKL) stwierdzające jego zdolność do zawodowej służby wojskowej i brak podstaw do zaliczenia go do grupy inwalidztwa. Skarżący podniósł, że orzeczenie zamyka mu drogę do podwyższenia świadczenia emerytalnego, a jego schorzenia powstały w związku ze służbą wojskową. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński Sędziowie WSA Ewa Pisula - Dąbrowska (spr.) Przemysław Szustakiewicz Protokolant specjalista Elwira Sipak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi P.Z. na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w W. z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do zawodowej służby wojskowej oddala skargę
Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w [...] orzeczeniem nr [...] z dnia [...] stycznia 2011 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymała w mocy orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] nr [...] z dnia [...] października 2010 r., którym to orzeczeniem stwierdzono, że P. Z. jest zdolny do zawodowej służby wojskowej oraz, że stwierdzone u niego schorzenia nie uzasadniają zaliczenia go do żadnej grupy inwalidztwa, albowiem jest nadal zdolny do służby. Nadto, że stwierdzone u niego schorzenia nie powstały w związku z pełnioną przez niego służbą wojskową.
Organ podał, że w toku postępowania orzeczniczego prowadzonego w oparciu o:
– art. 20 ust. 1-3 i art. 21 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 66 z późn. zm.),
– § 4, § 17 i § 24 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 stycznia 2006 r. w sprawie orzekania o inwalidztwie żołnierzy zawodowych zwolnionych z zawodowej służby wojskowej oraz emerytów i rencistów wojskowych a także właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 12, poz. 75),
– § 4 i § 16 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 15, poz. 80),
u badanego P. Z. stwierdzono następujące schorzenia:
– § 34 pkt 2, § 62 pkt 1 – [...],
– § 66 pkt 2 – [...],
– § 26 pkt 8 – [...].
W motywach uzasadnienia organ wskazał, że P. Z. służbę wojskową pełnił od dnia [...] kwietnia 1992 r. do dnia [...] grudnia 2009 r. i na własną prośbę został skierowany na badania lekarskie w celu określenia stanu zdrowia.
Po wykonaniu stosownych badań uznano P. Z. za zdolnego do zawodowej służby wojskowej. Organ stwierdził, że zgodnie z obowiązującymi przepisami, zawartymi w zał. nr 1 i zał. nr 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 31 marca 2003 r. w sprawie ustalenia wykazu chorób powstałych w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby wojskowej oraz chorób i schorzeń, które istniały przed powołaniem do służby wojskowej, lecz uległy pogorszeniu lub ujawniły się w czasie trwania służby wskutek szczególnych właściwości lub warunków służby na określonych stanowiskach (Dz. U. Nr 62, poz. 567 ze zm.), nie ma żadnych podstaw prawnych do uznania zaburzeń [...] za schorzenia pozostające w związku ze służbą wojskową, a tym samym nie ma żadnych podstaw do uznania inwalidztwa.
Odnosząc się do schorzeń [...], organ stwierdził, że są to zmiany, które związane są z procesem naturalnego starzenia się organizmu, który rozpoczyna się w wieku dorastania i dotyczy w równym stopniu populacji cywilnej, jak i wojskowej.
Organ podkreślił, że P. Z. nie pełnił służby wojskowej w jednostkach desantowo-szturmowych czy Kompanii Reprezentacyjnej WP, a zatem warunki służby nie stanowiły czynnika etiologicznego tego schorzenia. Nadto, wskazał, że zmiany [...] występujące u żołnierzy zawodowych nie są większe i częstsze niż w zawodach takich jak: górnicy, hutnicy lub innych zawodach, w których pracę wykonuje się w pozycji przymusowego ustawienia kręgosłupa. Odnośnie schorzenia, obejmującego [...] żołnierza, organ stwierdził, że pozostają one w grupie schorzeń współistniejących, niestanowiących o grupie inwalidztwa. Wyjaśnił, że badany leczy się od kilku lat z tego powodu, ale nie był leczony szpitalnie. Dolegliwości z tego tytułu nie powodowały wcześniej jego niezdolności do zawodowej służby wojskowej, co jest potwierdzone orzeczeniami wojskowych komisji lekarskich: TWKL [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2005 r. i TWKL [...] nr [...] z dnia [...] czerwca 2007 r. (w których to po zakończeniu procesu orzeczniczego nie ustalono rozpoznań schorzeń dotyczących zaburzeń [...]).
Organ podkreślił, że powyższych orzeczeń, którymi uznano P. Z. za zdolnego do zawodowej służby wojskowej (kategoria 2), żołnierz nie kwestionował, a zatem zgadzał się z ich treścią.
Podniósł jednocześnie, że lekarz [...] po konsultacji nie stwierdził obecnie, aby schorzenie "przewlekłe zaburzenia [...]" sięgało granic inwalidztwa.
Podobnie konsultujący lekarze specjaliści, w tym [...] w procesie orzeczniczym w październiku 2010 r. nie stwierdził, aby schorzenia [...] u żołnierza obecnie sięgały granic inwalidztwa, podobnie jak w procesach orzeczniczych w 2007 r. i 2005 r.
Powyższe orzeczenie stało się przedmiotem skargi P. Z. do tutejszego Sądu.
Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, podniósł, że narusza ono jego interes prawny.
Wskazał, że jest emerytem wojskowym, że przeszedł na emeryturę ze względu na stan zdrowia i zaskarżone orzeczenie zamyka mu drogę do podwyższenia świadczenia emerytalnego w oparciu o art. 20 ust. 3 pkt 4 i 5 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
W ramach tak pojętej kontroli sądowej, m.in. aktów organów administracji wojskowej, sąd administracyjny nie jest uprawniony do weryfikacji orzeczeń komisji lekarskich z punktu widzenia medycznej oceny warunków zdrowotnych badanego. Sąd nie może też zmienić we własnym zakresie takiej oceny i zakwalifikować skarżącego do innej kategorii zdolności do służby wojskowej, niż uczyniła to komisja w oparciu o przeprowadzone badania lekarskie.
O ile organ administracji nie naruszy zasady swobodnej oceny dowodów, o której mowa w art. 80 k.p.a. oraz innych przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności traktujących o obowiązku dokładnego wyjaśnienia faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy i wyczerpującego zebrania całokształtu materiału dowodowego, to brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Kontrola orzeczeń wojskowych komisji lekarskich o uznaniu za zdolnego do służby wojskowej, dokonywana przez sąd administracyjny, sprowadza się więc do sprawdzenia prawidłowości postępowania poprzedzającego ustalenie jego stanu zdrowia, a w szczególności, czy badanie stanu zdrowia było wszechstronne, oparte na wyczerpującym wywiadzie chorobowym i pełnych badaniach przedmiotowych oraz czy dokonana następnie kwalifikacja zdolności żołnierza była zgodna z przepisami w sprawie zasad określenia zdolności do służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania komisji lekarskich w tych sprawach.
W ocenie Sądu, orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...], podjęte w przedmiotowej sprawie, spełnia te kryteria i odpowiada prawu.
TWKL w [...] po przeprowadzeniu postępowania orzeczniczego (tj. wykonaniu stosownych badań lekarskich i zapoznaniu się z dokumentacją orzeczniczo-lekarską) wydała orzeczenie nr [...], w którym rozpoznała u orzekanego:
- w ad. 1 – [...];
- w ad. 2 – [...] – § 66 pkt. 2;
- w ad. 3 – [...] – § 26 pkt. 8.
Schorzenia powyżej rozpoznane, TWKL ujęła w grupie schorzeń współistniejących i uznała P. Z. za zdolnego do zawodowej służby wojskowej – kategoria Z. Przy wydawaniu tego orzeczenia, TWKL wzięła pod uwagę aktualne, specjalistyczne konsultacje lekarskie (w tym [...]), przeprowadzone w ramach obecnego procesu orzeczniczego w TWKL [...] oraz wcześniejsze procesy orzecznicze toczące się względem orzekanego, a zakończone wydaniem orzeczeń nr [...] z dnia [...] grudnia 2005 r. i nr [...] z 2007 r.
W badaniu [...] - w obecnym postępowaniu orzeczniczym - badający lekarz specjalista [...] stwierdził cyt.: "[...]". Lekarz [...] nie stwierdził upośledzenia funkcji organizmu zainteresowanego, sięgających granic inwalidztwa. Podobnie, konsultujący inni lekarze: [...], po wykonanych badaniach klinicznych u zainteresowanego nie stwierdzili schorzeń, których zaawansowanie kliniczne sięgałoby granic inwalidztwa. Aktualne badanie [...] potwierdziło stan zdrowia, który wystąpił u skarżącego po leczeniu operacyjnym [...] w 2005 r., a który był także orzekany w procesach orzeczniczych w 2007 r. i 2005 r., zakończonych wydaniem orzeczeń nr [...] i nr [...] z dnia [...] grudnia 2005 r., którymi to orzeczeniami TWKL [...] uznała skarżącego za zdolnego do zawodowej służby wojskowej – kategoria Z.
Orzeczenia te zainteresowany znał i nie odwoływał się od nich.
Podzielić należało stanowisko organu, iż do czasu, kiedy skarżący pełnił czynną służbę wojskową, akceptował ocenę organów orzeczniczych, że jest zdrowy i zdolny do służby wojskowej, pomimo tego, że w trakcie pełnienia służby przeszedł leczenie operacyjne [...] i pozostaje od lat pod opieką lekarską w zakresie przewlekłych zaburzeń [...], w stopniu niewymagającym dotychczas leczenia szpitalnego.
Zauważyć należy, iż dopiero na etapie skargi skarżący podnosi, że w związku z przejściem na wcześniejszą emeryturę zaskarżone orzeczenie zamyka mu drogę do podwyższenia świadczenia.
Z zaistniałej chronologii wydarzeń wynika, iż dopóki skarżący pozostawał w czynnej służbie akceptował orzeczenia, stwierdzające jego zdolność do służby. Skarżący nie wyjaśnia, dlaczego nie zażądał ustalenia swojego stanu zdrowia przed zwolnieniem ze służby (przejściem na emeryturę). Skoro, jak twierdzi, na emeryturę przeszedł na własną prośbę z uwagi na stan zdrowia w 2009 r., powinien przed zwolnieniem się na własną prośbę zażądać ustalenia stanu zdrowia w zakresie ewentualnego inwalidztwa i jego związku ze służbą. Tym bardziej, że skarżący jest osobą młodą – [...] lat, która pełniła służbę przez okres 12 lat ([...]) z przerwą półtoraroczną ([...]).
Podniesione przez skarżącego zarzuty (w odwołaniu), iż na rozwój [...] na pewno miały wpływ takie czynniki, jak nacisk przełożonych na zajęcia z wf, sprawność fizyczną (biegi, ćwiczenia siłowe, skoki z wysokości), nie mogły zasługiwać na uwzględnienie, albowiem w tej kwestii wypowiedział się obszernie organ, wskazując, że warunki służby wojskowej nie stanowiły czynnika tego schorzenia, które występuje w różnych zawodach ze znacznie większymi przeciążeniami. Odnośnie twierdzenia skarżącego, iż zaburzenia [...] pojawiły się u niego po 10 latach od rozpoczęcia służby, stwierdzić należy, iż przeczy temu dołączone przez skarżącego zaświadczenie (epikryza [...] od 2002 r.).
Skoro skarżący rozpoczął służbę w 1997 r. z przerwą półtoraroczną ([...]), a leczy się co najmniej od 2002 r., to twierdzenie, że zaburzenia [...] pojawiły się po 10 latach nie pozostają w spójności z przedłożoną epikryzą od 2002 r.
Jak już wyżej wskazano, Sąd nie jest uprawniony do oceny merytorycznych (lekarskich) ustaleń.
Kontrola orzeczeń wojskowych komisji lekarskich o uznaniu za zdolnego do służby wojskowej obejmuje sprawdzenie prawidłowości postępowania, poprzedzającego ustalenie stanu zdrowia żołnierza, w szczególności czy badania stanu zdrowia były wszechstronne, oparte na wyczerpującym wywiadzie chorobowym i pełnych badaniach przedmiotowych oraz, czy dokonana następnie kwalifikacja zdolności żołnierza do służby wojskowej była zgodna z przepisami w sprawie zasad określenia zdolności do służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich.
W ocenie Sądu, organy wydały zaskarżone orzeczenia w oparciu o obowiązujące w dacie ich wydania przepisy prawne, zgodnie z procedurą przewidzianą dla postępowania orzeczniczego.
Dlatego też twierdzenia skargi, iż organ bezpodstawnie zamyka (zaskarżonym orzeczeniem) drogę do podwyższenia świadczenia emerytalnego, nie mogły zasługiwać na uwzględnienie, skoro skarżący jest osobą zdrową, zdolną do służby.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło