III SA/Kr 314/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Danielec (spr.) Sędziowie WSA Halina Jakubiec WSA Janusz Kasprzycki Protokolant Honorata Kuźmicka-Wełna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 czerwca 2011 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej M. O. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Wojewody z dnia 17 stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania skargę oddala Wojewoda decyzja z dnia 17 stycznia 2011 r. Nr [...] na podstawie art. 138 § 1 ust. 2 kpa w związku z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jednolity: Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 z późn. zm.) po rozpatrzeniu odwołania Z. K., od decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] 2010 r., znak: [...], odmawiającej wymeldowania W. K. z nieruchomości przy ul. C w A - uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł o wymeldowaniu W. K. z miejsca pobytu stałego, z budynku nr [...] przy ul. C w A. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że: Decyzją z dnia [...] 2010 r. znak: znak: [...], Prezydent Miasta orzekł o odmowie wymeldowania W. K. z budynku nr [...] przy ul. C w A uzasadniając, iż Wymieniony nie opuścił przedmiotowej nieruchomości w sposób trwały, posiada bowiem swobodny dostęp do rzeczonego budynku i korzysta z możliwości przebywania w nim, w takim czasie, na jaki pozwalają Mu obowiązki służbowe oraz warunki panujące w chwili obecnej w omawianym budynku - konflikt z byłą żoną. Z powyższą decyzją nie zgodziła się Z. K. i w odwołaniu zarzuciła obrazę: art. 7 k.p.a. poprzez nie podjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy wskutek zaniechania przesłuchania dwóch z trzech wnioskowanych świadków, na okoliczność, czy W. K. przebywa w budynku przy ul. C w A; art. 8 k.p.a. poprzez brak obiektywizmu, a wręcz stronniczość urzędników przeprowadzających oględziny budynku nr [...] przy ul. C w A, albowiem brali pod uwagę jedynie stanowisko przedstawione przez W. K., przez co błędnie ustalono, że nie opuścił On budynku w sposób trwały, nie utracił z nim kontaktu i posiada w nim wciąż część rzeczy osobistych, co świadczy o zamieszkiwaniu w przedmiotowym domu; oraz błąd w ustaleniach faktycznych polegający na uznaniu, iż W. K. nie opuścił miejsca zameldowania na pobyt stały w sposób trwały, podczas gdy od września 2004 r. zamieszkuje na stałe razem z żoną i córką w P, województwo [...], gdzie znajduje się obecnie Jego centrum życiowe. Wniosła o wymeldowanie W. K. z nieruchomości przy ul. C w A. Wojewoda po zapoznaniu się z materiałem dowodowym zgromadzonym w przedmiotowej sprawie, działając w oparciu o obowiązujące przepisy prawa ocenił, iż decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] 2010 r., znak: [...] należy uchylić w całości i orzec o wymeldowaniu W. K. z miejsca pobytu stałego, z lokalu przy ul. C w A. Zważono, co następuje: W dniu 27 lipca 2010 r. Z. K. wystąpiła do Urzędu Miasta z wnioskiem o wymeldowanie Pana W. K. z pobytu stałego pod adresem: A, ul. C w A wyjaśniając, iż Wymieniony wyprowadził się z rzeczonego budynku we wrześniu 2004 r. zabierając ze sobą wszystkie swoje rzeczy i ubrania. Od tamtej pory mieszka ze swoją obecną żoną w P przy ul. E. Przebywając w A mieszka w wynajętym mieszkaniu przy ul. D. Wskazała, iż przy ul. C mieszka wspólnie z dziećmi, których były mąż nie odwiedza od 6 lat. W dniu 4 sierpnia 2010 r. w Urzędzie Miasta przesłuchano W. K. Wymieniony wyjaśnił wówczas, iż budynek nr [...] przy ul. C w A jest to dom dwurodzinny z dwoma osobnymi wejściami i lokalami. Jedna część nieruchomości jest wynajmowana jednak umowa najmu zostanie rozwiązana do końca 2010 r. Oświadczył, iż pod wskazanym wyżej adresem mieszka w sposób stały wspólnie z byłą żoną i dziećmi. Z uwagi na charakter wykonywanej pracy zdarza się, że nie przebywa w przedmiotowej nieruchomości codziennie. W rzeczonej nieruchomości zajmuje jeden pokój, w którym ma rzeczy osobiste oraz codziennego użytku. Część ubrań wozi jednak ze sobą. Posiada klucze do przedmiotowego budynku oraz swobodny dostęp do domu. Wskazał, iż obecna jego żona zamieszkuje w Przeworsku, gdzie prowadzi działalność gospodarczą, Zainteresowany natomiast prowadzi działalność gospodarczą w A. Od 2011 r., po podziale fizycznym nieruchomości przy ul. C w A, obecna żona, B. K. ma w niej zamieszkać wspólnie z W. K. Kontrola dyscypliny meldunkowej przeprowadzona przez funkcjonariuszy Policji z Komisariatu wykazała, iż W. K. nie zamieszkuje w przedmiotowym domu. Z. K. słuchana w Urzędzie Miasta w dniu 18 sierpnia 2010 r. wyjaśniła, iż W. K. nie posiada żadnych dokumentów, oraz rzeczy codziennego użytku w lokalu, w którym zameldowany jest na pobyt stały (oprócz koszulki i spodni, które przyniósł w sierpniu 2010 r. po złożeniu przez Wymienioną wniosku o Jego wymeldowanie). Od opuszczenia budynku we wrześniu 2004 r., wymieniony nie nocował, nie przychodził i nie wyrażał chęci powrotu pod wskazany wyżej adres, nie partycypuje w kosztach utrzymania domu. Z. K. nie wie o toczącej się przed sądem sprawie o podział majątku dorobkowego byłych małżonków. W dniu 8 października 2010 r. w Urzędzie Miasta przeprowadzono rozprawę administracyjna, na której przesłuchano strony i świadków. Strony podtrzymały swoje dotychczasowe stanowiska. Natomiast świadkowie zeznali: M. H., pracownik W. K., wyjaśnił, iż od dłuższego czasu podjeżdża samochodem pod nieruchomość przy ul. C w A skąd go odbiera. Bywa na terenie przedmiotowego budynku w pokoju — gabinecie, który zajmuje W. K. Wymieniony ma swobodny dostęp do innych pomieszczeń. Zauważył, iż W. K. ma nową rodzinę. Wie, że Wymieniony jeździ do swojej żony do P, ale nie mieszka wyłącznie tam. A. B., która pomaga Z. K. w budynku nr [...] przy ul. C w A podała, iż widziała W. K., w towarzystwie kolegi, na terenie nieruchomości, na tarasie 2 miesiące temu. Zauważyła, iż w domu nie ma pokoju zajmowanego przez niego. E. K., mieszkająca pod adresem: A, ul. C 1 podała, iż widuje Z. K. oraz dwójkę Jej dzieci, natomiast nie widuje od jakiegoś czasu W. K. Zauważyła jednak, iż pracuje zawodowo, nie obserwuje sąsiadów, zatem jeżeli Wymieniony wraca wieczorem a wychodzi rano, to może go nie zauważać. S. K., córka W. K. i Z. K. oświadczyła, iż ojciec nie mieszka przy ul. C w A od około 2004 r. wyprowadził się w następstwie rozpadu małżeństwa rodziców. Wymieniony nie ma żadnych rzeczy osobistych na terenie nieruchomości. Zauważyła natomiast, iż tato dowiedziawszy się o postępowaniu meldunkowym nachodzi mamę, trwa to od około 3 miesięcy, raz na dwa tygodnie przychodzi na dwie godziny do domu. Pod wskazanym wyżej adresem nie ma pokoju, który zajmowałby W. K. Wymieniony nie nocował w budynku, w którym zameldowany jest na pobyt stały od około 6 lat. Oględziny lokalu przeprowadzone w domu nr [...] przy ul. C w A wykazały, że Wymieniony ma swobodny dostęp do nieruchomości, w pokoju, który W. K. wskazał jako swój znajduje się łóżko, kołdra, komputer i telewizor, w szafie znajduje się koszulka z krótkim rękawem, krótkie spodenki, para butów oraz skórzana kurtka. Zgodnie z oświadczeniem Wymienionego pozostałe rzeczy zostały wyrzucone. Wymieniony każdorazowo przywozi swoje rzeczy osobiste oraz kosmetyki. Z. K. wyjaśniła, iż kołdra wskazana przez byłego męża jest wynoszona psu na dwór, kurtka jest spleśniała, więc nie nadaje się do używania, komputer oraz kolejna kurtka należą do syna, natomiast telewizor jest sprzed 20 lat. Ustaliwszy powyższy stan faktyczny organ odwoławczy stwierdził, że zgodnie z ustawą o ewidencji ludności i dowodach osobistych, każda osoba posiadająca obywatelstwo polskie i przebywająca stale na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest obowiązana zameldować się w miejscu pobytu stałego (art. 5 ust 1). Zauważa jednak organ, że zameldowanie w lokalu służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu w tym lokalu (art. 9 ust 2b). Opuszczając natomiast miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące, jest się obowiązanym wymeldować się w organie gminy, właściwym ze względu na dotychczasowe miejsce pobytu, najpóźniej w dniu opuszczenia tego miejsca (art. 15 ust. 1). Jeśli natomiast nie dopełni się wyżej opisanego obowiązku, a organ administracji publicznej w postępowaniu administracyjnym ustali, iż nastąpiło opuszczenie miejsca pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniono się obowiązku wymeldowania się, to wówczas wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby (art. 15 ust. 2). Mając na uwadze całość materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, organ odmiennie od organu pierwszoinstancyjnego ocenił materiał dowodowy sprawy. Uznano, iż nie ma potrzeby słuchania dodatkowych świadków, albowiem zeznania stron i świadków złożone przed organem I instancji wzajemnie się uzupełniają dając pełny obraz sytuacji. Organ odwoławczy dał wiarę wyjaśnieniom córki W. K.- S. K., iż Jej ojciec nie koncentruje swoich spraw życiowych w budynku, w którym zameldowany jest na pobyt stały. Wymieniona koncentruje swoje sprawy życiowe pod adresem: A, ul. C, jest bezpośrednim świadkiem wydarzeń, ma zatem pełny obraz sytuacji. Ponadto jest osobą pełnoletnią, która potrafi samodzielnie ocenić sytuację panującą w domu, a zatem nie ma podstaw do odmowy prawdziwości Jej twierdzeń. Zauważył organ, że M. H., pracownik W. K., podczas przesłuchania wyraził się jasno: że "Pan W. K. jeździ do swojej żony do P, ale nie mieszka wyłącznie tam". Powyższe dla organu odwoławczego jest potwierdzeniem, że W. K. mieszka w P u swojej obecnej żony, natomiast wykonując obowiązki służbowe, podczas pobytów w A, przebywa w wynajmowanym mieszkaniu - przy ul. D, jak podała Z. K. we wniosku o wymeldowanie byłego męża, a co znalazło również potwierdzenie w wynikach działań detektywistycznych. Zdaniem organu odwoławczego nie przypadkowo W. K. zaprosił M. H. do domu, w którym zameldowany jest na pobyt stały. Wymienionemu zależało bowiem na zdobyciu świadków, którzy potwierdzą, że swobodnie korzysta z przedmiotowej nieruchomości. Ta jednorazowa wizyta, w sierpniu 2010 r. potwierdziła, iż Wymieniony podejmował kroki celem pozorowania stałego zamieszkiwania pod wskazanym wyżej adresem. Oględziny lokalu wykazały bezspornie, że W. K. nie posiada swoich rzeczy osobistych przy ul. C w A. Jeśli Wymieniony faktycznie koncentrowałby swoje sprawy osobiste w rzeczonej nieruchomości, to przechowywałby tam rzeczy osobiste oraz codziennego użytku, które umożliwiałyby swobodną, niczym nieskrępowaną egzystencję m.in. bieliznę pościelową, której nie było we wskazanym pokoju. Organ odwoławczy uważa, iż wyjaśnienia stron i świadków jednoznacznie wskazują, iż W. K. nie koncentruje swoich spraw życiowych pod adresem: A, ul. C. Wymieniony nie wykonuje wszystkich czynności dnia codziennego pod wskazanym wyżej adresem tj. nie przygotowuje i nie spożywa posiłków, nie przyjmuje gości, nie śpi, itd. Jak sam przyznał, z uwagi na wykonywaną pracę, wyłącznie bywa pod wskazanym wyżej adresem. Wymieniony wyprowadził się bowiem z rzeczonej nieruchomości kilka lat temu i zogniskował swoje sprawy życiowe pod innym adresem. Organ odwoławczy podniósł, iż w prowadzonej sprawie o wymeldowanie W. K. z budynku nr [...] przy ul. C w A nie jest nawet istotne czy Wymieniony koncentruje swoje sprawy osobiste w P, czy też w A przy ul. D. Najistotniejsze jest ustalenie, że nie mieszka przy ul. C w A. Zauważył również organ, iż w styczniu 2010 r. Wymieniony wstąpił w nowy związek małżeński, założył nową rodzinę z B. K. Mając na uwadze zasady współżycia społecznego można z całą odpowiedzialnością stwierdzić, że W. K. nie będzie prowadził wspólnego gospodarstwa domowego z obecną i byłą żoną. Z powyższych względów organ orzekł o wymeldowaniu W. K. z przedmiotowej nieruchomości. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł W. K. Skarżący podniósł zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez oparcie rozstrzygnięcia na przepisie art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych mimo braku spełnienia wskazanych tam przesłanek tj. braku trwałości i dobrowolności opuszczenia miejsca stałego pobytu oraz naruszenie prawa procesowego, a to art. 77 § 1 kpa i art. 80 kpa poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego oraz błędną jego ocenę oraz art. 7 kpa w zakresie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego uwzględniającego słuszny interes skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Powyższa kontrola, zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd sprawując tę kontrolę rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t. j. Dz. U. z 2006 r. Nr, 139, poz. 993 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 15 ust. 2 tej ustawy organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Oznacza to, iż do wymeldowania w trybie administracyjnym niezbędne jest spełnienie następujących przesłanek: faktyczne opuszczenie lokalu oraz niedopełnienie obowiązku wymeldowania się. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądów administracyjnych spełnienie przesłanki opuszczenia przez zainteresowaną osobę dotychczasowego miejsca pobytu stałego następuje wówczas, gdy jest ono dobrowolne i wynika z jej własnej woli. Koniecznym jest zatem dokonanie oceny zamiaru osoby, która ma być wymeldowana. Niezbędnym w tej kwestii jest uwzględnienie obiektywnych przesłanek opuszczenia, takich jak: powód opuszczenia, możliwość dostępu do lokalu, wola powrotu i utrzymywania związków z miejscem stałego pobytu. Organ II instancji w sposób prawidłowy ocenił zebrany materiał dowodowy nie naruszając zasady swobodnej oceny dowodów wyrażonej w art. 80 kpa. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że skarżący faktycznie nie zamieszkuje w miejscu zameldowania. Mieszkanie jest bowiem tylko wówczas stałym miejscem pobytu przebywających w nim osób, gdy stanowi dla nich wyłączne centrum życiowe. Jest to więc lokal, w którym koncentrują się ich codzienne sprawy, gdzie osoby te przebywają, wypoczywają, prowadzą gospodarstwo domowe, a takim miejscem dla skarżącego nie jest lokal przy ul. C w A. Deklarowanie zamiaru stałego pobytu pod oznaczonym adresem nie stanowi jeszcze o zamieszkaniu tam osoby, ale musi ono być połączone z przebywaniem, które polega na skoncentrowaniu w nim swoich osobistych i majątkowych interesów. Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, iż skarżący ma dostęp do przedmiotowego lokalu i jak sam wyjaśnił bywa w nim, lecz nie ogniskuje tam swoich spraw życiowych, gdyż skoncentrował je w innym miejscu wraz z nową rodziną. Należy zatem przyjąć, że w niniejszej sprawie nastąpiło świadome, dobrowolne i trwałe opuszczenie przez skarżącego dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, a pozostawienie zameldowania stanowiłoby w takiej sytuacji jedynie fikcję meldunkową. Zaskarżona decyzja odpowiada więc prawu. W związku z powyższym orzeczono o oddaleniu skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).