II FZ 674/11
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2011-11-18
Skład orzekający: Jan Grzęda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny, stwierdzając swoją niewłaściwość miejscową w sprawie dotyczącej działania organu w postępowaniu egzekucyjnym, powinien przekazać sprawę właściwemu sądowi powszechnemu, jeśli treść pisma wszczynającego sprawę wskazuje na roszczenia odszkodowawcze?Ratio decidendi
Sąd administracyjny, stwierdzając swoją niewłaściwość, może przekazać sprawę innemu sądowi administracyjnemu tylko wtedy, gdy sprawa mieści się w katalogu środków prawnych, do rozpoznania których właściwe są sądy administracyjne. W przypadku pisma zawierającego roszczenia odszkodowawcze, które należą do właściwości sądów powszechnych, sąd administracyjny powinien odrzucić skargę, a nie przekazywać sprawy do sądu powszechnego.Stan faktyczny
P. A. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi działanie Dyrektora Izby Celnej w W. w przedmiocie postępowania egzekucyjnego. WSA w Łodzi stwierdził swoją niewłaściwość miejscową i przekazał sprawę do WSA w Warszawie, uznając, że właściwy jest sąd, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej. P. A. wniósł zażalenie, zarzucając naruszenie przepisów p.p.s.a. i podnosząc, że pismo powinno zostać przekazane właściwemu sądowi powszechnemu ze względu na charakter roszczeń odszkodowawczych.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jan Grzęda po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. A. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi zdnia 17 sierpnia 2011 r. sygn. akt lII SA/Łd 826/11 w sprawie ze skargi P. S. na działanie Dyrektora Izby Celnej w W. w przedmiocie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.
Pismem z dnia 28 czerwca 2011r. P. A. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi działanie Dyrektora Izby Celnej w W. w przedmiocie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego.
Postanowieniem z 17 sierpnia 2011r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi stwierdził swoją niewłaściwość oraz przekazał skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie Sąd stwierdził, że stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., w skrócie p.p.s.a.) do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Przedmiotem skargi jest działanie Dyrektora Izby Celnej w W., a jak wynika z treści § 1 pkt 13 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz.U. Nr 72, poz. 652 ze zm.) sądem właściwym dla obszaru województwa mazowieckiego jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
W dniu 29 sierpnia 2011r. P. A. wniósł zażalenie na powyższe postanowienie. Orzeczeniu Sądu I instancji zarzucił naruszenie art. 13 § 2 w zw. z art. 59 § 1 p.p.s.a. a także art. 287 p.p.s.a.
W uzasadnieniu zażalenia podniósł, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi nieprawidłowo przyjął, że sądem właściwym w sprawie jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sytuacji gdy pismo skarżącego, z uwagi na swoją treść oraz brzmienie przepisu art. 27 Kodeksu postępowania cywilnego, powinno zostać przekazane właściwemu sądowi powszechnemu. Pismo z 28 czerwca 2011r. dotyczy żądania naprawienia wyrządzonej szkody materialnej i moralnej - a więc kwestii należących do właściwości sądów powszechnych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie jest zasadne ale z innych przyczyn niż podane w jego uzasadnieniu.
Chybionym jest zarzut naruszenia art. 287 p.p.s.a. ponieważ przepis ten reguluje tryb dochodzenia roszczeń odszkodowawczych i nie mógł być zastosowany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, gdyż, pomimo, że ustawa procesowa regulująca postępowanie przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi zawiera w powołanym przepisie podstawę prawną roszczeń odszkodowawczych, to jednak nie przyznaje sądom administracyjnym kompetencji do rozpoznawania spraw cywilnych o takie roszczenia.
Odnosząc się natomiast do drugiego z zarzutów zażalenia wskazać należy, że sąd administracyjny jest zobowiązany z urzędu zbadać swą właściwość rzeczową i miejscową. W wypadku stwierdzenia niewłaściwości zastosowanie znajduje art. 59 § 1 p.p.s.a. nakazujący przekazanie sprawy właściwemu sądowi administracyjnemu. Z przepisu tego wynika, że przekazać sprawę można jedynie sądowi administracyjnemu właściwemu do rozpoznania sprawy. Miałby on zastosowanie, gdyby z treści pisma wszczynającego sprawę wynikało, że mieści się w katalogu środków prawnych, do rozpoznania których właściwe są sądy administracyjne. Oznacza to, że wiadomy prima vista brak kognicji któregokolwiek z sądów administracyjnych tamuje możliwość zastosowania art. 59 § 1 p.p.s.a.
Okoliczność ta umknęła uwadze Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Z uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia nie wynika bowiem, by sąd przeanalizował treść wniesionego doń pisma nazwanego "pozwem" i by zbadał czy środek ten może być w ogóle rozpoznany przez którykolwiek z sądów administracyjnych. Z tej przyczyny zaskarżone postanowienie było wadliwe. Oceny tej nie zmienia określenie w zarządzeniu Przewodniczącego Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, że sprawa dotyczyła działania Dyrektora Izby Celnej w W. w postępowaniu egzekucyjnym.
Odnosząc się jednak do stanowiska skarżącego, który domagał się przekazania jego skargi sądowi powszechnemu, należy stwierdzić, że przepisy regulujące postępowanie przed sądami administracyjnymi nie przewidują takiej sytuacji i w razie wystąpienia do sądu administracyjnego z powództwem dotyczącym roszczeń odszkodowawczych, sąd obowiązany jest do odrzucenia skargi w tym przedmiocie (por. post. NSA z 17 listopada 2009 r. II OZ 1059/09 LEX 530834).
Uwzględniając powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie (art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło