I SA/Go 357/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stefan Kowalczyk Sędziowie Sędzia WSA Michał Ruszyński Sędzia WSA Krystyna Skowrońska-Pastuszko(spr.) Protokolant Sekretarz sądowy Danuta Chorabik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi T.H. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej na 2009 r. oddala skargę. Skarżący T.H. reprezentowany przez pełnomocnika adwokata E.T. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) z dnia [...] lutego 2011r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia [...] listopada 2010 r. w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej. Rozstrzygnięcia organów zapadły w następującym stanie faktycznym. W dniu [...] maja 2009r. do Biura Powiatowego ARiMR wpłynął wniosek T.H. o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej. Wniosek ten obejmował: Pakiet 2. Rolnictwo ekologiczne Wariant 2.3 Trwałe użytki zielone (z certyfikatem zgodności) na powierzchni 159,70 ha, Pakiet 3. Ekstensywne trwałe użytki zielone Wariant 3.1 Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach na powierzchni 25,93 ha, Pakiet 5. Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000 Wariant 5.1 Ochrona siedlisk lęgowych ptaków na powierzchni 133,77 ha. Strona ponadto zaznaczyła w sekcji YIC złożonego wniosku "wysokość kosztów transakcyjnych" wpisując 4000 zł jako koszt sporządzenia dokumentacji. Całkowita powierzchnia gospodarstwa 172,74 ha. W dniu 4 czerwca 2010 r. strona dołączyła do akt sprawy opinię wydaną przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska wskazującą, że działalność rolnośrodowiskowa w postaci utrzymania ekstensywnych trwałych użytków zielonych na działkach [...] jest zgodna z celami ochrony obszaru Natura 2000, na którym wymienione działki są położone. Ponadto strona dołączyła Opinię z dnia [...] maja 2010 r. Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, która zaświadczała, że kwalifikacja siedlisk lęgowych ptaków, przedstawiona w dokumentacji przyrodniczej, dotycząca pakietu 5.1 "Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000" autorstwa A.W. eksperta przyrodniczego ornitologa, na działkach ewidencyjnych: [...], jest zgodna ze stanem faktycznym. W wyniku analizy złożonego wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej, pismem z dnia [...] kwietnia 2010 r., wnioskodawca został wezwany do złożenia wyjaśnień dotyczących nieścisłości wykrytych w sprawie rolnośrodowiskowej. Z analizy wniosków składanych przez stronę w latach poprzednich oraz decyzji z dnia [...] kwietnia 2008 r. wynikało, że T.H. w swoim gospodarstwie realizował program rolnośrodowiskowy na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 174, poz. 1809 ze zm.), zwanego rozporządzeniem z 20 lipca 2004 r. W dniu [...] kwietnia 2010r., w odpowiedzi na wezwanie, T.H. złożył oświadczenie, w którym m.in. wskazał, że wniosek na rok 2009 został złożony na realizację pakietów rolnictwo ekologiczne, ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000 oraz ekstensywne trwałe użytki zielone w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich (PROW) 2007- 2013, na druku obowiązującym w ramach PROW 2007-2013. Realizowanie programu rolnośrodowiskowego rozpoczął w 2005 r. (1 marca) . Wnioskodawca podał przy tym, że w latach 2005 - 2010 reprezentował go pełnomocnik, który w 2008 r. podpisał oświadczenie o przedłużeniu zobowiązania w ramach PROW 2004-2006 na lata 2007-2012, o czym mocodawca nie wiedział. W związku z oczywistą pomyłką zaistniałą na skutek niewiedzy strony, wniosek za 2009 rok został złożony na niewłaściwym druku. W związku z powyższym strona wniosła o możliwość zmiany druku wniosku na ten obowiązujący w ramach PROW 2004-2006. Do powyższego pisma został dołączony wniosek (symbol formularza W-1/27) o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt PROW 2004-2006. Decyzją z dnia [...] maja 2010 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR odmówił przyznania płatności na rok 2009. W uzasadnieniu wskazał, że odmowa przyznania płatności wynikała z niedochowania zasad przejścia z realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego w PROW 2004-2006 do PROW 2007-2013, określonych w § 43 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 33, poz. 262), zwanego rozporządzeniem z 26 lutego 2009 r. Na powyższą decyzję strona reprezentowana przez pełnomocnika adwokata E.T. złożyła odwołanie. W odwołaniu wskazano, że decyzja powinna być pozytywna zgodnie z płatnościami przysługującymi rolnikowi w ramach realizacji PROW 2004-2006. W ocenie organu odwoławczego z dokumentów zebranych w sprawie nie wynikało jednoznacznie czy strona realizuje Program rolnośrodowiskowy objęty Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (PROW 2007-2013) czy Plan Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2004-2006 (PROW 2004-2006). W związku z powyższym Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR pismem z dnia [...] lipca 2010 r. zwrócił się do Kierownika Biura Kontroli na Miejscu o przeprowadzenie kontroli na miejscu w gospodarstwie T.H. w celu wykonania m.in. kopii posiadanego (posiadanych) rejestru działalności rolnośrodowiskowej oraz realizowanego (realizowanych)Planu Działalności Rolnośrodowiskowej. Wizytacja została przeprowadzona przez inspektorów terenowych Biura Kontroli na Miejscu Oddziału Regionalnego ARiMR w dniach [...] sierpnia 2010 r. Podczas czynności kontrolnych obecny był wnioskodawca T.H.. Pismem z dnia [...] września 2010 r. przekazano oryginały raportów z czynności kontrolnych przeprowadzonych w gospodarstwie wnioskodawcy. Do protokołu dołączono m.in. płytę CD z wykonaną dokumentacją fotograficzną posiadanych przez stronę Planów Działalności Rolnośrodowiskowej (Plan Działalności Rolnośrodowiskowej na lata 2005-2010 przygotowany przez M.P., Plan Działalności Rolnośrodowiskowej na lata 2007-2012 przygotowany przez M.P. oraz Plan Działalności Rolnośrodowiskowej na lata 2010-2015 przygotowany przez K.M.K.) oraz rejestrów działalności rolnośrodowiskowej na lata 2009 oraz 2010. Wnioskodawca nie wniósł uwag do wyżej wymienionego protokołu. Ponieważ stan faktyczny zawarty w załącznikach dołączonych do powyższego protokołu różnił się od deklaracji wnioskodawcy we wniosku rolnośrodowiskowym z dnia [...] maja 2009 r. , jak również różnił się od żądania zawartego w odwołaniu, że decyzja powinna być pozytywna zgodnie z płatnościami przysługującymi rolnikowi w ramach realizacji PROW 2004-2006, do strony w dniu [...] września 2010 r. zostało wystosowane wezwanie o dołączenie do akt sprawy oświadczenia jednoznacznie wskazującego, jaki Plan Działalności Rolnośrodowiskowej był realizowany w roku 2009 w posiadanym gospodarstwie oraz o dołączenie kopii realizowanego w 2009 roku w gospodarstwie Planu Działalności Rolnośrodowiskowej. W odpowiedzi na wezwanie pełnomocnik Strony oświadczył, iż w roku 2009 realizowany był Plan Działalności Rolnośrodowiskowej sporządzony w dniu [...] maja 2009 roku przez K.M.K., który obejmuje realizację pakietów rolnictwo ekologiczne - trwałe użytki zielone z certyfikatem (2.3), ekstensywne trwałe użytki zielone (3.1) oraz ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000 (5.1). Ponadto strona do oświadczenia dołączyła Plan Działalności Rolnośrodowiskowej na lata 2009-2014. Decyzją z dnia [...] września 2010r. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR uchylił w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Kierownika Biura Powiatowego ARMiR. W uzasadnieniu powyższej decyzji organ wskazał m.in., że wniosek z dnia [...] maja 2010 r. o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej stanowi żądanie strony wszczynające postępowanie administracyjne i w ramach ponownego rozpatrywania sprawy Kierownik Biura Powiatowego ARiMR powinien w sposób jednoznaczny przyjąć żądanie strony i odnieść się do skutków prawnych takiego żądania. Na wezwanie z [...] listopada 2010 r. pełnomocnik strony pismem z dnia [...] listopada 2010 r. wyjaśnił, że wniosek złożony w dniu [...] maja 2009 roku jest deklaracją przejścia ze starego programu rolnośrodowiskowego na nowy program. Deklarowane pakiety: rolnictwo ekologiczne, ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000, oraz ekstensywne trwałe użytki zielone w ramach PROW 2007-2013 (na druku obowiązującym w ramach PROW 2007-2013). W ocenie pełnomocnika było to uchybienie li tylko formalne, albowiem jego mandant nie wiedział o tym, że jego ówczesny pełnomocnik przedłużył uprzednio realizowany program. Realizowane w roku 2009 w gospodarstwie strony pakiety w ramach PROW 2007-2013 w pełni wyczerpywały zobowiązania realizowanych pakietów, realizowanych do tej pory w ramach PROW 2004-2006. Decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR odmówił T.H. przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2009. W uzasadnieniu wskazał, że odmowa ta wynikała z niedochowania zasad przejścia z realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego w PROW 2004-2006 do PROW 2007-2013, określonych w § 43 ust. 1 rozporządzenia 26 lutego 2009 r. Na powyższe rozstrzygnięcie strona złożyła odwołanie. W odwołaniu pełnomocnik zarzucił naruszenie § 2 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia z 20 lipca 2004 r. oraz § 21 ust. 1 i 2 rozporządzenia z 26 lutego 2009 r., w związku z art. 5 i 9 kodeksu postępowania administracyjnego (kpa) przez nieudzielanie stosownych wyjaśnień, art. 12 § 1 w zw. z art. 12 i 35 § 1 i 3 kpa przez nierozpoznanie sprawy w ustawowym terminie. Wobec powyższego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Decyzją z dnia [...] lutego 2011r. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] listopada 2010 r. W uzasadnieniu wskazał, że podstawą prawną określającą warunki i tryb udzielania producentom rolnym płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych jest rozporządzenie z 26 lutego 2009 r. Ustalenia natomiast wymagało czy w stosunku do T.H. ma zastosowanie przepis § 43 ust. 1 tego rozporządzenia. Z dokonanych w tym zakresie ustaleń wynikało, że skarżący rozpoczął realizację zobowiązania rolnośrodowiskowego w 2005 roku zgodnie z zapisami rozporządzenia z 20 lipca 2004 r. Z dokumentacji zgromadzonej w sprawie wynikało w szczególności, że T.H. rozpoczął realizację programu rolnośrodowiskowego w ramach Planu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2004-2006 (PROW 2004-2006) od 1 marca 2005 r. na powierzchni 156,44 ha w ramach Pakietu S02b01 Trwałe użytki zielone bez certyfikatu zgodności. Powierzchnia zakwalifikowana do płatności w 2006 r. (postępowanie zakończone decyzją z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] o przyznaniu płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych) w pakiecie rolnictwo ekologiczne S02; dla wariantu S02b02 Trwałe użytki zielone (z certyfikatem zgodności) wynosiła156,44 ha. Jak wynikało z ustaleń, w roku 2007 beneficjent dodał nowy Pakiet PO1 - utrzymanie łąk ekstensywnych oraz zwiększył powierzchnię realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego: w pakiecie rolnictwo ekologiczne S02; - dla wariantu S02b02 Trwałe użytki zielone (z certyfikatem zgodności) 159,54 ha , w pakiecie utrzymanie łąk ekstensywnych POI; - dla wariantu półnaturalne łąki dwukośne (PO 1 b) 159,54 ha. Zgodnie z § 5 ust. 4 ww. rozporządzenia w przypadku zwiększenia powierzchni użytków rolnych, na których jest realizowany program rolnośrodowiskowy, w trzecim roku i dalszych latach realizacji programu rolnośrodowiskowego, opracowuje się nowy plan działalności rolnośrodowiskowej. W myśl § 5 ust. 5 rozporządzenia zwiększenia takiego można dokonać nie później niż w dniu 15 marca 2007. Do terminu realizacji nowego planu działalności rolnośrodowiskowej przepis § 13 ust. 2 stosuje się odpowiednio, zgodnie z którym producent rolny realizuje program rolnośrodowiskowy od dnia 1 marca roku, w którym została wydana decyzja administracyjna o przyznaniu pierwszej płatności rolnośrodowiskowej. Organ uznał, że beneficjent, który dokonał zwiększenia powierzchni gruntów rolnych, na których realizuje program rolnośrodowiskowy, w trzecim roku bądź w późniejszych latach realizacji podjętego zobowiązania rolnośrodowiskowego powinien sporządzić nowy plan działalności rolnośrodowiskowej, na podstawie którego ma realizować nowe zobowiązanie przez okres kolejnych pięciu lat, przy czym zwiększenia tego można dokonać nie później niż do dnia 15 marca 2007 r. W przypadku przedłużenia zobowiązania rolnośrodowiskowego przytoczona w § 13 rozporządzenia decyzja o przyznaniu pierwszej płatności, to pierwsza decyzja wydana dla nowego, powiększonego zobowiązania. Prawodawca w rozporządzeniu określił konieczność sporządzenia nowego planu działalności rolnośrodowiskowej w przypadku dodawania nowych działek w trzecim roku i późniejszych latach realizacji programu rolnośrodowiskowego, gdyż utworzenie nowego planu wiąże się z koniecznością realizowania programu rolnośrodowiskowego przez kolejne 5 lat, co związane jest z możliwościami osiągnięcia celów postawionych przed programem rolnośrodowiskowym w założeniu jego pozytywnego oraz długotrwałego oddziaływania na środowisko. Zgodnie z art. 23 ust. 1 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 z dnia 17 maja 1999 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) oraz zmieniającego i uchylającego niektóre rozporządzenia wsparcie jest przyznawane rolnikom, którzy zobowiążą się do stosowania praktyk agrośrodowiskowych przez okres co najmniej pięciu lat. W miarę potrzeby, dla szczególnych rodzajów zobowiązań, określany jest dłuższy okres, uwzględniający ich skutki środowiskowe. Organ wskazał, że z dokumentów zgromadzonych w niniejszej sprawie wynikało, iż nowy Plan Działalności Rolnośrodowiskowej na lata 2007-2012 dla gospodarstwa T.H. został sporządzony w Ośrodku Doradztwa Rolniczego w dniu [...] marca 2007r. co jednoznacznie potwierdza, że strona wiedziała, iż zobowiązanie zostało wydłużone do roku 2012. Ponadto decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR poinformował strony T.H. oraz jego pełnomocnika Ł.C. o terminie realizacji programu. Wobec powiększenia powierzchni oraz dodania nowego Pakietu PO1 - łąki ekstensywne, na podstawie normy prawnej § 5 ust. 5 w związku z § 13 ust. 2 rozporządzenia z 20 lipca 2004 r. oraz deklaracji złożonej przez pełnomocnika Ł.C. dnia [...] kwietnia 2008 r. termin realizacji programu rolnośrodowiskowego został wydłużony do końca lutego 2012 r. (s.4 decyzji nr [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r.).Organ podał, że dla strony rok 2007 był rokiem rozpoczęcia pięcioletniego zobowiązania, co oznaczało, że zgodnie z przytoczonymi przepisami rok 2009 był dopiero trzecim rokiem realizacji programu rolnośrodowiskowego. W ocenie organu nie zostały dochowane zasady przeniesienia zobowiązania T.H. do PROW 2007-2013, gdyż na mocy § 43 ust. 1 rozporządzenia z 26 lutego 2009 r. przeniesienie zobowiązania rolnośrodowiskowego przysługuje rolnikowi, który przez co najmniej 3 lata realizował program rolnośrodowiskowy według zasad PROW 2004-2006. Beneficjent co prawda realizował zobowiązanie rolnośrodowiskowe od 2005 roku niemniej jednak w roku 2007 dokonał zwiększenia powierzchni realizacji programu, rozpoczynając w tymże roku 2007 realizację nowego Planu Działalności Rolnośrodowiskowej na lata 2007-2012 (przygotowanego przez M.P.). Zwiększenie powierzchni użytków rolnych oraz dodanie nowego Pakietu/wariantu do już rozpoczętego zobowiązania skutkowało rozpoczęciem nowego okresu realizacji programu rolnośrodowiskowego przez beneficjenta. Ponadto organ odwoławczy odnosząc się do stwierdzenia pełnomocnika , że T.H. nie wiedział o tym, iż jego pełnomocnik przedłużył uprzednio realizowany program podkreślił, że w sytuacji gdy strona prawidłowo jest reprezentowana przez pełnomocnika, a zwłaszcza nie można stwierdzić, aby pełnomocnik działał na szkodę swojego mocodawcy, to skutki podejmowanych przez pełnomocnika działań i zaniechań - tak pozytywne, jak i negatywne - obciążają reprezentowanego. Ponadto podkreślił, że w aktach sprawy znajduje się poświadczone notarialnie pełnomocnictwo udzielone przez T.H. [...] marca 2005 r. Ł.C.. Z treści pełnomocnictwa wynikało jednoznacznie, że Ł.C. był upoważniony do reprezentowania T.H. w zakresie wszelkich czynności faktycznych i prawnych, składania koniecznych oświadczeń i wniosków oraz odbioru wszelkiej korespondencji. Pełnomocnictwo zostało cofnięte w dniu 21 kwietnia 2010 r. Organ odwoławczy stwierdził, że Kierownik Biura Powiatowego ARiMR nie naruszył także § 21 ust. 1 i 2 rozporządzenia z 26 lutego 2009r., gdyż informował stronę zgodnie z ust. 3 tego przepisu o każdym przypadku niezałatwienia sprawy (pisma z dnia [...] lutego 2010r., z dnia [...] marca 2010r., z dnia [...] kwietnia 2010r.) Organ wskazał nadto, że odpowiedź na wezwanie organu z dnia [...] listopada 2010 r. wskazywała jednoznacznie, że strona była świadoma, na jakim druku złożyła wniosek. Ponadto w ocenie organu, skarżący żeby spełnić wymogi zarówno rozporządzenia z 20 lipca 2004 r. oraz § 2 ust. 1 rozporządzenia z 26 lutego 2009 r. m. in. miał obowiązek realizować Plan Działalności Rolnośrodowiskowej w gospodarstwie. Plan Działalności Rolnośrodowiskowej, zwany Planem RS, jest podstawowym źródłem informacji dla rolnika o sposobie realizacji i zasadach uczestnictwa w programie rolnośrodowiskowym. Zapisy Planu RS są istotne również dla służb kontrolnych oraz instytucji upoważnionych do oceny efektów przyrodniczych, społecznych i gospodarczych wdrażania programu rolnośrodowiskowego. Plan RS określa w sposób precyzyjny często zupełnie inne wymagania odnośnie pakietów rolnośrodowiskowych określonych w wymienionych rozporządzeniach w sposób, który pozwoli beneficjentowi programu rolnośrodowiskowego optymalnie i pewnie zrealizować jego założenia. Organ uznał za chybioną argumentację strony jakoby producent mógł spełniać wymogi obu wskazanych wyżej rozporządzeń jednocześnie, z uwagi na fakt, że w programach występują znaczne różnice odnośnie realizacji zasad/ wymogów w ramach pakietów/wariantów. Przykładem są m. in. różnice w terminie koszenia w Pakiecie PO1b na łąkach dwukośnych, ekstensywnie użytkowanych, realizowanych w ramach PROW 2004-2006, a w Pakiecie 3 - Ekstensywne trwałe użytki zielone realizowanych w ramach PROW 2007-2013. Organ przy tym wyjaśnił, że posiadanie wymienionego Planu RS jest obowiązkiem każdego producenta rolnego ubiegającego się o przyznanie płatności z tytułu realizacji programu rolnośrodowiskowego w ramach Planu Rozwoju Obszarów Wiejskich (PROW). Plan RS przygotowuje producent rolny przy ścisłej współpracy z doradcą rolnośrodowiskowyrn. Uprawnienia doradcy rolnośrodowiskowego posiadają tylko te osoby, które pomyślnie ukończyły odpowiednie szkolenia w zakresie programów i uzyskały odpowiednie certyfikaty, zaświadczenia. Plan, o którym mowa, spełnia wymogi formalne, jeśli zostanie: • podpisany przez producenta rolnego i doradcę rolnośrodowiskowego, który go opracował; • parafowany przez doradcę rolnośrodowiskowego na każdej stronie. Plan RS jest podstawą do opracowania przez rolnika wniosku o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt, zwanego wnioskiem rolnośrodowiskowyrn. Wobec tego Plan RS powinien być przygotowywany przed wypełnieniem i złożeniem wniosku rolnośrodowiskowego. Końcowo organ stwierdził, że w roku 2009 T.H. przerywając realizację Planu działalności rolnośrodowiskowej przygotowanego w roku 2007 (w ramach PROW 2004-2006) rozpoczął realizację Planu działalności rolnośrodowiskowej przygotowanego w roku 2009 (w ramach PROW 2007-2013). W ocenie organu, T.H. podtrzymując swoje żądanie dotyczące wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej złożonego w dniu 12 maja 2009r., które było niezgodne z zasadami określonymi w § 43 rozporządzenia z 26 lutego 2009r., nie dokończył podjętego 5-cioletniego zobowiązania w okresie programowania PROW 2004-2006. Na powyższe rozstrzygnięcie skarżący reprezentowany przez adwokata E.T. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz obciążenie strony przeciwnej kosztami postępowania w zakresie przewidzianym przepisami. Zaskarżonej decyzji zrzucił: 1) obrazę przepisów prawa materialnego przez jego niezastosowanie, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. § 2 ust.1, 2 i 3 rozporządzenia z 20 lipca 2004r. ( czyli pakietu – rolnictwo ekologiczne oraz pakietu – utrzymanie łąk ekstensywnych). 2) obrazę przepisów prawa materialnego przez niezastosowanie, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. § 21 ust.1 i 2 rozporządzenia z 26 lutego 2009 r. Ponadto zarzucił naruszenie podstawowych zasad postępowania administracyjnego, tj. art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art.11 kpa przez wydanie zaskarżonej decyzji w oparciu o uzasadnienie sprzeczne z zasadami logiki i oparte o traktowanie przepisów prawnych instrumentalnie i wybiórczo, jak również dokonywanie wykładni przepisów zawsze niekorzystnej dla strony, z całkowitym pominięciem tzw. słusznego interesu strony. W motywach skargi pełnomocnik skarżącego podniósł, że organ administracji w zaskarżonej decyzji nie przypisał należytego znaczenia kwestii złożenia przez skarżącego wniosku na druku PROW 2004-2006, zdaniem jego najważniejszej i stanowiącej istotę sprawy. Podobnie nie odniósł się do kwestii terminów obowiązujących organ pierwszej instancji w kwestii wydawania decyzji (nie wyjaśnił przyczyn opóźnienia). Zdaniem skarżącego nie jest dopuszczalna sytuacja, kiedy to organ administracji wykorzystuje jednostronnie swoje kompetencje stanowiące i przeciąga bezkarnie o 11 miesięcy termin załatwienia sprawy, a z drugiej niesłusznie demonizuje nieszczęśliwą okoliczność złożenia wniosku na niewłaściwym formularzu. Skarżący nie otrzymał ani decyzji ani żadnej informacji w terminie. Dopiero w dniu [...] kwietnia 2010 r. został wezwany do złożenia wyjaśnień w sprawie wniosku złożonego w dniu [...] maja 2009r. W ocenie skarżącego niesłuszne jest stanowisko organu, że skarżący nie spełnił 3 letniego okresu umożliwiającego skuteczne przejście na nowy pakiet PROW 2007-2013, gdyż sporne trzy lata to rok 2004, 2005 i 2006. Skarżący podał nadto, że organ nie wskazał przepisu, który zobowiązywał skarżącego do kontynuacji starego pakietu i uniemożliwiał przejście do pakietu 2007-2013. Zdaniem skarżącego kontrola przeprowadzona w roku 2010 mogła dotyczyć jedynie roku, w którym została przeprowadzona w zakresie pomiarów powierzchni. Natomiast kontrola dokumentacji gospodarstwa przeprowadzona za lata poprzednie nie wykazała nieprawidłowości. W ocenie skarżącego błędny druk i przeszkody formalne, które są możliwe do usunięcia nie są równoważne z niespełnieniem wymogów dotyczących przyznania płatności. Podkreślił przy tym, że nie było zastrzeżeń do zgłoszonej powierzchni, co potwierdziła przeprowadzona przez ARiMR kontrola. Organ nie określił również, czy przyznaje skarżącemu płatności z tytułu realizacji PROW 2004-2006. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując w pełni argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl § 2 wyżej wymienionego artykułu ustawy ustrojowej kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje zatem sprawę rozstrzygniętą decyzją ostateczną z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa. Zgodnie zaś z art.145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej P.p.s.a, uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji w całości lub w części następuje wtedy, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto w każdej sytuacji, jeżeli zachodzą ustawowe przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, sąd uwzględniając skargę stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Dodać też należy, że stosownie do art.134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Brak związania zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności lub bezczynności organu administracji publicznej. Mając na względzie powyższy wzorzec kontroli sądowoadministracyjnej Sąd rozpoznający niniejszą sprawę stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR dokonał jednoznacznych i prawidłowych ustaleń faktycznych, wszechstronnej oceny zgromadzonych dowodów oraz w sposób obiektywny i logiczny umotywował swoje rozstrzygnięcie w uzasadnieniu decyzji. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadzała się do oceny, czy skarżący spełniał warunki przejścia z realizacji zobowiązania podjętego na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich ( Dz.U. Nr 174, poz. 1809 ze zm.) na zobowiązanie realizowane na podstawie rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007- 2013 (Dz.U. Nr 33, poz.262 ze zm.). Podstawą prawną określającą warunki i tryb udzielania producentom rolnym płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych w 2009 r. jest rozporządzenie z 26 lutego 2009 r. Stosownie do brzmienia § 2 ust.1 pkt 1-4 tego rozporządzenia płatność rolnośrodowiskowa jest udzielana rolnikowi, w rozumieniu art.2 lit.a rozporządzenia nr 73/2009, jeżeli: 1) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, zwany "numerem identyfikacyjnym"; 2) łączna powierzchnia posiadanych przez niego działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, na których jest prowadzona działalność rolnicza, wynosi co najmniej 1 ha; 3) realizuje 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art.39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005r. w sprawie wsparcia obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21.10.2005, s. 1, z późn. zm.), zwane "zobowiązaniem rolnośrodowiskowym", obejmujące wymogi wykraczające ponad podstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej; 4) spełnia warunki przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone w rozporządzeniu. Istotnym jest, że tylko łączne spełnienie przez producenta rolnego wszystkich wymienionych w § 2 przesłanek, stanowi podstawę przyznania płatności rolnośrodowiskowej. Płatność rolnośrodowiskowa jest udzielana producentowi rolnemu do działek rolnych w przypadku pakietów, o którym mowa w § 4 ust.2 pkt 1-6 i 8 ( § 8 pkt 1). Ponadto zgodnie z § 16 ust. 1 omawianego rozporządzenia w przypadku realizacji pakietu wymienionego w § 4 ust.1 pkt 4 lub 5, pierwsza płatność jest przyznawana w wysokości zwiększonej o kwotę przeznaczoną na refundację kosztów transakcyjnych w rozumieniu art. 27 ust. 10 akapit drugi rozporządzenia nr 1974/2006, dotyczących sporządzenia dokumentacji przyrodniczej. Wysokość nie może przekraczać maksymalnej kwoty określonej w załączniku nr 6 do rozporządzenia. Przepis ust.1 stosuje się odpowiednio do kosztów transakcyjnych poniesionych w związku ze zwiększeniem powierzchni użytków rolnych, na których jest realizowane zobowiązanie. Podstawowym natomiast przepisem regulującym kwestię przejścia przez producenta rolnego z realizacji zobowiązania podjętego na podstawie rozporządzenia z 20 lipca 2004 r. na zobowiązanie realizowane na podstawie rozporządzenia z 26 lutego 2009 r. jest § 43 drugiego z wymienionych aktów prawnych. W myśl ust. 1 tego przepisu, w 2009 r. na wniosek, o którym mowa w § 17 ust. 1, złożony przez rolnika, który realizuje co najmniej przez 3 lata program rolnośrodowiskowy na podstawie rozporządzenia z 20 lipca 2004 r., w zakresie pakietów: 1) rolnictwo zrównoważone - jest przyznawana płatność rolnośrodowiskowa w ramach pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 1 lub 2, 2) rolnictwo ekologiczne - jest przyznawana płatność rolnośrodowiskowa w ramach pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 2, 3) utrzymywanie łąk ekstensywnych lub pakietu utrzymywanie pastwisk ekstensywnych - jest przyznawana płatność rolnośrodowiskowa w ramach pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 3, 4 lub 5, 4) ochrona gleb i wód - jest przyznawana płatność rolnośrodowiskowa w ramach pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 1, 2 lub 8, 5) ochrona lokalnych ras zwierząt gospodarskich - jest przyznawana płatność rolnośrodowiskowa w ramach pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 7, 6) strefy buforowe - jest przyznawana płatność rolnośrodowiskowa w ramach pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 4, 5 i 7 - jeżeli rolnik ten spełnia warunki przyznania płatności rolnośrodowiskowej i w ramach zobowiązania rolnośrodowiskowego będzie realizował taką samą liczbę pakietów, na tej samej powierzchni gruntów rolnych oraz dodatkowo rozpocznie w ramach tego zobowiązania realizację co najmniej jednego z pakietów, o których mowa w § 4 ust. 1 pkt 4, 5 i 7. Zgodnie z § 43 ust. 2 cyt. rozporządzenia płatność rolnośrodowiskowa w ramach pakietu wymienionego w § 4 ust. 1: 1) pkt 2-5 jest przyznawana bez względu na liczbę dotychczas realizowanych pakietów; 2) pkt 4 lub 5 jest przyznawana co najmniej do tej samej powierzchni gruntów rolnych. W ocenie Sądu prawidłowe jest stanowisko organu odwoławczego, że skarżący nie spełnił wymogów wynikających z § 43 powyżej cytowanego rozporządzenia. Podkreślić należy, iż strona może skorzystać z przejścia z PROW 2004-2006 na PROW 2007-2013 tylko w zakresie wskazanym w powyższym paragrafie. Pierwszą przesłanką jest realizacja co najmniej 3 letniego programu rolnośrodowiskowego na podstawie rozporządzenia z 20 lipca 2004 r. Drugą przesłanką jest przejście z pakietów, które rolnik realizował w ramach PROW 2004-2006 na analogiczne, wskazane w § 43 ust.1 rozporządzenia z 26 lutego 2009 r. Natomiast trzecią przesłanką jest konieczność złożenia w pierwszym roku wniosku o płatność rolnośrodowiskowa w ramach PROW 2007-2013 i zadeklarowanie realizacji co najmniej jednego z trzech pakietów tj. 4,5 lub 7. Wszystkie te przesłanki muszą być spełnione łącznie. Jak trafnie skonstatował organ, skarżący nie spełnił tych wymogów, albowiem nie zrealizował programu rolnośrodowiskowego według zasad PROW 2004-2006 przez co najmniej 3 lata. Przede wszystkim należy stwierdzić, iż organy administracji prawidłowo ustaliły na podstawie zebranego i prawidłowo ocenionego materiału dowodowego w sprawie, że skarżący rozpoczął realizację programu rolnośrodowiskowego w ramach Planu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2004-2006 (PROW 2004-2006) od 1 marca 2005 r. na powierzchni 156,44 ha w ramach Pakietu SO2b01 Trwałe użytki zielone bez certyfikatu zgodności. W roku 2007 skarżący dodał nowy pakiet P01- utrzymywanie łąk ekstensywnych oraz zwiększył powierzchnię realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego w pakiecie rolnictwo ekologiczne S02:- dla wariantu S02b02 Trwałe użytki zielone (z certyfikatem zgodności) 159,54 ha, w pakiecie utrzymywanie łąk ekstensywnych P01:- dla wariantu półnaturalne łąki dwukośne (P01b) 156,54 ha. Zgodnie z § 5 ust. 4 rozporządzenia z 20 lipca 2004 r. w przypadku zwiększenia powierzchni użytków rolnych, na których jest realizowany program rolnośrodowiskowy w trzecim roku i dalszych latach opracowuje się nowy plan działalności rolnośrodowiskowej. Zgodnie z ww. rozporządzeniem utworzenie nowego planu wiąże się z koniecznością realizowania programu rolnośrodowiskowego przez kolejne 5 lat, co związane jest z możliwościami osiągnięcia celów postawionych przed programem rolnośrodowiskowym w założeniu jego pozytywnego oraz długotrwałego oddziaływania na środowisko. Zgodnie natomiast z art. 23 ust.1 Rozporządzenia Rady (WE) Nr 1257/1999 z dnia 17 maja 1999r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) oraz zmieniającego i uchylającego niektóre rozporządzenia wsparcie jest przyznawane rolnikom, którzy zobowiążą się do stosowania praktyk agrośrodowiskowych przez okres co najmniej 5 lat. W związku z powyższym, zwiększenie powierzchni użytków rolnych oraz dodanie nowego pakietu P01- łąki ekstensywne do już rozpoczętego zobowiązania skutkowało - jak słusznie przyjęły organy administracji - rozpoczęcie nowego okresu realizacji programu rolnośrodowiskowego przez beneficjenta ( skarżącego). Zatem skarżący od 2007r. dokonując zwiększenia powierzchni realizacji programu rozpoczął realizację Nowego Planu Działalności Rolnośrodowiskowej na lata 2007-2012 (opracowanego przez M.P.). Bezzasadne są przy tym twierdzenia skarżącego, iż nie posiadał wiedzy o tym, że jego pełnomocnik Ł.C. przedłużył uprzednio realizowany przez skarżącego program PROW 2004-2006. Powyższe stoi w sprzeczności z treścią otrzymanej przez skarżącego decyzji z dnia [...] kwietnia 2008 r., w której to Kierownik Biura Powiatowego ARiMR poinformował, że w związku z powiększeniem przez skarżącego powierzchni rolnośrodowiskowej oraz dodaniem nowego pakietu, jak również z oświadczeniem pełnomocnika Ł.C. z dnia [...] kwietnia 2008 r. termin realizacji programu rolnośrodowiskowego został wydłużony do 2012r. Zatem skarżący miał pełną świadomość, że zobowiązanie rolnośrodowiskowe zostało wydłużone do 2012r. Ponadto podkreślenia wymaga fakt, iż skarżący cofnął udzielone Ł.C. pełnomocnictwo dopiero w dniu [...] kwietnia 2010r., natomiast do tej daty ( czyli przez 5 lat od udzielenia pełnomocnictwa – [...] marca 2005 r.) nie wskazywał w żaden sposób, żeby pełnomocnik działał na jego szkodę. Jak słusznie też wskazały organy w sytuacji, gdy strona prawidłowo jest reprezentowana przez pełnomocnika (jak to miało miejsce w przypadku skarżącego), a zwłaszcza gdy nie można stwierdzić, aby pełnomocnik działał na szkodę mocodawcy, skutki podejmowanych przez pełnomocnika działań i zaniechań – tak pozytywne jak i negatywne – co wynika z istoty pełnomocnictwa - obciążają reprezentowanego. W niniejszej sprawie skarżący nie udowodnił ani chociażby uprawdopodobnił, że pełnomocnik działał na jego szkodę i bez jego wiedzy, a stawiane w tym zakresie przez skarżącego zarzuty nie znajdują potwierdzenia w prawidłowo ustalonym przez organy stanie faktycznym sprawy. W świetle powyższego organy prawidłowo przyjęły, że skarżący nie spełnił przesłanek przekształcenia zobowiązania w myśl § 43 ust.1 rozporządzenia z 26 lutego 2009 r., gdyż przez co najmniej 3 lata nie realizował zobowiązania rolnośrodowiskowego PROW 2004-2006. Skarżący, co prawda, realizował zobowiązanie rolnośrodowiskowe od 2005 r. niemniej jednak poprzez zwiększenie w 2007r. powierzchni realizacji programu rozpoczął z tym rokiem pięcioletnie nowe zobowiązanie, co oznaczało, jak słusznie ustaliły organy, że rok 2009 był dopiero trzecim rokiem realizacji programu rolnośrodowiskowego. Wobec tego organy trafnie przyjęły, iż skarżący chcąc przekształcić swoje stare zobowiązanie w nowe zobowiązanie musiałby co najmniej przez 3 pełne lata realizować program rolnośrodowiskowy w ramach tzw. starego pakietu, czego nie uczynił, dodając w 2007r. nowy pakiet. Tym samym trafna była konkluzja, że skarżący nie dochował zasad przekształcenia wynikających z § 43 ust.1 rozporządzenia z 26 lutego 2009 r. Ponadto właściwie organy uznały, iż wniosek skarżącego z dnia [...] maja 2009 r. dotyczący przejścia ze starego programu na nowy program nie został złożony na niewłaściwym formularzu. W ocenie Sądu, co trafnie wyeksponował organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji, skarżący był świadomy na jakim druku składa wniosek, zważywszy, iż możliwość przyznania płatności na pakiety ornitologiczne przewidziana jest jedynie we wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej PROW 2007-2010 (symbol formularza W-1/110), zgodnie z rozporządzeniem z 26 lutego 2009 r. Powyższe w żaden sposób nie mogło zatem świadczyć o braku wiedzy skarżącego co do treści żądania, a tym samym stanowić oczywistej omyłki pisarskiej podlegającej sprostowaniu, albowiem treść żądania skarżącego pokrywała się z formularzem, na którym zostało ono złożone. Mając powyższe na uwadze, wobec niedochowania przez skarżącego zasad przejścia z realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego PROW 2004-2006 na PROW 2007-2013, wobec złożenia wniosku na formularzu dotyczącym PROW 2007-2013 oraz niedokończenia podjętego 5-letniego zobowiązania w okresie programowania PROW 2004-2006, prawidłowo organy odmówiły przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2009. Odnosząc się natomiast do zarzutu skargi dotyczącego przewlekłości postępowania administracyjnego Sąd wskazuje, że art. 37 § 1 kpa stanowi środek zwalczania bezczynności organu administracyjnego. Wskazany przepis przewiduje, że w przypadku stwierdzenia bezczynności organu zachodzi możliwość podjęcia określonych działań dyscyplinujących organ administracji do załatwienia sprawy. Na niezałatwienie sprawy w terminie określonym przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego strona może wnieść zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia nad organem pozostającym w bezczynności. Zażalenie to stanowi warunek i jednocześnie otwiera drogę do sądowej kontroli bezczynności organu. zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem. Z art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a. wynika, że skargę można wnieść po wyczerpaniu środków właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Badanie zatem przesłanek bezczynności organu nie jest przedmiotem rozważań w niniejszym postępowaniu. W sytuacji uznania przez skarżącego działania organu administracji w sposób przewlekły miał on możność zainicjować postępowanie na bezczynność organu administracji publicznej, w sposób przedstawiony powyżej. W ocenie Sądu organ wydając w dniu [...] maja 2010 r. decyzję w sprawie przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2009 r. uchybił terminowi wynikającemu z przepisu § 21 ust.2 rozporządzenia z 26 lutego 2009 r., niemniej uchybienie to samo w sobie nie może być podstawą do uchylenia zaskarżonej decyzji. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit.c P.p.s.a. Sąd uchyla decyzję jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, ale takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stwierdzona w rozpoznawanej sprawie wada w postępowaniu organu pierwszej instancji pozostawała bez wpływu na rozstrzygnięcie sprawy co do istoty. Organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny w sprawie a ocena zebranego materiału dowodowego w sprawie była poprawna. Sąd nie stwierdził także naruszenia przez organy § 2 ust.1, 2 i 3 rozporządzenia z 20 lipca 2004r. Niniejszy zarzut organ w sposób obszerny, wszechstronny i prawidłowy uzasadnił w zaskarżonej decyzji. Sąd nie dopatrzył się przy tym żadnej dowolności ani wybiórczości organu w wyjaśnieniu przedmiotowej sprawy. Decyzja organu spełniała wymogi wynikające z art. 107 § 1 i § 3 kpa. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, iż organy obu instancji wydały w tej sprawie decyzje zgodne z prawem zarówno materialnym jak i procesowym. W toku postępowania podjęły wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, zgodnie z zasadą zaufania oraz informowania stron (art.6,7 kpa). W ocenie Sądu organy zebrały materiał dowodowy w sposób wyczerpujący oraz dokonały jego oceny w sposób nie naruszający zasady swobodnej oceny dowodów (art.77 kpa). Zapewniły również stronie skarżącej czynny udział w każdym stadium postępowania, umożliwiając wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów (art.10 kpa) a przede wszystkim do ustaleń dokonanych w toku kontroli na miejscu. W wydanych decyzjach wyjaśniły stronie zasadność przesłanek, którymi kierowały się przy załatwieniu sprawy, a także wskazały przepisy prawa, które miały zastosowanie i które były podstawą wydania rozstrzygnięcia (art.11 kpa). Organy nie naruszyły również zasad wynikających z art. 8 i 9 kpa. Z tych też względów, na podstawie art.151 P.p.s.a. Sąd skargę oddalił. ( - ) Michał Ruszyński ( - ) Stefan Kowalczyk ( - ) Krystyna Skowrońska-Pastuszko