II GSK 1500/11

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2011-08-09

Skład orzekający: Stanisław Gronowski, Zofia Borowicz, Janusz Zajda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy instytucja zarządzająca programem operacyjnym ma obowiązek wzywać wnioskodawcę do uzupełnienia dokumentacji finansowej, jeśli projekt nie spełnia kryterium wykonalności finansowej, a zasady konkursu nie obligują do złożenia takich dokumentów?
Ratio decidendi
Instytucja zarządzająca programem operacyjnym nie ma obowiązku wzywania wnioskodawcy do uzupełnienia dokumentacji finansowej, jeśli zasady konkursu nie obligują do złożenia takich dokumentów, a wnioskodawca nie wykazał w sposób wystarczający finansowej wykonalności projektu. Ciężar starannego przygotowania dokumentacji konkursowej spoczywa na wnioskodawcy.
Stan faktyczny
A. K. M. złożył wniosek o dofinansowanie projektu ze środków UE. Agencja Wspierania Przedsiębiorczości (LAWP) odrzuciła wniosek z powodu niespełnienia kryterium wykonalności finansowej. Po odrzuceniu protestu, WSA oddalił skargę. NSA rozpoznał skargę kasacyjną A. K. M., który zarzucał m.in. błędną wykładnię przepisów dotyczących procedur rozpatrywania wniosków i zasady równego dostępu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Gronowski Sędziowie NSA Zofia Borowicz Janusz Zajda (spr.) Protokolant Szymon Janik po rozpoznaniu w dniu 9 sierpnia 2011 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. K. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w L. z dnia 26 maja 2011 r. sygn. akt III SA/Lu 197/11 w sprawie ze skargi A. K. M. na informację [...] Agencji Wspierania Przedsiębiorczości w L. z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie projektu ze środków z budżetu Unii Europejskiej 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od A. K. M. na rzecz [...] Agencji Wspierania Przedsiębiorczości w L. kwotę 180 (słownie: sto osiemdziesiąt) złotych kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w L. wyrokiem z 26 maja 2011 r., sygn. akt III SA/Lu 197/11 oddalił skargę A. M. na informację L. A. W. P. w L. z [...] kwietnia 2011 r., nr [...] o negatywnym wyniku procedury odwoławczej w sprawie oceny wniosku o dofinansowanie projektu ze środków z budżetu Unii Europejskiej. Za podstawę rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji przyjął następujące ustalenia: A. M. złożył wniosek o dofinansowanie projektu pn. "Wzrost konkurencyjności firmy poprzez inwestycje w infrastrukturę turystyczną w L." złożonego w ramach I Osi Priorytetowej, Działania 1.5 Regionalnego Programu Operacyjnego (RPO) Województwa L. na lata 2007-2013. L. A. W. P. w L. (LAWP) pismem z [...] lutego 2011 r. poinformowała wnioskodawcę o odrzuceniu wniosku, gdyż projekt nie spełniał merytorycznego kryterium oceny techniczno-ekonomicznej "Projekt jest wykonalny pod względem finansowym: tzn. określa rodzaje nakładów do poniesienia, w tym: wydatki kwalifikowane i niekwalifikowane oraz źródła ich finansowania". W proteście A. M. podniósł, że przedłożył wniosek o dofinansowanie wraz z wymaganymi załącznikami, który skontrolowano na etapie oceny formalnej. Treść kryterium merytorycznego oceny techniczno-ekonomicznej nie wskazuje, w jaki sposób wnioskodawca ma wykazać, że ma zapewnione środki finansowe na realizację projektu. Oceniający uznali, że bank nie zweryfikuje pozytywnie sytuacji finansowej wnioskodawcy, mimo że nie dysponowali pełną informacją w tym zakresie. Odwołując się do komunikatu LAWP z [...] lutego 2011 r. w sprawie zasad wykazywania posiadania środków finansowych zarzucił, że LAWP zmienił zasady rozstrzygania konkursu, a negatywna ocena jego projektu nastąpiła na podstawie wewnętrznych ustaleń instytucji. L. A. W. P. w L. rozstrzygnięciem z [...] kwietnia 2011 r. uznała protest A. M. za niezasadny. Organ podniósł, że szczegółowa informacja o zasadach ubiegania się o dofinansowanie jest dostępna na stronie L. A. W. P.; stanowi element dokumentacji konkursu nr [...]. Stwierdził ponadto brak podstaw do uznania, iż oceniający nie dysponowali pełną informacją w zakresie sytuacji finansowej strony, skoro winna ona wynikać z treści aplikacji. Zgodnie z Instrukcją wypełniania załączników, w ramach załącznika nr 18 "wnioskodawca powinien dołączyć wszelkie inne załączniki, które mogą okazać się pomocne w należytej ocenie przedstawionego Wniosku o dofinansowanie". Skarżący miał zatem możliwość przedstawienia załączników, dających Komisji Oceny Projektów podstawę weryfikacji oświadczeń dotyczących zapewnienia finansowania projektu. Wobec nieprzedłożenia dodatkowych dokumentów, ocena została dokonana na podstawie załączników obligatoryjnych. Podkreślił również, że ocena wniosku zasadnie wskazała na całkowitą wartość projektu oraz wartość kosztów kwalifikowanych, odnosząc je do wyników finansowych przedsiębiorstwa. Przedsiębiorcy konkurujący o ograniczone wartością alokacji przyjętej dla danego konkursu środki publiczne winni wykazać, że przedkładane przez nich projekty są wykonalne, w tym pod względem finansowym, zgodnie z ustanowionymi kryteriami. Wojewódzki Sąd Administracyjny w L. oddalając skargę stwierdził, że zasady rozstrzygania konkursu nie budzą wątpliwości co do tego, iż przedmiotowy konkurs obejmuje kryterium "Projekt jest wykonalny pod względem finansowym, tzn. określa rodzaje nakładów do poniesienia, w tym: wydatki kwalifikowane i niekwalifikowane oraz źródła ich finansowania". Zatem skarżący powinien wiedzieć już na etapie składania wniosku, że jego projekt (wniosek) ma spełniać powyższe kryterium techniczno-ekonomiczne wskazujące, że w jego ramach ocenie podlega to, czy wartość planowanych kosztów ma zapewnione finansowanie w zaprezentowanych we wniosku źródłach środków finansowych. Uprawnienie LAWP do tego rodzaju oceny wynika z przepisów ustawy z 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz.U. Nr 84, poz. 712 ze zm.; dalej: ustawa o zasadach prowadzenia polityki rozwoju lub uzppr), w tym art. 26 ust. 2 oraz art. 29 ust. 1 i ust. 2 pkt 6 ustawy. Rzeczą instytucji ogłaszającej konkurs jest weryfikacja możliwości finansowych wnioskodawcy związanych z realizacją projektu. W interesie osoby ubiegającej się o dofinansowanie projektu jest dołączenie wszystkich dokumentów ilustrujących źródła jego finansowania. W sytuacji gdy brak jest dodatkowych dokumentów poza tymi, których złożenie przez wnioskodawcę jest obowiązkowe, wniosek jest rozpatrywany i oceniany na podstawie tych ostatnich dokumentów. LAWP zasadnie oceniała projekt w oparciu o dane wynikające z załącznika nr 4 Biznes Planu oraz załącznika nr 6. Z danych tych wynika, że całkowita wartości projektu wynosi 9.086 tys. zł (pierwotną wartość projektu 5.367,9 tys. zł skarżący zwiększył w trakcie postępowania konkursowego o niekwalifikowany koszt 3.657,8 tys. zł dotyczący zakupu nieruchomości). Okoliczność, że w trakcie konkursu skarżący zmienił wartość projektu, co w konsekwencji zmieniło również proporcje pomiędzy całkowitym kosztem projektu a wnioskowaną kwotą dofinansowania i kwotą, którą miał zapewnić sam beneficjent z innych źródeł, nie podważa stanowiska LAWP, iż to wnioskodawca ma starannie i odpowiednio do założeń danego programu operacyjnego przygotować dokumentację konkursową, w tym dokumentację potwierdzającą posiadanie niezbędnych środków finansowych na realizację projektu. Dlatego nieusprawiedliwiony jest zarzut, że należało wnioskodawcę - na etapie opracowywania nowej wersji projektu i zwiększeniu jego całkowitej wartości do 9.086 tys. zł - dodatkowo wezwać do udokumentowania posiadania środków finansowych pozwalających na realizację projektu inwestycyjnego. Sąd nie zgodził się z twierdzeniem, że dokonana ocena była nierzetelna, co miało usprawiedliwić zarzut naruszenia przepisu art. 31 uzppr, przewidującego uczestnictwo ekspertów posiadających specjalistyczną wiedzę z poszczególnych dziedzin objętych programem operacyjnym. Ocena projektu w dziedzinie finansowej z [...] grudnia 2010 r., opierająca się na oświadczeniach skarżącego, deklaracji podatkowej oraz sprawozdaniu finansowym wskazuje, po pierwsze, że wnioskodawca nie wykazał w sposób wiarygodny źródeł finansowania projektu, a po drugie, iż projekt nie jest wykonalny pod względem finansowym. Stwierdził, że skarżący ubiega się o dofinansowanie projektu w wysokości 1.999 tys. zł. Wartość projektu zgodnie z pkt E 8C wniosku wynosi 9.086 tys. zł, środki własne wnioskodawcy w kwocie 2.400 tys. zł mają pochodzić z kredytu/pożyczki; wnioskodawca deklaruje, że zabezpieczenie w 100% zostanie zrealizowane z kredytu, podobnie jak koszty niekwalifikowane, jednocześnie wnioskodawca wykazuje z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej zysk netto 262 tys. zł za 2009 r., a w latach 2009-2011 firma skarżącego nie generuje znacznej nadwyżki finansowej adekwatnej do wartości projektu. W rezultacie nie można podważyć argumentacji LAWP, że projekt nie posiada realnych źródeł finansowania. Jeśli skarżący dysponuje odpowiednimi środkami finansowymi, to tego nie wykazuje w postępowaniu konkursowym. WSA stwierdził również, że deklaracja skarżącego z [...] czerwca 2010 r. o posiadaniu środków finansowych zabezpieczających płynną i terminową realizację całości projektu jest niewystarczająca dla pozytywnej oceny projektu. Nie zmienia tego fakt, że A. M. od 1998 r. prowadzi w L. działalność gospodarczą, zarejestrowaną jako gabinet lekarski (specjalizacja onkologia), jest stroną kontraktów z placówkami zdrowia w sprawie świadczenia usług medycznych, w dokumencie PIT - 36 L za rok podatkowy 2009 wykazał dochód w kwocie 320 tys. zł, a stan rachunku bankowego zamyka się kwotą 145 tys. zł. Spóźnione są czynności skarżącego, podejmowane po wniesieniu protestu, polegające na dołączeniu do dokumentacji konkursowej umów: z [...] listopada 2010 r. o dofinansowanie innego projektu (dot. uruchomienia nowoczesnej myjni samoobsługowej, bezdotykowej), z [...] marca 2011 r. o kredyt obrotowy na kwotę 720 tys. zł, z tego samego dnia - umowy dot. kredytu inwestycyjnego w wysokości 7.568,9 tys. zł, a także z [...] marca 2011 r. - dot. kupna nieruchomości. Nie świadczą one, z punktu widzenia sformalizowanych zasad i reguł konkursu, o wadliwej ocenie możliwości finansowych (ekonomicznych) A. M., podobnie jak i zaświadczenia P. B. odnośnie salda na rachunku bankowym. Powyższe umowy i zaświadczenia nie mogą stanowić skutecznego uzupełnienia protestu, gdyż ocena projektu w dziedzinie finansowej datowana jest na [...] grudnia 2010 r. Stwierdzenie "Projekt ma być wykonalny pod względem finansowym" należy rozumieć, że "określa on źródła finansowania", co odnosi się do możliwości finansowych wnioskodawcy związanych z realizacją projektu. Jego rzeczą jest wykazać - na etapie wcześniejszym niż złożenie protestu - finansową wykonalność projektu. W rezultacie nie można skutecznie argumentować w proteście z [...] marca 2011 r., że sytuacja w konkursie 1.5 jest analogiczna jak w konkursie 1.2 i na tej podstawie formułować zarzuty. Zdaniem WSA w L., zarzut naruszenia art. 5 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1828/2006 oraz art. 26 ust. 2 uzppr nie może być uzasadniany ogólnie, bez wskazania obiektywnych powodów do formułowania tego rodzaju wniosków, zwłaszcza w sytuacji gdy skarżący nie podał konkretnych argumentów na temat wadliwego rozpatrywania środka odwoławczego przez LAWP, czy też nieprawidłowego rozstrzygnięcia protestu skutkującego pogorszeniem zasad konkursu w trakcie jego trwania. Argumentacja skarżącego ogranicza się wyłącznie do formułowania tezy bazującej na zasadzie, że "zgodnie z wytycznymi istnieje możliwość wezwania wnioskodawcy do uzupełnienia dokumentacji". Przepis art. 5 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1828/2006 przewiduje, że instytucja zarządzająca dostarcza potencjalnym beneficjentom jasne i szczegółowe informacje dotyczące przynajmniej: a) warunków kwalifikowalności do otrzymania dofinansowania w ramach programu operacyjnego; b) procedur rozpatrywania wniosków o dofinansowanie oraz czasu trwania poszczególnych procedur; c) kryteriów wyboru operacji do dofinansowania; d) punktów kontaktowych na poziomie krajowym, regionalnym lub lokalnym, w których można uzyskać informacje na temat programów operacyjnych. W sytuacji gdy powyższe informacje oraz reguły oceny merytorycznej są znane wszystkim uczestnikom konkursu, bezpodstawne są zarzuty i wnioski skargi negujące stanowisko LAWP o braku obowiązku, czy celowości umożliwienia skarżącemu uzupełnienia aplikacji, w przypadku gdy projekt skarżącego jest niewykonalny, co potwierdza opinia asesora zewnętrznego powołanego przez Komisję Oceny Projektów. Zatem odwoływanie się do umowy z [...] listopada 2010 r. zawartej przez skarżącego z LAWP - w ramach konkursu nr [...] - odrywa się od zasady, iż brak udokumentowania odpowiednich środków finansowych kwalifikowany jest przez LAWP w świetle kryterium "Projekt jest wykonalny pod względem finansowym: tzn. określa rodzaje nakładów do poniesienia, w tym: wydatki kwalifikowane i niekwalifikowane oraz źródła ich finansowania", skutkuje negatywną oceną projektu w ramach konkursu nr [...]. Kryterium to odnosi się do złożonego wniosku oraz załączników ilustrujących sytuację finansową wnioskodawcy, który ponosi szeroko rozumianą odpowiedzialność za treść wniosku. W trakcie rozprawy [...] maja 2011 r. Sąd nie uwzględnił - wskazując na brak przesłanek z art. 106 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) - wniosków skarżącego dotyczących przeprowadzenia dowodu z dokumentów dotyczących wniosków o dofinansowanie pod tytułem "T.", "Rozbudowa infrastruktury (....)" oraz "Budowa budynku gastronomicznego Z. K.". W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku A. M. wniósł o jego uchylenie w całości i stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w warunkach naruszenia prawa, przywrócenie wniosku do ponownej oceny, ewentualnie o uchylenie w całości zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Na podstawie art. 30 d ust. 1 ustawy z 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie "przepisów postępowania materialnego" polegające na błędnej wykładni: 1. art. 5 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1828/2006 z 8 grudnia 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności oraz rozporządzenia (WE) nr 1080/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (Dz.U. UE L z 27 grudnia 2006 r.) poprzez wprowadzanie potencjalnych wnioskodawców w błąd w wyniku stosowania niejasnych i odmiennych dla różnych wnioskodawców procedur rozpatrywania wniosków w działaniu 1.5. RPO WL 2007-2013 - konkurs nr 04/RPOWL/1.5/2010; 2. art. 26 ust. 2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju poprzez złamanie zasady równego dostępu wnioskodawców do pomocy oraz przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektów, co miało istotny wpływ na wynik postępowania; 3. art. 29 ust. 4 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju poprzez pogorszenie zasad konkursu w trakcie jego trwania, co miało istotny wpływ na wynik postępowania; 4. art. 31 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju poprzez niezapewnienie rzetelnej oceny projektu; a także naruszeniu przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 106 § 3 p.p.s.a. poprzez oddalenie wniosku dowodowego skarżącego. W uzasadnieniu autor skargi kasacyjnej podniósł, że A. M. nie został wezwany przez LAWP do uzupełnienia dokumentacji finansowej w zakresie niezbędnym do płynnej i terminowej realizacji projektu, pomimo że zgodnie z Wytycznymi dla Wnioskodawców w ramach konkursu nr [...] istniała możliwość wezwania skarżącego do uzupełnienia dokumentacji w celu wykazania spełnienia oceny techniczno-ekonomicznej projektu. Nadto, w ramach tego konkursu (w tym samym działaniu) inni wnioskodawcy byli wzywani do uzupełnienia dokumentów w celu wykazania, że spełniają kryterium techniczno-ekonomiczne. Podkreślił, że LAWP pismem z [...] października 2011 r. wezwał wnioskodawcę do uzupełnienia i poprawy wniosku oraz do złożenia wyjaśnień. Pomimo tego, że w trakcie rozpatrywania wniosku w sposób istotny zmieniły się koszty, skarżący na etapie oceny merytorycznej nie został wezwany do przedstawienia dokumentów, które uwiarygodniłyby jego zdolność kredytową. Autor skargi kasacyjnej wskazał, że w trakcie oceny merytorycznej wniosku na stronie internetowej LAWP były zamieszczone dwie wykluczające się informacje w zakresie dotyczącym spełnienia warunków oceny techniczno-ekonomicznej. Dokumenty stanowiące system realizacji programu operacyjnego, a także ich zmiany, nie mogą być zmieniane na niekorzyść wnioskodawcy w trakcie trwania określonej tury konkursu. W dacie złożenia wniosku brak było wytycznych wskazujących, jakie dokumenty miałyby obrazować sytuację ekonomiczną strony. Wytyczne nie obligowały wnioskodawcy do złożenia promesy kredytu, czy umowy kredytowej. Instrukcja wypełniania załączników do wniosku zawiera słowo "powinien", czyli wskazanie żeby coś dopełnić, zrobić; co nie oznacza, że jest to obligatoryjne. We wniosku oraz w części opisowej Biznes Planu skarżący wskazał, że umowa kredytowa zostanie podpisana po pozytywnej ocenie merytorycznej wniosku. W ocenie skarżącego WSA niezasadnie oddalił wniosek dowodowy w zakresie dotyczącym dołączenia do akt sprawy dokumentacji dotyczącej innych projektów w tym samym działaniu. Sąd pominął fakt, że dokumentacja ta miała stanowić dowód tego, że w tym samym działaniu pomimo braku dołączenia przez innych wnioskodawców pełnej dokumentacji finansowej zostali oni wezwani do jej uzupełnienia. W sytuacji braku wezwania skarżącego dowodziło to naruszenia zasady równego dostępu do pomocy publicznej oraz braku przejrzystości reguł postępowania. Skarżący na etapie składania protestu nie mógł wnosić o dołączenie dokumentów konkursowych z uwagi na to, że nie miał wówczas do nich dostępu, gdyż dokumentacja innych wnioskodawców nie stanowiła informacji publicznej. Stąd też wniosek o zaliczenie ich w poczet dowodów mógł obiektywnie pojawić się dopiero na etapie skargi do WSA. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. W postępowaniu kasacyjnym obowiązuje wynikająca z art. 183 § 1 p.p.s.a. zasada związania Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami i granicami zaskarżenia, wskazanymi w skardze kasacyjnej. Przytoczone w tym środku prawnym przyczyny wadliwości kwestionowanego orzeczenia determinują zakres jego kontroli przez Sąd drugiej instancji. Do podjęcia działań z urzędu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie w sytuacjach określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a., które w sprawie nie występują. A. M. w zasadniczej części oparł skargę kasacyjną - jak się wydaje (w środku prawnym sformułowano zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji "przepisów postępowania materialnego") - na podstawie wymienionej w art. 174 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zarzucając błędną wykładnię art. 5 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1828/2006, a także przepisów art. 26 ust. 2, art. 29 ust. 4 i art. 31 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Zrównanie pojęć niewłaściwego zastosowania prawa z pojęciem błędnej jego wykładni powoduje niejasność, na czym konkretnie wytknięte naruszenia polegają. Są to dwa samodzielne zarzuty, które w podstawach skargi kasacyjnej mogą pojawić się łącznie bądź oddzielnie, lecz zawsze powinny być uzupełnione o wskazanie, na czym polegała dokonana przez Sąd pierwszej instancji ich błędna wykładnia lub niewłaściwe zastosowanie oraz jaka powinna być prawidłowa wykładnia i właściwe zastosowanie. Błędna wykładnia polega na nadaniu innego znaczenia treści zastosowanego, precyzyjnie określonego przepisu, czyli mylnym rozumieniu jego znaczenia. Odnosząc się do niewyartykułowanego zarzutu naruszenia przepisu prawa materialnego, tj. art. 30c ust. 3 pkt 1 uzppr, przez stwierdzenie, że "ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo", należy uznać zarzut ten za chybiony. Wskazany artykuł nie jest normą prawa materialnego a przepisem natury procesowej regulującym sposób i przyczyny orzekania w przypadku uwzględnienia skargi, który odmiennie niż art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. reguluje sposób i przyczyny orzekania. Dokonując oceny zarzutu naruszenia prawa materialnego, tj. art. 26 ust. 2 uzppr, polegającego według autora skargi kasacyjnej na mylnym rozumieniu jego znaczenia (raczej - powinno być - niewłaściwym zastosowaniu), poprzez przyjęcie braku przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektu, stwierdzić należy, że uzasadnienie skargi kasacyjnej nie pozwala na podważenie w tym zakresie stanowiska Sądu pierwszej instancji. Podstawą odrzucenia wniosku A. M. była okoliczność, że projekt zgłoszony do dofinansowania nie spełniał kryterium merytorycznego, techniczno-ekonomicznego p.n. "Projekt jest wykonalny pod względem finansowym, tzn. określa rodzaje nakładów do poniesienia, w tym: wydatki kwalifikowane i niekwalifikowane oraz źródła ich finansowania". Celem tego kryterium jest dokonanie oceny, czy wartość planowanych kosztów ma zapewnione finansowanie w zaprezentowanych we wniosku źródłach finansowania. W ramach tego kryterium wnioskodawca winien wykazać, że ma zapewnione środki finansowe na realizację projektu. W kryterium jest bowiem wyraźnie mowa o tym, że projekt jest "wykonalny pod względem finansowym", przez co należy rozumieć wykazanie istnienia i rozmiar źródeł finansowania w sposób określony systemem realizacji programu operacyjnego. Takie stanowisko co do rozumienia kryterium wynika także z jego opisu, na co zasadnie zwrócił uwagę Sąd pierwszej instancji. Z procedury naboru i oceny projektów zgłoszonych do dofinansowania w ramach konkursu [...] wynika, iż ocena merytoryczna (techniczno-ekonomiczna) ma na celu stwierdzenie, czy opisane we wniosku przedsięwzięcie jest wykonalne i efektywne. Skoro omawiane kryterium odnosi się do wykonalności projektu pod względem finansowym, to przeprowadzona w tym zakresie weryfikacja winna się sprowadzać do oceny, czy wnioskodawca wykazał, że ma zapewnione środki finansowe na realizację projektu. Oczywistym też jest, że weryfikacja ta przeprowadzona jest przez Komisję Oceny Projektów w oparciu o dane i informacje przedstawione przez wnioskodawcę we wniosku i załącznikach, gdyż w oparciu o te dokumenty przeprowadzana jest ocena projektu. Wbrew zarzutom skarżącego zarówno treść formularza wniosku jak i załączników, które powinny, bądź też które wnioskodawca mógł załączyć do złożonego wniosku, pozwalały na przedstawienie sytuacji finansowej strony dotyczącej zgłoszonego projektu. Z treści "Instrukcji wypełniania wniosku o dofinansowanie dla wnioskodawców ubiegających się o wsparcie w ramach RPO WL na lata 2007-2013" wynika, że w pozycji E10 formularza wniosku, odnoszącej się do źródeł finansowania kosztów kwalifikowanych projektu, należało dokonać podziału rodzaju środków według ich udziału w tzw. środkach "prywatnych" i "kredycie" oraz "pozostałych źródłach" (s. 45). Natomiast w "Instrukcji wypełniania załączników do wniosku..." określono w sposób rodzajowy poszczególne załączniki (s. 5). Z Instrukcji tej wynika, że poza załącznikiem nr 6 określającym rodzaj dokumentów potwierdzających sytuację finansową wnioskodawcy (s. 5 i s. 10), obligatoryjnym załącznikiem wniosku jest załącznik nr 4 tzw. biznes-plan (s. 10). Dokument ten składa się m.in. z części finansowej, która została tak opracowana, że umożliwiała przedstawienie danych finansowych dotyczących wnioskodawcy, obejmujących okres sprzed daty złożenia wniosku, w dacie jego złożenia oraz tzw. okres prognozowany. Ponadto z Instrukcji tej wynika, że wnioskodawca mógł załączyć do wniosku inne załączniki określone w pozycji nr 18, tj. wszelkie dokumenty, które mogły okazać się pomocne w należytej ocenie wniosku (s. 9). W ramach załącznika nr 18 skarżący mógł zatem złożyć dokumenty dotyczące sytuacji finansowej, na które powoływał się w proteście, czy w skardze. Niezłożenie tego rodzaju dokumentów nie może oznaczać, że ocena projektu przeprowadzona w oparciu o wniosek i jego załączniki była niezgodna z omawianym kryterium oceny w zakresie wykonalności finansowej projektu. To na wnioskodawcy zgłaszającym do konkursu własny projekt o dofinansowanie ciąży obowiązek uważnego zapoznania się z priorytetami konkretnego programu operacyjnego, z przyjętym przez instytucję zarządzającą systemem realizacji strategii rozwoju oraz dokumentacją konkursową i na nim spoczywa obowiązek starannego i odpowiadającego założeniom danego programu operacyjnego przygotowania dokumentacji konkursowej (por. wyrok NSA z 30 marca 2010, sygn. akt II GSK 309/10, zbiór Lex nr 596741). Dodać należy, że w "Instrukcji wypełniania wniosku o dofinansowanie..." zostały szczegółowo określone zasady poprawnego przygotowania wniosku o dofinansowanie (s. 8 i nast.). W sprawie, co wynika z załączonej dokumentacji, zostały uwzględnione przy ocenie projektu wszelkie dane dotyczące sytuacji finansowej zawarte w treści wniosku wraz z przedłożonymi załącznikami. Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku w sposób szczegółowy odniósł się do wszelkich tych informacji i w konsekwencji trafnie uznał, że ocena projektu została przeprowadzona zgodnie z prawem. Nie można zatem zgodzić się z autorem skargi kasacyjnej, że kwestionowane kryteria oceny projektu zostały zbudowane w sposób naruszający określoną w art. 26 ust. 2 ustawy zasadę przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektów. Podkreślić należy, że naruszenie wskazanej zasady mogłoby znaleźć uzasadnienie, gdyby nazwa ustalonego kryterium budziła językowe trudności, czy to przez posłużenie się niejednoznacznymi, skrótowymi lub obcojęzycznymi, czy sprzecznymi znaczeniowo terminami, utrudniała odczytanie istoty tego kryterium, co skutkowałoby niebezpieczeństwem, że oceniane byłyby dane przedmiotowo różne. Z przyczyn wyżej wskazanych, za bezzasadny należało uznać nie tylko zarzut sformułowany w punkcie 2 petitum skargi kasacyjnej. Brak bowiem podstaw do przyjęcia, że ocena projektu skarżącego była dokonana w sposób nierzetelny. Tym samym nie zasługuje na uwzględnienie zarzut dotyczący naruszenia art. 31 ust. 1 uzppr. Zgodnie z powołanym przepisem, w celu zapewnienia rzetelnej i bezstronnej oceny projektów w procesie wyboru projektów do dofinansowania mogą uczestniczyć eksperci posiadający specjalistyczną wiedzę lub umiejętności z poszczególnych dziedzin objętych programem operacyjnym. Natomiast zgodnie z Rozdziałem II.3.2. "Wytycznych dla wnioskodawców": "Asesor wydaje pisemną opinię dotyczącą określonego zagadnienia, nie dokonuje całościowej oceny projektu. W oparciu o opinię asesora (eksperta) dotyczącą konkretnej części danego projektu, specjaliści KOP dokonują kompleksowej oceny projektu" (s. 110-111). W sprawie nie został naruszony przepis art. 31 ust. 1 uzppr, gdyż Komisja Oceny Projektów powołała asesora zewnętrznego, który wydał opinię odnośnie sytuacji finansowej wnioskodawcy wynikającej z dostarczonych danych, w tym dotyczących okresu bieżącego, m.in. co do oceny zdolności kredytowej skarżącego. Tak więc asesor zewnętrzny dokonał jedynie oceny fragmentarycznej dotyczącej sytuacji finansowej wnioskodawcy. Dane finansowe dotyczące wcześniejszego okresu i możliwych przyszłych dochodów uwzględniła Komisja Oceny Projektów. W skardze kasacyjnej jako naruszony wskazano również przepis art. 29 ust. 4 uzppr. Zdaniem skarżącego, Sąd pierwszej instancji nie dostrzegł faktu pogorszenia zasad konkursu w trakcie jego trwania. Zarzut ten nie jest uzasadniony. Zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 6 uzppr ogłoszenie, o którym mowa w ust. 1 (tj. ogłoszenie o konkursie umieszczone na stronie internetowej) zawiera m.in. informacje obejmujące kryteria wyboru projektów. Treść ogłoszenia konkursu nr [...] wprost odwołuje się do strony internetowej L. A. W. P. w L. www. [...], na której w zakładce "Aplikowanie o środki" znajduje się komplet dokumentacji nie tylko dla przedmiotowego konkursu, ale dla wszystkich konkursów ogłoszonych przez Agencję. Informacje te obejmują także tzw. kryteria wyboru projektów dla danego konkursu. Sformułowania kryterium wykonalności finansowej, które znalazły dodatkowe objaśnienia w poszczególnych punktach wzoru biznes-planu, jednakowym dla wszystkich zgłaszających projekt do konkursu, nie pozostawiały wątpliwości, pod jakim kątem będzie oceniany zgłoszony potencjał, a mianowicie, jak wynikało to z opisowej nazwy kryterium, miał on gwarantować efektywną i kompleksową realizację projektu. Podkreślić należy, że obowiązek wykazania maksymalnie dobrego, wysokiego potencjału firmy wnioskodawcy spoczywa wyłącznie na nim i w przypadku, gdy dodatkowo wzór biznes-planu wyraźnie oczekuje od wnioskodawcy podania wszystkich mocnych stron i atutów, winien on we własnym interesie zadośćuczynić temu wymogowi. Należy uznać za oczywiste, że zaprezentowanie możliwie szerokiego wachlarza posiadanych przez wnioskodawcę, w ramach prowadzonej działalności, wartości materialnych czy niematerialnych niewątpliwie poprawia jego pozycję i sprzyja lepszej ocenie projektu według danego kryterium. Podsumowując, to na wnioskodawcy zgłaszającym do konkursu własny projekt o dofinansowanie ciąży obowiązek uważnego zapoznania się z priorytetami konkretnego programu operacyjnego, z przyjętym przez instytucję zarządzającą systemem realizacji strategii rozwoju, a następnie z dokumentacją konkursową i na nim też spoczywa obowiązek starannego i odpowiadającego założeniom danego programu operacyjnego przygotowania dokumentacji konkursowej. Szczególne znaczenie ma przygotowanie wniosku z uwzględnieniem znanych wnioskodawcy kryteriów oceny wszystkich zgłoszonych do konkursu projektów. Podawane we wniosku dane, niezależnie od tego czy służą one ocenie formalnej czy merytorycznej, muszą tworzyć zbiór informacji, których wymaga gospodarz konkursu w celu dokonania oceny według przyjętych kryteriów. Udzielane zatem przez wnioskodawcę w dokumentacji konkursowej, np. w biznes-planie, odpowiedzi niepełne bądź odbiegające od istoty pytania czy hasła, będą wpływały w sposób oczywisty niekorzystnie na punktację danego projektu, a tym samym będą zmniejszały szansę na zakwalifikowanie go do dofinansowania. Za chybione Naczelny Sąd Administracyjny uznał również pozostałe zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący jedynie hasłowo odwołał się do treści art. 5 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1828/2006 z 8 grudnia 2006 r., nie wskazał jednak, na czym polegała czy to błędna wykładnia, czy też niewłaściwe zastosowanie tego przepisu. Uzasadnienie skargi kasacyjnej w tym zakresie sprowadza się do lakonicznego stwierdzenia, że ustalenia (przez co skarżący rozumie przedstawione rozważania odnoszące się do pojęć "wykluczające się informacje", "dowolność w działaniach organu") są istotne, zwłaszcza w kontekście wyrażonej w art. 26 ust. 2 uzppr zasady równego dostępu do programu i zasady przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektów, jak również zapisanego w art. 29 ust. 4 tej ustawy zakazu pogarszania zasad konkursu, warunków realizacji projektu oraz nakładania dodatkowych obowiązków na podmioty ubiegające się o dofinansowanie. Trudno to uznać za właściwe uzasadnienie podstaw kasacyjnych wynikających z art. 174 pkt 1 p.p.s.a. Skarżący nie wykazał też, aby przy rozpatrywaniu i ocenie złożonego przez niego wniosku doszło do naruszenia którejś z tych zasad lub aby nałożono na niego jakieś dodatkowe obowiązki. Natomiast jeśli chodzi o szczególnie mocno akcentowany przez skarżącego fakt, że przy zastosowaniu tego samego kryterium inne wnioski zostały inaczej ocenione niż wniosek A. M., to fakt ten był bez znaczenia z punktu widzenia dokonywanej przez Sąd pierwszej instancji oceny prawidłowości postępowania dotyczącego oceny wniosku skarżącego. Nawet gdyby w ocenie porównywanego wniosku nie dostrzeżono wady analogicznej jak we wniosku skarżącego, o ile tam taka wada istniała, popełnienie błędu w ocenie jednego wniosku nie może prowadzić do tolerowania takiego samego błędu w ocenie innych wniosków. Z wymienionych powodów oddalono skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 30e ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd orzekł na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 2 pkt 2 lit. c/ rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło