II SA/Ke 296/11
WyrokWSA w Kielcach2011-06-02
Skład orzekający: Sylwester Miziołek, Dorota Chobian, Beata Ziomek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy rozbudowa istniejącego budynku mieszkalnego na działce o szerokości mniejszej niż 16 metrów, usytuowanego w granicy działki, jest dopuszczalna, jeśli projekt rozbudowy zakłada zmianę wymiarów budynku w pasie przygranicznym o szerokości 3 metrów?Ratio decidendi
Rozbudowa istniejącego budynku mieszkalnego w granicy działki, która powoduje zmianę jego wymiarów w pasie przygranicznym o szerokości 3 metrów, jest niedopuszczalna, nawet na działce o szerokości mniejszej niż 16 metrów. Przepis § 12 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, nie uzależnia możliwości takiej rozbudowy od szerokości działki.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi R.P. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na rozbudowę, przebudowę i nadbudowę budynku mieszkalnego. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów dotyczących odległości między budynkami, zacieniania, odprowadzania wód opadowych oraz bezpieczeństwa pożarowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że organy administracji wadliwie zinterpretowały przepisy dotyczące usytuowania budynków przy granicy działki.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono od Wojewody na rzecz R.P. kwotę 740 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Miziołek, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian,, Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Katarzyna Tuz-Stando, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 2 czerwca 2011r. sprawy ze skargi R.P. na decyzję Wojewody z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku; III. zasądza od Wojewody na rzecz R.P. kwotę 740 ( siedemset czterdzieści ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wojewoda decyzją z dnia 1 marca 2011r. znak: [...] po rozpatrzeniu odwołania R. P. od decyzji Prezydenta Miasta z dnia 22 grudnia 2010r. znak: [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej A. P. i F. S. pozwolenia na rozbudowę, przebudowę i nadbudowę o kondygnację poddasza budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z wewnętrzną instalacją wod.-kan. i elektryczną na działce nr 518/2 i części działki nr 518/1 położonych przy ul. S. w K., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa i art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane, zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy.
Organ II instancji przedstawił następujący stan faktyczny i prawny.
Wnioskiem z dnia 4 października 2010r. A. P. i F. S. wystąpili do Urzędu Miasta o wydanie pozwolenia na rozbudowę, przebudowę i nadbudowę o kondygnacje poddasza, budynku mieszkalnego przy ul. S. w K., załączając oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania działką, decyzję Prezydenta Miasta z dnia 30.04.2010r. o warunkach zabudowy przeniesioną na A. P. i F. S. decyzją Prezydenta Miasta z dnia 21.07.2010r. oraz projekt budowlany inwestycji.
Po usunięciu stwierdzonych przez organ nieprawidłowości w przedłożonym projekcie budowlanym, Prezydent Miasta decyzją z dnia 22 grudnia 2010r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił wnioskodawcom pozwolenia na budowę.
Od powyższej decyzji odwołał się R. P. zarzucając organowi I instancji błędną analizę przesłaniania budynku na działce nr 597 na skutek nadbudowy, niezachowanie wymogów § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Odwołujący kwestionował sposób odprowadzenia wód opadowych z połaci dachu, rozbudowę budynku, który nie jest usytuowany całą szerokością w granicy działki oraz możliwość wykonania ściany grubości 12 cm w granicy z działką nr 597 bez naruszenia własności tej działki.
Rozpatrując odwołanie Wojewoda nie stwierdził podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji. Organ przytoczył brzmienie art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego określającego czynności organu przed wydaniem decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę wskazując, że wszelkie wymogi określone tym przepisem zostały spełnione.
W uzasadnieniu podniesiono, iż przedmiotowa inwestycja usytuowana jest w zabudowie mieszkaniowej jednorodzinnej, w odniesieniu do której regulacja § 12 ust. 3 pkt 1 i pkt 3 powołanego rozporządzenia z 2002r. dopuszcza sytuowanie budynku ścianą bez otworów okiennych i drzwiowych bezpośrednio przy granicy z działką budowlaną, na działce budowlanej o szerokości mniejszej niż 16m oraz rozbudowę budynku istniejącego, usytuowanego w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 od granicy z sąsiednią działką budowlaną, jeżeli w pasie o szerokości 3m wzdłuż tej granicy zostaną zachowane jego dotychczasowe wymiary, a także nadbudowę tak usytuowanego budynku o nie więcej niż jedną kondygnację, przy czym w nadbudowanej ścianie, zlokalizowanej w odległości mniejszej niż 4m od granicy nie może być otworów okiennych lub drzwiowych.
Z projektu zagospodarowania terenu przedmiotowej inwestycji wynika, że wnioskowany do przebudowy, nadbudowy i rozbudowy budynek mieszkalny o nieregularnym kształcie jest usytuowany ścianą północno-wschodnią przy granicy z działką nr 597. Szerokość działki inwestorów wynosi 15,85m, rozbudowywana część budynku znajduje się w głębi terenu, przy granicy z działką nr 597. Projekt przewiduje nadbudowę o jedną kondygnację, w ścianie usytuowanej w granicy brak jest otworów okiennych i drzwiowych. Powyższe okoliczności wskazują, że rozbudowa i nadbudowa budynku w granicy działki jest zgodna z warunkami określonymi w § 12 ust. 3 pkt 1 i pkt 3 cyt. rozporządzenia.
W oparciu o przedłożoną analizę wykonaną przez uprawnionego projektanta ustalono, że podwyższenie ściany budynku mieszkalnego nie spowoduje zacieniania pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w budynku usytuowanym na działce nr 597, w związku z tym nie zostaną naruszone przepisy § 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002r. Projektowany budynek znajduje się w odległości 8m od budynku usytuowanego na sąsiedniej działce, posiada ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o odpowiedniej klasie odporności ogniowej (EI 60), wyprowadzoną ponad pokrycie dachu na wysokość 30cm, zgodnie z § 272 ust. 3, § 271, § 235 ust. 2 i ust. 3 cyt. rozp.
Nadto projekt budowlany jest kompletny, zawiera informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia i został sporządzony przez projektantów posiadających wymagane uprawnienia budowlane i legitymujących się zaświadczeniami o przynależności do właściwej izby samorządu zawodowego.
Odnosząc się do podniesionych w odwołaniu zarzutów wskazano, że odprowadzanie wód z połaci dachu odbywać się będzie rynną umieszczoną przy ścianie oddzielenia przeciwpożarowego, a następnie rurą spustową na teren działki inwestorów.
Skargę na decyzję Wojewody z dnia 1 marca 2011r. wniósł R. P. domagając się jej uchylenia i zasądzenia kosztów postępowania.
Skarżący zarzucił decyzji naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 kpa w zw. z art. 140 kpa i art. 144 kc przez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia sprawy, skutkującego przyjęciem, że:
1. rozbudowa budynku mieszkalnego nie spowoduje zmiany wymiarów tego budynku skutkującą niezachowaniem wymaganych prawem odległości pomiędzy sąsiadującymi budynkami,
2. podwyższenie ściany budynku nie ograniczy naturalnego oświetlenia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w budynku na działce nr 597,
3. ściana oddzielenia przeciwpożarowego nie spełnia wymagań klasy odporności ogniowej EI 60.
4. zsuwanie się śniegu z dachu stanowi zagrożenie ludzi i mienia na działce nr 597.
5. rozbudowa, przebudowa i nadbudowa budynku mieszkalnego na dzialce wpłynie niekorzystnie na możliwości rozbudowy budynku mieszkalnego na działce nr 597.
Do skargi załączono opinię rzeczoznawcy budowlanego, dr inż. J. S.
Dodatkowo w piśmie procesowym z dnia 27 maja 2011r. skarżący zakwestionował projekt budowlany w zakresie w jakim nie zawiera oceny technicznej obejmującej ocenę aktualnych warunków geologiczno-inżynierskich. Nie dokonano jego zdaniem, obliczeń sprawdzających czy projektowana nadbudowa przeniesie dodatkowe obciążenia przypadające na mur i fundament.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację zawartą w treści zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:
Skarga znajduje usprawiedliwione podstawy.
Zgodnie z art. 1, art. 2 i art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania jeżeli mogły one mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Wychodząc z tak zakreślonych granic kognicji Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja Wojewody oraz poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Miasta zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego.
Zaprezentowanego w zaskarżonym orzeczeniu stanowiska organów administracji co do możliwości rozbudowy, przebudowy i nadbudowy budynku mieszkalnego na działce nr 518/2 i części działki nr 518/1 zgodnie z załączonym projektem zagospodarowania terenu, Wojewódzki Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę nie podziela.
Przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę właściwy organ stosownie do treści art. 35 ustawy ma wynikający z ust. 1 pkt 2 powołanego przepisu obowiązek sprawdzenia m.in. zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Do tych przepisów zalicza się rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 ze zm. – zwanego dalej rozp.). W § 12 rozp. zostały określone warunki usytuowania budynków w stosunku do granicy z działką sąsiednią, mające na celu zapewnienie podstawowych warunków użytkowych i bezpieczeństwa w zabudowie, w korelacji do innych przepisów rozporządzenia, dotyczących oświetlenia dziennego pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi (§ 13) i nasłonecznienia określonych pomieszczeń (§ 60) oraz bezpieczeństwa pożarowego (§ 271 i 273), z uwzględnieniem prawidłowości zabudowy danej działki oraz obszaru jej oddziaływania na teren działek sąsiednich.
Zgodnie z ust. 3 § 12 w zabudowie jednorodzinnej, dopuszcza się:
pkt 1) sytuowanie budynku ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych bezpośrednio przy granicy z sąsiednia działką budowlaną lub w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 pkt 2, lecz nie mniejszej niż 1,5m, na działce budowlanej o szerokości mniejszej niż 16m,
pkt 3) rozbudowę budynku istniejącego, usytuowanego w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 od granicy z sąsiednią działką budowlaną, jeżeli w pasie o szerokości 3m wzdłuż tej granicy zostaną zachowane jego dotychczasowe wymiary, a także nadbudowę tak usytuowanego budynku o nie więcej niż jedną kondygnację, przy czym w nadbudowanej ścianie, zlokalizowanej w odległości mniejszej niż 4m od granicy nie może być otworów okiennych lub drzwiowych.
Analiza powyższych zapisów rozporządzenia prowadzi do stwierdzenia, że w zabudowie jednorodzinnej, na działce budowlanej o szerokości mniejszej niż 16m można sytuować, a więc zbudować nowy budynek w granicy działki. Natomiast warunkiem rozbudowy już istniejącego na takiej działce budynku, usytuowanego w granicy działki jest to, aby na skutek rozbudowy nie doszło do zmiany jego wymiarów w pasie przygranicznym o szerokości 3m.
Za nieuzasadniony uznać należy pogląd organu, jakoby pkt 1 ust. 3 art. 12 wykluczał stosowanie punktu 3 tego przepisu do działek o szerokości mniejszej niż 16m. Takie bowiem wyłączenie nie wynika wprost z regulacji zawartej w art. 12 ust. 3 pkt 3 ani do takiej wykładni nie mogą prowadzić względy celowościowe. Przeciwnie, gdyby uznać, iż pkt 3 nie znajduje zastosowania do przewidzianych w nim inwestycji na działkach o szerokości mniejszej niż 16m, mogłoby to prowadzić do możliwości nadbudowy budynków usytuowanych na takich działkach tuż przy granicy o dowolna ilość kondygnacji.
Reasumując, zdaniem składu orzekającego przepis § 12 ust. 3 pkt 1 dotyczy możliwości budowy nowego budynku mieszkalnego na działce o szerokości mniejszej niż 16m, natomiast pkt 3 unormowania zawartego w § 12 ust. 3 dotyczy wszystkich wymienionych w nim rodzajów inwestycji, prowadzonych zarówno na działkach szerokich jak i na działkach o szerokości mniejszej niż 16m.
Z załączonego do projektu budowlanego projektu zagospodarowania terenu wynika, że inwestor planuje rozbudowę istniejącego budynku mieszkalnego wzdłuż granicy, co powoduje, że w pasie o szerokości 3m wzdłuż granicy, nie zostaną zachowane dotychczasowe wymiary budynku. W ocenie Sądu taka rozbudowa, jest niedopuszczalna, albowiem narusza warunki określone w § 12 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia. Odmiennego stanowiska nie uzasadnia przyjęcie, iż szerokość działki inwestora nie przekracza 16m, co zdaniem organu świadczy o możliwości rozbudowy zgodnie z załączonym projektem zagospodarowania terenu. Jak już bowiem wyżej podniesiono, w świetle regulacji zawartej w § 12 ust. 3 pkt 3 rozp. przy projektowanej rozbudowie szerokość działki, na której znajduje się budynek nie ma znaczenia.
Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, iż zarówno organ II jak i organ I instancji dokonali wadliwej interpretacji § 12 ust. 3 pkt 1 i 3 rozporządzenia w zakresie odnoszącym się do zagospodarowania działki i rozbudowy budynku mieszkalnego uznając, że będący częścią projektu budowlanego - projekt zagospodarowania terenu nie narusza warunków określonych tymi przepisami. Z tego względu doszło do naruszenia art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane, które miało wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia uchylenie zarówno zaskarżonej jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
W ponownym postępowaniu organy winny mieć na względzie zaprezentowaną przez Sąd wykładnię przepisów w zakresie wyżej wskazanym i dać temu wyraz oceniając przedłożony przez inwestorów projekt budowlany.
Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a, art. 135, art. 152 ustawy p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji.
.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło