IV SA/Wa 443/11
WyrokWSA w Warszawie2011-06-13
Skład orzekający: Jakub Linkowski, Danuta Kania, Teresa Zyglewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy części samochodowe, które zostały sprzedane jako części zamienne, ale znajdują się w stanie znacznego zużycia, korozji, zawierają płyny eksploatacyjne i są luzem wymieszane w kontenerze, mogą być uznane za odpady w rozumieniu ustawy o odpadach i rozporządzenia o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów?Ratio decidendi
Sąd uznał, że części samochodowe znajdujące się w kontenerze, które są w stanie znacznego zużycia, korozji, zawierają płyny eksploatacyjne, są luzem wymieszane i nieodpowiednio zabezpieczone do transportu, spełniają definicję odpadów. W związku z tym, ich międzynarodowe przemieszczanie bez odpowiedniego zgłoszenia stanowiło nielegalne przemieszczanie odpadów, a skarżąca spółka jako podmiot wysyłający ponosi za to odpowiedzialność. Sąd oddalił skargę, uznając zaskarżone postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska za zgodne z prawem.Stan faktyczny
Przedsiębiorstwo W. Sp. z o.o. wniosło skargę na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska (GIOŚ), które utrzymało w mocy wcześniejsze postanowienie zobowiązujące spółkę do oddania odpadów (części samochodowych) do przedsiębiorcy posiadającego odpowiednie zezwolenie. Spółka zarzuciła m.in. naruszenie przepisów k.p.a. poprzez uznanie jej za stronę postępowania, nieprawidłowe zakwalifikowanie części jako odpadów oraz zaniechanie przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego. GIOŚ stwierdził, że części samochodowe, ze względu na ich stan zużycia, korozję, obecność płynów eksploatacyjnych i sposób transportu, stanowią odpady, a ich wywóz do Egiptu był nielegalnym międzynarodowym przemieszczaniem odpadów.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędziowie Sędzia WSA Danuta Kania (spr.), Sędzia WSA Teresa Zyglewska, Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2011 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa W. Sp. z o.o. z siedzibą w C. na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do oddania odpadów - oddala skargę -
Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez Przedsiębiorstwo Wielobranżowe [...] Sp. z o.o. z siedzibą w C. (dalej: "Spółka"), reprezentowanej przez profesjonalnego pełnomocnika, jest postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska (dalej: "GIOŚ") z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie własne z dnia [...] października 2010 r. nr [...] zobowiązujące Spółkę do oddania odpadów o kodzie 160121* w postaci m.in. 64 silników spalinowych, 40 skrzyń biegów, 26 przekładni kierowniczych, 31 kolumn kierowniczych, 36 mostów tylnych, 16 wałów napędowych oraz chłodnic, alternatorów, cewek zapłonowych, rozruszników, gaźników, lamp, zderzaków, drzwi, masek, felg stalowych z oponami, przewodów elektrycznych, elementów z tworzyw sztucznych, nielegalnie przemieszczanych z terenu Polski na terytorium E., do przedsiębiorcy posiadającego zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie zbierania i odzysku odpadów o ww. kodach, w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia otrzymania postanowienia.
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia GIOŚ przedstawił dotychczasowy tok postępowania wskazując, co następuje:
W dniach [...] września 2010 r., w wyniku kontroli celnej kontenera na terenie DTC w G. przy ul. [...] ujawniono nielegalne międzynarodowe przemieszczanie odpadów w postaci części samochodowych zawierających niebezpieczne elementy. O powyższym organy celne poinformowały GIOŚ przekazując zgromadzoną w sprawie dokumentację, m.in. notatkę służbową z dnia [...] września 2010 r. sporządzoną przez funkcjonariusza Urzędu Celnego w G., z której wynika, iż na podstawie dokumentacji fotograficznej wykonanej w toku oględzin kontenera [...] stwierdzono, według deklaracji w zgłoszeniu celnym, jego zawartość w postaci silników samochodowych, skrzyń biegów, elementów układu kierowniczego, alternatorów, cewek zapłonowych, felg stalowych kół, wentylatorów, chłodnic, gaźników, lamp samochodowych, mostów napędowych, silników wycieraczek, kanap samochodowych i części nadwozia. Po otwarciu kontenera stwierdzono, że sam sposób przewozu (zapakowania) towaru może
świadczyć, iż towar ten stanowią odpady nie przedstawiające wartości użytkowej. Towar ten nosi ślady intensywnego użytkowania oraz zanieczyszczenia substancjami olejowymi.
Według Protokołu z kontroli Nr [...] przeprowadzonej przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w dniu [...] września 2010 r., w ww. kontenerze znajdowały się załadowane luzem części samochodowe takie jak: silniki, elementy układu napędowego, osie z tarczami hamulcowymi, skrzynie biegów, przekładnie kierownicze, kola z ogumieniami, drzwi, maski przednie etc., według wykazu na fakturze VAT [...] z dnia [...] września 2010 r. Organ kontrolny zwrócił uwagę, iż w przedmiotowym kontenerze znajdowały się również części, których nie wyszczególniono w ww. fakturze, tj. felgi stalowe z oponami, przewody elektryczne, kolumny McPhersona, elementy z tworzyw sztucznych nie związane z żadną częścią pojazdu. Wskazał, iż części wypełniające kontener znajdują się w stanie znacznego zużycia (korozja) oraz zawierają nieusunięte płyny eksploatacyjne (ślady zanieczyszcenia olejem). Zaznaczył, że sposób transportu, tj. bezładny załadunek wymieszanych części samochodowych, obecność części nienadających się do wykorzystania (wycięte fragmenty karoserii, uszkodzone drzwi nadające się wyłącznie do złomowania), obecność części niewymienionych w fakturze oraz stan tych części stanowią odpady, które powinny zostać poddane wyłącznie procesowi odzysku. Dołączona do ww. Protokołu dokumantacja fotograficzna, stanowi potwierdzenie zamieszczonych w nim zapisów.
Według faktury VAT nr [...][...] Sp. z o.o. - jako sprzedawca - wyzbyła się przedmiotowych, zużytych części samochodowych na rzecz nabywcy - [...]K. E.
Mając powyższe na względzie, w dniu [...] października 2010 r. GIOŚ wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie określenia sposobu gospodarowania odpadami o kodzie 160121* oraz 160122 w postaci przedmiotowych zużytych części samochodowych przez [...] Sp. z o.o., jako podmiot wysyłający odpady, odpowiedzialny za ich nielegalne międzynarodowe przemieszczanie z Polski na terytorium E.
Następnie, postanowieniem znak: [...]z dnia [...] października 2010 r., GIOŚ zobowiązał [...]Sp. z o.o. do oddania przedmiotowych odpadów do przedsiębiorcy posiadającego zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie zbierania i odzysku przedmiotowych odpadów.
W podstawie prawnej rozstrzygnięcia organ powołał art. 25 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (Dz. U. Nr 124, poz. 859 ze zm.) w związku z art. 24 ust. 2 lit. b i art. 2 pkt 35 rozporządzenia (WE) Nr 1013/2006 Parlamentu i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów (Dz. Urz. UE L190 z dnia 12 lipca 2006 r. ze zm.) oraz art. 25 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (tekst jedn. Dz. U. Z 2010 r., nr 185, poz. 1243 ze zm.).
W zażaleniu na ww. postanowienie pełnomocnik [...]Sp. z o.o. wniósł o jego uchylenie w całości i umorzenie postępowania w stosunku do skarżącej Spółki zarzucając:
- naruszenie art. 28 k.p.a. poprzez uznanie, że [...]Sp. z o.o. jest stroną postępowania,
- naruszenie art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach w zw. z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 września 2005 r. w sprawie wykazu przedmiotów wyposażenia i części wymontowanych z pojazdów, których ponowne zużycie zagraża bezpieczeństwu ruchu drogowego lub negatywnie wpływa na środowisko, oraz art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez nieuzasadnione stwierdzenie, że części zamienne będące przedmiotem postępowania są odpadami i powinny zostać oddane do przedsiębiorcy posiadającego zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie zbierania i odzysku odpadów,
- naruszenie prawa wspólnotowego w postaci załącznika V Dyrektywy 2005/64/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 26 października 2005 r. dotyczącej homologacji typu pojazdów mechanicznych pod względem ich przydatności do ponownego użycia, zdolności do recyklingu i odzysku oraz zmieniającej dyrektywę Rady 70/156/WEG poprzez nieuwzględnienie jego treści przy ocenie, czy dane części samochodowe stanowią odpady.
Nadto pełnomocnik wniósł o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego rzeczoznawcy samochodowego wobec rozbieżności stanowisk organu i skarżącej Spółki odnośnie tego, czy sprzedane przez Spółkę części zamienne stanowią odpady w rozumieniu art. 3 ust. 1 ustawy o odpadach.
W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, motywując zaskarżone postanowienie GIOŚ wskazał, co następuje:
Zgodnie z Protokołem kontroli Nr [...] przeprowadzonej przez [...] WIOŚ, w kontenerze [...] znajdują się ww. części samochodowe, z których część została zawarta w fakturze VAT nr [...]wystawionej przez skarżącą Spółkę na rzecz egipskiego nabywcy. Silniki znajdujące się ww. kontenerze zawierają płyny eksploatacyjne, czego dowodem są ślady zanieczyszczenia olejem. Części te znajdują się w stanie znacznego zużycia, korozji, a ponadto zostały z sobą zmieszane i luzem umieszczone w kontenerze. Powyższe ustalenia zostały potwierdzone dokumentacją fotograficzną, dołączoną do ww. protokołu. Przedstawia ona mieszaninę zużytych, ww. części samochodowych, które w żaden sposób nie zostały zabezpieczone przed uszkodzeniem w trakcie transportu, oczyszczone ani posortowane. Co więcej, płyny eksploatacyjne (oleje) znajdujące się w niektórych częściach (np. silniki samochodowe, kolumny McPherson) spowodowały zanieczyszczenie olejami innych części.
Ze znajdującego się w aktach sprawy pisma skarżącej Spółki z dnia [...] października 2010 r. wynika, iż Spółka prowadzi działalność w zakresie demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji, a części objęte ww. fakturą pochodzą z demontażu pojazdów. Powołując przepisy ustawy z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji (Dz. U. Nr 25, poz. 202 ze zm.) oraz rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 28 lipca 2005 r. w sprawie minimalnych wymagań dla stacji demontażu oraz sposobu demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji (Dz. U. Nr 143, poz. 1206 ze zm.) organ stwierdził, iż - bezładny i niezabezpieczony przed uszkodzeniem w transporcie oraz wyciekiem płynów eksploatacyjnych - sposób załadowania przedmiotowych części samochodowych, a także znaczny stopień ich zużycia i korozji dowodzą, iż nie stanowiły one części nadających się do ponownego użycia. Dodatkowo wśród części samochodowych załadowanych do przedmiotowego kontenera znajdują się części, których ponowne użycie zagraża bezpieczeństwu ruchu drogowego lub negatywnie wpływa na środowisko, a których stosowanie w pojazdach zostało zakazane na mocy art. 66 ust. 4 pkt 1 a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 ze zm.). Lista części objętych ww. zakazem stanowi załącznik do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 września 2005 r. (Dz. U. Nr 201, poz. 1666).
Organ podniósł, iż na fotografiach wykonanych podczas rewizji, dołączonych do Protokołu Kontroli Nr [...], widoczny jest przewód paliwowy, a także przeguby na elemencie zawieszenia, które to części znajdują się w ww. załączniku do rozporządzenia Ministra Infrastruktury. Również pozostałe części samochodowe wymienione w fakturze, a także niewymienione w fakturze, a znajdujące się w kontenerze, niezawierające płynów eksploatacyjnych, z uwagi na znaczny stopień zużycia i korozji oraz brak zabezpieczeń w transporcie i bezładny ich załadunek, należy uznać za części nie nadające się do powtórnego użycia.
W świetle powyższego zdaniem organu, ww. części kwalifikują się do kategorii Q2 - produkty nie odpowiadające wymaganiom jakościowym oraz Q6 - przedmioty lub ich części nie nadające się do użytku. Nadto części objęte zakazem ponownego użycia kwalifikują się do kategorii Q13 - wszelkie substancje lub przedmioty, których użycie zostało prawnie zakazane, zgodnie z Załącznikiem nr 1 do ustawy o odpadach. Jak wynika z faktury VAT nr [...][...] Sp. z o.o. z siedzibą w C., wyzbyła się przedmiotowych części samochodowych na rzecz nabywcy egipskiego.
Biorąc powyższe pod uwagę GIOŚ uznał, iż sporne części samochodowe wypełniają definicję odpadu w rozumieniu art. 3 ust. 1 ustawy o odpadach. Części odpadów, które zawierają płyny eksploatacyjne stanowią odpady niebezpieczne i są sklasyfikowane pod kodem 160121* - niebezpieczne elementy inne niż wymienione w 160107 - 160111 i 160113 i 160114, natomiast odpady nie zawierające płynów eksploatacyjnych klasyfikuje się pod kodem 160122 - inne wymienione elementy, zgodnie z załącznikiem do rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie katalogów odpadów.
Nadto organ zaznaczył, iż spośród części objętych rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 28 września 2005 r., w kontenerze znajdują się m.in. przekładnie kierownicze, kolumny kierownicze i przewody elektryczne. W pozycji 5. załącznika do ww. znajdują się "przeguby układu kierowniczego i zawieszenia". O ile faktyczne nie jest jednoznaczne, iż wyszczególnione w fakturze przekładnie kierownicze i kolumny kierownicze zawierają ww. przeguby, to zgromadzona dokumentacja w sposób ewidentny wskazuje, iż w kontenerze znajduje się element zawieszenia zawierający takie przeguby, jak również gaźniki zawierające przewody paliwowe. Powyższe pozostaje jednak bez wpływu na rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy, a biorąc pod uwagę, iż przedmiotowe części stanowią odpady nie tylko z powodu, iż zostały objęte ww. rozporządzeniem, nie znajduje się uzasadnienia dla przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego na okoliczność, czy przekładnia kierownicza i kolumna kierownicza są tożsame z przegubem układu kierowniczego i układem blokady kierownicy. Mając powyższe na uwadze organ uznał, iż brak jest podstaw do uwzględnienia zarzutu naruszenia art. 3 ust. 1 ustawy o odpadach w związku z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 września 2005 r. oraz art. 7 i 77 k.p.a.
Za nieuzasadniony GIOŚ uznał również zarzut nieuwzględnienia w postępowaniu regulacji dyrektywy 2000/53/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 września 2002 r. w sprawie pojazdów wycofanych z eksploatacji podnosząc, iż dyrektywa ta została w całości implementowana do prawa krajowego.
W dalszej części uzasadnienia GIOŚ wskazał, iż odpady sklasyfikowane pod kodem 160121* zostały wyszczególnione jako odpady niebezpieczne w załączniku V do rozporządzenia WE Nr 1013/2006 w sprawie przemieszczania odpadów. Zgodnie z art. 36 ust. 1 lit. a ww. rozporządzenia, zakazany jest wywóz ze Wspólnoty, w celu dokonania odzysku w państwach, których nie obowiązuje decyzja OECD, odpadów wyszczególnionych jako niebezpieczne w załaczniku V do tego rozporządzenia. Ponadto, zgdnie z art. 36 ust. 1 lit. d ww. rozporządzenia, ww. zakazem objęte są również mieszaniny odpadów niebezpiecznych oraz mieszaniny odpadów niebezpiecznych z odpadami innymi niż niebezpieczne. Część odpadów zawierających płyny eksploatacyjne, klasyfikuje się pod kodem 160121*, zatem wywóz ww. odpadów ze Wspólnoty do E. jest zakazany. Część odpadów, które nie zawierają płynów eksploatacyjnych klasyfikuje się pod kodem 160122, a wyniku zmieszania ich z odpadami o kodzie 160121* stanowią mieszaninę dwóch rodzajów odpadów w rozumieniu art. 2 pkt 3 rozporządzenia WE Nr 1013/2006 w sprawie przemieszczania odpadów, której wywóz ze Wspólnoty do Egiptu również jest zakazany. Na podstawie art. 2 pkt 35 lit. f ww. rozporządzenia, nielegalne przemieszczanie odpadów oznacza przemieszczanie odpadów dokonane z naruszeniem m.in. art. 36 ww. rozporządzenia. Ponadto, stosownie do art. 3 ust. 1 lit. b pkt iii oraz pkt iv rozporządzenia Nr 1013/2006, przemieszczanie odpadów niesklasyfikowanych pod żadnym kodem w załączniku III, HIB, IV lub IVA, a także mieszanin odpadów niesklasyfikowanych pod żadnym kodem w załączniku III, IIIB, IV lub IVA, chyba, że zostały wyszczególnione w załączniku INA, wymaga zastosowania procedury uprzedniego pisemnego zgłoszenia i zgody właściwych zainteresowanych organów. Wobec powyższego, zgłaszający przed dokonaniem przemieszczenia ww. odpadów, obowiązany był złożyć stosowne zgłoszenie. W konsekwencji braku wypełnienia ww. obowiązku, w oparciu o art. 2 pkt 35 lit. a rozporządzenia Nr 1013/2006, przemieszczenie odpadów bez dokonania zgłoszenia go wszystkim właściwym organom, również stanowi nielegalne przemieszczanie odpadów. Słusznie zatem zdaniem organu odwoławczego, organ I. instancji w zaskarżonym postanowieniu powołał przepis art. 2 pkt 35 ww. rozporządzenia, jako podstawę prawną uznania przedmiotowego przemieszczania odpadów za nielegalne.
Zdaniem GIOŚ skarżąca Spółka, podejmując się prowadzenia transakcji handlowej, której przedmiotem są odpady, z podmiotem nieobjętym jurysdykcją państwa polskiego, winna dopełnić obowiązku dokonania stosownego zgłoszenia. Wobec niedopełnienia tego obowiązku, przemieszczenie odpadów stało się nielegalnym międzynarodowym przemieszczeniem odpadów, za które odpowiedzialność ciąży na skarżącej.
Zdaniem organu skarżąca jest stroną przedmiotowego postępowania w rozumieniu art. 28 k.p.a. zatem organ prawidłowo wszczął z urzędu postępowanie w trybie art. 25 ust. 1 pkt 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów w stosunku do skarżącej i słusznie zobowiązał skarżącą do oddania przedmiotowych odpadów do przedsiębiorcy posiadającego zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie zbierania i odzysku odpadów.
Mając powyższe na względzie GIOŚ nie znalazł podstaw dla uwzględnienia zarzutów podniesionych w zażaleniu na postanowienie I. instancji.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. postanowienie GIOŚ z dnia [...] stycznia 2011 r. Przedsiębiorstwo Wielobranżowe [...] Sp. z o. o., reprezentowane przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosło o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia w całości, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, zarzucając: - naruszenie art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. k.p.a. w zw. z art. 15 pkt 2a Rozporządzenia (WE) Nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. poprzez uznanie, że skarżąca spółka jest wysyłającym odpady (zgłaszającym), a w konsekwencji - stroną postępowania pomimo, iż w momencie wszczęcia postępowania spółka nie była właścicielem odpadów znajdujących się w kontenerze zatrzymanym przez służby celne, które to naruszenie skutkuje zgodnie z art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. nieważnością zaskarżonego postanowienia,
- naruszenie art. 124 § 1 k.p.a. poprzez wydanie rozstrzygnięcia, którego konstrukcja uniemożliwia wykonanie nakazu zawartego w postanowieniu, co skutkuje zgodnie z art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. nieważnością zaskarżonego postanowienia;
- naruszenie art. 7, 75, 77, 81 oraz art. 81 § 1 k.p.a. poprzez nieprawidłowe przeprowadzenie postępowania dowodowego, w szczególności poprzez: zaniechanie przeprowadzenia oględzin przedmiotów znajdujących się w kontenerze MAE U 6327071; niedopuszczenie skarżącej Spółki do udziału w oględzinach kontenera; zaniechanie ustalenia, jakie przedmioty i w jakiej ilości znajdują się wewnątrz zatrzymanego przez służby celne kontenera, w tym - zaniechanie powołania biegłego, który ustaliłby czym są przedmioty znajdujące się w kontenerze, w jakim są stanie i czy nadają się do powtórnego użycia; dokonanie dowolnego ustalenia, iż przedmioty znajdujące się w kontenerze są odpadami;
- naruszenie art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach w związku z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 września 2005 r. w sprawie wykazu przedmiotów wyposażenia i części wymontowanych z pojazdów, których ponowne użycie zagraża bezpieczeństwu ruchu drogowego lub negatywnie wpływa na środowisko, oraz art. 7 i 77 k.p.a., poprzez nieuzasadnione stwierdzenie, że części zamienne będące przedmiotem postępowania są odpadami i powinny zostać oddane przedsiębiorcy posiadającemu zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie zbierania i odzysku odpadów.
W uzasadnieniu skargi, Spółka wskazała, iż nie powinna być traktowana jako strona postępowania, gdyż części zamienne, których dotyczy postępowanie, zostały przez spółkę sprzedane w dniu [...] września 2010 r. Transakcja odbyła się na terenie Polski, z tego powodu została wystawiona faktura VAT i zapłacono należne podatki. W dacie wszczęcia postępowania skarżąca spółka nie była właścicielem bądź posiadaczem odpadów.
Ponadto skarżąca Spółka wskazała, iż z treści zaskarżonego postanowienia oraz z akt sprawy wynika, iż organ nie ustalił, co znajduje się wewnątrz kontenera. Dokonał jedynie ogólnego ustalenia, iż w kontenerze znajdują się "silniki, elementy układu napędowego, koła z ogumieniami, przekładnie kierownicze etc. Zdaniem skarżącej to organ wydający postanowienie winien był przeprowadzić oględziny kontenera, nie zaś pracownik służb celnych. Z oględzin tych powinien zostać sporządzony protokół zawierający szczegółowe ustalenia dotyczące składników zatrzymanego ładunku. Tymczasem skarżąca nie brała udziału w oględzinach, mimo uznania ją za stronę postępowania i nie mogła odnieść się do sporządzonego protokołu. Skarżąca zauważyła, iż rzekoma zawartość kontenera nie jest tożsama z wykazem towaru zawartym na fakturze VAT i zgłoszeniu celnym. W takiej sytuacji organ miał bezwzględny obowiązek ustalenia zawartości kontenera w sposób nie budzący wątpliwości. Według posiadanych przez skarżącą Spółkę informacji kontrahent egipski dokonał na terenie Polski zakupu innych przedmiotów niż części samochodowe od skarżącej Spółki i te również prawdopodobnie znajdują się w kontenerze.
Skarżąca podniosła nadto, iż w sprawie nie został powołany biegły, który mógłby ocenić, czy dane części stanowią części samochodowe, jakiego typu i czy mogą one zostać powtórnie wykorzystane, czy też można je uznać za odpad. Wobec braku stosownej ekspertyzy organ bezpodstawnie przyjął, iż części z kontenera nie mogą zostać ponownie wykorzystane.
Wobec faktu dokonania sprzedaży określonych części samochodowych przez skarżącą na rzecz podmiotu egipskiego organ niezasadnie przyjął, iż wysyłającym odpady jest skarżąca Spółka. Zdaniem skarżącej decydujące znaczenie w niniejszej sprawie ma rozstrzygnięcie, czy poprzedni właściciel pozbył się uszkodzonych pojazdów. Części samochodowe stały się przedmiotem transakcji handlowej, odpłatnej. Skarżąca zaprzecza, jakoby sprzedane przez nią części samochodowe wypełniały drugą część definicji dotyczącą zaliczenia danych przedmiotów do kategorii określonych w Załączniku nr 1 do ustawy o odpadach. W związku z rozbieżnością stanowisk w tym przedmiocie oraz z uwagi na to, że określenie powyższego wymaga wiedzy specjalistycznej, uzasadnione jest dopuszczenie dowodu z opinii biegłego rzeczoznawcy samochodowego.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Ochrony Środowiska - wniósł o jej oddalenie - podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W piśmie procesowym z dnia [...] maja 2011 r. złożonym na rozprawie przed WSA pełnomocnik skarżącej Spółki wniósł o wystąpienie przez Sąd do Trybunału Konstytucyjnego z następującym pytaniem: czy art. 25 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (Dz. U. nr 124, poz. 859), w zakresie w jakim dopuszcza "odjęcie" prawa własności odpadów, stanowiących rzeczy ruchome w rozumieniu prawa cywilnego, bez prawomocnego orzeczenia sądu, poprzez nakazanie ich oddania do przedsiębiorcy posiadającego zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie zbierania i odzysku odpadów jest zgodny z art. 46, art. 21 ust. 1, art. 64 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 oraz art. 64 ust 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej?.
W sytuacji wystąpienia z pytaniem prawnym do Trybunału, pełnomocnik wniósł o zawieszenie postępowania sądowego do czasu zajęcia stanowiska przez Trybunał Konstytucyjny na podstawie art. 124 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Motywując wniosek pełnomocnik wskazał w szczególności, iż postanowienie wydane na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów nakazujące oddanie odpadów (w rozumieniu cywilistycznym rzeczy) do przedsiębiorcy posiadającego zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie zbierania i odzysku odpadów jest formą "odjęcia" własności rzeczy, czyli w rozumieniu art. 46 Konstytucji "przepadkiem" rzeczy. Takie orzeczenie powinno w świetle art. 46 Konstytucji być wydane przez sąd.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 134 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [(Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a."], sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wzruszenie zaskarżonego orzeczenia następuje w sytuacji, gdy przedmiotowa kontrola wykaże: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.).
Badając legalność zaskarżonego aktu w oparciu o powołane wyżej przepisy Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa w stopniu kwalifikującym je do wyeliminowania z obrotu prawnego, natomiast skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Materialnoprawną podstawę postanowienia Głównego Inspektora Środowiska z dnia 12 stycznia 2011 r. stanowiły art. 25 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (Dz. U. Nr 124, poz. 859 ze zm.) w związku z art. 24 ust. 2 i art. 2 pkt 35 rozporządzenia (WE) Nr 1013/2006 Parlamentu i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów (Dz. Urz. UE L190 z dnia 12 lipca 2006 r. ze zm.) oraz art., 3 ust. 1 i art. 25 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (tekst jedn. Dz. U. Z 2010 r., nr 185, poz. 1243 ze zm.).
Zgodnie z art. 25 ust. 1 pkt 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, w przypadku stwierdzenia nielegalnego międzynarodowego przemieszczania odpadów albo na podstawie powiadomienia o nielegalnym przemieszczeniu otrzymanego w trybie art. 24 ust. 1 rozporządzenia nr 1013/2006, Główny Inspektor Ochrony Środowiska wszczyna z urzędu postępowanie administracyjne i wzywa zgłaszającego lub, jeżeli nie dokonano zgłoszenia, podmiot zobowiązany do dokonania zgłoszenia - jeżeli za nielegalne międzynarodowe przemieszczanie odpadów odpowiedzialność ponosi wysyłający odpady - w drodze postanowienia, do zastosowania procedur określonych w art. 24 rozporządzenia nr 1013/2006, określając termin realizacji działań wynikających z tych procedur, nie dłuższy niż 30 dni.
Kwestią sporną i zarazem zasadniczą dla oceny legalności zaskarżonego postanowienia było w przedmiotowej sprawie zbadanie, czy organ administracji prawidłowo ustalił, że skontrolowany w dniu 27 września 2010 r. - przez funkcjonariuszy [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska oraz Urzędu Celnego w G., Oddział Celny Terminal Kontenerowy G. - transport części samochodowych z Polski do E., był transportem odpadów.
Kluczowe znaczenie tego ustalenia potwierdzają zarzuty skargi. Zarówno bowiem zarzuty naruszenia przepisów postępowania, to jest art. 77 i art. 80 k.p.a., jak i zarzut naruszenia prawa materialnego, to jest art. 3 ust. 1 ustawy o odpadach sprowadzają się w istocie do zakwestionowania prawidłowości kwalifikacji - opisanych w postanowieniach GIOŚ z dnia [...] stycznia 2011 r. oraz z dnia [...]października 2010 r. - części samochodowych jako odpadów.
Według art. 1 ust 1 iit. a dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 5 kwietnia 2006 r. nr 2006/12/WE w sprawie odpadów (Dz. U. UE L z dnia 27 kwietnia 2006 Nr 114, str. 9) przez odpady rozumie się wszelkie substancje lub przedmioty należące do kategorii określonych w załączniku I (kategorii Q1 - Q16), które ich posiadacz usuwa, zamierza usunąć lub ma obowiązek usunąć. Zgodnie natomiast z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach, odpady oznaczają każdą substancję lub przedmiot należący do jednej z kategorii, określonych w załączniku nr 1 do ustawy, których posiadacz pozbywa się, zamierza pozbyć się lub do ich pozbycia się jest obowiązany. Ustawodawca przewidział więc dwie przesłanki kwalifikujące dany przedmiot jako odpad. Po pierwsze zaliczenie do jednej z kategorii odpadów Q1 - Q16 określonych w załączniku nr 1 do ustawy, a po drugie stwierdzenie, że posiadacz pozbył się przedmiotu (substancji). Obie te przesłanki muszą być spełnione łącznie.
Ponieważ w świetle art. 25 ust. 1 pkt 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów właściwy organ administracji wzywa zgłaszającego do określonego działania w drodze postanowienia administracyjnego, to w postępowaniu prowadzonym przez GIOŚ zastosowanie znajdują przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego [(Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej: "k.p.a."]. Organ związany jest więc rygorami procedury administracyjnej określającej jego obowiązki w zakresie prowadzenia postępowania administracyjnego i orzekania. Jest zatem zobowiązany do przestrzegania zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), której realizacja wymaga, aby dopuścić jako dowód w sprawie wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia stanu faktycznego, a nie jest sprzeczne z prawem (art. 75 k.p.a.). Jest również zobowiązany w sposób wyczerpujący zebrać, rozpatrzyć i ocenić cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a.) oraz uzasadnić swoje rozstrzygnięcie zgodnie z wymaganiami art. 107 § 3 k.p.a.
Analiza akt postępowania administracyjnego oraz uzasadnienia zaskarżonego oraz poprzedzającego je postanowienia GIOŚ świadczy o tym, że organ administracji nie naruszył powołanych norm proceduralnych w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W sprawie prawidłowo uznano, że skarżąca pozbyła się części samochodowych zakwalifikowanych przez organ administracji jako odpad. Potwierdzają to znajdujące się w aktach postępowania administracyjnego faktura nr [...]z dnia [...] września 2010 r. wraz ze specyfikacją do tejże faktury, wydruk podglądu zgłoszenia ZWU ([...]) potwierdzający datę przyjęcia na dzień [...]września 2010 r. Nie można zgodzić się przy tym z twierdzeniem skarżącej, iż sprzedaż przedmiotowych części samochodowych nie mieści się w pojęciu "pozbycia się" ich w rozumieniu ustawy o odpadach.
Skarżąca Spółka zarzuca nieprawidłowość zaklasyfikowania wysłanych do E. części samochodowych jako odpadów (zaliczonych do kategorii Q2 - produkty nieodpowiadające wymaganiom jakościowym, Q6 - przedmioty lub ich części nienadające się do użytku oraz Q13 - substancje lub przedmioty, których użycie zostało prawnie zakazane, zgodnie z Załącznikiem nr 1 do ustawy o odpadach). Z akt sprawy nie wynika, by skarżąca powołała jakiekolwiek dowody na poparcie twierdzenia, jakoby ww. części nadawały się do użytku i w istocie stanowiły części zamienne do samochodów.
Jakkolwiek w świetle art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. (także po nowelizacji art. 7 dokonanej ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego i ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2011 r. Nr 6, poz. 18) administracyjnym postępowaniem dowodowym rządzi zasada oficjałności, to nałożenie na organy prowadzące postępowanie administracyjne obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego nie zwalnia strony postępowania od współudziału w realizacji tego obowiązku. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy nieudowodnienie określonej okoliczności faktycznej może prowadzić do rezultatów niekorzystnych dla strony. Nie można założyć, że przy bierności strony, cały ciężar dowodzenia faktów działających na korzyść strony postępowania administracyjnego spoczywa na organach administracji. Na organie administracji nie spoczywa bowiem ciężar dowodu w rozumieniu wynikającym z art. 6 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.), tzw. ciężar dowodu w znaczeniu materialnym.
W aktach postępowania administracyjnego znajdują się m.in. Protokół kontroli nr [...]przeprowadzonej w dniu [...] września 2010 r. przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska przy udziale funkcjonariuszy Urzędu Celnego w G., dokumentacja fotograficzna z oględzin towaru, zawiadomienie
Izby Celnej w G. o międzynarodowym nielegalnym przemieszczaniu odpadów skierowane do GIOŚ, do którego dołączona została dokumentacja w sprawie zatrzymania przedmiotowego transportu. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż w kontrolowanym kontenerze [...]znajdują się załadowane luzem części samochodowe m.in. wyszczególnione w fakturze VAT nr [...]z dnia [...] września 2010 r., części nienadające się do wykorzystania i naprawy (uszkodzone w stopniu nienaprawialnym), a także części, których ponowne użycie zagraża bezpieczeństwu ruchu drogowego lub negatywnie wpływa na środowisko, a których stosowanie w pojazdach zostało zakazane na mocy art. 66 ust. 4 pkt 1 a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r., nr 108, poz. 908 ze zm.). Transportowane w kontenerze silniki oraz inne części zawierają płyny eksploatacyjne, o czym świadczą ślady zanieczyszczenia olejem. Części te znajdują się w stanie znacznego zużycia, (korozji) zostały ze sobą zmieszane i luzem umieszczone w kontenerze. Powyższe ustalenia zostały potwierdzone ww. dokumentacją fotograficzną. Przedstawia ona mieszaninę zużytych części samochodowych, które w żaden sposób nie zostały oczyszczone ani posortowane, zabezpieczone przed uszkodzeniem w trakcie transportu, ani przed wyciekiem płynów eksploatacyjnych. Potwierdza to niewłaściwy sposób magazynowania części samochodowych oraz ich stan techniczny wykluczający bezpośrednie, powtórne użycie.
Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, że brak jest podstaw do kwestionowania poczynionych ustaleń organu orzekającego, które doprowadziły do stwierdzenia, że będące przedmiotem transportu części samochodowe zakwalifikowane zostały jako odpady o kategorii Q2 - produkty nieodpowiadające wymaganiom jakościowym, Q6 - przedmioty lub ich części nienadające się do użytku oraz Q13 - substancje lub przedmioty, których użycie zostało prawnie zakazane - według Załącznika nr 1 do ustawy o odpadach. Zgodnie z Załącznikiem do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 27 września 2001 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz. U. nr 112, poz. 1206) część ww. odpadów zawierająca płyny eksploatacyjne została zakwalifikowana pod kodem 160121* - niebezpieczne elementy inne niż wymienione w 160107 do 160111, 160113 i 160114. Natomiast odpady niezawierające płynów eksploatacyjnych zostały zakwalifikowane pod kodem 160122 - inne niewymienione elementy.
Choć, zdaniem Sądu, w kontekście opisanych wyżej wyników przeprowadzonej rewizji i dokumentacji fotograficznej, już same zasady doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania pozwalają na kwalifikację zawartości kontenera jako elementów nie nadających się do użytku (stanowiących złom części samochodowych), to należy podkreślić, że oceny materiału dowodowego w przedmiotowej sprawie dokonał wyspecjalizowany organ administracji, powołany do kontroli przestrzegania przepisów o ochronie środowiska oraz badania i oceny stanu środowiska, którego ustawową kompetencją jest m.in. realizacja zadań określonych w przepisach o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (art. 1 i art. 2 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska - Dz. U. z 2007 r. Nr 44, poz. 287 ze zm.).
Z tego względu, w sytuacji gdy skarżący kwestionuje wiarygodność twierdzeń organu administracji, powinien powołać na tę okoliczność wiarygodne dowody. Tymczasem w toku postępowania skarżąca Spółka zaprzeczała ustaleniom wynikającym ze wskazanej wyżej dokumentacji, nie przedstawiając jednak na poparcie swych twierdzeń kontrdowodów.
Odnośnie zarzutu nieprawidłowego przeprowadzenia przez organ czynności dowodowych polegających na przeprowadzeniu oględzin kontenera bez udziału skarżącej Spółki wskazać należy, iż w aktach sprawy znajduje się upoważnienie udzielone w dniu [...] września 2010 r. przez skarżącą Agencji [...],[...] do podejmowania na rzecz Spółki czynności i formalności związanych z dokonywaniem obrotu towarowego z zagranicą, tj. m.in. procedurą celną określoną we Wspólnotowym Kodeksie Celnym, wynikających i związanych ze stosowaniem przepisów Wspólnotowego Kodeksu Celnego oraz przepisów Prawa Celnego, całkowitą obsługą związaną z odprawą celną. Nadto z akt sprawy wynika, że [...] Sp. z o.o. (przewoźnik części samochodowych) udzieliła upoważnienia pracownikowi formy SGS P. C., upoważnienia do reprezentowania ww. Spółki podczas rewizji celnej przedmiotowego kontenera. Warto zaznaczyć, iż w piśmie z dnia [...] października 2010 r. Prezes [...] Sp. z o.o. poinformował, że załadunku zatrzymanego kontenera dokonała sama skarżąca, zatem zawartość kontenera była skarżącej znana. Nie można więc uznać, że Spółka nie mogła ustosunkować do treści protokołu z przeprowadzonej kontroli kontenera.
Za niezasadne należy też uznać stanowisko skarżącej, jakoby zaniechanie przez organ administracji zaangażowania w toku postępowania osób z wiadomościami specjalnymi (biegłego rzeczoznawcy samochodowego) uniemożliwić miało prawidłową kwalifikację spornego ładunku.
Kierując się zasadą swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a) GIOŚ zasadnie zakwalifikował będące przedmiotem transportu części samochodowe jako odpady. Dowody zebrane przez organ były wystarczające do tej kwalifikacji i brak jest podstaw do twierdzenia, by w ustalonym w sprawie stanie faktycznym organ zobowiązany był zwrócić się do biegłego o wydanie opinii na podstawie art. 84 § 1 k.p.a. Jak już wyżej wskazano Inspekcja Ochrony Środowiska jest wyspecjalizowanym organem, powołanym do badania i oceny stanu środowiska. Należy więc mieć na uwadze, że pracownicy Inspekcji posiadają niezbędny do realizacji jej ustawowych zadań (także zadań wynikających z ustawy
O międzynarodowym przemieszczaniu odpadów) zakres wiedzy specjalistycznej.
Nielegalne przemieszczanie odpadów w rozumieniu art. 2 pkt 35 rozporządzenia WE Nr 1013/2006 w sprawie przemieszczania odpadów oznacza m.in. przemieszczanie odpadów dokonane (a) bez zgłoszenia go wszystkim zainteresowanym właściwym organom, zgodnie z niniejszym rozporządzeniem, (b) bez zgody zainteresowanych właściwych organów, zgodnie z niniejszym rozporządzeniem, (f) z naruszeniem art. 34, 36, 39, 40, 41 i 43 rozporządzenia. W myśl art. 3 ust. 1 lit. b rozporządzenia procedurze uprzedniego pisemnego zgłoszenia
i zgody podlegają przemieszczenia odpadów, jeżeli mają być poddane procedurze odzysku, niesklasyfikowanych pod żadnym kodem w załączniku III, HIB, IV lub IVA (iii), mieszanin odpadów niesklasyfikowanych pod żadnym kodem w załączniku III, HIB, IV lub IVA, chyba że zostały wyszczególnione w załączniku IIIA (iv). Stosownie do art. 36 ust. 1 zakazany jest wywóz ze Wspólnoty rodzajów odpadów przeznaczonych do odzysku w państwach, w których nie obowiązuje decyzja OECD (a) wyszczególnionych jako niebezpieczne w załączniku V, (d) mieszanin odpadów niebezpiecznych oraz mieszanin odpadów niebezpiecznych z odpadami innymi niż niebezpieczne, które nie zostały zaliczone do żadnej z kategorii w załączniku V.
Odpady sklasyfikowane pod kodem 160121* zostały wyszczególnione jako odpady niebezpieczne w załączniku V do rozporządzenia WE Nr 1013/2006 w sprawie przemieszczania odpadów, zatem ich wywóz ze Wspólnoty do Egiptu jest zakazany. Również wywóz mieszaniny ww. odpadów z odpadami o kodzie 160122 podlega zakazowi (art. 36 ust. 1 lit. a i d rozporządzenia). Przemieszczanie odpadów z naruszeniem art. 36 stanowi nielegalne przemieszczanie odpadów (art. 2 pkt 35 lit. f). Nadto, wobec braku wypełnienia obowiązku, o którym mowa w art. 3 ust. 1 lit. b pkt (iii) i (iv) ww. rozporządzenia przedmiotowe przemieszczanie odpadów nosi również cechę przemieszczenia nielegalnego (art. 2 pkt 35 lit. a i b). W sprawie niniejszej istniały zatem podstawy do zastosowania art. 25 ust. 1 pkt 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów i w konsekwencji do wezwania zgłaszającego w drodze postanowienia do zastosowania procedury określonej w art. 24 rozporządzenia WE Nr 1013/2006.
Stosownie do art. 2 pkt 15 lit. a ppkt (ii) ww. rozporządzenia "zgłaszający" oznacza w przypadku przemieszczeń pochodzących z Państwa Członkowskiego - każdą osobę fizyczną lub prawną podlegającą jurysdykcji tego Państwa Członkowskiego, która zamierza dokonać przemieszczenia odpadów lub zlecić takie przemieszczenie i na której ciąży obowiązek zgłoszenia. Zgłaszającym jest (m.in.) posiadający zezwolenie nowy wytwórca, który wykonuje działania poprzedzające przemieszczenie. Zgodnie z art. 2 pkt 9 rozporządzenia "wytwórca" oznacza każdy podmiot, którego działalność prowadzi do powstania odpadów (wytwórca pierwotny) lub zajmujący się wstępnym przetwarzaniem, mieszaniem odpadów lub innymi działaniami, w wyniku których zmienia się charakter lub skład tych odpadów (nowy wytwórca).
W sprawie niniejszej odpowiedzialność za nielegalne przemieszczanie odpadów ponosi skarżąca Spółka jako zgłaszający (art. 24 ust. 2 ww. rozporządzenia), tym samym uzasadnione było uznanie skarżącej za stronę przedmiotowego postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. W tym miejscu należy ponownie odwołać się do upoważnienia udzielonego przez skarzacą w dniu 21 września 2010 r. Agencji Celnej [...] M. N., [...]i wynikającego z treści tego dokumentu zakresu upoważnienia. Podkreślić należy, że według dokumentu [...] zgłoszenia celnego dokonała ww. Agencja Celna upoważniona przez skarżącą, odnotowana w ww. dokumencie jako nadawca. Z powyższych względów, w ocenie Sądu, zarzut naruszenia art. 28 k.p.a. jest nieuzasadniony. Brak jest zatem podstaw do uznania, że zaskarżone postanowienie zostało skierowane do osoby nie będącej stroną w sprawie i w konsekwencji, że jest dotknięte wadą kwalifikowaną, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 4 w zw. z art. 126 k.p.a.
Wbrew twierdzeniom skarżącej Spółki konstrukcja sentencji zaskarżonego postanowienia nie uniemożliwia skarżącej realizacji obowiązku nałożonego zaskarżonym postanowieniem i nie budzi wątpliwości co do zakresu nałożonego obowiązku. Brak jest zatem podstaw do uznania, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z rażącym naruszeniem art. 124 § 1 k.p.a. Tym samym brak jest podstaw do stwierdzenia jego nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 5 w zw. z art. 126 k.p.a. Zauważyć należy, że jeżeli skarżąca powzięła wątpliwości odnośnie powyższej kwestii, mogła skorzystać z uprawnienia wynikającego z art. 113 § 2 w zw. z art. 126 k.p.a. poprzez wystąpienie do GIOŚ o wyjaśnienie wątpliwości co do treści zaskarżonego postanowienia.
Na marginesie już tylko Sąd zauważa, że przedmiotowe postępowanie administracyjne dotyczyło nielegalnego przemieszczania odpadów (złomu części samochodowych) transportowanych z Polski do E., stanowiących zawartość kontenera [...]zgłoszonego do odprawy celnej w dniu [...] września 2010 r. Nie było to kwestionowane przez skarżącą w toku postępowania administracyjnego. Przeciwnie, w aktach administracyjnych znajduje się pismo skarżącej Spółki z dnia [...] października 2010 r., w którym wskazano, że to sama Spółka dokonała załadunku części samochodowych do kontenera, z czego wynika, że jego zawartość była Spółce znana, nadto upoważniła ona Agencję Celną do zgłoszenia od odprawy celnej całej zawartości kontenera. Podniesiony w skardze argument, iż "według posiadanych przez skarżącą informacji kontrahent egipski dokonał na terenie Polski zakupu innych przedmiotów niż części samochodowe od skarżącej i te również (prawdopodobnie) znajdują się w kontenerze", jest w ocenie Sądu twierdzeniem gołosłownym, nie popartym żadnymi dowodami.
Końcowo ustosunkowując się do wniosku skarżącej Spółki o wystąpienie przez Sąd do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym co do zgodności art. 25 ust. 1 pkt 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów z art. 46, art. 21 ust. 1, art. 64 ust 1 w zw. z art. 31 ust. 3 oraz z art. 64 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej należy stwierdzić, iż orzekanie w sprawach zgodności ustaw i umów międzynarodowych z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej, należy do Trybunału Konstytucyjnego (art. 188 Konstytucji RP). Skład orzekający sądu administracyjnego może dokonywać oceny zgodności aktów normatywnych z Konstytucją w ten sposób, iż powziąwszy uzasadnione wątpliwości odnośnie konstytucyjności danego aktu może w myśl art. 3 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o
Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. nr 102, poz. 643 ze zm.) przedstawić Trybunałowi stosowne pytanie prawne, jeżeli od odpowiedzi na to pytanie zależy rozstrzygnięcie sprawy toczącej się przed sądem. Sąd orzekający w niniejszej sprawie nie stwierdził jednakże istnienia uzasadnionych wątpliwości co do zgodności z przepisami Konstytucji przepisu wskazanego przez skarżącą Spółkę, które wymagałoby od Sądu - jak tego oczekiwała skarżąca - wystąpienia do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym. W ocenie Sądu procedur określonych w art. 24 rozporządzenia WE Nr 1013/2006 zatytułowanym "Odbiór w przypadku, gdy przemieszczanie jest nielegalne", nie można utożsamiać z przepadkiem rzeczy, o którym mowa w art. 46 Konstytucji. Nadto, stosowanie procedur wynikających z art. 24 powołanego rozporządzenia jest skutkiem realizacji zasady wynikającej z art. 288 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz. U. z dnia 30 kwietnia 2004 r., nr 90, poz. 864/30 ze zm.), który stanowi, iż rozporządzenia mają zasięg ogólny, wiążą w całości i są bezpośrednio stosowane we wszystkich Państwach Członkowskich.
Mając na względzie wszystko powyższe Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło