II OW 63/11
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2011-08-25
Skład orzekający: Sędzia NSA Jerzy Bujko, Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz, Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy brak akt administracyjnych, uniemożliwiający organowi prowadzenie postępowania, stanowi podstawę do stwierdzenia sporu kompetencyjnego między organami administracji publicznej?Ratio decidendi
Brak akt administracyjnych, który uniemożliwia organowi prowadzenie postępowania, nie stanowi sporu kompetencyjnego między organami. Spór kompetencyjny powstaje, gdy organy mają odmienne zdanie co do zakresu swoich kompetencji. Jeśli jeden z organów uznał się za właściwy do rozpatrzenia sprawy, ale nie może jej załatwić z powodu braku dokumentacji, nie oznacza to sporu kompetencyjnego, lecz co najwyżej bezczynność organu, która powinna być zwalczana w odrębnym trybie.Stan faktyczny
Wnioskodawca J.H. zwrócił się do sądu administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego między Starostą Bełchatowskim a Wojewodą Łódzkim w sprawie ustalenia właściwości rzeczowej organów do załatwienia jego wniosku z 2002 r. dotyczącego cofnięcia pozwolenia wodnoprawnego. Organy wymieniały korespondencję, w której Starosta Bełchatowski uznał się za właściwy, ale wskazał na brak dokumentów, a Wojewoda Łódzki zwracał sprawę do Starosty. Wnioskodawca twierdził, że spór nie został rozstrzygnięty, a organy nie posiadają właściwych kompetencji.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Bujko Sędziowie Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz (spr.) Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon Protokolant Daniel Zdzieszyński po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2011 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy z wniosku J. H. z dnia [...] lutego 2011 r. o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Starostą Bełchatowskim a Wojewodą Łódzkim w sprawie ustalenia właściwości rzeczowej organów w zakresie załatwienia wniosku J. H. z dnia [...] 2002 postanawia: oddalić wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego.
Pismem z dnia 1 lutego 2011 r. J.H. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy organami, tj. Starostą Bełchatowskim i Wojewodą Łódzkim "toczonym co najmniej od dnia 22.07.2002 r. w sprawie ustalenia swojej właściwości rzeczowej według przepisów o zakresie ich działania ustalonych art. 140 ust. 3 - Prawo wodne".
W uzasadnieniu wnioskodawca wskazał, że na podstawie stosownych pozwoleń korzystał dla potrzeb prowadzonego przez siebie gospodarstwa (hodowla ryb) wraz z młynem wodnym i Kopalnią Węgla [...] "[...]" z wód i urządzeń wodnych węzła wodnego [...] zasilanego wodami rzeki Widawki.
Podał również, iż w roku 1989 r. Wojewoda Piotrkowski wszczął postępowanie w celu ustalenia zakłócenia stosunków wodnych w węźle wodnym "[...]", na skutek którego wydano trzy decyzje – dwie adresowane do wnioskodawcy, przy czym decyzja z dnia [...] 1991 r. zobowiązywała go do obniżenia piętrzenia na jazie głównym do rzędnej 163.80 m npm, a decyzja z dnia [...] 1992 r. dotyczyła pozwolenia wodnoprawnego udzielonego mu na przebudowę i rozbudowę urządzeń wodnych gospodarstwa w celu ich dostosowania do poboru wód w ilości ustalonej poprzednimi decyzjami, ale spiętrzonymi do rzędnej na wlocie 163.80m npm, a jedna z dnia [...] 1993 r. do młyna w S. cofająca pozwolenie na wspólne korzystanie z wód z kanału młyńskiego zasilanego wodami rzeki Widawki spiętrzonymi jazem głównym do rzędnej 163.60m npm tj. niewykonalnych, mające na celu naprawę tych stosunków. Powyższą decyzję po rozpatrzeniu odwołania pełnomocnika byłych właścicieli młyna – rodziny K. uchylił w całości Minister Ochrony Środowiska Zasobów Naturalnych i Leśnictwa decyzją z dnia [...] 1993 r. nr [...] i przekazał sprawę do rozpatrzenia przez organ I instancji.
Nadto wskazał, że pismem z dnia 15 marca 2002 r. złożył wniosek do Starosty Bełchatowskiego z prośbą o podanie informacji dotyczącej sprawy cofnięcia pozwolenia wodnoprawnego na wspólne z młynem korzystanie z wód. Wniosek ten organ przesłał do załatwienia Wojewodzie Łódzkiemu, jednakże Wojewoda Łódzki zwrócił go przy piśmie z dnia 14 sierpnia 2002 r. Staroście Bełchatowskiemu do rozpatrzenia.
Pismem z dnia 3 października 2002 r. Starosta Bełchatowski powołując się na przepis art. 65 k.p.a. ponownie przekazał sprawę Wojewodzie Łódzkiemu do rozpatrzenia, a Wojewoda Łódzki ponownie zwrócił go Staroście Bełchatowskiemu.
W piśmie z dnia 20 grudnia 2002 r. Starosta Bełchatowski uznał się za właściwy w sprawie, ale poinformował, że nie może przeprowadzić postępowania, gdyż nie posiada żadnych dokumentów. W związku z powyższym Wojewoda Łódzki pismem z dnia 21 stycznia 2003 r. zwrócił się do Łódzkiego Urzędu Wojewódzkiego Delegatura w P. o przekazanie pełnej dokumentacji Staroście Bełchatowskiemu.
Zdaniem wnioskodawcy, z treści decyzji Wojewody Bełchatowskiego z dnia [...] 2010 r. oraz decyzji Regionalnego Dyrektora Zarządu Gospodarki Wodnej w P. z dnia [...] 2010 r. wynika, że spór o ustalenie właściwości rzeczowej organów do wydawania pozwoleń wodnoprawnych na wspólne i zależne korzystanie od Kopalni Węgla [...] w R. z wód i urządzeń wodnych stanowiących całość użytkową "węzeł wodny z regulacją, budowlami piętrzącymi i ujęciem wodny [...] w S. nie został rozstrzygnięty.
Postanowieniem z dnia 4 marca 2011 r., sygn. akt II SO/Łd 1/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi stwierdził swą niewłaściwość i przekazał sprawę do rozpoznania Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu.
W uzupełnieniu złożonego wniosku pismem z dnia 27 lipca 2011 r. J.H. podniósł, że Starosta Bełchatowski nie posiada prawa do wykorzystania istniejących instrumentów zarządzania zasobami wodnymi rzeki Widawki na węźle "[...]". Zaś organem właściwym do wydawania pozwoleń, a także stwierdzenia wygaszenia, cofnięcia lub ograniczenia tych pozwoleń na podstawie art. 140 ust. 3 ustawy Prawo wodne oraz przeglądu ich realizacji na podstawie art. 136 ust. 2 ustawy Prawo wodne jest Wojewoda Łódzki.
Starosta Bełchatowski w piśmie z dnia 16 sierpnia 2011 r. wskazał, że obecnie prowadzi postępowanie w sprawie wygaszenia decyzji wydanej dla J.H. z dnia [...] 1988 r. znak [...] zmienionej decyzją z dnia [...] 1988 r. znak [...]. Jednocześnie wskazano, że organem właściwym do rozpoznania sprawy na podstawie art. 140 ust. 1 ustawy z 18 lipca 2001 r. Prawo wodne jest Starosta Bełchatowski.
Wojewoda Łódzki w piśmie z dnia 18 sierpnia 2011 r. w odpowiedzi na wniosek J.H. wyjaśnił, że Wojewoda Łódzki nie prowadzi obecnie żadnego postępowania wodno-prawnego dotyczącego Węzła wodnego z regulacją, budowlami piętrzącymi i ujęciem wody [...] w S. Wyjaśniono, że z dniem 1 stycznia 2008 r. wojewoda przestał być organem właściwym do wydawania pozwolenia wodnoprawnego w jakimkolwiek zakresie, gdyż organem właściwym w miejsce wojewody stał się marszałek województwa w zakresie wyszczególnionym w art. 40 ust. 2 ustawy Prawo wodne.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Spór kompetencyjny powstaje w związku z odmienną oceną zakresu kompetencji organów. Spór taki można określić jako obiektywnie istniejącą sytuację prawną, w której zachodzi rozbieżność poglądów między organami administracji publicznej co do zakresu ich działania, w tym przede wszystkim co do upoważnienia do rozpoznania i rozstrzygnięcia tej samej sprawy administracyjnej.
W rozpoznawanej sprawie z wnioskiem o rozstrzygniecie sporu kompetencyjnego wystąpił J.H. co jest dopuszczalne w trybie art. 22 § 3 pkt 1 k.p.a. Strona domaga się rozstrzygnięcia sporu kompetencyjnego pomiędzy Starostą Bełchatowskim a Wojewodą Łódzkim w zakresie załatwienia jej wniosku z dnia 15 marca 2002 r. skierowanego do Starosty Bełchatowskiego. W piśmie tym J.H. domagał się informacji w sprawie dotyczącej decyzji [...] UW w P. z dnia [...] 1993 r. uchylonej przez Ministra Ochrony Środowiska i Zasobów Naturalnych decyzją z dnia [...] 1993 r., nr [...], bowiem jak wskazał zakończenie tego postępowania warunkuje odbudowę siłowni wodnej w/w.
Na skutek powyższego pisma J.H. Starosta Bełchatowski przekazywał to "zapytanie" pismem z dnia 22 lipca 2002 r. do Urzędu Wojewódzkiego w L., które następnie zostało zwrócone przez Wojewodę Łódzkiego pismem z dnia 14 sierpnia 2002 r. do organu przekazującego. Ponownie korespondencja pomiędzy w/w organami prowadzona była pismami z dnia 3 października 2002 r. i z dnia 7 listopada 2002 r. Jednakże na skutek dokonanej wymiany korespondencji pomiędzy wskazanymi organami, Starosta Bełchatowski pismem z dnia 20 grudnia 2002 r. poinformował Łódzki Urząd Wojewódzki Wydział Środowiska i Rolnictwa, że zgodnie z art. 140 ust. 1 ustawy Prawo wodne organem właściwym do rozpatrzenia sprawy (której dotyczył wniosek z dnia 15 marca 2002 r.) jest Starosta Bełchatowski, jednakże jak zaznaczono urząd ten nie może przeprowadzić postępowania ponieważ nie posiada żadnych dokumentów w przedmiotowej sprawie. Dlatego też zwrócono się do Wojewody Łódzkiego o skompletowanie i przekazanie do Starosty dokumentów dotyczących sprawy poruszanej w piśmie J.H. Z kolei pismo Starosty Bełchatowskiego, w którym zwrócono się o skompletowanie niezbędnych dokumentów Wojewoda Łódzki przekazał do Łódzkiego Urzędu Wojewódzkiego Delegatura w P., pismem z dnia 21 stycznia 2003 r. informując w nim, że w zasobach tego urzędu brak jest dokumentów, ponieważ postępowanie prowadzone było przez były Urząd Wojewódzki w P.
Powyższa korespondencja niezbicie dowodzi, że w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z jakimkolwiek sporem kompetencyjnym uzasadniającym ingerencję Naczelnego Sądu Administracyjnego. Albowiem organy administracji wskazane przez wnioskodawcę nie pozostają ze sobą w sporze co do swej kompetencji. Starosta Bełchatowski wprost uznał w piśmie z dnia 20 grudnia 2002 r. znak [...], że jest właściwy do rozpoznania sprawy poruszanej w piśmie J.H. z dnia 15 marca 2002 r. Jedyną przeszkodą do skutecznego prowadzenia postępowania było - jak wynika z przedstawionych materiałów sprawy - nie posiadanie jakichkolwiek dokumentów a więc po prostu brak akt administracyjnych. To zaś nie uzasadnia formułowania tezy o zaistnieniu sporu kompetencyjnego pomiędzy Starostą Bełchatowskim, a Wojewodą Łódzkim. Niezależnie od tego, że wnioskodawca w złożonym wniosku o rozstrzygniecie sporu kompetencyjnego wskazuje na nieaktualne przepisy ustawy Prawo wodne, które obowiązywały do końca 2007 r., zaś od 1 stycznia 2008 r. w miejsce Wojewody właściwego w sprawach określonych w art. 140 ust. 2 i 3 Prawa wodnego został powołany Marszałek Województwa, to o braku istnienia sporu pomiędzy jakimikolwiek organami świadczy wskazane wyżej pismo Starosty Bełchatowskiego z dnia 20 grudnia 2002 r., w którym jednoznacznie tenże organ administracji uznał swoją właściwość w sprawie z wniosku J.H. z dnia 15 marca 2002 r. Jeżeli organ ten nie wydał stosownej decyzji to co najwyżej może oznaczać, że pozostaje w bezczynności. Bezczynności w tej sprawie nie można zwalczać składaniem wniosku o rozstrzygniecie sporu kompetencyjnego gdyż służy do tego inna droga jej zwalczania. Skoro organ uznał się właściwym w sprawie winien też podjąć stosowne rozstrzygniecie, a skoro tego nie czynił to służy na bezczynność organu skarga do sądu administracyjnego w tym zakresie po wcześniejszym wyczerpaniu drogi postępowania zażaleniowego.
Powyższe rozważania wskazują na to, iż w rozpoznawanej sprawie wskazane organy administracji a to Starosta Bełchatowski jak i Wojewoda Łódzki nie pozostają w sporze kompetencyjnym dotyczącym załatwienia wniosku strony z dnia 15 marca 2002 r. Skoro jak wynika z przedstawionych rozważań Starosta Bełchatowski uznał się właściwym do prowadzenia przedmiotowego postępowania (po ewentualnym postępowaniu o odtworzeniu akt administracyjnych) to brak jest podstaw do kwestionowania tego stanowiska w ramach niniejszego postępowania tym bardziej, że nie można mówić w tej sprawie o istnieniu sporu kompetencyjnego. Brak zaistnienia takiego sporu w okolicznościach rozpoznawanej sprawy nie pozwala Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu na zajęcie stanowiska w sprawie, a w konsekwencji złożony wniosek o rozstrzygnięcie sporu który nie istnieje, podlega oddaleniu.
Dlatego postanowiono jak w sentencji na podstawie art. 15 § 2 w związku z art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło