II SA/Łd 627/11

PostanowienieWSA w Łodzi2011-06-22

Skład orzekający: Agnieszka Grosińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona, która posiada znaczny majątek w postaci nieruchomości (dom o powierzchni 282,5 m kw. i mieszkanie o powierzchni 43,20 m kw.) oraz regularne dochody, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, mimo ponoszenia wydatków na utrzymanie obu nieruchomości?
Ratio decidendi
Strona, która posiada znaczny majątek w postaci nieruchomości i regularne dochody, nie może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, jeśli ponosi wydatki na utrzymanie dwóch nieruchomości, w tym domu o znacznej powierzchni. Udzielenie prawa pomocy w takiej sytuacji oznaczałoby nieusprawiedliwione przeniesienie ciężaru prowadzenia postępowania na ogół obywateli. Strona jest w stanie znaleźć pokrycie w swych dochodach przez ograniczenie wydatków niebędących koniecznymi dla utrzymania oraz poczynienie oszczędności.
Stan faktyczny
Skarżący M.W. wniósł skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. dotyczące niedopuszczalności odwołania od decyzji w sprawie ustalenia warunków zabudowy. Po wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego, skarżący wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący wraz z żoną i synem deklaruje dochody z emerytury i świadczenia przedemerytalnego, posiada dom i mieszkanie, a także ponosi znaczne koszty utrzymania obu nieruchomości oraz spłaca kredyt.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 22 czerwca 2011 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi - Wydział II Agnieszka Grosińska po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2011 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku M.W. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M.W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania od decyzji w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji postanawia odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy. AG M.W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. w przedmiocie niedopuszczalności odwołania od decyzji w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 6 czerwca 2011 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi w wysokości 100 złotych. W odpowiedzi na wezwanie skarżący wystąpił z żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Jak wynika z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną oraz dorosłym synem. Deklaruje osiąganie dochodów z tytułu emerytury w wysokości 1.895,59 złotych, żona skarżącego otrzymuje świadczenie przedemerytalne w kwocie 867,25 złotych. Strona posiada dom o powierzchni 282,5 m kw. oraz mieszkanie o powierzchni 43,20 m kw. W uzasadnieniu wniosku strona podała, że dochody rodziny są niewielkie, a koszty utrzymania mieszkania i domu są duże, nadto skarżący spłaca kredyt, którego miesięczna rata wynosi 250 zł. Skarżący wskazał, że ponosi następujące koszty związane z utrzymaniem domu: opłata roczna na grunt – 190 zł, ubezpieczenie – 90 zł miesięcznie, energia elektryczna – 120 zł miesięcznie, wywóz śmieci - 30 zł miesięcznie, telewizja – 60 zł miesięcznie, woda – 50 zł miesięcznie, gaz – 450 zł (co 2 miesiące), wywóz nieczystości płynnych - 50 zł miesięcznie oraz z utrzymaniem mieszkania: komorne – 400 zł, energia elektryczna – 50 zł, gaz – 30 zł, opłata za grunt – 45 zł rocznie. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi zważył, co następuje: Stosownie do przepisów art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.) – dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Zgodnie zaś z art. 246 § 1 p.p.s.a. osobie fizycznej przyznaje się, na jej wniosek, prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże ona, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przede wszystkim należy zauważyć, iż stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie wnioskodawcy leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Ocena sytuacji materialnej nie sprowadza się przy tym tylko do stwierdzenia, że strona uzyskuje lub nie uzyskuje dochodów, ale również polega na zbadaniu, czy posiada ona majątek oraz czy posiada obiektywnie rozumianą zdolność do zdobycia potrzebnych środków finansowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że wniosek skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. Otóż przede wszystkim podkreślić należy, iż skarżący wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Oznacza to, iż strona zobowiązana była do wykazania, iż poniesienie pełnych kosztów postępowania spowoduje uszczerbek dla utrzymania strony i jego rodziny. Przedstawione przez stronę informacje nie dają jednak podstaw do twierdzenia, iż skarżącego zaliczyć można do kręgu osób, którym przypisać można jakikolwiek stopień ubóstwa, warunkujący przyznanie prawa pomocy. Skarżący wraz z żoną uzyskują regularne dochody w łącznej kwocie 2.762,84 zł. Na tle okoliczności rozpoznawanej sprawy wysokość dochodów nie przesądza jednak o takiej sytuacji strony, która determinowałaby przyznanie mu prawa pomocy, gdyż nie może ujść uwadze, że strona posiada znaczny majątek w postaci nieruchomości. Skarżący wskazał bowiem, że nie jest w stanie uiścić kosztów sądowych, gdyż ponosi znaczne wydatki związane z utrzymaniem domu i mieszkania. W tym miejscu warto podkreślić, że o ile nie ulega wątpliwości, że do niezbędnych wydatków zaliczyć należy koszty utrzymania rodziny oraz zapewnienia potrzeb mieszkaniowych, to jednak przymiotu wydatków koniecznych nie sposób przypisać wydatkom utrzymania aż dwóch mieszkań, w tym domu o znacznej powierzchni 282,5 m kw. Zwolnienie skarżącego w takiej sytuacji z obowiązku ponoszenia kosztów udziału w postępowaniu przed sądem administracyjnym oznaczałoby nieusprawiedliwione przeniesienie ciężaru prowadzenia tego postępowania na ogół obywateli i nie zasługuje na akceptację. Reasumując - strona dla wydatków związanych z postępowaniem sądowym jest w stanie znaleźć pokrycie w swych dochodach przez odpowiednie ograniczenie innych wydatków niebędących koniecznymi dla utrzymania oraz poczynienie oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu. AG

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło