I FZ 176/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA : Artur Mudrecki po rozpoznaniu w dniu 5 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. I. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 8 czerwca 2011 r., sygn. akt I SA/Bk 218/11, wzywającego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia 25 marca 2011 r., nr [...], w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe od stycznia do grudnia 2004 r. postanawia: oddalić zażalenie. 1. Zarządzeniem z dnia 8 czerwca 2011 r., sygn. akt I SA/Bk 218/11, Przewodniczący Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, wezwał pełnomocnika strony skarżącej, do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 780 zł 2. Na powyższe zarządzenie skarżący złożył zażalenie wnosząc o uchylenie powyższego zarządzenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Zarzucił naruszenie: - art. 216 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2002 r. nr 153, poz. 1270 ze zm.) (dalej: u.p.p.s.a.) poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że przedmiotem zaskarżenia w sprawie skargi na decyzję utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji określającej skarżącemu różnicę między podatkiem naliczonym a należnym w wysokości innej, niż zadeklarowana jest należność pieniężna oraz że stanowi ona wartość przedmiotu zaskarżenia; - art. 215 § 1 u.p.p.s.a. poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że skarżący powinien oznaczyć wartość przedmiotu zaskarżenia; - 231 u.p.p.s.a. w związku z § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193) poprzez ustalenie wpisu stosunkowego w sprawie skargi na decyzję utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji określającej skarżącemu różnicę między podatkiem naliczonym a należnym w wysokości innej niż zadeklarowana. Według żalącego, w sprawie przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna, lecz różnica podatku naliczonego nad należnym. Wskazał w tym zakresie na orzeczenie NSA z dnia 21 maja 2009 r., sygn. akt I FZ 44/09. 3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Biorąc pod uwagę zarzuty zażalenia można w sprawie zakreślić kwestię sporną. Jej istotą jest to, czy w sprawie na decyzję określającą nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za poszczególne miesiące 2004 r. powinien być pobrany wpis stosunkowy jak uznał Sąd pierwszej instancji, czy też wpis stały jak twierdzi żalący. Stosownie do treści art. 231 u.p.p.s.a. wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne. W innych sprawach pobiera się wpis stały. Dychotomiczny podział obu kategorii spraw, nie jest jednak podziałem prostym, gdyż użyte w przepisie sformułowanie " ... w sprawach, których – przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne..." jest wyrażeniem nieostrym i stanowi daleko idące uproszczenie. Przedmiotem zaskarżenia nie mogą być bowiem należności pieniężne, ale akty i czynności wymienione w art. 3 § 2 i 3 u.p.p.s.a. (B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Zakamczyce 2005, s.231 ). Dlatego też bardziej trafne jest określenie " spraw, w których przedmiotem, zaskarżenia są należności pieniężne " jako spraw, w których przedmiotem zaskarżenia są akty lub czynności kreujące określoną należność pieniężną, bądź stwierdzające jej istnienie. Należy wskazać, że złożona przez stronę skarga została wniesiona na decyzję określającą nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za poszczególne miesiące 2004 r. Zatem spór w jaki wdała się strona sprowadza się w istocie do zakwestionowania konkretnej należności pieniężnej, wynikającej wprost z zaskarżonej decyzji. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazywano podobnie. W postanowieniu z dnia 24 czerwca 2008 r., sygn. akt I FZ 237/08, Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że o rodzaju wpisu sądowego decyduje w zasadzie charakter sprawy, w której wniesiono skargę, a dokładnie to, czy przedmiot skargi - a więc rozstrzygnięcie organu - wiąże się z określonymi świadczeniami pieniężnymi. Jeżeli tak jest, to w sprawie powinien zostać pobrany wpis stosunkowy. Natomiast, gdy skarga nie dotyczy aktu powiązanego z należnością pieniężną, należy pobrać wpis stały. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wpis stosunkowy powinien zostać pobrany od skargi na akt, który w sposób bezpośredni wiąże się z należnością pieniężną. Bezpośredni związek między należnością pieniężną a obejmującym ją aktem zachodzi wtedy, gdy w danym akcie organ konkretyzuje (z reguł określa wysokość) tę należność. W niniejszej sprawie przedmiotem sporu jest ustalenie wysokości nadwyżki podatku naliczonego nad podatkiem należnym do przeniesienia na następny miesiąc. Kwota podatku naliczonego jak i kwota podatku należnego stanowi określoną należność pieniężną (ta pierwsza to - w uproszczeniu - kwota podatku jaką zapłacił podatnik swoim kontrahentom przy zakupie usług i towarów, ta druga to kwota jaką - przed odliczeniem - podatnik ma zapłacić fiskusowi). Nie powinno więc budzić wątpliwości, że różnica między tymi wartościami stanowi określoną należność pieniężną (określoną kwotę pieniędzy) i to niezależnie od tego, czy wyższą kwotę stanowi kwota podatku naliczonego czy podatku należnego. Podzielając zaprezentowane stanowisko należy stwierdzić, że przyjęcie przez Przewodniczącego Wydziału, iż strona powinna uiścić od skargi wpis stosunkowy na podstawie § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r., było prawidłowe. Błędne jest stanowisko żalącego, że wpis stosunkowy należałoby pobrać jedynie w przypadku decyzji określającej kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy, ponieważ tylko w tym wypadku po stronie organu podatkowego istnieje obowiązek wypłaty podatnikowi określonej kwoty pieniędzy. Natomiast w razie kwestionowania decyzji podatkowej przy zwrocie pośrednim właściwy jest wpis stały albowiem żadna ze stron stosunku prawnopodatkowego nie jest zobowiązana do zapłaty określonej w tej decyzji kwoty nadwyżki. W przypadku zwrotu podatku od towarów i usług, niezależnie od wyboru metody tego zwrotu, należy pobierać wpis stosunkowy. Sposób zadysponowania przez podatnika nadwyżką podatku naliczonego nad należnym nie zmienia faktu, że decyzja podatkowa korygująca wysokość nadwyżki podatku naliczonego nad należnym przy zwrocie pośrednim jak i bezpośrednim określa wartość, która stanowi należność pieniężną. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w postanowieniu. .