IV SO/Wa 21/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Sędzia WSA - Alina Balicka po rozpoznaniu w dniu 8 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku B. K. o wymierzenie grzywny Ministrowi Rolnictwa i Rozwoju Wsi za nieprzekazanie skargi B. K. na bezczynność Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji postanawia - wymierzyć Ministrowi Rolnictwa i Rozwoju Wsi grzywnę w wysokości 1000 (tysiąc) złotych. W dniu 16 czerwca 2011 r. (data nadania pisma w urzędzie pocztowym) B. K. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o wymierzenie grzywny Ministrowi Rolnictwa i Rozwoju Wsi za nieprzekazanie Sądowi skargi z dnia 22 października 2004 r. na bezczynność Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi polegającą na nierozpoznaniu wniosku skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji o znacjonalizowaniu majątku w K. koło L.. W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku skarżący wskazał, iż pismem z dnia 3 listopada 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny, stosownie do treści art. 98 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę-Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271), przesłał jego skargę do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, zobowiązując jednocześnie organ do udzielenia na nią odpowiedzi oraz nadesłania akt administracyjnych sprawy, w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpisu skargi. Pomimo dokonania w porozumieniu ze skarżącym niezbędnych ustaleń w zakresie złożonego wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji nacjonalizacyjnej, Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi w piśmie z dnia 6 lutego 2009 r. skierowanym do [...] Urzędu Wojewódzkiego odmówił udzielenia odpowiedzi na skargę i zwrócił akta organowi pierwszej instancji celem podjęcia stosownych działań. W ocenie skarżącego, Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi nieudzielając jako organ właściwy w sprawie odpowiedzi na skargę naruszył prawo, postąpił jednocześnie wbrew treści pisma Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 listopada 2004 r. Dlatego też w piśmie z dnia 11 czerwca 2011 r., skarżący wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa i udzielenia odpowiedzi na skargę z dnia 22 października 2004 r. Pismem Sądu z dnia 27 czerwca 2011 r. odpis wniosku o wymierzenie grzywny przesłano do organu celem ustosunkowania się do jego treści. Odpowiadając na przedmiotowy wniosek Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi w piśmie z dnia 7 lipca 2011 r. wskazał, iż po otrzymaniu pisma Sądu z dnia 3 listopada 2004 r. przekazującego skargę B. K. ustalono, że wniosek skarżącego nie pozwala na załatwienie go w ramach kompetencji posiadanych przez organ, nie jest też możliwe przekazanie go według właściwości innemu organowi. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie zdecydował się jednak na zwrot wniosku lecz polecił Wojewodzie [...] dokonanie, w porozumieniu z wnioskodawcą, ustaleń co do treści wniosku. W ich wyniku ustalono, że przedmiotem postępowania ma być wniosek o stwierdzenie, czy dawny majątek pn. "[...]" podpada pod działanie dekretu PKWN o reformie rolnej. Następnie, w wyniku przeprowadzonego postępowania właściwy w sprawie Wojewoda [...] wydał decyzję z dnia [...] czerwca 2010 r. od której skarżący złożył odwołanie. Po rozpoznaniu odwołania Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...] października 2010 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Decyzje obu instancji orzekały o umorzeniu postępowania w związku z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego, iż przepis § 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z 1 marca 1945 r. w sprawie wydania dekretu PKWN utracił moc obowiązującą. Wyrokiem z dnia 24 lutego 2011 r., sygn. akt IVSA/Wa 2248/10, obie decyzje zostały przez Sąd uchylone. Wobec faktycznego rozpoznania wniosku i wydania w sprawie decyzji, a następnie wyroku Sądu, nieprzekazanie sądowi akt sprawy ze skargi na bezczynność, w ocenie organu, jawi się jako uchybienie mniejszej wagi. W tej sytuacji, zdaniem organu, nie można w rezultacie uznać, iż uprawnienia wnioskodawcy zostały naruszone. Dodatkowo Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi poinformował, iż obecnie do wydania decyzji zobowiązany jest Wojewoda [...], który jest w posiadaniu akt sprawy. Organ zwrócił się do Wojewody o ich wypożyczenie i niezwłocznie po otrzymaniu przekaże je sądowi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Stosownie do treści art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., zwanej dalej P.p.s.a.) skargę do sądu administracyjnego, w obowiązującym stanie prawnym, wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Organ przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia (art. 54 § 2 P.p.s.a.). Należy mieć jednak na uwadze, iż do dnia 1 stycznia 2006 r. obowiązywał przepis art. 98 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), zgodnie z którym termin do wniesienia skargi był także zachowany w wypadku złożenia skargi w wojewódzkim sądzie administracyjnym lub nadania jej w urzędzie pocztowym na adres sądu. W tej sytuacji sąd przekazywał skargę do właściwego organu, jednocześnie zobowiązując organ do udzielenia odpowiedzi na skargę i nadesłania akt administracyjnych sprawy. W razie niezastosowania się do obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może - na podstawie art. 55 § 1 P.p.s.a. - orzec o wymierzeniu organowi grzywny do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów (art. 154 § 6 P.p.s.a). Z przytoczonego powyżej art. 55 § 1 P.p.s.a., wynika, iż zarówno obecnie, jak i pod rządami uprzednio obowiązującej regulacji art. 98 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wyłączną przesłanką orzeczenia o wymierzeniu organowi grzywny jest niewypełnienie przez organ obowiązków określonych w art. 54 § 2 P.p.s.a. Oznacza to, że przewidziany w cytowanym przepisie obowiązek przekazania sądowi skargi, akt sprawy i odpowiedzi na skargę ma charakter bezwzględny. W konsekwencji organ, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi musi w taki sposób wykonać nałożony na niego obowiązek przekazania powyższych dokumentów sądowi, aby w sytuacji, gdy skarżący skorzysta z przyznanego mu na mocy art. 55 § 1 powołanej ustawy uprawnienia, móc skutecznie udowodnić dochowanie ustawowego terminu. W rozpoznawanej sprawie B. K., pismem datowanym na dzień 22 października 2004 r., wniósł skargę na bezczynność Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia o przejęciu w trybie dekretu o reformie rolnej majątku pn. "[...]". Z akt sprawy o sygn. IVSO/Wa 307/04, w której zarejestrowano przedmiotową skargę wynika, że skarga B. K., przekazana pismem Sądu z dnia 3 listopada 2004 r., wpłynęła do organu w dniu 8 listopada 2004 r. Obowiązkiem organu było zatem, stosownie do art. 54 § 2 P.p.s.a., przekazanie skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w terminie 30 dni od dnia jej wniesienia, czyli do dnia 8 grudnia 2004 r. W niniejszej sprawie do dnia dzisiejszego organ nie nadesłał przedmiotowej skargi oraz akt administracyjnych sprawy, mimo wielokrotnego upływu terminu wynikającego z art. 54 § 2 P.p.s.a. Stąd też w sytuacji, gdy skarga oraz odpowiedź na skargę wraz z aktami sprawy nie zostały w ogóle przekazane do Sądu, wymierzenie grzywny stało się konieczne. Jednocześnie należy stwierdzić, iż argumentacja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi wskazująca na brak winy w niedotrzymaniu ustawowego terminu przekazania skargi B. K. wraz z aktami sprawy nie może zostać uwzględniona. Konsekwencją niedotrzymania terminu o którym mowa w art. 54 § 1 P.p.s.a, w ocenie organu, było prowadzenie postępowania wyjaśniającego zmierzającego do merytorycznego rozpoznania wniosku skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji o przejęciu na własność Państwa nieruchomości ziemskiej pn. "[...]". Jakkolwiek rozpoznając wniosek o wymierzenie organowi grzywny Sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc m.in. przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 ustawy, to jednak zasadnicze znaczenie ma ustalenie, czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny, organ ten obowiązek wypełnił. Jak wskazano powyżej, w rozpatrywanej sprawie, pomimo upływu prawie siedmiu lat od dnia przekazania Ministrowi skargi, nie nastąpiła realizacja ciążącego na organie obowiązku. Należy jednocześnie mieć na uwadze, iż działania organu polegające na uwzględnieniu skargi w trybie art. 54 § 3 P.p.s.a. nie zwalniają tego organu od obowiązku, wynikającego z treści art. 54 § 2 P.p.s.a. W przypadku uwzględnienia skargi organ administracji publicznej obowiązany jest, zgodnie z art. 54 § 2 P.p.s.a., przekazać skargę wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę sądowi administracyjnemu. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 55 § 1 w zw. z art. 54 § 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.