II OZ 1019/11
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2011-10-25
Skład orzekający: Jacek Chlebny
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy samo ukończenie budowy obiektu budowlanego przed rozpoznaniem skargi przez sąd administracyjny może stanowić podstawę do wstrzymania wykonania decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, ze względu na ryzyko powstania trudnych do odwrócenia skutków?Ratio decidendi
Ukończenie budowy obiektu budowlanego przed rozpoznaniem skargi przez sąd administracyjny nie stanowi samo w sobie podstawy do wstrzymania wykonania decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, jeśli skarżący nie wykażą konkretnego niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ryzyko związane z realizacją inwestycji na własny koszt ponosi inwestor, a sąd ocenia przesłanki wstrzymania wykonania decyzji pod kątem zapobieżenia szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom, a nie oceny legalności decyzji.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił wstrzymania wykonania decyzji Wojewody Łódzkiego zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę kurnika i powiązanych obiektów. Sąd uznał, że skarżący nie wykazali niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a jedynie powołali się na uciążliwości zapachowe. Skarżący w zażaleniu podnieśli, że ukończenie budowy przed rozpoznaniem skargi uniemożliwi osiągnięcie pożądanego skutku uchylenia decyzji. Inwestor argumentował, że ukończenie budowy nie powoduje skutków trudnych do odwrócenia, a w przypadku niezgodności z prawem nakazana zostanie rozbiórka, a wstrzymanie wykonania wiąże się ze stratami finansowymi.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jacek Chlebny po rozpoznaniu w dniu 25 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia C. i A. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 3 sierpnia 2011 r., sygn. akt II SA/Łd 747/11 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi C. i A. S. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] kwietnia 2011 r., Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: oddalić zażalenie.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 3 sierpnia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, po rozpoznaniu wniosku skarżących C. i A. S., odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Wojewody Łódzkiego z dnia [...] kwietnia 2011 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę: budynku inwentarskiego (kurnika) z instalacjami wewnętrznymi, przyłącza kanalizacji sanitarnej, kanalizacji deszczowej wraz z separatorem do istniejącego zbiornika, dwóch silosów na paszę, wewnętrznej linii zasilającej energię elektryczną, dwóch punktów poboru wody oraz na utwardzenie terenu działki i rozbudowę istniejącej instalacji wody. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że skarżący nie wykazali niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej P.p.s.a. Powołanie się jedynie na uciążliwości w postaci zwiększenia emisji nieprzyjemnych zapachów dobiegających z działki obejmującej inwestycję nie jest wystarczającym argumentem do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
W zażaleniu na to postanowienie skarżący podnieśli, że niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków wiążą z tym, że do czasu rozpoznania skargi inwestor zakończy budowę i wówczas uchylenie zaskarżonej decyzji nie odniesie pożądanego przez skarżących skutku, ponieważ inwestycja będzie już zakończona.
W odpowiedzi na zażalenie inwestor wskazał, że ukończenie budowy nie powoduje skutków trudnych do odwrócenia. W przypadku ustalenia przez organ, że inwestycja budowlana prowadzona jest niezgodnie z prawem i nie istnieje możliwość dostosowania jej do stanu zgodnego z prawem, nakazana zostanie rozbiórka obiektu budowlanego. Ponadto inwestor wskazał, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wiąże się z dużymi stratami finansowymi. Na inwestora nałożone są istotne obowiązki związane z hodowlą drobiu, których spełnienie zostanie zapewnione przez realizację obiektów budowlanych objętych pozwoleniem na budowę.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Przesłanki w postaci wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie na skutek uwzględnienia skargi akt ten zostanie wzruszony. O takim potencjalnym niebezpieczeństwie jest mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. i z tą sytuacją należy wiązać możliwość wyrządzenia szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W przypadku realizacji obiektu budowlanego nie chodzi więc o ocenę, czy zamierzone przedsięwzięcie inwestycyjne wywołuje dopuszczalne czy niedopuszczalne skutki dla otoczenia, ale o ocenę, czy może powstać znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki wywołane wykonaniem obiektu, jeżeli okazałoby się, że w wyniku uwzględnienia skargi roboty budowlane nie powinny być prowadzone. Celem instytucji wstrzymania wykonania decyzji jest ukształtowanie stosunków do czasu rozpoznania skargi w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom, a nie ocena legalności decyzji.
Z przepisu art. 61 § 3 P.p.s.a. wynika, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu przez sąd może nastąpić wyłącznie na wniosek skarżącego, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, co oznacza, że skarżący we wniosku o wstrzymanie wykonania aktu obowiązany jest wskazać okoliczności, które w jego ocenie uzasadniają wniosek co do tego, że wykonanie aktu może spowodować znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Sąd nie orzeka o wstrzymaniu wykonania aktu z urzędu, a wobec tego nie może stwierdzić, czy wykonanie aktu zagraża powstaniem znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, jeżeli skarżący nie przytoczy w tym zakresie wystarczających okoliczności.
W rozpoznawanej sprawie słusznie Sąd pierwszej instancji uznał, że skarżący nie wykazał w sposób wystarczający, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. W zaskarżonym postanowieniu prawidłowy przyjęto, że powołanie się jedynie na uciążliwości w postaci zwiększenia emisji nieprzyjemnych zapachów dobiegających z działki objętej inwestycją nie stanowi wystarczającego argumentu do wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę, zwłaszcza, że decyzja ta nie upoważnia bezpośrednio do rozpoczęcia użytkowania obiektu i w konsekwencji emisji dodatkowych, nieprzyjemnych zapachów.
Jakkolwiek wznoszenie obiektu budowlanego przed rozpoznaniem sprawy przez sąd administracyjny może łączyć się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, to ryzyko to przede wszystkim może dotknąć inwestora. Inwestor realizując zaskarżoną decyzję, czyni to na własny koszt przy uwzględnieniu konsekwencji ewentualnego uchylenia takiej decyzji. Skarżący natomiast nie wykazali takich okoliczności, które wskazywałby, że wykonanie decyzji wiążę się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków w stosunku do nich. Nie można pominąć także tego, że istotne znaczenie ma wyważenie racji skarżących oraz interesów inwestora. W odpowiedzi na zażalenie inwestor wskazał, że wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę wiąże się z dużymi stratami finansowymi.
Mając powyższe względy na uwadze, należy uznać, że Sąd pierwszej instancji prawidłowo odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło