II SA/Sz 84/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel (spr.),, Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Protokolant Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 czerwca 2011r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Szczecinie delegowanego do Prokuratury Apelacyjnej w Szczecinie – B. R. sprawy ze skargi Z. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymiany prawa jazdy I uchyla zaskarżoną decyzję, II zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. na rzecz skarżącego Z. K. kwotę [...]złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego Decyzją z dnia [...], numer [...], Prezydent Miasta [...], na podstawie art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.),zwanej dalej "Kpa", art. 97a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005r. Nr 108, poz. 908 ze i zm.), art. 39d ust. 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm.) oraz art. 39d ust. 6 i art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 17 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2006 r. Nr 235, poz. 1701 ze zm.), po rozpoznaniu wniosku Z.K. w sprawie wymiany prawa jazdy w części wpisu potwierdzającego uzyskanie szkolenia okresowego przy kategorii D, DE, odmówił wymiany prawa jazdy w części wpisu potwierdzającego uzyskanie szkolenia okresowego przy kategorii D, DE. W uzasadnieniu decyzji organ podał, iż w dniu [...] Z.K. złożył wniosek o wymianę prawa jazdy potwierdzającego kwalifikacje. W załączonych dokumentach znajduje się zaświadczenie od pracodawcy z dnia [...], kserokopia potwierdzona za zgodność z oryginałem posiadanego prawa jazdy, zdjęcie, dowody uiszczenia opłat administracyjnej w wysokości [...] zł oraz ewidencyjnej w wysokości [...] zł. W aktach kierowcy znajduje się kopia świadectwa kwalifikacji zawodowej nr [...] z dnia [...] potwierdzającego ukończenie szkolenia okresowego na blok programowy kategorii CI, ClE, C, CE, kserokopia potwierdzona za zgodność z oryginałem orzeczenia lekarskiego, orzeczenia psychologicznego. Zdaniem organu, art. 97a ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym wskazuje na jakiej podstawie dokonywany jest wpis w prawach jazdy. Wpis dokonywany jest na pisemny wniosek kierowcy na podstawie przedłożonych kopii: świadectwa kwalifikacji zawodowej potwierdzającego uzyskanie kwalifikacji wstępnej albo świadectwa kwalifikacji zawodowej potwierdzającego ukończenie szkolenia okresowego, orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań lekarskich do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, orzeczenia psychologicznego stwierdzającego brak przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Ustawa z dnia 17 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym, dopuszcza wpisanie kodu 95 przy pozostałych posiadanych kategoriach w przypadku kierowców wykonujących przewóz drogowy różnymi pojazdami, dla których wymagane jest posiadanie prawa jazdy co najmniej dwóch kategorii, wówczas osoba może ukończyć szkolenie okresowe z zakresu jednego bloku programowego. Stosownie do art. 4 ust. 1 ww. ustawy osoby, które posiadają prawo jazdy kategorii Dl, DlE, D, DE wydane do dnia 10 września 2008 r. oraz osoby, które posiadają prawo jazdy kategorii CI, ClE, C, CE wydane do dnia 10 września 2009 r. zamierzające podjąć po raz pierwszy pracę na stanowisku kierowcy przed dniem 10 września 2010 r. - obowiązane były ukończyć kurs dokształcający, odpowiednio dla kierowców przewożących osoby lub dla kierowców przewożących rzeczy. W trakcie weryfikacji akt stwierdzono brak kursu dokształcającego dla kierowców na przewóz osób. Dnia [...] organ wystąpił do Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego w [...] z zapytaniem czy Z.K. ukończył kurs dokształcający kierowców przewożących osoby. W dniu [...] wpłynęła z WORD [...] informacja, iż Z.K. nie widnieje w rejestrach danych WORD [...] w zakresie kursu dokształcającego na przewóz osób. Zdaniem organu, ponieważ Z.K. nie przedłożył świadectwa kwalifikacji zawodowej dotyczącego kat. D i D+E, ani zaświadczenia o ukończeniu kursu dokształcającego dla kierowców przewożących osoby, nie można dokonać wpisu w stosunku do tychże kategorii zgodnie z art. 97a, art. 39d ust. 6 oraz 39d ust. 6 i art. 4 ust. 1 ww. ustaw. Od powyższej decyzji Z.K. odwołał się podnosząc, że chociaż po odbyciu szkolenia okresowego, otrzymał świadectwo kwalifikacji zawodowej wydane dnia [...] i "zgodnie z ustawą 235/206 art. 39d pkt. 6, który to artykuł zezwala na wpisanie więcej niż jednej kategorii prawa jazdy, jeżeli prawo jazdy kategorii C wydane do dnia [...], a kategoria D wydanego dnia [...], co udokumentowałem we wniosku składanym w wydziale komunikacji. Mimo to odmówiono ponownie wpisu kat. D,E." Decyzją z dnia [...] numer [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Kolegium stwierdziło, iż kierowców zawodowych obejmuje przepis art. 39a ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, który obliguje kierowcę do uzyskania kwalifikacji wstępnej, lub odbycia szkolenia okresowego. Przepisu powyższego nie stosuje się do kierowców pojazdu, do kierowania którego wymagane jest prawo jazdy kat. Al, A, Bl, B lub B+E. Zgodnie natomiast z art. 97a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym organy dokonują w prawie jazdy wpisu potwierdzającego uzyskanie kwalifikacji wstępnej lub szkolenia okresowego, o których mowa w przepisach ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym. Wpis dokonywany jest na pisemny wniosek kierowcy na podstawie przedłożonych kopii: 1. świadectwa kwalifikacji zawodowej potwierdzającego uzyskanie kwalifikacji wstępnej, albo świadectwa kwalifikacji zawodowej potwierdzającego ukończenie szkolenia okresowego, 2. orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań lekarskich do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, 3. orzeczenia psychologicznego stwierdzającego brak przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Wpis dokonywany jest w formie wymiany prawa jazdy. Prawo jazdy w zakresie kategorii, której dotyczy wpis, wydaje się na okres 5 lat, liczony od daty wydania świadectwa kwalifikacji zawodowej, o którym mowa w ustawie o transporcie drogowym. Kolegium wskazało także, że zgodnie z art. 39d ust. 2 ustawy o transporcie drogowym kierowca obowiązany jest co pięć lat, począwszy od dnia uzyskania świadectwa kwalifikacji zawodowej poświadczającego uzyskanie kwalifikacji wstępnej, ukończyć szkolenie okresowe odpowiednio do pojazdu, którym wykonuje przewóz drogowy. Kierowca, który zaprzestał wykonywania przewozu drogowego przez okres uniemożliwiający spełnienie obowiązku, o którym mowa w ust. 2, przed ponownym przystąpieniem do wykonywania przewozu obowiązany jest ukończyć szkolenie okresowe (art. 39d ust. 5). Zgodnie z ust. 4 powyższego przepisu szkolenie okresowe jest prowadzone w ośrodku szkolenia w zakresie bloków programowych określonych odpowiednio do kategorii prawa jazdy: 1) Cl,Cl+E,CiC+E; 2) Dl,Dl+E,DiD+E. Natomiast zgodnie z art. 39d ust. 6 kierowca wykonujący przewóz drogowy różnymi pojazdami, dla których wymagane jest posiadanie prawa jazdy co najmniej dwóch kategorii, o których mowa w ust. 4, może ukończyć szkolenie okresowe z zakresu jednego bloku programowego. Z treści tego przepisu wynika zatem, że kierowca który spełnia warunki określone w art. 39d ust. 1 i ukończył szkolenie okresowe z zakresu jednego bloku programowego wymienionego w ust. 4 pkt 1, lub pkt 2, może ubiegać się o wpisanie kodu ,,95" przy pozostałych kategoriach prawa jazdy. Organ orzekający w powyższych sprawach, winien zatem dokonanie odpowiedniego wpisu w prawie jazdy uzależnić nie tylko od przedłożenia świadectwa kwalifikacji zawodowej ukończenia szkolenia okresowego w zakresie jednego z bloków programowych wymienionych z art. 39d ust. 4 ustawy, ale w szczególności od ustalenia, czy kierowca przewóz rzeczy i osób wykonuje. W rozpoznawanej sprawie, z akt sprawy przedłożonych organowi odwoławczemu wynika, że w dniu [...] Z.K. złożył wniosek o wymianę prawa jazdy potwierdzającego kwalifikacje. W załączonych dokumentach znajduje się zaświadczenie od pracodawcy z dnia [...], kserokopia potwierdzona za zgodność z oryginałem posiadanego prawa jazdy, zdjęcie, dowody uiszczenia opłat. W aktach kierowcy znajduje się kopia świadectwa kwalifikacji zawodowej nr [...] z dnia [...] potwierdzającego ukończenie szkolenia okresowego na blok programowy kategorii C l , C l E, C, CE, oraz kserokopia orzeczenia lekarskiego i orzeczenia psychologicznego. Z akt sprawy wynika również, że Z.K. pracuje jako kierowca w spółce "T" ze [...], która wykonuje przewozy rzeczy na różnych trasach. Z wyjaśnień udzielonych przez W.M. - udziałowca Spółki wynika, że Z.K. przewozu osób nie wykonuje, bowiem Spółka nie prowadzi tego rodzaju działalności. W tej sytuacji, w ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], uznać należy, że organ zasadnie odmówił skarżącemu dokonania wpisu w prawie jazdy potwierdzającego uzyskanie szkolenia okresowego przy kat. D i DE prawa jazdy. Zasadniczym bowiem zagadnieniem w sprawie jest ustalenie, czy wnioskujący o wymianę prawa jazdy Z.K. faktycznie wykonuje przewóz rzeczy i osób. Od spełnienia przesłanki, polegającej na wykonywaniu przewozu drogowego różnymi pojazdami, ustawodawca w art. 39d ust. 6 ustawy o transporcie drogowym, uzależnia dokonanie odpowiednich wpisów w prawie jazdy. Organ wziął pod uwagę okoliczność, że skarżący nie ukończył szkolenia okresowego odpowiedniego do kat. D i DE prawa jazdy, które należy ukończyć przed przystąpieniem do wykonywania przewozu osób. Z akt sprawy bezspornie wynika, że skarżący nie wykonuje przewozu osób, w związku z czym organ postąpił prawidłowo odmawiając dokonania wpisu potwierdzającego uzyskanie szkolenia okresowego dotyczącego kat. D i DE prawa jazdy. Powyższa decyzja została zaskarżona przez Z.K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...]. Skarżący wydanym decyzjom zarzucił: - naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 39d ust. 6 ustawy o transporcie drogowym oraz art. 97a ustawy Prawo o ruchu drogowym poprzez błędną wykładnię; - naruszenie prawa w oparciu o art. 87 ust.1 Konstytucji RP I wniósł o: 1) uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, 2) zasądzenie, na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania. Skarżący stwierdził, iż z zaskarżonym rozstrzygnięciem nie może się zgodzić z uwagi na to, iż jest kierowcą i posiada prawo jazdy kat A, B, C, D, E, jak również w dniu [...] otrzymał świadectwo kwalifikacji zawodowej, na którym potwierdzono odbycie szkolenia z bloku programowego dla kat. C1,C1+E, C i C+ E. Według niego, podstawą wydania decyzji winien być przepis art. 97a. ust. 1-3 ustawy Prawo o ruchu drogowym, bowiem złożył wszystkie dokumenty niezbędne do dokonania takiego wpisu. SKO badając stan faktyczny ograniczyło się tylko do ustalenia czy firma "T" wykonuje przewozy rzeczy na rożnych trasach i czy prowadzi taki rodzaj działalności oraz czy jestem kierowcą. Firma prowadzi naprawy samochodów ciężarowych i autobusów, a on w ramach wykonywanej pracy - naprawy - ma obowiązek dokonania testu pojazdu przed i po naprawie, czyli wykonania jazdy próbnej, a więc jest kierowcą, a zgodnie z rozporządzeniem WE nr 561/2006 kierowcą jest osoba, która prowadzi pojazd nawet przez krótki okres oraz osoba przewożona w pojeździe w celu jego prowadzenia w ramach swoich obowiązków, jeśli wystąpi taka potrzeba (art. 4 lit. c). Oznacza to więc, że nie ma znaczenia, czy ma formalne uprawnienia do kierowania daną kategorią pojazdu, jaka jest podstawa zatrudnienia, a u pracowników także rodzaj stanowiska, na który dana osoba jest przyjęta. Skarżący wskazał, iż organ nie dostrzegł, iż pod pojęciem "przewozu drogowego " zgodnie z WE nr 561/2006 art. 4 lit a - "przewóz drogowy" - oznacza każdą podróż odbywaną w całości lub części po drogach publicznych przez pojazd , z ładunkiem lub bez, używanym do przewozu osób lub rzeczy - a on w ramach swoich uprawnień taki przewóz wykonuje. Organ oparł się na art. 39d ust.4 ustawy, ale w szczególności jak to podkreślił w decyzji na str. 2, do ustalenia czy taki przewóz rzeczy i osób wykonuje. SKO w chwili wydawania decyzji oparło się na twierdzeniu, że nie wykonuję przewozu drogowego osób, co skutkuje nie wydaniem mi prawa jazdy z wpisem kat. D , 0+ E. Zdaniem skarżącego, taka interpretacja przepisów dokonana przez SKO powoduje, że nie powinien otrzymać również prawa jazdy kat. C, C + E, ponieważ według SKO nie wykonuje "przewozu drogowego", a zatem jedna decyzja, przeczy drugiej. Organ wymaga od niego zaświadczenia o wykonywaniu takiej działalności, w chwili kiedy sam odbiera mi uprawnienia pozwalające na prowadzenie takiej działalności. Szkolenie tematyczne z bloku kat. C, C + E oraz szkolenie z kat. D, D +E jest takie samo i korzystano z tych samych źródeł tematycznych. Sąd Administracyjny w [...] w dniu [...] rozpoznał podobną sprawę dotyczącą.art.39d ust.6 ustawy o transporcie drogowym sygn. akt [...]. Skarżący uważa, że jeżeli przed organami wykazał, iż jest kierowcą, odbył odpowiednie szkolenie okresowe z jednego bloku tematycznego, posiada świadectwo Kwalifikacji Zawodowej, odpowiednie prawo jazdy, to organ zgodnie z art. 39 d ust.6 ustawy o transporcie drogowym z mocy prawa organ powinien objąć wszystkie posiadane przez niego kategorie prawa jazdy i dokonać takiego wpisu. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu [...], biorący udział w sprawie Prokurator wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji podnosząc, że wydana została z naruszeniem art.7, 77 i 107 § 3 Kpa, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozstrzygnięcie bowiem zostało oparte o dowód będący notatką z rozmowy telefonicznej z przedsiębiorcą prowadzącym firmę w której aktualnie zatrudniony jest skarżący, podczas gdy w aktach sprawy znajduje się zaświadczenie – o innej treści – podpisane przez tego przedsiębiorcę, przy czym organ nie wypowiedział się dlaczego nie dał wiary temu zaświadczeniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...]ie z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami zarówno prawa materialnego jak i procesowego w odniesieniu do stanu faktycznego istniejącego w chwili wydania zaskarżonej decyzji. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.). Rozpoznając sprawę pod kątem kryterium legalności Sąd uznał, iż skarga zasługuje na uwzględnienie. Organy administracji publicznej zobowiązane są w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Obowiązek organu dotyczy więc podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego sprawy, w tym oceny przedstawionych w sprawie dowodów (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kpa ). Pominięcie czy zlekceważenie jakiegokolwiek dowodu może skutkować wadliwością podjętej decyzji. Dodać także należy, że w treści powyższych przepisów zawarta jest jedna z podstawowych cech postępowania administracyjnego nakładająca na organy obowiązek zachowania aktywnej postawy w całym postępowaniu wyjaśniającym. Dla każdego postępowania administracyjnego fundamentalne znaczenie ma zatem ustalenie stanu faktycznego, bowiem tylko wyjaśnienie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych pozwala na prawidłowe ustalenie praw i obowiązków strony tego postępowania. Jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Dowodem może być także oświadczenie strony złożone pod rygorem odpowiedzialności za fałszywe zeznania czy zaświadczenie np. pracodawcy co do faktu zatrudnienia i zakresu wykonywania pracy przez pracownika. W niniejszej sprawie mamy do czynienia ze znajdującym się w aktach sprawy, przedłożonym przez stronę zaświadczeniem wystawionym przez firmę "T", z którego treści wynika, że Z.K. jest pracownikiem tej firmy i wykonuje okazjonalne przewozy drogowe pojazdami, do których potrzebne jest prawo jazdy kategorii D,DE. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] swoje rozstrzygnięcie oparło o stwierdzenie: "Z wyjaśnień udzielonych przez W.M. - udziałowca Spółki wynika, że Z.K. przewozu osób nie wykonuje, bowiem Spółka nie prowadzi tego rodzaju działalności". Organ nie dodał, że wyjaśnienia te to notatka z rozmowy telefonicznej przeprowadzonej przez pracownika Urzędu Miasta [...] z W.M. i nie dokonał oceny tak tego dowodu, jak i wystawionego przez firmę zaświadczenia, przyjmując, że zostało udowodnione, iż Z.K. faktycznie nie wykonuje przewozu osób, a właśnie od spełnienia przesłanki, polegającej na wykonywaniu przewozu drogowego różnymi pojazdami, ustawodawca w art. 39d ust. 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz.874 ze zm.), uzależnia dokonanie odpowiednich wpisów w prawie jazdy. W ocenie sądu doszło do naruszenia przepisów art.7, 77 i 80 Kpa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Należy także dodać, że organ odwoławczy wydaje decyzję o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji wówczas, gdy stwierdzi, że decyzja pierwszoinstancyjna jest prawidłowa. Co prawda utrzymanie w mocy decyzji to utrzymanie w mocy rozstrzygnięcia, ale by nie doszło do naruszenia wynikającej z art.8 Kpa zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów władzy publicznej, w przypadku gdy zachodzi całkowita rozbieżność pomiędzy uzasadnieniem prawnym decyzji pierwszoinstancyjnej i decyzji organu odwoławczego, organ wydający decyzję w oparciu o art.138 § 1 pkt 1 Kpa obowiązany jest odnieść się także do różnic w uzasadnieniach rozstrzygnięć. Rozpatrując ponownie sprawę organ odwoławczy winien uwzględnić przedstawioną powyżej ocenę Sądu, a także zinterpretować przepisy mające zastosowanie w sprawie mając na uwadze zawartą w art.4 pkt 6a ustawy o transporcie drogowym definicję przewozu (przewóz drogowy - transport drogowy lub niezarobkowy przewóz drogowy, a także inny przewóz drogowy w rozumieniu przepisów rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. UE L 102 z 11.04.2006, str. 1). W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...], na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił zaskarżoną decyzję. Rozstrzygnięcie w pkt II sentencji zapadło na podstawie art.200 w zw. z art.205 ww. ustawy.