II GSK 714/10
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2011-07-14
Skład orzekający: Zofia Borowicz, Krystyna Anna Stec, Małgorzata Rysz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy katalog gier losowych w ustawie o grach i zakładach wzajemnych jest katalogiem zamkniętym, czy otwartym, i czy Minister Finansów może w drodze decyzji rozstrzygać o charakterze gry jako losowej, nawet jeśli nie mieści się ona w enumeratywnie wymienionych w ustawie kategoriach?Ratio decidendi
Katalog gier losowych zawarty w art. 2 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych nie jest katalogiem zamkniętym. Minister Finansów jest uprawniony do rozstrzygania w drodze decyzji, czy dana gra posiada cechy gry losowej określone w ustawie, nawet jeśli nie mieści się ona w enumeratywnie wymienionych w ustawie kategoriach. Błędna wykładnia tego przepisu przez Sąd I instancji stanowiła podstawę do uchylenia jego wyroku.Stan faktyczny
P. W. wystąpił do Ministra Finansów o wydanie decyzji stwierdzającej, że internetowa zabawa nie jest grą losową ani zakładem wzajemnym. Minister wydał decyzję, że przedsięwzięcie zawiera elementy zakładu wzajemnego, a następnie, po ponownym rozpatrzeniu, że jest to gra losowa. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje Ministra, uznając m.in. błędną wykładnię przepisów. Minister Finansów wniósł skargę kasacyjną, która została uwzględniona przez Naczelny Sąd Administracyjny.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W., oddala skargę P. W. i zasądza od P. W. na rzecz Ministra Finansów zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Borowicz Sędzia NSA Krystyna Anna Stec (spr.) Sędzia del. WSA Małgorzata Rysz Protokolant Katarzyna Krawczyk po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2011 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Ministra Finansów od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 4 marca 2010 r. sygn. akt VI SA/Wa 2192/09 w sprawie ze skargi P. W. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] października 2009 r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia o charakterze gry 1. uchyla zaskarżony wyrok, 2. oddala skargę, 3. zasądza od P. W. na rzecz Ministra Finansów kwotę 220 (dwieście dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. – po rozpoznaniu skargi P. W. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] października 2009 r., nr [...], w przedmiocie rozstrzygnięcia o charakterze gry – uchylił zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia [...] września 2009 r., stwierdził, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu, oraz zasądził na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania, z następującym uzasadnieniem.
Wnioskiem z dnia 30 maja 2008 r. P. W. wystąpił do Ministra Finansów o wydanie decyzji w trybie art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 4, poz. 27 ze zm.) i rozstrzygnięcie, że zabawa internetowa [...] nie jest grą losową ani zakładem wzajemnym w rozumieniu powyższej ustawy.
Po przeprowadzeniu postępowania, decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r. Minister Finansów rozstrzygnął, że przedsięwzięcie pod nazwą [...] zawiera elementy zakładu wzajemnego.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2008 r. Minister Finansów – po ponownym rozpatrzeniu sprawy – utrzymał wcześniejszą decyzję w mocy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z dnia 2 marca 2008 r., sygn. akt. VI SA/Wa 2245/08, uchylił zaskarżoną oraz poprzedzającą ją decyzję i stwierdził, że nie podlegają one wykonaniu, a także zasądził od Ministra Finansów na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że Minister Finansów wydając przedmiotowe decyzje dopuścił się – mającego istotny wpływ na wynik sprawy – naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 2 ust. 3 w zw. z art. 2 ust. 2 pkt 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych, polegającego na błędnym przyjęciu, że przedmiotowe przedsięwzięcie pod nazwą [...] zawiera elementy definicji zakładu wzajemnego i w konsekwencji podlega rygorom ww. ustawy.
Minister Finansów decyzją z dnia [...] września 2009 r., będąc związany wyrokiem Sądu I instancji rozstrzygnął, że przedsięwzięcie pod nazwą [...] nie jest zakładem wzajemnym w rozumieniu przepisów ustawy o grach i zakładach wzajemnych, jest natomiast grą losową w rozumieniu przepisów tej ustawy. Organ ustalił, że konkurs [...] jest adresowany do użytkowników Internetu i polega na typowaniu wyników wybranych przez organizatora imprez sportowych. Udział w konkursie następuje po rejestracji uczestnika i dokonaniu opłaty lub przy wykorzystaniu kodu promocyjnego. Zawarcie umowy, przedmiotem której jest udział w konkursie, wiąże się z zaakceptowaniem postanowień regulaminu. W ramach konkursu organizator przedstawia listę wybranych imprez sportowych, których wyniki będą typowane przez uczestników. Za każde prawidłowe wytypowanie wyniku uczestnik otrzymuje jeden punkt, natomiast za każdy błędnie wytypowany wynik uczestnik traci jeden punkt (stan punktowy poszczególnych uczestników może mieć wartość ujemną). Typowanie dotyczy zdarzeń przyszłych i niepewnych; uczestnicy mogą jedynie przewidywać z pewną dozą prawdopodobieństwa, jakim wynikiem może zakończyć się dana impreza sportowa starając się, aby ich typowania były trafniejsze od typowań dokonywanych przez innych uczestników konkursu. Z uwagi na powyższe przedsięwzięcia tego nie można uznać za konkurs wiedzowy; w konkursie wiedzowym pytania dotyczyłyby zdarzeń już rozstrzygniętych, a uczestnicy mieliby wykazać się wiedzą o wyniku tych zdarzeń. W grze [...] na podstawie bilansu punktów uzyskanych oraz straconych przez poszczególnych uczestników tworzona jest lista rankingowa; uczestnicy, którzy zajmą najwyższą pozycję na liście rankingowej otrzymają nagrody rzeczowe. W przypadku zajęcia jednakowej pozycji na liście przez kilku uczestników, organizator przewiduje wyłonienie zwycięzcy w drodze dogrywki, polegającej na zdobywaniu punktów w analogiczny sposób.
W ocenie organu przedstawione zasady gry pozwalają stwierdzić, że uzyskanie wygranej zależy od zajętej przez danego uczestnika pozycji na liście rankingowej, co wiąże się z trafniejszym dokonywaniem typowań oraz z popełnieniem mniejszej liczby pomyłek w porównaniu z innymi uczestnikami. Wynik kształtowany jest w sposób ciągły poprzez dokonywanie typowań, a ostateczny wynik, tj. możliwość otrzymania wygranej, jest wypadkową wskazań dokonywanych przez wszystkich uczestników. Z punktu widzenia danego uczestnika typowania dokonywane przez innych uczestników są poza jego wpływem. Zdaniem organu w przedsięwzięciu [...] organizator oferuje wygrane rzeczowe przyznawane losowo, bowiem rozstrzygnięcie zależne jest od przypadku, a zasady gry stanowią jej regulamin, a zatem przedmiotowe przedsięwzięcie wypełnia łącznie ustawowe przesłanki w zakresie uznania go za grę losową – zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych, według którego "Grami losowymi są gry o wygrane pieniężne lub rzeczowe, których wynik w szczególności zależy od przypadku, a warunki gry określa regulamin" (w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych).
Minister Finansów decyzją z dnia [...] października 2009 r. – po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy – utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] września 2009 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. uchylając zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję wskazał, że Minister Finansów dopuścił się naruszenia art. 2 ust. 3 w zw. z art. 2 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych, przez błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, iż każda gra, której wynik zależy od przypadku, przebieg jest regulowany regulaminem, a wygrane mają charakter pieniężny lub rzeczowy – jest grą losową w rozumieniu ustawy, niezależnie od posiadania cech wymienionych w katalogu gier z art. 2 ust. 1 pkt 1-10 ustawy o grach i zakładach wzajemnych. Według Sądu I instancji Minister Finansów, w ramach przyznanych mu kompetencji, nie jest upoważniony do samowolnego kreowania nowych typów przedsięwzięć (gier losowych, zakładów wzajemnych, gier na automatach, gier na automatach o niskich wygranych) o typologii odbiegającej od tej przyjętej w ustawie o grach i zakładach wzajemnych. Art. 2 ust. 3 ustawy upoważnia Ministra jedynie do wyjaśnienia wątpliwości, co do charakteru przedsięwzięcia, poprzez jego ocenę pod kątem posiadania cech przedsięwzięć wymienionych w ustawie (gry losowej lub zakładu wzajemnego, gry na automatach, gry na automatach o niskich wygranych). Jako podlegające ustawie mogą być zakwalifikowane tylko te przedsięwzięcia, które posiadają wszystkie cechy ustawowe charakteryzujące gry losowe, zakłady wzajemne, gry na automatach, gry na automatach o niskich wygranych, ale na skutek elementów dodatkowych lub kombinacji różnych cech, ich charakter nie jest jasny. Minister ma za zadanie precyzować i wyjaśniać, a nie kreować nowe przedsięwzięcia podlegające ustawie o grach losowych i zakładach wzajemnych. Minister zgodnie z art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: k.p.a.) musi zatem ustalić, czy badana gra posiada cechy wymienione w art. 2 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych, a ustalenia te są niezbędne do podjęcia rozstrzygnięcia. Sąd nie podzielił poglądu, iż katalog gier losowych zawarty w art. 2 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych jest katalogiem otwartym i może być uzupełniany przez Ministra Finansów w drodze decyzji kwalifikującej inne jeszcze przedsięwzięcia jako gry losowe, o ile posiadają trzy cechy: wynik gry zależy od przypadku, istnieje regulamin gry określający ilość i wysokość wygranych, wygrane mają charakter pieniężny lub rzeczowy, który to pogląd wyrażony został w powołanym przez Ministra wyroku WSA z dnia 25 września 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 1000/06, oraz wyroku NSA z dnia 5 lipca 2007 r., sygn. akt II GSK 87/07.
W ocenie Sądu przy podejmowaniu zaskarżonej decyzji Minister wadliwie uznał, iż zakwalifikowanie badanej gry, jako jednej z wymienionych w ustawie, jest sprawą drugorzędną i nawet nie próbował badać, czy oceniana gra mieści w którymś z punków ustawowego katalogu. Takie działanie Ministra Sąd zakwalifikował jako naruszenie prawa procesowego tj. art. 80 k.p.a., polegające na zaniechaniu poczynienia ustaleń wymaganych przez prawo materialne tj. przez art. 1 ust. 3 w związku z art. 2 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych, które obligują go do ustalenia, czy oceniana gra posiada cechy wymienione w art. 2 ust. 1 powołanej ustawy.
Według WSA Minister błędnie zinterpretował pojęcie przypadkowości wyniku gry uznając, że wynik ten jest przypadkowy, ponieważ zależy od działań innych uczestników, na które gracz nie ma żadnego wpływu.
Sąd stwierdził, że Minister Finansów wydając sporne decyzje administracyjne dopuścił się naruszenia prawa materialnego – art. 2 ust. 3 w zw. z art. 2 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych poprzez błędną wykładnię a następnie istotnego naruszenia przepisów postępowania tj. art. 80 k.p.a., poprzez nieustalenie okoliczności wymaganych przez powołane przepisy prawa materialnego (czy gra należy do gier z katalogu ustawowego) a także błędne ustalenie okoliczności istotnych z punktu widzenia zastosowania prawa materialnego (czy wynik gry jest zależny od przypadku).
Minister Finansów skargą kasacyjną zaskarżył powyższy wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie i oddalenie skargi, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił:
1. Na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153. poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) naruszenie prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię polegające na obrazie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., poprzez naruszenie art. 2 ust. 3 w związku z art. 2 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych (w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych).
2. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie prawa procesowego, tj. art. 80 k.p.a. poprzez uznanie, iż Minister Finansów nie ustalił okoliczności wymaganych przez art. 2 ust. 3 w zw. z art. 2 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych (czy gra należy do gier z katalogu ustawowego), podczas gdy Minister Finansów ustalił wszystkie okoliczności mające znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Minister Finansów wskazał, że zaprezentowana przez Sąd wykładnia nie tylko jest niezgodna z dotychczasową linią orzeczniczą, ale również z regulacją ustawową oraz wykładnią językową jak i funkcjonalną art. 2 ust. 1 i ust. 3 ustawy. W ocenie organu katalog gier wymienionych w art. 2 ust. 1 ustawy nie jest katalogiem zamkniętym. O charakterze gry jako losowej rozstrzyga ostatecznie Minister Finansów, ww. katalogiem jest zaś związany w tym sensie, że nie może gier tam wskazanych uznać za niemające charakteru losowego.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ podniósł też, że WSA błędnie zinterpretował pojęcie przypadkowości wyniku gry i wybiórczo odniósł się do stanowiska Ministra Finansów w tym zakresie.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną P .W. wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie. Podstawy, na których została oparta - a którym sąd kasacyjny w myśl art. 183 § 1 p.p.s.a., jest związany - okazały się bowiem usprawiedliwione.
W szczególności za trafny uznać należało zarzut błędnej wykładni art. 2 ust. 3 w związku z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych.
Zgodnie z ww. art. 2 ust. 3 ustawy "Minister właściwy do spraw finansów publicznych rozstrzyga, w drodze decyzji, czy gra losowa, zakład wzajemny, gra na automacie lub gra na automacie o niskich wygranych posiadająca cechy wymienione w ust. 1, 2, 2a i 2b jest grą losową, zakładem wzajemnym, grą na automacie albo grą na automacie o niskich wygranych w rozumieniu ustawy".
Ustęp 1 - do którego odsyła cytowane uregulowanie - stanowi zaś, w zdaniu pierwszym, że grami losowymi są gry o wygrane pieniężne lub rzeczowe, których wynik w szczególności zależy od przypadku, a warunki gry określa regulamin. W przepisie tym ustawodawca wskazał nadto, że grami losowymi "są" gry, wymienione w pkt 1-10.
W świetle wykładni przywołanych uregulowań, dokonanej przez Sąd I instancji i zaprezentowanej w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku oraz wobec podstaw skargi kasacyjnej kwestią kluczową dla rozpoznania sprawy jest charakter katalogu gier losowych zawarty w art. 2 ust. 1 pkt 1 – 10 ustawy.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego – wbrew wywodom Sądu I instancji – katalog ten nie może być uznany za katalog zamknięty. Istotnie, z niewątpliwie otwartym zbiorem gier losowych mielibyśmy do czynienia, gdyby ustawodawca – wymieniając te gry – posłużył się określeniem: "w szczególności". Brak literalnego zastrzeżenia, że wymienienie gier ma charakter przykładowy nie przesądza jednak charakteru katalogu zawartego w ww. przepisie. Ocena, jak należy rozumieć ten zbiór wymaga uwzględnienia całokształtu unormowania zawartego w art. 2 ustawy.
Zdaniem składu orzekającego gdyby przyjąć, że określony ustawą katalog gier losowych jest katalogiem pełnym – jak uczynił to Sąd I instancji – regulacje zawarte w art. 2 ust. 1 i art. 2 ust. 3 pozostawałyby w wewnętrznej sprzeczności.
Przy założeniu, że enumeratywnie wymienione gry losowe stanowią zamknięty zbiór tych gier, uprawnienie Ministra do spraw finansów publicznych do rozstrzygania w drodze decyzji, która gra jest grą losową – przyznane mu w sposób jednoznaczny w art. 2 ust. 3 ustawy – byłoby całkowicie nieracjonalne i bezprzedmiotowe.
Zgodzić można się ze stanowiskiem WSA, iż celem uprawnienia Ministra do rozstrzygania w drodze decyzji, czy gra jest grą losową w rozumieniu ustawy, jest rozstrzyganie wątpliwości czy przedstawiona do zaopiniowania działalność podlega ograniczeniom.
Nie można jednak podzielić poglądu, że posiadanie przez grę cech wymienionych w art. 2 ust. 1 zdanie 1 nie wystarcza do zakwalifikowania gry jako losowej w rozumieniu ustawy. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie ma uzasadnionych podstaw by twierdzić, że gra jest grą losową w rozumieniu ustawy tylko wówczas, gdy dodatkowo posiada cechy którejkolwiek z gier wymienionych w katalogu z art. 2 ust. 1 pkt 1–10 ustawy.
Przede wszystkim z art. 2 ust. 3 ustawy wynika wprost, że przewidzianą tym przepisem decyzją Minister rozstrzyga czy gra losowa posiada "cechy" wymienione w ust. 1. Do cech tych niewątpliwie ustawodawca zalicza: 1) grę o wygrane pieniężne lub rzeczowe, 2) zależność (w szczególności) wyniku od przypadku, 3) określenie warunków gry regulaminem. Gdyby ustawodawca chciał określić dalsze ustawowe "cechy" gier losowych wskazałby to wprost.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego celem stworzenia katalogu gier losowych nie było tymczasem określenie ich cech. Zauważyć trzeba bowiem, że w przypadku części gier ustawodawca ogranicza się do podania ich nazwy (np. gry w karty: black jack, poker, baccarat /pkt. 5/, gry w kości /pkt 5a/). Wymienienie konkretnych gier i – ewentualnie – ich zasad nie może być zatem utożsamiane ze wskazaniem cech gier losowych, w rozumieniu art. 3 ust. 3 w zw. z art. 2 ust. 1 zdanie pierwsze.
Trafna jest uwaga, że kwalifikowanie gier jako gier losowych w rozumieniu ustawy niejednokrotnie może być skomplikowanie. Z tego właśnie względu – według składu orzekającego Naczelnego Sądu Administracyjnego – ustawodawca zamieścił w ustawie katalog gier znanych już, co do których nie ma wątpliwości, że mają charakter gier losowych i w praktyce nie zajdzie potrzeba rozstrzygania tej kwestii decyzją.
Nie można nie dostrzegać, że jeśli tylko i wyłącznie enumeratywnie wymienionym w ustawie grom losowym można przypisać taki charakter to znaczy, że gry spoza tego katalogu – nawet gdyby posiadałyby ustawowe cechy (przypadkowość wyniku, regulaminową regulację i za nagrody pieniężne lub rzeczowe) – pozostawałyby poza nadzorem. Nie ulega tymczasem kwestii, że wolą ustawodawcy było, aby działalność w zakresie urządzania i prowadzenia gier hazardowych z uwagi na specyfikę materii (niezwykła rentowność i możliwość zjawisk patologicznych) podlegała nadzorowi (v. druki sejmowe – powołane w wyroku NSA z dnia 10 lutego 1998 r., sygn. akt II SA 1551/97, publ. Lex 43193).
Poza sporem wobec zasady swobody działalności gospodarczej wynikającej z art. 20 Konstytucji RP oraz art. 6 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej możliwość jej ograniczenia jest dopuszczalna tylko w drodze ustawy i tylko ze względu na ważny interes publiczny, o czym wprost stanowi art. 22 Konstytucji.
Zdaniem składu orzekającego jednakże przewidziany art. 75 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej wymóg uzyskania zezwolenia na wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie określonym w przepisach ustawy o grach i zakładach wzajemnych jak i upoważnienie Ministra właściwego do spraw finansów publicznych do rozstrzygania, w drodze decyzji, czy gra jest grą losową w rozumieniu tej ustawy, nie uchybia powyższym zasadom.
Wykładnia art. 2 ust. 3 w związku z art. 2 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych dokonana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. nie znajduje zatem oparcia w powołanych przepisach Konstytucji RP i ustawy o zasadzie swobody działalności gospodarczej.
Z przedstawionych względów skład orzekający nie znajduje podstaw do odstąpienia od wykładni ww. 2 ust. 3 w związku z art. 2 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych prezentowanej w przez Naczelny Sąd Administracyjny w dotychczasowym orzecznictwie (v. wyrok NSA z dnia 27 listopada 1997 r. sygn. akt II SA 693/97, wyroku NSA z dnia 5 lipca 2007 r., sygn. akt II GSK 87/07 – dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl.).
Zauważyć należy też, że wykładnia dokonana przez Sąd I instancji nie znajduje oparcia w orzeczeniach powołanych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Wskazane wyroki zostały wydane w różnych stanach faktycznych sprawy i odmiennych stanach prawnych. W wyroku z dnia 10 lutego 1998 r. NSA uznał wprawdzie, że przyjęcie generalnej wykładni, że art. 2 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych, iż każdy konkurs, w którym występują elementy określone tym przepisem jest grą losową - stanowi naruszenie tego przepisu. Tak postawiona teza dotyczyła jednak tego, że tylko gra - a nie każde zjawisko występujące w sferze działalności gospodarczej – wymaga spełnienia tych elementów. W sprawie II SA 1260/97 NSA wskazał natomiast, że kontynuuje jednolitą i wyrażaną w wielu orzeczeniach linię, iż gra losowa wymaga spełnienia trzech podstawowych elementów - podkreślając jedynie, iż w konkretnej sprawie niezbędna jest analiza tych elementów.
W tym stanie rzeczy sformułowany w skardze kasacyjnej zarzut błędnej wykładni ww. przepisów usprawiedliwia wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku.
W konsekwencji powyższego trafny jest też zarzut dotyczący naruszenia art. 80 k.p.a.
Skoro bowiem w świetle prawidłowo rozumianego art. 2 ust. 3 ustawy o grach i zakładach wzajemnych rozstrzygnięcie decyzją czy gra losowa jest grą posiadającą cechy wymienione w ust. 1 ww. ustawy nie wymaga ustalenia czy gra mieści się w którymś z punktów ustawowego katalogu – to znaczy, że Sąd I instancji bezzasadnie zarzucił organom uchybienie proceduralne w tym zakresie.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono też zarzutu błędnej interpretacji "przypadkowości wyniku gry", tj. cechy gry losowej – przewidzianej analizowanym art. 2 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd I instancji trafnie uznał, że fakt, iż wyłonienie zwycięzcy zależy także od innych uczestników gry nie świadczy o przypadkowości wyniku tej gry.
Nie znaczy to jednak, że w sprawie brak prawidłowych ustaleń czy wynik gry jest zależny od przypadku.
Z uzasadnienia decyzji kontrolowanych przez WSA wynika bowiem, iż rozstrzygając czy gra posiada cechy określone w analizowanym wyżej art. 2 ust. 1 ustawy, w szczególności czy jej wynik zależy od przypadku, organ wziął pod uwagę nie tylko sposób wyłonienia zwycięzcy ale ustalił też, że gra polega na typowaniu wyników wybranych imprez sportowych. Według organu powyższa okoliczność uzasadniała stwierdzenie, że typowanie dotyczy zdarzeń przyszłych i niepewnych a konkurs nie ma charakteru "wiedzowego". Tak dokonanej oceny przypadkowości wyniku gry Wojewódzki Sąd Administracyjny nie zakwestionował.
W świetle tego, co zostało wyżej powiedziane, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Sąd I instancji nie miał podstaw by kontrolowanym decyzjom zarzucić naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 2 ust. 3 w zw. z art. 2 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych oraz naruszenie przepisów postępowania tj. art. 80 k.p.a. – poprzez nieustalenie czy gra należy do gier z katalogu ustawowego i czy wynik tej gry jest zależny od przypadku).
Z tych wszystkich względów zawarty w skardze kasacyjnej wniosek o uchylenie zaskarżonego orzeczenia zasługiwał na uwzględnienie. Z uwagi na fakt, że w sprawie zachodzi jedynie naruszenie przez Sąd I instancji prawa materialnego a nie ma naruszeń przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy Naczelny Sąd Administracyjny uznał za zasadne rozpoznanie skargi.
Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 188 w zw. z art. 151 oraz art. 203 pkt 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło