II OSK 2637/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski, , , po rozpoznaniu w dniu 10 stycznia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej E. Ś. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 19 września 2011 r., sygn. akt IV SA/Gl 1045/11 odrzucającego skargę o wznowienie postępowania postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Postanowieniem z dnia 19 września 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę E. Ś. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 17 czerwca 2009 r., sygn. akt IV SA/GL 996/08 ze skargi na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Katowicach z dnia [...] października 2008 r., nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej. W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że wbrew twierdzeniom wnoszącej o wznowienie postępowania E. Ś. nie była pozbawiona możliwości obrony swoich praw, zaś uzasadnienie skargi o wznowienie postępowania stanowi jedynie próbę polemiki z postanowieniem Sądu z dnia 13 stycznia 2011 r. odrzucającym wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej oraz postanowieniem z dnia 12 maja 2011 r. odrzucającym skargę kasacyjną pełnomocnika. Wobec powyższego Sąd pierwszej instancji uznał, że wniesiona skarga o wznowienie postępowania nie opiera się na ustawowych podstawach co skutkuje jej odrzuceniem. Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia wniosła E. Ś. zaskarżając to postanowienie w całości i zarzuciła 1. naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnie i niewłaściwe zastosowanie art. 280 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a.) przez uznanie, że skarga była wniesiona z uchybieniem terminu, oraz nie opierała się na ustawowej podstawie wznowienia; 2. naruszenie przepisu postępowania art. 271 § 2 p.p.s.a. przez pominięcie faktu, że skarżąca nie była należycie reprezentowana przez bardzo długi czas, w jakim sad nie przyznawał jej pełnomocnika z urzędu, co miało bezpośredni wpływ na przekroczenie terminu do wniesienia kasacji w sytuacji, gdy skarżąca była pozbawiona możliwości działania, z uwagi na fakt, iż kasacje może sporządzić i wnieść tylko uprawniony pełnomocnik, którego skarżącej faktycznie nie przydzielono, przy czym wskazane uchybienie przepisom postępowania miało istotny wpływ na wynik sprawy. Wskazując na powyższe skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego za udzieloną z urzędu pomoc prawną, które nie zostały uiszczone ani w całości, ani w części według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności podnieść należy, że wbrew wywodom skargi kasacyjnej Sąd pierwszej instancji odrzucając skargę o wznowienie postępowania nie stwierdził, uchybienia terminu do wniesienia tejże skargi. Odnosząc się do zarzutu skargi kasacyjnej naruszenia art. 280 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez uznanie, że skarga o wznowienie nie opierała się na ustawowej podstawie wznowienia, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż zarzut ten nie zasługiwał na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 280 § 1 p.p.s.a. Sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd wniosek odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę. Jak podkreśla się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym samo sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający ustawie nie oznacza, że skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia, jeżeli już z samego jej uzasadnienia wynika, że podnoszona podstawa nie zachodzi; taka skarga jako nieoparta na ustawowej podstawie wznowienia podlega odrzuceniu (por. postanowienie NSA z dnia 17 kwietnia 2007 r., sygn. akt I FSK 607/06, LEX nr 341337). Podkreślić należy, że wnoszący skargę o wznowienie postępowania wskazał jako podstawę tejże skargi przepis art. 271 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przepis ten wymienia jednakże w sposób taksatywny różne przesłanki wznowienia postępowania. Formułując podstawy skargi o wznowienie postępowania w oparciu o art. 271 pkt 2 p.p.s.a. strona winna zatem wskazać konkretną przesłankę wznowienia postępowania przytaczając stosowną argumentację faktyczną oraz prawną. Z treści niejednoznacznie sformułowanego uzasadnienia skargi wynika, że opiera się ona na zarzucie pozbawienia strony możności działania. Nie można bowiem uznać, że strona nie była należycie reprezentowana, albowiem skutecznie nie wykazano, że skarżąca nie miała zdolności do czynności prawnych, co wskazywałoby na konieczność reprezentowania jej przez przedstawiciela ustawowego. W przypadku uznania, że przesłanką wznowienia postępowania był brak możliwości działania, to jak wynika wprost z treści art. 271 pkt 2 p.p.s.a. przesłanka ta powiązana być powinna z naruszeniem przepisów prawa. Tym samym powołując się na brak możliwości działania wnoszący skargę o wznowienie postępowania nie tylko winien był uprawdopodobnić ten zarzut, ale przede wszystkim wskazać konkretne przepisy prawa wskutek naruszenia których strona została pozbawiona możności działania. W skardze o wznowienie takie przepisy nie zostały wskazane, co uzasadniało wezwanie pełnomocnika składającej skargę o wznowienie postępowania do wskazania podstawy prawnej skargi. Samo powtórzenie jako podstawy wznowienia postępowania przepisu art. 271 pkt 2 p.p.s.a. nie czyniło zadość wezwaniu Sądu, a tym samym skarga jako niespełniająca warunków formalnych na podstawie art. 280 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi podlegała odrzuceniu. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę kasacyjną oddalił. Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o przyznaniu pełnomocnikowi skarżącej – adwokatowi P. M. – wynagrodzenia na zasadzie prawa pomocy, gdyż przepisy art. 209 i 210 p.p.s.a. mają zastosowanie tylko do kosztów postępowania między stronami. Natomiast wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa (art. 250 p.p.s.a.) przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258-261 p.p.s.a. Stosownie do § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) pełnomocnik skarżących powinien złożyć wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu stosowne oświadczenie, o jakim mowa w tym przepisie.