II GZ 361/11

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2011-07-19

Skład orzekający: Marzenna Zielińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wyjazd służbowy za granicę, związany z pracą w konsulacie, który był do przewidzenia i pozwalał na podjęcie działań zapobiegających uchybieniu terminu do wniesienia skargi (np. poprzez ustanowienie pełnomocnika), może stanowić podstawę do przywrócenia terminu do wniesienia skargi?
Ratio decidendi
Wyjazd służbowy za granicę, który był do przewidzenia i pozwalał na podjęcie działań zapobiegających uchybieniu terminu do wniesienia skargi, nie stanowi podstawy do przywrócenia terminu. Strona powinna wykazać brak winy w uchybieniu terminu, co oznacza ocenę jej zachowania według obiektywnego miernika staranności, uwzględniając nawet niewielkie niedbalstwo. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić tylko wtedy, gdy uchybienie nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy największym wysiłku.
Stan faktyczny
K. S. złożył skargę na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia, wskazując jako przyczynę uchybienia terminu wyjazd służbowy i pobyt poza granicami Polski od lipca 2010 r. do marca 2011 r. Decyzja została doręczona żonie skarżącego w grudniu 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. odmówił przywrócenia terminu, uznając, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy, gdyż wyjazd nie miał charakteru nagłego i można było ustanowić pełnomocnika. K. S. wniósł zażalenie, podnosząc, że nie mógł przewidzieć terminu zakończenia postępowania i nie ustanowił pełnomocnika z uwagi na brak środków finansowych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Marzenna Zielińska po rozpoznaniu w dniu 19 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia K. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 13 maja 2011 r., sygn. akt V SA/Wa 721/11 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi K. S. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] grudnia 2010 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania postanawia: oddalić zażalenie Zaskarżonym postanowieniem z dnia 13 maja 2011 r., sygn. akt V SA/Wa 721/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. odmówił K. S. przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie z jego skargi na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] grudnia 2010 r., nr [...], w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. W uzasadnieniu Sąd I instancji podał, że w dniu [...] marca 2011 r. skarżący wniósł skargę na ww. decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Jako przyczynę uchybienia terminu podał wyjazd służbowy i pobyt poza granicami Polski w okresie od [...] lipca 2010 r. do [...] marca 2011 r. Decyzja została doręczona żonie skarżącego w dniu [...] grudnia 2010 r. W ocenie Sądu, skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak jego winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Sąd podniósł, że wyjazd nie miał charakteru nagłego, niespodziewanego, nie dającego się przewidzieć. Pobyt za granicą związany z pracą w konsulacie był do przewidzenia i przy dołożeniu należytej staranności pozwalał na podjęcie działań zapobiegających uchybieniu terminu do wniesienia skargi, np. poprzez ustanowienie pełnomocnika, który sporządziłby skargę. W zażaleniu K. S. zaskarżył powyższe postanowienie w całości i wniósł o jego uchylenie. Skarżący podniósł, że postępowanie trwało od kwietnia 2010 r. a decyzja została podjęta w grudniu 2010 r. i nie można było przewidzieć, że zakończy się w chwili nieobecności strony w kraju. Podkreślił ponadto, że sprawę prowadził osobiście i znał kluczowe dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności, dlatego też nie ustanowił pełnomocnika. Dodał również, że ówczesna sytuacja materialna nie pozwalała na skorzystanie z profesjonalnego radcy lub adwokata. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W piśmie z wnioskiem o przywrócenie terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.) należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Wniosek o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.). W przepisie art. 86 § 1 p.p.s.a. nie określono kryteriów, według których należy oceniać zachowanie strony. Ocena braku winy została pozostawiona uznaniu Sądu. Daje to Sądowi możliwość uwzględnienia wszystkich okoliczności, jakie uzna za istotne. Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy jego uchybienie nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W rozpoznawanej sprawie skarżący jako przyczynę uchybienia terminu wskazał pełnienie obowiązków służbowych poza granicami Polski w okresie od [...] lipca 2010 r. do [...] marca 2011 r. Wskazać należy, na co słusznie zwrócił uwagę Sąd I instancji, że wyjazd nie miał charakteru nagłego, niespodziewanego. Skarżący przy dołożeniu należytej staranności, wiedząc o toczącym się postępowaniu administracyjnym (w zażaleniu wskazał, że trwało od kwietnia 2010 r. – k. 28 akt sądowych), mógł ustanowić pełnomocnika. Twierdzenia skarżącego, iż tyko on znał kluczowe dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności i żaden pełnomocnik nie byłby w stanie samodzielnie sporządzić skargi oraz wskazywanie na brak wiedzy i umiejętności żony do zastępowania w postępowaniu nie uzasadniają braku ustanowienia pełnomocnika. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Sąd I instancji zasadnie więc odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Z powyższych przyczyn, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło