II SA/Wa 102/11
WyrokWSA w Warszawie2011-06-17
Skład orzekający: Andrzej Góraj, Olga Żurawska – Matusiak, Janusz Walawski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy długotrwała absencja policjanta spowodowana zwolnieniami lekarskimi, wynikającymi z kontuzji odniesionych podczas treningów sportowych podejmowanych dla dodatkowego zarobku, może stanowić podstawę do zwolnienia ze służby na podstawie przesłanki "ważnego interesu służby"?Ratio decidendi
Sąd uznał, że długotrwała absencja policjanta, wynikająca z kontuzji odniesionych podczas treningów sportowych podejmowanych dla dodatkowego zarobku, pomimo orzeczeń lekarskich o zdolności do służby, może stanowić podstawę do zwolnienia ze służby na podstawie przesłanki "ważnego interesu służby". Sąd podkreślił, że funkcjonariusz, podejmując świadomie ryzyko uszczerbku na zdrowiu podczas aktywności poza służbą, wykazuje nieodpowiedzialność, która negatywnie wpływa na realizację zadań Policji i narusza ważny interes służby.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi S.S. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji utrzymujący w mocy decyzję o zwolnieniu go ze służby. Podstawą zwolnienia była długotrwała absencja policjanta spowodowana zwolnieniami lekarskimi, które organ uznał za wynikające z kontuzji odniesionych podczas treningów sportowych podejmowanych dla dodatkowego zarobku, a nie ze stanu zdrowia uniemożliwiającego służbę. Skarżący zarzucił naruszenie przesłanki "ważnego interesu służby" oraz nieuwzględnienie jego słusznego interesu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Góraj (spr.) Sędzia WSA Olga Żurawska – Matusiak Sędzia WSA Janusz Walawski Protokolant referent stażysta Eliza Kusy po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi S.S. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby oddala skargę.
Komendant Wojewódzki Policji w G., rozkazem personalnym nr [...]
z dnia [...] sierpnia 2010 r., wydanym na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 w zw. 43 ust. 3 i art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 06 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 z późn. zm.) oraz art. 108 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) – dalej: kpa, w zw. decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji w G. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r. w sprawie podziału zadań w kierownictwie Komendy Wojewódzkiej Policji w G. w zakresie sprawowania bezpośredniego nadzoru nad działalnością jej komórek i jednostek organizacyjnych policji woj. [...], zwolnił ze służby w Policji z dniem [...] sierpnia 2010 r. [...] S. S. – [...]. Wymienionemu rozstrzygnięciu nadano rygor natychmiastowej wykonalności.
Pismem z dnia [...] września 2010 r. S. S., reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł do Komendanta Głównego Policji odwołanie od ww. rozkazu personalnego.
Komendant Główny Policji, po rozpatrzeniu przedmiotowego odwołania, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] października 2010 r. utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny z dnia [...] sierpnia 2010 r.
W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że w dniu [...] czerwca 2010 r. Komendant Miejski Policji w G. wystąpił do KWP w G. o zwolnienie [...] S. S. ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, uzasadniając przedmiotowy wniosek długotrwałym pobytem policjanta na zwolnieniach lekarskich, obejmujących, od dnia przeniesienia policjanta do tego komisariatu, łącznie 274 dni. Komendant w przedmiotowym wniosku wskazał również na orzeczenie Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSWiA w G. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r., zgodnie z którym uznano ww. policjanta za zdolnego do służby w Policji na ostatnio zajmowanym stanowisku, w związku z powyższym Komendant uznał, że zachowanie policjanta świadczy o celowym działaniu, mającym na celu uchylanie się od podjęcia służby. Pismem z dnia [...] czerwca 2010 r. KMP w G. uzupełnił ww. wniosek, wskazując na okresy przebywania S. S. na zwolnieniach lekarskich: 2007 r. – 322 dni, 2008 r. – 62 dni, 2009 i 2010 r. – 205 dni. KWP w G. po dokonaniu analizy materiałów sprawy wszczął postępowanie administracyjne w sprawie zwolnienia ww. policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Po czym, pismem z dnia [...] czerwca 2010 r. wystąpił do Przewodniczącego Zarządu Wojewódzkiego Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów w G. z wnioskiem o wydanie opinii w przedmiocie zwolnienia S. S. ze służby w Policji z uwagi na ważny interes służby. W odpowiedzi na powyższe Zarząd Wojewódzkiego NSZZ Policjantów Województwa [...] wyraził negatywną opinię w sprawie zwolnienia ww. policjanta ze służby w Policji. W dniu [...] sierpnia 2010 r. S. S. złożył oświadczenie, w którym ustosunkował się do materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, stwierdzając m. in., że przyczyną jego absencji w służbie były kontuzje, którym uległ podczas treningów siłowych, a którym poddawał się z konieczności dodatkowego zarobkowania. Biorąc powyższe pod uwagę KWP w G. rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] sierpnia 2010 r. zwolnił S. S. ze służby w Policji, wskazując na to, że nie jest możliwe kontynuowanie służby przez ww. policjanta bez uszczerbku dla jej ważnego interesu. W dniu [...] września 2010 r. S. S., korzystając z przysługujących mu uprawnień, złożył do KGP odwołanie od przedmiotowego rozkazu personalnego.
Komendant Główny Policji po rozpatrzeniu przedmiotowego odwołania wskazał, że podstawę materialnoprawną zwolnienia policjanta ze służby stanowił art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, zgodnie z którym policjanta można zwolnić ze służby, w przypadku gdy wymaga tego ważny interes służby. Organ odwoławczy wyjaśnił, że pojęcie "ważnego interesu służby" nie zostało w ustawie bliżej określone, przy czym w praktyce na podstawie tego przepisu dokonuje się zwolnień takich funkcjonariuszy, którzy w ocenie przełożonych nie powinni z przyczyn pozamerytorycznych pełnić dalej służby w Policji, przy czym przesłanka "ważnego interesu służby" winna być w każdej indywidualnej sprawie skonkretyzowana przez wskazanie okoliczności faktycznych, składających się na taką ocenę. Natomiast użycie w cyt. przepisie zwrotu "można zwolnić" oznacza, że zwolnienie takie ma charakter fakultatywny i pozostawione zostało tzw. uznaniu administracyjnemu. Dlatego też decyzja podejmowana na podstawie tego przepisu powinna uwzględniać zarówno interes społeczny, jak i słuszny interes skarżącego (art. 7 kpa). Komendant dodał, że we wszystkich wypadkach ocena końcowa poprzedzająca decyzję o zwolnieniu policjanta ze służby musi uwzględniać okoliczności konkretnego, indywidualnego przypadku.
Organ odwoławczy uznał, że KWP w G., działając w granicach uznania administracyjnego, przed podjęciem rozstrzygnięcia wyjaśnił wnikliwie stan faktyczny sprawy, a przed wydaniem decyzji rozpatrzył sprawę w świetle wszystkich przepisów prawa materialnego.
KGP wskazał, że w przypadku skarżącego zdolność do służby w Policji została potwierdzona orzeczeniami Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSWiA w G. nr [...] z dnia [...] października 2007 r. oraz nr [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r., z treści których wynika jednoznacznie, że S. S. jest zdolny do służby w Policji, tym samym winien był on bezzwłocznie przystąpić do wykonywania czynności służbowych. Niemniej jednak postępowanie policjanta wskazywało na brak woli podporządkowania się treści orzeczeń o stanie zdrowia, albowiem zarówno po uznaniu go zdolnym do służby w Policji przez WKL MSWiA w G. w dniu [...] października 2007 r., jak również w dniu [...] kwietnia 2010 r., dalej korzystał on z długotrwałych zwolnień lekarskich.
W ocenie organu II instancji, sytuacja S. S. wpływa negatywnie na organizację służby w jednostce. Przebywanie w okresie 2007-2010 ponad 600 dni na zwolnieniu lekarskim rzutuje ujemnie na ważny interes służby, jakim jest zapewnienie bezpieczeństwa obywateli poprzez wykonywanie zadań przez wszystkich policjantów jednostki, albowiem zadania, które powinny być przydzielone skarżącemu z konieczności obciążają innych policjantów. Tym samym, zdaniem KGP, funkcjonariusz, którego okres absencji w latach 2007-2010 wynosił łącznie ponad 600 dni, i w którym to czasie nie realizował absolutnie żadnych zadań i czynności służbowych, nie może nadal pozostawać w służbie, albowiem w interesie służby leży możliwość takiego doboru kadry przez Policję, aby mogła ona efektywnie realizować zadania określone w art. 1 ust. 2 ww. ustawy.
W opinii KGP trudno jest zaakceptować argumentację strony, jakoby tak znaczna absencja wynikała z kontuzji, której ulegała podczas treningów sportowych, zważywszy, że Wojewódzka Komisja Lekarska MSWiA w G. dwukrotnie orzekała pełną zdolność policjanta do służby. KGP zwrócił przy tym uwagę na to, że policjant przedstawiał zwolnienia lekarskie od lekarzy różnorodnych specjalizacji, w tym od [...].
Organ odwoławczy zaznaczył, że mimo, iż Prezydium Zarządu Wojewódzkiego Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów Województwa [...] uchwałą z dnia [...] lipca 2010 r. nie zaakceptowało zwolnienia skarżącego ze służby, to jednak zwolnienie policjanta na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji nie jest uzależnione od zgody zakładowej organizacji związkowej policjantów. Opinia, o której mowa w art. 43 ust. 3 ustawy o Policji nie warunkuje bowiem decyzji organu.
Organ podkreślił również, że słuszny interes funkcjonariusza nie został pominięty, albowiem KWP w G. nie zwolnił ww. w 2007 r. ze służby, kiedy to policjant przebywał ponad 300 dni, czyli prawie rok, na zwolnieniu lekarskim, przychylił się również do prośby policjanta w przedmiocie przeniesienia do dalszego pełnienia służby w [...], zawartej w raporcie z dnia [...] stycznia 2008 r., a w celu zmotywowania policjanta do służby został on dwukrotnie wyróżniony nagrodą motywacyjną.
KGP zaznaczył, że KWP w G., nadając zaskarżonemu rozstrzygnięciu rygor natychmiastowej wykonalności, miał na uwadze ważny interes społeczny, przejawiający się szczególnym statusem i zadaniami Policji.
Pismem z dnia 30 listopada 2010 r. S. S., reprezentowany przez pełnomocnika, złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] października 2010 r., wnosząc o jego uchylenie, uchylenie rozkazu go poprzedzającego oraz zasądzenie kosztów sądowych i kosztów zastępstwa procesowego.
Skarżący zarzucił zaskarżonemu rozkazowi naruszenie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, poprzez zwolnienie funkcjonariusza pomimo nieistnienia ważnego interesu służby, uzasadniającego powyższe zwolnienie; art. 7 kpa, polegające na nieuwzględnieniu słusznego interesu obywatela, art. 8 kpa, poprzez błędne niezastosowanie oraz podanie w uzasadnieniu decyzji nieprawdziwych informacji, czym organ naruszył zasadę pogłębiania zaufania obywateli do państwa.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym.
Oceniając przedmiotowy rozkaz personalny według powyższych kryteriów, uznać należy, iż nie narusza on prawa.
Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny tego, czy organ wykazał istnienie ważnego interesu służby przemawiającego za wydaniem skarżonego rozstrzygnięcia. Na powyższą problematykę należy spojrzeć przez pryzmat zadań stojących przed Policją, takich jak zapewnienie bezpieczeństwa i porządku publicznego. Zadania te Policja może realizować skutecznie tylko wtedy, gdy będzie dysponowała pełnosprawnymi fizycznie funkcjonariuszami, których stan zdrowia nie uniemożliwia im pełnienia służby i nie pozbawia ich przymiotu dyspozycyjności.
W sytuacji jaka występuje w niniejszej sprawie, gdy skarżący nie spełnia ww. kryteriów organ miał podstawy ku temu, aby uznać, iż taki stan rzeczy narusza ważny interes służby. Na podkreślenie zasługuje fakt, iż notoryczne zwolnienia lekarskie skarżącego nie wynikały z jego słabego stanu zdrowia. W tym zakresie wypowiedziała się już bowiem dwukrotnie Wojewódzka Komisja Lekarska MSWiA w G., stwierdzając iż skarżący jest zdolny do służby. Do powstania absencji przyczyniał się więc sam skarżący, uczestnicząc w zawodach sportowych, podczas których doznawał licznych kontuzji. Uczestnictwo w tych zawodach skarżącego było jego swobodnym i świadomym wyborem. Skarżący w sposób świadomy godził się więc na to, że skutkiem uczestnictwa w tych zawodach może być uszczerbek na zdrowiu skutkujący koniecznością przebywania na zwolnieniu lekarskim. Mimo takiego ryzyka strona godziła się na nie. Akceptowała więc również to, iż jej działalność sportowa podejmowana poza służbą może wpływać negatywnie na służbę i eliminować go z tej służby na długie okresy czasu. Takie zaś postępowanie świadczy o nieodpowiedzialności skarżącego. W sytuacji gdy podjął się obowiązków wynikających ze służby w Policji, winien on co najmniej ograniczyć działalność poza służbą, która negatywnie na nią rzutuje. Skoro takich działań nie podjął, wskutek czego przez bardzo długi okres czasu nie pełnił służby w pełnym zakresie, organ trafnie uznał, iż ważny interes służby przemawiał za wyeliminowaniem skarżącego ze służby w Policji.
Pamiętać należy również o tym, iż pojęcie "służby" wiąże się nierozerwalnie z pojęciem "poświęcenia". Służba w formacji zbrojnej nie jest bowiem zwykłą pracą. Służbę może więc pełnić tylko taka osoba, która zdaje sobie sprawę z wagi pełnionych obowiązków. Strona, która takiej świadomości nie ma, która nie rezygnuje z ryzykownych zachowań poza służbą, przez co służby nie może wykonywać, jest nieprzydatna dla tej służby, gdyż nie realizuje jej ważnego interesu.
Wbrew twierdzeniom skargi, organ rozstrzygając sprawę brał pod uwagę słuszny interes strony. Badając przedmiotową kwestię należy odnieść się do działań organu podejmowanych w trakcie całego, wieloletniego okresu licznych absencji skarżącego. W tym czasie organ starał się wyjaśnić przyczyny długotrwałych zwolnień lekarskich. Starał się ustalić jaki jest rzeczywisty stan zdrowia funkcjonariusza i czy umożliwia mu on pełnienie służby. Organ wykazał się także dużym zrozumieniem, gdy podczas trwającej blisko rok absencji chorobowej skarżącego w 2007 r. nie uruchomił procedury mającej na celu zwolnienie go ze służby. Nie sposób także pominąć tego, iż organ zaakceptował prośbę policjanta o przeniesienie go do innej komórki organizacyjnej. Był to niewątpliwie wyraz dobrej woli organu, który chciał stworzyć skarżącemu warunki umożliwiające mu pełnienie służby. Tym samym uznać należy, iż organ w swym postępowaniu brał pod uwagę słuszny interes strony.
Podkreślenia wymaga też okoliczność, iż słuszny interes strony nie może być utożsamiany z sytuacją polegającą na tym, że funkcjonariusz z pobudek zarobkowych świadomie naraża się poza służbą na uszczerbek na zdrowiu, który następnie uniemożliwia mu wykonywanie służby. Tak bowiem rozumiany słuszny interes strony nie może skutecznie przeważyć ważnego interesu służby.
Za okoliczność pozostającą bez wpływu na rozstrzygnięcie uznać należy to, iż organ w skarżonym rozkazie personalnym wskazywał na okoliczność ponad sześćciusetdniowej absencji skarżącego, podczas gdy, jak wyjaśniono w skardze, absencja ta wynosiła jedynie pięćset osiemdziesiąt dziewięć dni. Różnica jedenastu dni, wobec ponad półtorarocznej absencji w służbie, jest bowiem tak znikoma, iż nie sposób przyjąć, aby mogła rzutować na poprawność rozstrzygnięcia.
W tym stanie sprawy, nie podzielając argumentów zawartych w złożonej skardze oraz uznając, iż organ w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy, jak również że przy wykonywaniu tych czynności nie naruszył przepisów prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło