I OW 86/11
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2011-08-24
Skład orzekający: Sędzia NSA Jolanta Rajewska, Sędzia NSA Monika Nowicka, Sędzia WSA Bożena Popowska (spr.)
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Kto jest właściwy do rozpatrzenia wniosku Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad o wygaszenie trwałego zarządu ustanowionego na nieruchomości stanowiącej własność Skarbu Państwa, która stała się zbędna na cel pierwotny?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego, uznając, że żaden z występujących w sporze organów (Wojewoda D. i Prezydent W.) nie jest właściwy do rozpatrzenia wniosku GDDKiA o wygaszenie trwałego zarządu. Właściwość w tym zakresie przypada ministrowi właściwemu do spraw Skarbu Państwa, zgodnie z art. 60a ust. 1 pkt 2 i ust. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami.Stan faktyczny
Wojewoda D. wystąpił do NSA o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego z Prezydentem W. w sprawie wniosku GDDKiA o wygaszenie trwałego zarządu na nieruchomości stanowiącej własność Skarbu Państwa, która stała się zbędna na cel pierwotny (pas drogowy autostrady). Wojewoda uważał, że właściwy jest Prezydent W. na podstawie ustawy o gospodarce nieruchomościami (ugn), podczas gdy Prezydent W. początkowo przekazał sprawę Wojewodzie, a następnie w odpowiedzi na wniosek o rozstrzygnięcie sporu wskazał na właściwość ministra właściwego do spraw Skarbu Państwa na podstawie art. 60a ugn.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jolanta Rajewska Sędziowie NSA Monika Nowicka del.WSA Bożena Popowska (spr.) Protokolant specjalista Edyta Pawlak po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2011 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Wojewody D. o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Wojewodą D. a Prezydentem W. w przedmiocie rozpoznania wniosku Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w sprawie dotyczącej wygaśnięcia trwałego zarządu ustanowionego na nieruchomości położonej w W. postanawia: oddalić wniosek.
Wojewoda D. wystąpił z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego zaistniałego pomiędzy tym organem a Prezydentem W. w sprawie wygaszenia trwałego zarządu ustanowionego na rzecz Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad na nieruchomości położonej w W., oznaczonej geodezyjnie jako działka nr [...],[...], o po w. 0,2356 ha, obręb [...].
W uzasadnieniu wniosku organ wskazał, że pismem z dnia [...] stycznia 2011 r. pełnomocnik Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad złożyła do Prezydenta W. wniosek o wydanie decyzji o wygaszeniu trwałego zarządu ustanowionego na rzecz Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad na nieruchomości położonej w W., oznaczonej geodezyjnie jako działka nr [...],[...], o pow. 0,2356 ha, obręb [...]. W uzasadnieniu wniosku, GDDKiA wskazała na okoliczność, iż wyżej wymieniona nieruchomość objęta jest linią rozgraniczającą określoną w decyzji Wojewody D. z dnia [...] kwietnia 2003 roku o ustaleniu lokalizacji autostrady płatnej [...] dla odcinka Obwodnicy W. w województwie [...] Nr [...] , znak [...] i stanowi część pasa drogowego Obwodnicy W. [...]. Jednak aktualnie przedmiotowa nieruchomość stanowi część obiektu specjalnego, składającego się z magazynów materiałów wybuchowych i amunicji oraz niezbędną strefę bezpieczeństwa obiektu od nieruchomości sąsiednich i jest nieprzerwanie użytkowana przez jednostkę organizacyjną Ministerstwa Obrony Narodowej od [...] lutego 2008 roku (umowa użyczenia Nr [...] z dnia [...] lutego 2008 roku). Z tego względu, pomimo uzyskania przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad trwałego zarządu do tej nieruchomości, nie została ona objęta projektem i pozwoleniem na budowę i stała się zbędna na cel określony w decyzji o ustanowieniu trwałego zarządu.
Prezydent W. działając, na podstawie art. 65 § 1 kpa, postanowieniem z dnia [...] marca 2011 r., nr [...], przekazał powyższe podanie Wojewodzie D. W uzasadnieniu stwierdzono, że postępowanie dotyczy nieruchomości, co do której Prezydent W. wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej nie jest organem rzeczowo właściwym do załatwienia wniosku Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad.
Wojewoda D. stwierdził, że nie podziela tego stanowiska. Uzasadniając powyższe Wojewoda wskazał, że we wniosku Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad nie została podana podstawa materialno-prawna. W odpowiedzi na pytanie Wojewody, Pełnomocnik Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad w piśmie z dnia [...] kwietnia 2011 r. wskazał art. 47 ust.1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.) jako podstawę prawną złożonego wniosku. Zgodnie z tym przepisem, jednostka organizacyjna sprawująca trwały zarząd może zgłosić właściwemu organowi wniosek o wydanie decyzji o wygaśnięciu tego zarządu do całej nieruchomości lub jej części, jeżeli stała się dla niej zbędna. Właściwy organ wydaje decyzję o wygaśnięciu trwałego zarządu, na wniosek jednostki organizacyjnej, po uzyskaniu możliwości zagospodarowania nieruchomości, w ciągu 18 miesięcy od dnia złożenia wniosku. Zgodnie zaś z art. 4 pkt 9 ugn, ilekroć w ustawie jest mowa o właściwym organie -należy przez to rozumieć starostę, wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej, w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa.
Wojewoda D. wskazał, że nieruchomość, położona w W., oznaczona geodezyjnie jako działka nr [...],[...], o pow. 0,2356 ha, obręb [...], stanowiąca własność Skarbu Państwa, zgodnie z decyzją Wojewody D. z dnia [...] kwietnia 2003 roku, Nr [...] (znak [...]), o ustaleniu lokalizacji autostrady płatnej [...] (dawniej [...]) dla odcinka Obwodnicy W. w województwie [...], oraz decyzją Ministra Infrastruktury z dnia [...] sierpnia 2003 roku (nr [...]), wchodzi w pas drogowy autostrady płatnej [...]. Zauważyć należy, iż zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 18 października 2006 roku o zmianie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 220, poz. 1601 ze zm.), do nieruchomości objętych decyzjami o ustaleniu lokalizacji drogi krajowej, wydanymi na podstawie dotychczasowych przepisów, stosuje się przepisy rozdziału 3 ustawy, o której mowa w art. 1, w jego dotychczasowym brzmieniu. Oznacza to, że w tego rodzaju sprawach stosuje się przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 roku o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. Nr 80, poz. 721, ze zm.), w brzmieniu obowiązującym do dnia 16 grudnia 2006 roku. Zgodnie zaś, z art. 20 ust. 1 ww. ustawy, Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad otrzymuje z mocy prawa, nieodpłatnie, w trwały zarząd nieruchomości stanowiące własność Skarbu Państwa, z dniem, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji drogi dotycząca tych nieruchomości stała się ostateczna. Ustanowienie trwałego zarządu stwierdza wojewoda w drodze decyzji. Na mocy zaś art. 19 ust. 1 tej ustawy, decyzja o ustaleniu lokalizacji drogi stanowi podstawę do wydania przez wojewodę decyzji o wygaśnięciu trwałego zarządu ustanowionego na nieruchomości przeznaczonej na pas drogowy, stanowiącej własność Skarbu Państwa, z wyjątkiem przypadków, gdy trwały zarząd jest ustanowiony na rzecz Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad. Na tej podstawie Wojewoda D. stwierdził, że nie posiada kompetencji do rozpatrzenia wniosku o wygaśnięciu trwałego zarządu ustanowionego na rzecz Generalnej Dyrekcji dróg Krajowych i Autostrad. W związku z powyższym, Wojewoda D. wniósł o rozstrzygnięcie zaistniałego sporu kompetencyjnego poprzez wskazanie Prezydenta Wrocławia wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej, jako właściwego do rozpatrzenia sprawy z wniosku pełnomocnika Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad o wygaszenie trwałego zarządu ustanowionego na przedmiotowej nieruchomości, w oparciu o przepisy ugn.
Prezydent W. w odpowiedzi na wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego podniósł, że interpretując przepis art. 19 ust. 1 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych należy stwierdzić, że odnosi on się do sytuacji, w której nieruchomość pozostawała w trwałym zarządzie jednostki organizacyjnej w chwili wydawania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. Wyżej przywołany przepis art. 19 nie jest możliwy do zastosowania w niniejszej sprawie. Działka nr [...],[...], obręb W. w momencie wydawania decyzji Wojewody D. nr [...] z dnia [...].04.2003 r. o ustaleniu lokalizacji autostrady płatnej [...] dla odcinka Obwodnicy W. w województwie [...] oraz decyzji Ministra Infrastruktury nr [...] z dnia [...].08.2003 r., stanowiła wyłączną własność Skarbu Państwa i nie pozostawała w trwałym zarządzie Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad. Oznacza to, że przepis ten nie ma zastosowania.
Prezydent W. odnosząc się do wskazanego przez Wojewodę przepisu art. 47 ugn, jako określającego kompetencję do wydania decyzji o wygaśnięciu zarządu stwierdził, że trudno zgodzić z powyższą argumentacją. W przypadku Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad, która zgodnie ze swoim statutem jest centralnym organem administracji rządowej, należałoby wziąć pod uwagę brzmienie art. 60 a ugn. W świetle tego przepisu, nieruchomościami wchodzącymi w skład zasobu nieruchomości Skarbu Państwa przeznaczonymi na potrzeby statutowe Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad, z wyłączeniem rejonów, gospodaruje minister właściwy do spraw Skarbu Państwa. Jeżeli nieruchomości oddane w trwały zarząd jednostkom organizacyjnym (wskazanym w ust. 1) stały się im zbędne, minister właściwy do spraw Skarbu Państwa, po uprzednim wydaniu decyzji o wygaśnięciu trwałego zarządu, rozstrzyga o sposobie zagospodarowania nieruchomości.
Prezydent W. podniósł również, że Wojewoda, wydając decyzję w trybie art. 20 ust. 4 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, (w niniejszym przypadku chodzi o decyzję z [...].11.2007r.), stwierdza prawo trwałego zarządu Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad, tj. potwierdza jedynie stan prawny wynikający z decyzji o lokalizacji drogi. Taka decyzja deklaratoryjna stwierdza ukształtowanie się stosunku administracyjnoprawnego z mocy prawa, który nastąpił wcześniej, przed wydaniem decyzji. Wniosek Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad o wygaszenie trwałego zarządu nie powoduje zmiany przeznaczenia tej działki, jakie było w decyzji o lokalizacji drogi. Bez uprzedniej zmiany decyzji, na podstawie której ukształtował się stosunek administracyjnoprawny z mocy prawa, nie jest możliwe orzeczenie o wygaszeniu trwałego zarządu Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z regulacją zawartą w art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej ppsa) - sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne miedzy organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 4 ppsa, właściwym w tych sprawach jest Naczelny Sąd Administracyjny.
W niniejszej sprawie do rozstrzygnięcia przedstawiony został negatywny spór o właściwość pomiędzy Wojewodą D. a Prezydentem Miasta W., dotyczący wniosku złożonego przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad (dalej: GDDKiA) o wydanie decyzji o wygaszeniu trwałego zarządu ustanowionego na rzecz GDDKiA na nieruchomości położonej w W., oznaczonej geodezyjnie jako działka nr [...],[...], o pow. 0,2356 ha, obręb [...].
W sprawie bezsporne jest, że przedmiotowa nieruchomość stanowi własność Skarbu Państwa, jest objęta linią rozgraniczającą określoną w decyzji Wojewody D. z dnia [...] kwietnia 2003 roku o ustaleniu lokalizacji autostrady płatnej [...] dla odcinka Obwodnicy W. w województwie [...] Nr [...], znak [...] i stanowi część pasa drogowego Obwodnicy W. [...]. Bezsporne też jest, że ww. nieruchomość stała się z mocy prawa przedmiotem trwałego zarządu GDDKiA, co potwierdza decyzja Wojewody D. nr [...] z [...].11.2007 r. Nie jest również podważane przez żadną ze stron, że przedmiotowa nieruchomość jest użytkowana przez jednostkę Ministerstwa Obrony Narodowej na podstawie umowy użyczenia Nr [...] z dnia [...].02.2008 r. i stanowi część obiektu specjalnego składającego się z magazynów materiałów wybuchowych i amunicji oraz niezbędną strefę bezpieczeństwa dla ww. obiektu. W związku z tym, według twierdzeń GDDKiA, nieruchomość ta nie została objęta projektem i pozwoleniem na budowę i stała się zbędna na cel określony w decyzji o ustanowieniu trwałego zarządu, tj. na część pasa drogowego autostrady [...].
W zakresie sporu, każda ze stron wskazuje na inne przepisy prawa materialnego, które -jej zdaniem - powinny znaleźć zastosowanie w sprawie z wniosku GDDKiA o wygaszenie trwałego zarządu przedmiotową nieruchomością, w tym -przepisy określające organ właściwy w tych sprawach. Każda ze stron uwzględnia zarówno przepisy ustawy z 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. j. Dz. U. z 2010 r., Nr 102, poz. 651 ze zm., dalej ugn), jak i ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 roku o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. Nr 80, poz. 721, ze zm., dalej spec-ustawa). Organy różnie jednak interpretują odnośne przepisy zawarte w ugn i spec-ustawie.
I tak, Wojewoda D. wskazuje, iż na ogólnych zasadach pierwszeństwo w zastosowaniu winna mieć spec-ustawa. Kwestię wygaszenia trwałego zarządu normuje jej art. 19 ust. 1 w brzmieniu do dnia 16.12.2006 r. (z uwagi na treść art. 5 ust. 2 ustawy zmieniającej spec-ustawę z 18.10.2006 r., Dz. U. Nr 220, poz. 1601). W myśl tego przepisu: "Decyzja o ustaleniu lokalizacji drogi stanowi podstawę do wydania przez wojewodę decyzji o wygaśnięciu trwałego zarządu ustanowionego na nieruchomości przeznaczonej na pas drogowy, stanowiącej własność Skarbu Państwa, z wyjątkiem przypadków, gdy trwały zarząd jest ustanowiony na rzecz Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad. Przepis art. 17 stosuje się odpowiednio." Zdaniem Wojewody, w związku z wyraźnym wyłączeniem w tym przepisie przypadków, gdy trwały zarząd jest ustanowiony na rzecz GDDKiA, w tej sprawie należy stosować przepisy ugn jako lex generalis w zakresie gospodarowania nieruchomościami. Przepisem, który według Wojewody winien znaleźć zastosowanie, jest art. 47 ust. 1 i 2 ugn. W myśl tego przepisu: "Jednostka organizacyjna sprawująca trwały zarząd może zgłosić właściwemu organowi wniosek o wydanie decyzji o wygaśnięciu tego zarządu do całej nieruchomości lub jej części, jeżeli stała się dla niej zbędna. Złożenie wniosku powinno być poprzedzone uzyskaniem zgody organu nadzorującego jednostkę organizacyjną. Właściwy organ wydaje decyzję o wygaśnięciu trwałego zarządu, na wniosek jednostki organizacyjnej, po uzyskaniu możliwości zagospodarowania nieruchomości, w ciągu 18 miesięcy od dnia złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 1." Zgodnie z definicją zawartą w art. 4 pkt 9 ugn, właściwym organem w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa jest starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej.
Stanowiska Wojewody nie podziela Prezydent W. Odnośnie argumentacji dotyczącej spec-ustawy, Prezydent jest zdania, iż jej art. 19 ust. 1 nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie, nie z uwagi na zawarte w nim wyłączenie, ale dlatego, że unormowanie to dotyczy innych przypadków, niż będący przedmiotem sporu kompetencyjnego. Mianowicie, chodzi o sytuacje, gdy nieruchomość pozostawała w trwałym zarządzie jednostki organizacyjnej w dniu wydania decyzji lokalizacyjnej. Tymczasem, przedmiotowa działka nr [...] w dniu wydania decyzji lokalizacyjnej dla autostrady płatnej [...], tj. [...].04.2003 r. stanowiła wyłączną własność Skarbu Państwa i nie pozostawała w trwałym zarządzie GDDKiA.
W kwestii zastosowania przepisów ugn, Prezydent W., w odpowiedzi na wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego, zaprezentował inne stanowisko, niż w postanowieniu z [...].03 2011 r. przekazującym wniosek GDDKiA w wygaszenie trwałego zarządu do Wojewody D. W postanowieniu Prezydent stwierdził, iż nie jest organem rzeczowo właściwym w sprawie, z uwagi na fakty, iż zarówno przedmiotową decyzję o lokalizacji autostrady [...], jak i decyzję stwierdzają trwały zarząd GDDKiA, wydał Wojewoda D. Natomiast w odpowiedzi na wniosek Prezydent W. wskazał na przepis ugn, który wprost normuje sytuacje takie, jak objęta wnioskiem GDDKiA o wygaszenie trwałego zarządu. Chodzi o art. 60a ugn. W myśl tego przepisu (ust. 1): "Nieruchomościami wchodzącymi w skład zasobu nieruchomości Skarbu Państwa przeznaczonymi na: 1) potrzeby Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, Rządowego Centrum Legislacji, Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa, ministerstw, urzędów centralnych i urzędów wojewódzkich, 2) potrzeby statutowe Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad, z wyłączeniem rejonów -gospodaruje minister właściwy do spraw Skarbu Państwa, z zastrzeżeniem art. 43 ust. 2 i 4." Zdaniem Prezydenta, jeżeli nieruchomości oddane w trwały zarząd wskazanym jednostkom stały się im zbędne, minister właściwy do spraw Skarbu Państwa, po uprzednim wygaśnięciu trwałego zarządu, rozstrzyga o sposobie zagospodarowania nieruchomości.
Ustosunkowując się do przedstawionych twierdzeń obu stron sporu, NSA akceptuje stanowisko, iż w niniejszej sprawie nie znajduje zastosowania spec-ustawa, która jest w stosunku do ugn ustawą szczególną, co wynika z art. 2 pkt 11 ugn. Art. 19 spec-ustawy w brzmieniu do 16.12.2006 r. dotyczy sytuacji, gdy trwały zarząd został ustanowiony przed wydaniem decyzji o lokalizacji, nadto, wyłącza z zakresu normowania przypadki, gdy trwały zarząd jest ustanowiony na rzecz GDDKiA. Zatem, podstawą rozstrzygania w kwestii trwałego zarządu jest ugn, normująca m. in. gospodarowanie nieruchomościami stanowiącymi własność Skarbu Państwa (art. 1 ust. 1 pkt 1).
Unormowania ugn w przedmiocie trwałego zarządu zamieszczone są w rozdz. 5 zatytułowanym: "Oddawanie w trwały zarząd" oraz w rozdz. 6 zatytułowanym: "Przekazywanie nieruchomości na cele szczególne". Zgodnie z tytułem rozdz. 5-tego, normuje on istotę trwałego zarządu oraz ustanowienie, wygaśnięcie i przekazanie tej formy prawnej władania nieruchomością przez jednostkę organizacyjną (zasady ogólne). Natomiast w rozdz. 6-tym unormowane są kwestie związane z przekazywaniem nieruchomości Skarbu Państwa na cele szczególne, w tym na potrzeby wymienionych organów i urzędów państwa (art. 60 i art. 60a). Z uwagi na zakres podmiotowy, na uwagę w niniejszej sprawie, jak trafnie wskazał Prezydent Wrocławia w odpowiedzi na wniosek o rozstrzygniecie sporu kompetencyjnego, zasługuje art. 60a ugn. Przepis ten został wprowadzony ustawą z 15.10.2008 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami i obowiązuje od 01.01.2009 r. (Dz. U. Nr 220, poz. 1412 - art. 1). W myśl ust. 1 pkt 2 ww. przepisu, nieruchomościami wchodzącymi w skład zasobu nieruchomości Skarbu Państwa przeznaczonymi na potrzeby statutowe Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad, z wyłączeniem rejonów, gospodaruje minister właściwy do spraw Skarbu Państwa. Zgodnie z ust. 6 ww. przepisu: "Jeżeli nieruchomości oddane w trwały zarząd jednostkom organizacyjnym, o których mowa w ust. 1, stały się im zbędne, minister właściwy do spraw Skarbu Państwa, po uprzednim wydaniu decyzji o wygaśnięciu trwałego zarządu, rozstrzyga o sposobie zagospodarowania nieruchomości. Przepisy art. 46 i 47 stosuje się odpowiednio." Przepis art. 60a ust. 1 pkt 2 ugn jest jasno sformułowany, a jego rozumienie wynikające z ujęcia językowego, potwierdza uzasadnienie do projektu ustawy zmieniającej (strony internetowe Sejmu i Senatu, także Lex (Lex Omega) 32/2011). Intencją projektodawcy było powierzenie kompetencji do prowadzenia długofalowej kompleksowej polityki gospodarowania nieruchomościami na potrzeby administracji rządowej organowi wskazanemu jako właściwy w sprawach gospodarowania mieniem Skarbu Państwa w ustawie z 04.09.1997 r. o działach administracji rządowej (Dz. U. Nr 65, poz. 437 ze zm.), tj. ministrowi właściwemu do spraw Skarbu Państwa. Nieruchomości, o których mowa w art. 60a ust. 1 nadal pozostają w zasobie nieruchomości Skarbu Państwa. Znajdują się one w ewidencji Ministra do spraw Skarbu Państwa, który nimi gospodaruje w sposób określony w ugn. Zadania i kompetencje, w jakie ww. Minister został wyposażony w ramach gospodarowania tymi nieruchomościami, normuje art. art. 60a ust. 2 do 7. Kompetencje te obejmują m. in. wygaszenie trwałego zarządu nieruchomości w stosunku do jednostek wymienionych w ust. 1 art. 60a (ust.6 ugn, patrz także G. Bieniek, St. Kalus i inni, Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz, LexisNexis 2011, wydanie 4, s. 365 oraz J. Jaworski, A. Prusaczyk i inni, Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz, C. H. Beck 2009, s. 249). Należy podkreślić, iż w odniesieniu do nieruchomości pozostających w gestii GDDKiA, kompetencje Ministra do spraw Skarbu Państwa zostały ograniczone do nieruchomości przeznaczonych na potrzeby statutowe, tj. z przeznaczeniem pod budowę dróg (art. 60a ust. 1 pkt 2 ugn).
Na marginesie warto dodać, w związku z ww. unormowaniem, iż minister właściwy do spraw Skarbu Państwa nie jest "organem właściwym" w rozumieniu przepisów ugn (art. 4 pkt 9), posiada natomiast szereg kompetencji związanych z gospodarowaniem nieruchomościami Skarbu Państwa, wynikających nie tylko z przepisów art. 60 i art. 60a ugn, ale również z innych przepisów rozdz. 6 tej ustawy. Warto też podkreślić, że treść prawa trwałego zarządu, ustanowionego m. in. na rzecz urzędów centralnych, pozostaje zgodna z określeniem w art. 43 ust. 2 ugn.
Uwzględniając powyższe, NSA jest zdania, iż w przypadku stwierdzenia zbędności nieruchomości przez jednostki organizacyjne wymienione w art. 60a ust. 1 ugn, w tym GDDKiA, wniosek o wygaszenie trwałego zarządu winien być kierowany do ministra właściwego do spraw Skarbu Państwa.
Podsumowując, w niniejszej sprawie spór toczył się między organami, z których żaden nie jest właściwy do załatwienia wniosku GDDKiA o wygaszenie trwałego zarządu przedmiotowej nieruchomości, bowiem kompetentny w tej sprawie jest inny organ. Zatem w tym przypadku postępowanie dotyczyło sporu, który nie ma usprawiedliwionych podstaw, i nie mogło być wydane postanowienie wskazujące, który z organów jest właściwy do rozpoznania sprawy.
W takiej sytuacji organ niewłaściwy, któremu sprawa została ostatnio przekazana, powinien sprawę przekazać organowi właściwemu, zawiadamiając o tym wnoszącego podanie, zgodnie z art. 65 § 1 kpa w brzmieniu obowiązującym od 11.04.2011 r. (Dz. U. 2011, Nr 6, poz. 18, art. 1).
W tym stanie rzeczy, należało oddalić wniosek na podstawie art. 151 w związku z art. 15 § 2 i art. 64 § 3 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło