VII SA/Wa 300/11
WyrokWSA w Warszawie2011-06-28
Skład orzekający: Jolanta Augustyniak - Pęczkowska, Joanna Gierak – Podsiadły, Elżbieta Zielińska – Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo przyjął, że odwołanie K.Z. zostało wniesione w terminie, pomimo doręczenia decyzji pierwszej instancji J.K. w siedzibie organu?Ratio decidendi
Organ odwoławczy błędnie przyjął, że odwołanie K.Z. zostało wniesione w terminie. Doręczenie decyzji pierwszej instancji J.K. w siedzibie organu w dniu 27 lutego 2002 r. rozpoczęło bieg czternastodniowego terminu do wniesienia odwołania dla wszystkich stron, którym decyzja nie została doręczona indywidualnie. Odwołanie K.Z. złożone 26 września 2002 r. było zatem wniesione po terminie. W związku z tym, zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewody uchylającą decyzję Burmistrza zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę sieci energetycznej. Organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, uznając, że odwołanie jednego ze współwłaścicieli (K.Z.) zostało wniesione w terminie. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów k.p.a. i Prawa budowlanego, w tym błędne ustalenie terminu wniesienia odwołania.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, zasądził od Wojewody na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt VII SA/Wa 300 /11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 czerwca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Augustyniak - Pęczkowska (spr.), , Sędzia WSA Joanna Gierak – Podsiadły, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska – Śpiewak, Protokolant spec. Sylwia Kruszyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2011r. sprawy ze skargi J.K., A.K., J.C., H.B., K.R., M.A. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżących J.K., A.K., J.C., H.B., K.R., M.A. solidarnie kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wojewoda [...] decyzją z [...] marca 2009r., na podstawie art. 138 § 2
ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania K.Z.- uchylił decyzję Burmistrza Gminy [...] z [...] lutego 2002r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą [...] Sp. z o.o. w [...] oraz [...] S.A. Rejon Energetyczny [...] w [...], pozwolenia na budowę: sieci energetycznej WN, SN i NN; energetycznej instalacji oświetlenia terenu i stacji transformatorowej (działka nr ew. [...]) przy ul. [...] w [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Organ wskazał, że [...] lutego 2002r. J.K., posiadająca upoważnienie [...] Sp. z o.o. i Zarządu Stowarzyszenia "[...]" odebrała kopie decyzji w celu przekazania stronom postępowania. Decyzji nie otrzymał współwłaściciel działki nr [...] K.Z., który [...] września 2002 r. odebrał kopię ww. decyzji, a [...] września 2002 r. złożył odwołanie. Postanowieniem z [...] stycznia 2003r. Wojewoda [...] stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Wyrokiem z dnia 27 października 2004 r., (7/IV SA 395/03) Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił to postanowienie wobec niewyjaśnienia, czy odwołanie wniesiono w terminie.
Organ przekazał odwołanie według właściwości traktując je jako wniosek o wznowienie postępowania. Decyzją z [...] września 2005r. Prezydent [...] odmówił wznowienia postępowania, którą Wojewoda [...] utrzymał w mocy. Wyrokiem z 14 czerwca 2006 r. (VII SA/Wa 409/06) Wojewódzki Sąd Administracyjny w W-wie uchylił ww. decyzję wskazując na błędne zastosowanie trybu wznowieniowego i nakazał w ponownym postępowaniu ustalić, czy odwołanie złożono w terminie.
W związku z powyższym organ stwierdził, że [...] września 2002 r. zainteresowany odebrał osobiście kopię decyzji z [...] lutego 2002 r.., a [...] września 2002 r. złożył odwołanie. Dnia [...] lutego 2002 r. odpisy ww. decyzji odebrała J.K., na podstawie upoważnień [...] oraz Zarządu Stowarzyszenia "[...]", zrzeszającego część współwłaścicieli działki nr [...]. Organ podniósł, że w aktach znajduje się lista 117 osób, które odebrały decyzję na 143 współwłaścicieli nieruchomości. Nie ma na liście K.Z. Z listy wynika, że odpisy decyzji doręczane były od stycznia do października 2002 r. Osoba nr 53 odebrała decyzję [...] października 2002 r., zatem najpóźniejszy termin na złożenie odwołania upływał [...] października 2002 r. K.Z. odwołanie wniósł [...] września 2002 r. zatem zachował termin do jego wniesienia.
Następnie przytoczył treść art. 39 kpa, art. 40 kpa, art. 42 § 1 art. 46 § 1 kpa i stwierdził, że organ I instancji uchybił ww. przepisom. W aktach nie ma bowiem informacji o doręczeniu decyzji pozostałym 26 osobom, niewymienionym na liście. Wyjaśnienia wymaga, czy działająca w imieniu Stowarzyszenia "[...]" J.K. otrzymała wszystkie odpisy decyzji przeznaczone dla współwłaścicieli nieruchomości, czy wyłącznie dla członków stowarzyszenia, czy 117 osób z listy są to wszyscy członkowie Stowarzyszenia, a jeżeli nie, to w jaki sposób i kiedy doręczono decyzje pozostałym osobom. W aktach brak statutu Stowarzyszenia oraz odpisu z KRS na podstawie którego organ mógłby ocenić, czy osoby udzielające upoważnienia do odbioru i przekazania decyzji były właściwie umocowane. Konieczne jest również ustalenie czy i w jaki sposób oraz z jaką datą doręczono decyzję osobom pozostającym poza Stowarzyszeniem.
Organ podkreślił, że nie było podstaw do wypowiadania się przez władze Stowarzyszenia co do praw i obowiązków osób w nim niezrzeszonych. Organizacja ta może działać wyłącznie w imieniu własnym.
Zabrakło zatem wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.).
Ponadto, organ naruszył art. 32 ust. 2 pkt 4 Prawa budowlanego wydając pozwolenie na budowę inwestorowi, nieposiadającemu prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W sprawie występuje dwóch inwestorów i każdy z nich winien dysponować tym prawem. Nie wyjaśniono kto jest faktycznym inwestorem [...] Sp. z o.o., czy współwłaściciele Stowarzyszenia "[...]".
Przedmiotem inwestycji jest m.in. stacja trafo stanowiąca obiekt budowlany, a wzniesienie obiektu na nieruchomości stanowiącej współwłasność przekracza zakres zwykłego zarządu, wymaga więc zgody wszystkich współwłaścicieli. Odpis z księgi wieczystej potwierdza, że działka jest współwłasnością 143 współwłaścicieli oraz [...] Sp. z o.o. Zgody temu inwestorowi (brak takiej zgody dla [...] S.A.) udzieliła tylko część współwłaścicieli zrzeszonych w Stowarzyszeniu "[...]".
Naruszono też art. 35 ust. 1 pkt 1 b i 32 ust. 4 pkt 1 oraz 33 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego przez wydanie pozwolenia dla [...] S.A., pomimo braku decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Jedyna decyzja o warunkach została
wydana dla [...] Sp. z o.o. Organ stwierdził również, że [...] S.A., nie załączył projektu budowlanego, co narusza art. 33 ust. 2 pkt 1 i 35 ust.1cyt. ustawy.
Zdaniem organu wątpliwości budzi też wydanie jednej decyzji w sprawach wszczętych odrębnymi wnioskami dot. tożsamej inwestycji i udzielenie dwóm inwestorom pozwolenia na budowę.
Skargę na powyższą decyzję złożyli J.K., K.R., M.A., A.K. i J.C. wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania oraz zarzucając naruszenie art. 7, 77 i 129 § 2 w zw. z art. 16 k.p.a.
W ocenie skarżących organ II instancji naruszył równowagę między indywidualnymi uprawnieniami K.Z. - współwłaściciela działki, a interesem społecznym i ważnym interesem obywateli. K.Z. nabył bowiem udział w tej nieruchomości i podpisał z [...] umowę na budowę budynku mieszkalnego oraz ustanowienie odrębnej własności lokalu. Tym samym zgodził się, aby zrealizowano inwestycję wraz z niezbędną infrastrukturą. Późniejsza rezygnacja i rozwiązanie umowy z developerem nie zakończyła się zbyciem udziału w gruncie. Sprawę rozliczeń z developerem K.Z. wykorzystał do blokowania decyzji dot. zakończenia budowy. Położenie osiedla oraz brak infrastruktury powodowało, iż zezwolenie na wykonanie przyłączy energii elektrycznej było kwestią podstawową dla ponad setki współwłaścicieli nieruchomości. Energia elektryczna umożliwiła im zamieszkanie i korzystanie z lokali. Współwłaściciele uzyskali zezwolenie sądu na dokonanie czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu nieruchomością wspólną polegającej na zawarciu umowy o przyłączenie instalacji elektrycznej ww. nieruchomości oraz dostaw energii.
Na koniec skarżący wskazali, że organ odwoławczy naruszył art. 129 § 2 i 16 kpa poprzez uznanie, iż zaskarżenia decyzji dokonano w terminie, podczas gdy odwołanie winno być rozpatrywane w trybie wznowienia postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu.
W świetle przytoczonych wyżej kryteriów skarga zasługiwała na uwzględnienie, gdyż zaskarżoną decyzję wydano z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego.
Poddaną kontroli Sądu decyzją z [...] marca 2009r. Wojewoda [...] uchylił decyzję Burmistrza Gminy [...] z [...] lutego 2002r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę wyżej opisanej inwestycji przyjmując między innymi, że odwołanie K.Z. zostało wniesione w terminie.
Przed przystąpieniem do merytorycznej oceny decyzji o pozwoleniu na budowę obowiązkiem organu II instancji było przede wszystkim prawidłowe ustalenie, czy odwołanie K.Z. zostało wniesione w terminie, stosownie do ocen prawnych przedstawionych w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 października 2004 r., (7/IV SA 395/03) oraz z dnia 14 czerwca 2006 r. (VII SA/Wa 409/06).
Wprawdzie organ odwoławczy dokonał takiej oceny, jednak jest ona nieprawidłowa. Wskazać bowiem trzeba, że zgodnie z art. 33 kpa pełnomocnikiem strony w postępowaniu administracyjnym może być osoba fizyczna posiadająca zdolność do czynności prawnych. Przepis ten rozstrzyga więc jednoznacznie kwestię legitymacji procesowej pełnomocnika strony w postępowaniu administracyjnym (por. wyrok NSA z 21 marca 2002r., V SA 2019/01, LEX nr 109322).
Natomiast w aktach sprawy znajduje się pełnomocnictwo udzielone przez część współwłaścicieli działki inwestycyjnej nr ew. [...] założonemu przez tychże współwłaścicieli Stowarzyszeniu "[...] ". Bez znaczenia pozostawały zatem podnoszone przez organ odwoławczy kwestie związane z brakami ww. pełnomocnictwa, tak w zakresie braku statutu Stowarzyszenia, jak i odpisu z KRS potwierdzającego umocowanie członków zarządu do udzielenia dalszych upoważnień, skoro Stowarzyszenie w ogóle nie mogło pełnić funkcji pełnomocnika procesowego.
Ponadto, należy mieć na uwadze, że zgodnie z art. 42 § 2 kpa pisma mogą być doręczane również w lokalu organu administracji publicznej, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej. Z akt sprawy wynika, że skarżąca J.K., będąca stroną przedmiotowego postępowania, jako współwłaścielka działki nr ew. [...] w dniu [...] lutego 2002r. odebrała osobiście w siedzibie organu decyzję o pozwoleniu na budowę. W świetle wyżej przedstawionej argumentacji oraz treści art. 129 § 2 kpa oznacza to, że z tym dniem rozpoczął swój bieg czternastodniowy termin do wniesienia odwołania. Natomiast odwołanie K.Z. zostało wniesione dopiero w dniu [...] września 2002 r. W konsekwencji nie można było przyjąć tak jak uczynił to organ II
instancji, że termin ten pozostawał otwarty dla tych stron postępowania, którym decyzja pierwszoinstancyjna nie została doręczona.
Wobec naruszenia powołanych wyżej przepisów procesowych mającego istotny wpływ na wynik sprawy skarga zasługiwała na uwzględnienie. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy rzeczą organu odwoławczego będzie zatem przeprowadzenie postępowania z uwzględnieniem stanowiska Sądu.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w pkt I i II sentencji wyroku.
O kosztach rozstrzygnięto nam podstawie art. 200 ww. ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło