I OZ 420/12
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2012-06-14
Skład orzekający: Barbara Adamiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wyłączenie sędziego NSA może zostać uwzględniony na podstawie subiektywnego przekonania strony o braku bezstronności sędziego?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego może być uwzględniony tylko wtedy, gdy istnieją obiektywne okoliczności mogące wywołać uzasadnione wątpliwości co do bezstronności sędziego. Subiektywne odczucia strony, niepoparte faktami, nie stanowią podstawy do wyłączenia sędziego. Naruszenia przepisów postępowania należy kwestionować w drodze skargi kasacyjnej, a nie wnioskiem o wyłączenie sędziego.Stan faktyczny
R. S. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie dotyczącą uchylenia decyzji o dodatku mieszkaniowym. Po uchyleniu decyzji przez WSA w Szczecinie, R. S. złożył skargę kasacyjną do NSA, która została odrzucona. Następnie R. S. złożył wniosek o wyłączenie sędziego NSA I. T., zarzucając jej brak bezstronności i naruszenie zasad postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalił zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie o oddaleniu wniosku o wyłączenie sędziego NSA I. T.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Adamiak (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 24 kwietnia 2012 r. sygn. akt II SA/Sz 250/11 oddalające wniosek o wyłączenie sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego I. T. w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia [...] maja 2008 r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia po wznowieniu postępowania decyzji w sprawie dodatku mieszkaniowego postanawia: oddalić zażalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, w sprawie ze skargi R. S., wyrokiem z dnia 1 grudnia 2011 r. uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia [...] maja 2008 r. Nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję SKO w Szczecinie z dnia [...] sierpnia 2006 r., Nr [...] w przedmiocie uchylenia po wznowieniu postępowania decyzji w sprawie dodatku mieszkaniowego.
W dniu 2 lutego 2012 r. skarżący R. S. złożył w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie sporządzoną własnoręcznie skargę kasacyjną od wyroku tego Sądu z dnia 1 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Sz 250/1, skierowaną do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Postanowieniem z dnia 29 marca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie na podstawie art. 178 w związku z art. 175 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012, poz. 270), odrzucił skargę kasacyjną.
Skarżący R. S. w dniu 17 kwietnia 2012 r. złożył wniosek o wyłączenie sędziego NSA I. T. "od podejmowania decyzji procesowych i merytorycznych w sprawie II SA/Sz 250/11". Skarżący jako podstawę wyłączenia podał stosowanie przez sędziego w procedurze sądowej i orzecznictwie "omnipotencję władczą funkcjonariusza publicznego państwa totalitarnego na szkodę i krzywdę skarżącego i w sprzeczności do zasad (prawdy, sprawiedliwości, uczciwości, przejrzystości, rzetelności, równości szans)".
Z akt niniejszej sprawy wynika, że skarżący składał już wnioski o wyłączenie sędziego NSA I. T.
Sędzia NSA I. T. złożyła pisemne wyjaśnienie, w którym oświadczyła, że skarżącego R. S. zna wyłącznie z czynności związanych z rozpatrywaniem spraw z jego skarg. Ze skarżącym nie łączą ją stosunki rodzinne, towarzyskie, ani jakiekolwiek inne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że skarżący powtarza okoliczności, które legły u podstaw jego wcześniejszego wniosku o wyłączenie tego samego sędziego. Sąd stwierdził, że skarżący składając wniosek, nie wskazał takich przyczyn, wymienionych w art. 19 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, które w racjonalny sposób uzasadniałyby wyłączenie sędziego NSA I. T. Sąd stwierdził, że brak jest ponadto podstaw do przyjęcia, że między sędzią, a skarżącym zachodził stosunek osobisty tego rodzaju, ze mógłby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego. W ocenie sądu I instancji rozpatrywany wniosek o wyłączenie sędziego, kolejny raz oparty był na odczuciach wnioskodawcy, które nie znalazły potwierdzenia w aktach sprawy, a zatem nie było podstaw do uwzględnienia wniosku.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 22 §1 i §2 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił wniosek o wyłączenie sędziego.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący R. S., zaskarżając je w całości. W uzasadnieniu zażalenia skarżący wywodzi m.in., że sędzia NSA I. T. lekceważy przepisy prawa regulujące postępowanie przed sądami administracyjnymi, a podejmowane przez nią w toku postępowania czynności są sprzeczne z zasadami demokratycznego państwa prawa.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Instytucja wyłączenia sędziego jest gwarancją procesową, zapewniającą uczestnikowi postępowania prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd. Poza wypadkami wyłączenia z mocy samego prawa (art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270), wyłączenie sędziego następuje na wniosek wówczas, jeżeli zachodzą takie okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego.
Sąd I instancji w pełni prawidłowo stwierdził, że podniesione w głównych motywach uzasadnienia wniosku o wyłączenie sędziego okoliczności nie stanowią przesłanki wyłączenia sędziego. Naruszenie przepisów postępowania, stanowi zgodnie z art. 174 pkt 2) powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podstawę skargi kasacyjnej, która z kolei jest przewidzianym przez ustawodawcę środkiem prawnym służącym kontroli orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych.
Sąd I instancji zasadnie wskazał, że mając na uwadze podnoszone do tej pory przez skarżącego we wnioskach o wyłączenie sędziego NSA I. T. okoliczności, nie uległy zmianie (art. 165 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), a są przedstawiane przez skarżącego nadal jako takie, które powinny skutkować wyłączeniem sędziego od rozpoznania sprawy. Przyjęcie, że subiektywne przeświadczenie wnioskującego o braku obiektywizmu sędziego może skutkować wyłączeniem sędziego od rozpoznania sprawy, prowadziłoby do negacji spójności i pewności prawa oraz do nieprzewidywalnych skutków w praktyce orzeczniczej.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 §2 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło