V SA/Wa 1046/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Protokolant ref. staż. - Tomasz Godlewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. w [...] na informację Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości w [...] z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu; oddala skargę. Pismem z dnia [...] grudnia 2010 r. [...] Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości poinformowała [...] sp. z o.o. w [...], że nie zostało przyznane dofinansowanie na realizację projektu Spółki pn. ,,Bezodpadowa technologia produkcji biogazu na cele energetyczne’’, albowiem projekt nie spełnił wszystkich kryteriów obligatoryjnych. Nie zostały spełnione dwa kryteria: 1) ,,Wnioskodawca posiada zdolność do sfinansowania projektu’’ 2) ,,Wydatki są kwalifikowane w ramach działania, uzasadnione, racjonalne i adekwatne do zakresu i celów projektu oraz celów działania’’ W kwestii pierwszego z w/w kryteriów stwierdzono m.in. że w wyniku zapoznania się z całością dokumentacji z przebiegu dotychczasowej oceny projektu oraz uwzględniając treść rozstrzygnięcia IRP oraz IRO wraz z ich uzasadnieniem, dokonano ponownej oceny projektu w przedmiotowym kryterium. Wnioskodawca zgodnie z Przewodnikiem po kryteriach wyboru finansowych operacji w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka 2007-2013 dla działania 1.4-4.1 PO IG musi wykazać, iż posiada/zapewnia środki na sfinansowanie projektu, a zatem musi zapewnić finansowanie zarówno kosztów kwalifikowanych jak i pozostałych. Ponadto zgodnie z instrukcją wypełniania Biznes Planu przedstawiane prognozy odnośnie projekcji finansowej powinny być realistyczne. Opiniujący musi ocenić zdolność Wnioskodawcy do sfinansowania danego projektu, a tym samym do jego realizacji. W tym kontekście nie jest możliwe w przekonaniu oceniającego oddzielne rozpatrywanie każdego wniosku w przypadku, gdy Wnioskodawca złożył ich więcej do danego naboru. Wnioskodawca oprócz projektu będącego przedmiotem niniejszej oceny złożył jeszcze 5 innych projektów i w żadnym nie przewidział sytuacji jednoczesnego realizowania pozostałych. Podkreślono, że bez względu na sposób sfinansowania poszczególnych projektów w celu przedstawienia rzetelnej analizy finansowej należy ująć w niej wszystkie zdarzenia gospodarcze jakie będą miały miejsce w danym przedsiębiorstwie. W przeciwnym bowiem razie przedstawiony obraz będzie co najmniej mocno zniekształcony. Inne bowiem potrzebne są zasoby do realizacji jednej inwestycji, a inne gdy realizujemy ich 6. w skrajnych sytuacjach w przypadku braku wystarczającej ilości środków finansowych żadna z rozpoczętych inwestycji nie może zostać ukończona. W analizowanym przypadku dodatkowe znaczenie ma wybrana przez Wnioskodawcę forma zabezpieczenia finansowania projektu. Wnioskodawca wskazał jako podstawowe źródło finansowania – środki prywatne, opisując w pozycji E biznes planu, że pochodzić one będą z dodatkowo wniesionego wkładu wspólników. Inaczej bowiem należy rozpatrywać sytuację gdy środki, o których mowa wynoszą w przypadku tego jednego projektu od 16 000 000 do 20 000 000 zł, a inaczej gdy ich wartość przekracza 108 000 000 zł, gdy realizowanych jest równocześnie 6 projektów. Wnioskodawca nie umieszczając między innymi takich informacji w projekcjach finansowych sprawił, iż nie możliwa jest ocena zdolności do sfinansowania projektu, a tym samym niemożliwe jest uznanie tego kryterium za spełnione. Jeśli chodzi o drugie z w/w kryteriów to podkreślono, że wydatki planowane do poniesienia w ramach projektu i przewidziane do objęcia wsparciem muszą być kwalifikowane, uzasadnione, racjonalne i adekwatne do zaplanowanych przez wnioskodawcę działań i celów projektu oraz celów określonych dla Działania. Przez ,,kwalifikowane’’ należy rozumieć zgodność z kategoriami wydatków określonymi w rozporządzeniu Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 7 kwietnia 2008 r. w sprawie udzielenia przez Polską Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości pomocy finansowej w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka. Zdaniem PARP wydatki planowane przez wnioskodawcę do poniesienia w ramach projektu i przewidziane do objęcia wsparciem zarówno w I jak i w II etapie zostały w biznes planie źle opisane (brak korelacji pomiędzy opisami zawartymi w biznes planie (a w zasadzie ich brak), a tabelami C5 i C6). To powoduje, iż nie można z dostatecznie dużą pewnością ocenić kwalifikowalności poszczególnych kosztów. Wskazano, że wnioskodawca ma obowiązek w przypadku wynagrodzeń podać nie tylko liczbę zaangażowanych osób w dane zadanie, ale także rodzaj wykonywanych czynności w projekcie, miesięczne zaangażowanie (w procentach) oraz stawkę wynagrodzenia. W przedstawionym oceniającemu Biznes planie brak jest tych danych (ponadto wnioskodawca w opinii oceniającego błędnie przypisał koszty związane z nadzorem do kategorii kosztów ogólnych). Jedynie podano ogólną liczbę osób zaangażowanych w poszczególne zadania projektu i kwotę zbiorczą wynagrodzeń przypadających na pracowników ogółem. W związku z powyższym poprzez brak możliwości ustalenia i określenia w sposób pewny przez oceniającego kosztów kwalifikowanych nie jest także możliwe usunięcie i przeniesienie części wydatków do wydatków niekwalifikowanych i jednoczesne obniżenie kwoty dofinansowania z podaniem kosztu rekomendowanego do wyłączenia a co za tym idzie nie można uznać, iż wydatki są kwalifikowane i uzasadnione. W związku z tym, że wartość wydatków uznanych za nieuzasadnione i niekwalifikowane przekracza 10 % wartości łącznych kosztów kwalifikowanych w etapie I nie można zdaniem PARP uznać tego kryterium za spełnione. Skargę na rozstrzygnięcie PARP zawarte w piśmie z dnia [...] grudnia 2010 r. wniosła [...] sp. z o.o. w [...]. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła: 1. naruszenie w związku z przeprowadzeniem ponownej oceny Wniosku przepisów art. 29 ust. 2 pkt 6 i art. 29 ust. 4 u.z.p.p.r. w związku z postanowieniami § 7 regulaminu Konkursu poprzez dokonanie zmiany zasad Konkursu oraz nakładanie na Skarżącą dodatkowych obowiązków oraz poprzez dokonywanie oceny Wniosku Skarżącej pod kątem wymagań w ogóle nie stawianych w dokumentach Konkursu dotyczących sposobu przygotowania wniosku o dofinansowanie oraz w dokumentach stanowiących system realizacji POIG; 2. naruszenie w związku z przeprowadzeniem ponownej oceny Wniosku przepisów art. 26 ust. 1 pkt 8 oraz art. 30b ust. 1 u.z.p.p.r. polegające na naruszeniu procedury odwoławczej przewidzianych w systemie realizacji Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka, a to postanowień § 17 ust. 2 i § 17 ust. 3 lit. b załącznika 4.4 – procedura odwoławcza w ramach POIG do Szczegółowego opisu priorytetów Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka 2007-2013 i dokonaniu ponownej oceny Wniosku o dofinansowanie Projektu bez uwzględnienia wskazań zawartych w piśmie Instytucji Pośredniczącej konkursu, to jest Departamentu Wdrożeń i Innowacji Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 11 października 2010 r. 3. naruszenie w związku z przeprowadzeniem ponownej oceny Wniosku przepisów art. 26 ust. 2 w związku z art. 27 ust. 1 oraz art. 30 b ust. 1 u.z.p.p.r. polegające na naruszeniu nakazu uwzględniania przez PARP jako instytucję realizującą konkurs ogłoszonego w ramach POIG (Działanie 1.4 – Wsparcie projektów celowych, Działanie 4.1 – Wsparcie wdrożeń wyników prac B+R) zasady równego dostępu do pomocy wszystkich kategorii beneficjentów w ramach danego programu oraz zapewnienia przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektów poprzez brak zamieszczenia odpowiedniego uzasadnienia wyników oceny projektu w informacji o wynikach tej oceny adresowanej do wnioskodawcy; 4. naruszenie art. 30b ust. 4 u.z.p.p.r. poprzez nieumieszczenie w piśmie z dnia 22 grudnia 2010 r. pełnego pouczenia dotyczącego możliwości wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Podnosząc powyższe zarzuty skarżąca wniosła o: 1. uwzględnienie skargi z uwagi na dokonanie przez Polską Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości ponownej oceny Wniosku Skarżącej z rażącym naruszeniem prawa oraz o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Polską Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości, zgodnie z art. 30c ust. 3 pkt 1 u.z.p.p.r. 2. przeprowadzenie dowodów z dokumentów załączonych do niniejszej skargi. 3. zasądzenie na rzecz Skarżącej kosztów postępowania wg norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę PARP wniósł o pozostawienie jej bez rozpatrzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznając sprawę zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawę rozpoznania skargi stanowią w niniejszej sprawie przepisy ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (tekst jednolity: Dz. U. z 2009 r. nr 84, poz. 712), zwaną dalej u.z.p.p.r. Zgodnie z art. 30c ust. 3 pkt 2 u.z.p.p.r., sąd może oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie zostanie stwierdzone, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo. Jednocześnie w myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., w związku z art. 30 e u.z.p.p.r., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem skargi jest rozstrzygnięcie zawarte w informacji Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości z dnia [...] grudnia 2010 r. o nie przyznaniu dofinansowania realizacji projektu ,,Bezodpadowa technologia produkcji biogazu na cele energetyczne’’ wobec nie spełnienia wszystkich kryteriów obligatoryjnych. Dopłaty, o które ubiegała się skarżąca, są formą wsparcia finansowego w ramach wspólnej polityki rozwoju, będącej jednym z celów Unii Europejskiej, określonych w art. 87 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską (TWE). Niniejsza sprawa została zainicjowana wnioskiem skarżącej Spółki o dofinansowanie w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka, na lata 2007-2013 (w skrócie: PO IG). Priorytet 1: Badanie i rozwój nowoczesnych technologii, Priorytet 4: Inwestycje w innowacyjne przedsięwzięcia, Działania 1.4-4.1: Wsparcie projektów celowych oraz wsparcie wdrożeń wyników prac B+R. Program ten został zatwierdzony przez Komisje europejską decyzją z dnia 1 października 2007 r. nr K (2007) 4562 w sprawie przyjęcia Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka w ramach pomocy wspólnotowej z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, a następnie przyjęty uchwałą Rady Ministrów w dniu 30 października 2007 r. Został on przygotowany na podstawie rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1260/1999 (Dz. Urz. UE L 210 z 31 lipca 2006 ze zm.). Instytucją Zarządzającą (IZ) jest tu Minister Rozwoju Regionalnego. Duża część zadań, w celu sprawnej realizacji Programu, została przekazana na zasadzie delegacji uprawnień Instytucjom Pośredniczącym (w skrócie: IP),. Dla Osi Priorytetowej 4 Działanie 1.4.- 4.1. funkcję IP I stopnia pełni Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego, a IP II stopnia – PARP. Instytucją Zarządzającą (IZ) w niniejszej sprawie jest PARP. Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości działa w oparciu o ustawę z dnia 9 listopada 2000 r. o utworzeniu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości (Dz. U. z 2007 r., Nr 42, poz. 275). Stosownie do przepisu art. 6b ust. 10 tej ustawy właściwy minister pełniący funkcję instytucji zarządzającej programem operacyjnym, o którym mowa w ustawie z dnia 20 kwietnia 2004 r. o Narodowym Planie Rozwoju oraz w ustawie z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw gospodarki określa w drodze rozporządzenia szczegółowe przeznaczenie, warunki i tryb udzielania przez Agencję pomocy finansowej w ramach tego programu, uwzględniając konieczność realizacji celów w nim określonych, efektywnego i skutecznego wykorzystania tej pomocy oraz zapewnienia przejrzystości jej udzielania. Zasady przeprowadzenia konkursu PO IG dotyczącego ww. działania jak również wytyczne określające kryteria ocen składanych w tym zakresie wniosków regulują m.in.: 1) ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, 2) Regulamin przeprowadzania konkursu w ramach PO IG Priorytet 1: Badania i rozwój nowoczesnych technologii, Priorytet 4: Inwestycje w innowacyjne przedsięwzięcia, Działalnie 1.4-4.1., Wsparcie projektów celowych oraz wsparcie wdrożeń wyników prac B+R), 3) Przewodnik po kryteriach wyboru operacji finansowych w ramach PO IG 2007-2013 (zwany dalej: "Przewodnikiem") , 4) Załącznik 4.4. Procedura odwoławcza w ramach PO IG, zwanej dalej Procedurą odwoławczą. Mając na uwadze ww. uregulowania określające wymogi wniosku o wsparcie w ramach przedmiotowego PO IG oraz sposób jego oceny, zdaniem Sądu racje należało przyznać stanowisku przedstawionemu przez PARP. Spór w sprawie sprowadza się do ustalenia, czy wniosek o dofinansowanie skierowany do ponownego rozpatrzenia w zakresie kryt. 8 i 9 został prawidłowo poddany ocenie, zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami. Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z § 17 ust. 2 Załącznika 4.4. – Procedura Odwoławcza w ramach PO IG ,,Rozpatrzywszy pozytywnie odwołanie, IRO (Instytucja Rozpatrująca Odwołanie) kieruje projekt do ponownej oceny właściwej instytucji odpowiedzialnej za ocenę projektów, w ramach kryterium bądź kryteriów, w których odwołanie zostało uznane za zasadne wraz z uzasadnieniem przyjętego rozstrzygnięcia. W uzasadnieniu tym w szczególności wskazuje na czym zdaniem IRO polegało niewłaściwe przeprowadzenie oceny projektu w zakresie objętym protestem. Ust. 3 b tego § stanowi ,,W przypadku powtórnej oceny, instytucja jej dokonująca zobowiązana jest do wzięcia pod uwagę rozstrzygnięć IRP oraz IRO wraz z ich uzasadnieniami, a w szczególności do wnikliwego przeanalizowania nieprawidłowości w przeprowadzonej ocenie". Zdaniem sądu, PARP, ponownie rozpatrując wniosek, zastosował się do wskazanych wyżej uregulowań. Dokonał oceny tylko w zakresie kryt.8 i 9. Ponadto ,,wzięcie pod uwagę rozstrzygnięć IRO’’ nie oznacza obowiązku dokonania identycznej oceny ; przy przyjęciu poglądu odmiennego oznaczałoby to iluzoryczną ocenę, a nie ocenę samodzielną i merytoryczną. Przekazując do ponownego rozpatrzenia wniosek w zakresie kryt. obligatoryjnego 8 ,,Wnioskodawca posiada zdolność do sfinansowania projektu’’ IRO wskazała, że zgodnie z instrukcją wypełniania wniosku o dofinansowanie można zabezpieczyć realizację projektu przez środki prywatne, jak to uczynił wnioskodawca, i nie ma wymogu na przedstawienie jakiegokolwiek dowodu na ich istnienie. Zasadnie PARP wskazał, że zgodnie z Przewodnikiem po kryteriach wyboru finansowych operacji w ramach PO IG 2007-2013 dla działania 1.4.-4.1., wnioskodawca musi wykazać, iż posiada/zapewnia środki na sfinansowanie projektu. Musi zapewnić finansowanie kosztów kwalifikowanych i pozostałych kosztów. Ponadto, zgodnie z instrukcją wypełniania Biznes Planu przedstawione prognozy odnośnie finansowania powinny być realistyczne. Ponieważ oprócz niniejszego projektu, wnioskodawca złożył jeszcze 5 innych projektów, nie przewidując w żadnym z nich sytuacji jednoczesnego realizowania wszystkich, należy zgodzić się z organem, że należało ocenić zdolność wnioskodawcy do zrealizowania tego konkretnego projektu w kontekście możliwości realizacji innych. Spółka jest jednym przedsiębiorstwem i logiczne jest branie pod uwagę i ocenianie jego kondycji finansowej odnośnie możliwości jednoczesnego finansowania wszystkich 6 projektów, tym bardziej, że koszt realizacji wszystkich projektów jest bardzo wysoki i wynosi ponad 108 000 000 zł. Trudno bowiem założyć, aby wnioskodawca składał pozostałe wnioski o dofinansowanie jedynie dla pozoru, licząc że tylko niniejszy zostanie zakwalifikowany do dofinansowania. Wpisując jako podstawowe źródło finansowania środki prywatne pochodzące z dodatkowo wniesionego wkładu wspólników, nie zostało wykazane że środki te są realne i do uzyskania w kontekście niniejszego wniosku, rozpatrywanego indywidualnie, przy uwzględnieniu jednakże faktu, że złożono jeszcze 5 innych wniosków. Zasadnie więc PARP uznał, że nie zostało wykazane, że wnioskodawca ma zdolność do sfinansowania danego projektu , gdyż – wobec braku niezbędnych danych – niemożliwa była ocena kondycji finansowej spółki. Odnośnie kryt. 9 ,,Wydatki są kwalifikowane w ramach działania, uzasadnione, racjonalne i adekwatne do zakresu i celów projektu oraz celów działania’’ IRO wskazała, że ocenie podlega projekt a nie raport, więc nie można szczegółowo określić zakresu wykonywanych zadań, usług doradczych i nadzoru, a porównując koszty wybudowania biogazowi w obecnych warunkach z ogólną kwotą wskazaną w projekcie- nie można uznać, że została ona zawyżona. Wydatki planowane do poniesienia w ramach projektu, jak zasadnie wskazał PARP, muszą być kwalifikowane, uzasadnione, racjonalne i adekwatne do zaplanowanych działań , celów projektu oraz celów określonych dla Działania. Wydatki ,,kwalifikowane’’ to te, które są zgodne z kategoriami wydatków określonymi w rozporządzeniu Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 7 kwietnia 2008r. w sprawie udzielania przez PARP pomocy finansowej w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka. Muszą więc być zgodne z katalogiem zawartym w rozporządzeniu oraz dokładnie opisane, a ich sens uzasadniony w miejscu do tego przeznaczonym. Jest to niezbędne aby ocenić to kryterium. W niniejszym projekcie brak jest korelacji między opisem wydatków w biznes planie a tabelami C5 i C6. Tak należało zatem wymienić, opisać i uzasadnić planowane wydatki na badania przemysłowe (pkt. C.1.3.) aby opis był zgodny z pkt. C.1.4 i wydatkami z tabeli C.5. Także w biznes planie należało wskazać liczbę zaangażowanych osób, rodzaj wykonywanych czynności, miesięczne zaangażowanie w procentach oraz stawkę wynagrodzenia . Tych danych w biznes planie nie ma. To powoduje, że niemożliwe było stwierdzenie, czy dany wydatek jest uzasadniony, a tym samym czy kwalifikowany. Niemożliwe było także przeniesienie części wydatków do wydatków niekwalifikowanych i jednoczesne obniżenie kwoty dofinansowania z podaniem kosztu rekomendowanego do wyłączenia. Zasadnie więc PARP wskazał w zaskarżonym rozstrzygnięciu, iż nie można uznać że wydatki są kwalifikowane i uzasadnione. Ponadto wartość wydatków nieuzasadnionych i niekwalifikowanych przekroczyła 10% wartości łącznych kosztów kwalifikowanych w I etapie, nie można wiec tego kryterium uznać za spełnione. Sąd nie stwierdził, aby na etapie ponownej oceny merytorycznej nastąpiła zmiana zasad Konkursu i nałożenie dodatkowych obowiązków zaś ocena kryteriów została dokonana w oparciu o Przewodnik po kryteriach wyboru... i instrukcję wypełniania biznes planu. Wykonując zadania nałożone przez przepis art. 26 u.z.p.p.r. , PARP nie naruszyła także zasad równego dostępu do pomocy wszystkich kategorii beneficjentów i rozstrzygnięcie wyczerpująco uzasadniła. Co do zarzutu z pkt. 4 skargi – ma rację skarżąca, że w pouczeniu zawartym w informacji PARP z dnia [...] grudnia 2010r, organ ograniczył się jedynie do wskazania możliwości wniesienia skargi do wojewódzkiego sadu administracyjnego, nie wskazując jakie wymogi powinna ta skarga spełnić zgodnie z przepisem art. 30c u.z.p.p.r. Nie jest to pouczenie prawidłowe, jednakże w tym konkretnym przypadku brak prawidłowego pouczenia nie wpłynął negatywnie na prawo skarżącej do wniesienia skargi, gdyż Sąd uznał, że złożona skarga jest kompletna. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na zasadzie przepisu art. 30c ust. 3 pkt 2 orzekł jak w sentencji wyroku.