II FZ 604/11
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2011-10-25
Skład orzekający: Sędzia NSA Bogusław Dauter
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi powinien zostać uwzględniony, jeśli strona uprawdopodobniła brak winy w uchybieniu terminu, a doręczenie pisma nastąpiło w sposób określony w art. 150 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Sąd podkreślił, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i wymaga łącznego spełnienia przesłanek braku winy oraz istnienia nieusuwalnej przeszkody. W ocenie NSA, strona nie wykazała należytej staranności w dochodzeniu swoich praw, a jej działania, w tym zbagatelizowanie powtórnego awiza, świadczą o lekkomyślności, a nie braku winy.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę po terminie, wnioskując o przywrócenie terminu. Twierdził, że nie odebrał przesyłki z postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej z powodu błędu pracownika poczty i urlopu. Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił przywrócenia terminu, uznając brak winy strony. Skarżący złożył zażalenie, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i Ordynacji podatkowej.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Bogusław Dauter, po rozpoznaniu w dniu 25 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 30 sierpnia 2011 r., sygn. akt I SA/Ke 412/11 w przedmiocie przywrócenia terminu w sprawie ze skargi M. N. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 14 stycznia 2011 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania postanawia oddalić zażalenie
II FZ 604/11
UZASADNIENIE
Postanowieniem z 30 sierpnia 2011 r., sygn. akt I SA/Ke 412/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi M. N. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z 14 stycznia 2011 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania.
Skarżący 21 lipca 2011 r. złożył w polskim urzędzie pocztowym skargę na powyżej powołane postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej. Z akt sprawy wynika, że 27 stycznia 2011 r. skarżący udał się do urzędu pocztowego celem odbioru przesyłek w związku z otrzymaniem dwóch druków awizo. Strona twierdzi, iż od pracownika poczty uzyskała informację, że obydwa druki dotyczą tej samej przesyłki, w związku z powyższym została mu wydana jedynie przesyłka z postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej znak [...]. Następnie od 28 stycznia do 9 lutego 2011 r. skarżący przebywał na urlopie wypoczynkowym w Austrii i nie miał możliwości odbioru powtórnie awizowanej w dniu 28 stycznia 2011 r. przesyłki z postanowieniem znak [...]. Po powrocie z urlopu znalazł w skrzynce nadawczej dokument powtórnego awizo jednak, jak sam wskazał pomyślał, że dotyczy ono już odebranych przesyłek, skoro przed wyjazdem był na poczcie i odebrał wszystkie adresowane do niego listy.
W ocenie skarżącego zaistniała sytuacja była błędem pracownika poczty, a sam zainteresowany pozostaje w tym przypadku bez winy. Ponadto skarżący wskazał, iż o wydaniu przedmiotowego rozstrzygnięcia dowiedział się 14 lipca 2011 r., po czym bezzwłocznie udał się do Izby Skarbowej celem uzyskania odpisu postanowienia. Zdaniem strony dopiero po uzyskaniu odpisu postanowienia ustała przyczyna uchybienia terminu, a o braku winy w tym przypadku przesądza okoliczność, iż skarżący odebrał w tym samym czasie drugą przesyłkę z postanowieniem od tego samego organu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił wniosek skarżącego wskazując, iż nieuprawdopodobniono braku winy w uchybieniu terminu, a przede wszystkim nie wykazano, że w okresie od 4 lutego 2011 r. (początek biegu terminu do złożenia skargi wobec doręczenia stronie przedmiotowego postanowienia w dniu 3 lutego 2011 r. w trybie art. 150 § 2 Ordynacji podatkowej) do dnia 8 marca 2011 r. zaistniały niezależne od strony skarżącej przyczyny, które stanowiłyby przeszkodę w dokonaniu czynności w terminie. Zdaniem sądu argumenty przedstawione przez stronę nie usprawiedliwiają uchybienia terminu, a jedynie świadczą o niezachowaniu należytej staranności. Skarżący posiadając dwa druki awizo oraz składając uprzednio dwa zażalenia od postanowień Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego mógł wywnioskować, że otrzyma dwie przesyłki od organu odwoławczego. Dodatkowo sąd wskazał na fakt zbagatelizowania przez stronę powtórnego druku awizo, znalezionego w skrzynce oddawczej po powrocie z urlopu.
Z uwagi na powyższe sąd pierwszej instancji, na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej "p.p.s.a."), postanowił odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi.
Na powyżej powołane rozstrzygnięcie strona złożyła zażalenie, podnosząc naruszenie przepisów postępowania mające bezpośredni wpływ na wynik sprawy, a polegające na:
- naruszeniu art. 87 § 2 p.p.s.a. poprzez odmowę przywrócenia terminu w sytuacji, gdy zostały spełnione przesłanki do jego przywrócenia;
- naruszeniu art. 150 § 1a i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 z późn. zm.; dalej "O.p.") poprzez błędne przyjęcie, iż przesyłka z zaskarżonym postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej została prawidłowo doręczona.
Podnosząc powyższe zarzuty strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z dyspozycją art. 87 § 2 p.p.s.a. we wniosku o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu.
Niejednokrotnie w orzecznictwie podkreślono, iż przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i nastąpić może jedynie w przypadku, gdy łącznie spełnione zostaną wszystkie określone w przepisach przesłanki (por. post NSA z 5 marca 2001r., sygn. akt I SA/Ka 2418/00 niepubl.). Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu musi odpowiadać wszelkim warunkom formalnym pisma procesowego oraz musi jasno i precyzyjnie wskazywać intencję wnioskodawcy odnośnie do przywrócenia uchybionego terminu procesowego. Ponadto wniosek taki musi wskazywać na przyczyny usprawiedliwiające to uchybienie, a więc okoliczności uprawdopodobniające brak winy wnioskodawcy.
Podstawowym kryterium uprawdopodobnienia braku winy jest wykazanie, że strona dopełniła obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonaniu czynności procesowej. Podkreślić ponadto należy, że uprawdopodobnienie nie oznacza udowodnienia, wymaga natomiast wiarygodnej argumentacji wskazującej na fakt istnienia nie dającej się usunąć przeszkody w uchybieniu terminu i to trwającej w sposób ciągły aż do dnia dokonania czynności procesowej. W przedmiotowej sprawie, jak słusznie wskazał sąd pierwszej instancji, toczyło się kilka postępowań skarżącego przed odpowiednimi organami podatkowymi. Strona składając zażalenie na decyzję organu pierwszej instancji powinna po otrzymaniu drogą pocztową rozstrzygnięć organu odwoławczego w innych sprawach w tym terminie rozpatrywanych, spodziewać się również decyzji w przedmiotowej sprawie. Ponadto skarżący posiadał dwa druki awizo, a należyta dbałość o własne interesy, jak podkreślił również sąd pierwszej instancji, obligowała go do osobistego sprawdzenia co jest przedmiotem drugiej przesyłki.
Ponadto nie można uznać, iż ewentualna przeszkoda nie pozwalająca na złożenie skargi w przedmiotowej sprawie trwała w sposób ciągły aż do 21 lipca 2011 r. W orzecznictwie NSA utrwalony jest także pogląd, iż przywrócenie terminu nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (por. postanowienie NSA z 11 maja 2011, II OZ 418/10, LEX 663667). Za taką sytuację można uznać fakt, że skarżący po powrocie z urlopu znalazł powtórne zawiadomienie awizo i nie udał się na pocztę myśląc, że chodzi o przesyłkę już przez niego odebraną.
Również drugi z zarzutów podniesionych przez stronę należy uznać za bezzasadny. W razie niemożności doręczenie pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 oraz ar. 149 O.p., a taka sytuacja miała miejsce w przedmiotowej sprawie, zastosowanie ma właśnie art. 150 O.p., który nakłada na pocztę obowiązek przechowywania pisma przez 14 dni we właściwej placówce pocztowej, o czym dwukrotnie zawiadamia się adresata pozostawiając druk awizo w skrzynce oddawczej lub na drzwiach mieszkania bądź biura. W razie nie odebrania przesyłki pismo uważa się za doręczone z upływem ostatniego dnia okresu, na jaki zostało złożone w placówce pocztowej. W przedstawionym stanie faktycznym brak jest podstaw do stwierdzenia naruszenia omawianego artykułu, gdyż wszystkie wyżej wymienione czynności zostały prawidłowo wykonane.
Z przytoczonych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło