VI SA/Wa 1449/11
WyrokWSA w Warszawie2011-09-29
Skład orzekający: Małgorzata Grzelak, Zbigniew Rudnicki, Waldemar Śledzik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nazwa produktu "Makaron domowy" oraz informacja "wyprodukowano zgodnie z systemem HACCP" na opakowaniu makaronu bezjajecznego produkowanego przemysłowo wprowadzają konsumenta w błąd w rozumieniu przepisów o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych i bezpieczeństwie żywności?Ratio decidendi
Sąd uznał, że nazwa "Makaron domowy" w odniesieniu do produktu bezjajecznego produkowanego przemysłowo wprowadza konsumenta w błąd, sugerując tradycyjną metodę produkcji z użyciem jaj, podczas gdy produkt zawiera jedynie masę jajową lub jest bezjajeczny. Podobnie, informacja "wyprodukowano zgodnie z systemem HACCP" jest myląca, ponieważ wdrożenie systemu HACCP jest obowiązkowe dla wszystkich przedsiębiorstw sektora spożywczego, a jej umieszczenie sugeruje wyjątkowe właściwości produktu, których nie posiada w porównaniu do innych analogicznych produktów. W związku z tym, nakaz zmiany oznakowania był zasadny.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej producentowi makaronu (W. G.) zmianę oznakowania partii produktu "Makaron domowy" poprzez usunięcie określenia "domowy" oraz zapisu "wyprodukowano zgodnie z systemem HACCP". Organ uznał, że nazwa produktu jest myląca, ponieważ makaron był produkowany przemysłowo, bez użycia jaj, a jedynie z mąki, wody i kurkumy. Informacja o HACCP również została uznana za wprowadzającą w błąd, gdyż system ten jest obowiązkowy dla wszystkich producentów żywności. Producent wniósł skargę, argumentując, że nazwa nie sugeruje użycia jaj, a informacja o HACCP jest wymagana przez kontrahentów zagranicznych. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Grzelak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Sędzia WSA Waldemar Śledzik Protokolant ref. staż. Katarzyna Smaga po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 września 2011 r. sprawy ze skargi W. G. na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie nakazu poddania partii produktu zabiegowi zmiany oznakowania oddala skargę
Przedmiotem skargi wniesionej do tutejszego Sądu przez W. G. (skarżący) jest decyzja Głównego inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych (GIJHARS) z dnia [...] kwietnia 2011 r. Nr [...] utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] grudnia 2010 r., nr: [...], znak: [...], nakazującą poddanie partii produktu o nazwie: Makaron domowy, opakowania a’500 g kolanko, wielkość partii zabezpieczonej 94,5 kg (189 szt. opakowań jednostkowych a’500 g), najlepiej spożyć przed [...] listopada 2011 r. (data minimalnej trwałości jest jednocześnie oznaczeniem numeru partii produkcyjnej) data produkcji [...] maja 2010 r., zabiegowi zmiany oznakowania poprzez usunięcie z nazwy produktu określenia "domowy" oraz zapisu "wyprodukowano zgodnie z systemem HACCP" oraz nadającej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z:
- art. 21, art. 3 pkt. 5, art. 4 ust. 1 oraz art. 6 ust. 1 i 2, ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (Dz. U. z 2005 r. Nr 187, poz. 1577, ze zm.),
art.. 45 ust. 2, art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. a, art. 48 ust.1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. Nr 171, poz. 1225, z póżn. zm.),
-art. 5, 8, 16 i 17 Rozporządzenia (WE) nr 178/2002 parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady prawa żywnościowego powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz. Urz. L 031, 01/02/2002 P. 0001-0024).
Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
W dniach [...] października 2010 r. oraz [...] listopada 2010 r. przeprowadzono kontrolę w zakładach W. G.
W trakcie przedmiotowej kontroli w zakresie prawidłowości oznakowania wybranych artykułu rolno-spożywczych dokonano sprawdzenia poprawności oznakowania patii artykułu rolno-spożywczego o nazwie: Makaron domowy, opakowania a’500 g kolanko, wielkość partii zabezpieczonej 94,5 kg (189 szt. opakowań jednostkowych a’500 g), najlepiej spożyć przed [...] listopada 2011 r. (data minimalnej trwałości jest jednocześnie oznaczeniem numeru partii produkcyjnej) data produkcji [...] maja 2010 r. wyprodukowanej przez W. G.
Stwierdzone nieprawidłowości w oznakowaniu opakowań jednostkowych przedmiotowego makaronu polegały na:
- podaniu w opisie produktu określenia "domowy", co sugerowało tradycyjną (domową) metodę produkcji z wykorzystaniem jaj i było niezgodne z art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych ,w związku z art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia.
- umieszczeniu w oznakowaniu produktu zapisu "wyprodukowano zgodnie z systemem HACCP", co sugerowało, że środek spożywczy posiada szczególne właściwości, podczas gdy wszystkie podobne środki spożywcze posiadają takie właściwości i było niezgodne z art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych w związku z art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia.
Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w [...], w dniu [...] grudnia 2010 r., wydał decyzję nr: [...], znak: [...], nakazującą poddanie partii produktu o nazwie: Makaron domowy, opakowania a'500 g kolanko, wielkość partii zabezpieczonej 94,5 kg (189 szt. opakowań jednostkowych a'500 g), najlepiej spożyć przed 9 listopada 2011 r. (data minimalnej trwałości jest jednocześnie oznaczeniem numeru partii produkcyjnej) data produkcji [...] maja 2010 r., zabiegowi zmiany oznakowania poprzez usunięcie z nazwy produktu określenia "domowy" oraz zapisu "wyprodukowano zgodnie z systemem HACCP oraz nadającą decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący podniósł, że pierwotnie produkcja Makaronu domowego odbywała się w warunkach domowych, natomiast w miarę rozwoju firmy produkcja została przeniesiona do hal produkcyjnych i zautomatyzowana, natomiast nazwa produktu pozostała niezmieniona. Ponadto przedsiębiorca podnosi, iż nie wprowadzał konsumenta w błąd sugerując, że do produkcji makaronu zostały użyte jaja.
Odnosząc się do zarzutu wprowadzanie konsumenta w błąd poprzez umieszczeniu w oznakowaniu produktu informacji o systemie HACCP, skarżący podniósł, że miało ono na celu jedynie poinformowanie klienta, że zakład wdrożył ten system, a ponadto wynikało z wymagań stawianych przez zagranicznych kontrahentów.
GIJHARS uznał przedstawione argumenty za niezasadne i opisaną na wstępie niniejszego uzasadnienia decyzją z dnia [...] września 2011 r. utrzymał w mocy zakwestionowane rozstrzygnięcie organu I instancji. Odwołując się do przepisów art. 4 ust. 1; 6 ust. 1, i 2; 3 pkt 5 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych art. 45 ust. 2 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia a także przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady Nr [...] i [...] stwierdził, że oznakowanie środka spożywczego nie może wprowadzać konsumenta w błąd w szczególności co do charakterystyki środka spożywczego, w tym jego nazwy, rodzaju, właściwości, składu, ilości, trwałości, źródła lub miejsca pochodzenia, metod wytwarzania lub produkcji.
W opinii Głównego Inspektora JHARS nie znajduje uzasadnienia stosowanie określeń typu "domowy", "tradycyjny", "babuni", "staropolski" itp., w przypadku makaronów produkowanych na skalę przemysłową przy użyciu nowoczesnych metod produkcji, w oparciu o receptury wykorzystujące gotowe półprodukty, np. przetwory jajeczne (masę jajeczną pasteryzowaną, proszek jajeczny). Ww. nazwy, czy też określenia nie mogą mieć zastosowania również w odniesieniu do makaronów, produkowanych z dodatkiem, np. barwników, aromatów, substancji dodatkowych, substancji wzbogacających.
Podanie na opakowaniu makaronu nazwy fantazyjnej, np. "makaron domowy", "makaron babuni", "makaron staropolski", "makaron tradycyjny" lub użycie w oznakowaniu makaronu tego typu określeń sugeruje konsumentowi, że taki produkt został wyprodukowany w procesie produkcyjnym opartym na tradycyjnej (domowej) metodzie produkcji z wykorzystaniem świeżych jaj, bez dodatku substancji dodatkowych, barwników, aromatów, substancji wzbogacających, np. witamin, przypraw (kurkumy), które to substancje i dodatki nie są stosowane w użytku domowym przez konsumentów na etapie przygotowania i wyrabiania
Uwzględniając tradycję produkcji makaronu w warunkach domowych, w których to makaron jest otrzymywany z jaj, mąki i wody, określenie "domowy", "babuni", itp. Nie może mieć zastosowania w odniesieniu do makaronu produkowanego bez dodatku jaj.
Producent stosujący w oznakowaniu makaronu określenie, nawiązujące do tradycyjnego (domowego) sposobu produkcji powinien udokumentować i uzasadnić stosowanie takiego oznakowania. Powinien przedstawić informacje dotyczące tradycji, pochodzenia i historii w postaci starych receptur i przepisów, publikacji historycznych, odniesień w literaturze.
Tymczasem, podkreśla organ, z ustaleń kontroli wynika, że sporny produkt wyprodukowano według specyfikacji wersja 3; data wydania [...] lipiec 2010 r. – makaron bezjajeczny, która przewiduje wykorzystanie mąki pszennej, wody i kurkumy.
W tym stanie rzeczy sformułowanie "domowy", znajduje się w opisie przedmiotowego makaronu, wprowadza konsumenta w błąd, sugerując mu, że znajdujący się w obrocie środek spożywczy posiada specjalne właściwości, gdyż jest wytwarzany w oparciu o tradycyjną (domową) recepturę z wykorzystaniem jaj, co jest niezgodne ze stanem faktycznym.
Nadto umieszczone w oznakowaniu zapisu: "wyprodukowano zgodnie z systemem HACCP" jest niezgodne z art.6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych w związku z art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia.
Organ wskazał, że wdrożenie procedur opartych na zasadach systemu HACCP jest obligatoryjne w przypadku prowadzenia działalności w sektorze spożywczym (z wyjątkiem produkcji podstawowej).
W tej sytuacji wszyscy producenci makaronów muszą system HACCP wdrożyć. Skoro wszyscy producenci posiadają wdrożony ten system, to informacja o HACCP sugeruje potencjalnemu nabywcy, iż inni producenci takiego systemu nie wprowadzili.
W związku z powyższym, oznakowanie produktu nie powinno wskazywać, że posiada cechy wyjątkowe, niespotykane u podobnych środków spożywczych (w tym wypadku sugerować, że produkt jest lepszy od innych, bo wyprodukowany w zakładzie posiadającym wdrożony system HACCP), podczas gdy stosownie do art. 5 rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady WE Nr 852/2004 z dnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych, wszystkie przedsiębiorstwa sektora spożywczego mają obowiązek wdrożyć procedury oparte na zasadach systemu HACCP.
Organ odwoławczy stwierdził, że podawanie w oznakowaniu produktu informacji o posiadaniu przez zakład systemu HACCP, również w przypadku posiadania systemu certyfikowanego, jest niezgodne z prawem i narusza przepis art. 46 ust. 1 pkt. 1 lit c ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia.
Odnosząc się do zarzutów odwołania wskazał, że niezależnie od wymagań zagranicznych kontrahentów dotyczących podawania informacji o wdrożonym systemie HACCP, nic nie zwalnia producenta z obowiązku prawidłowego oznakowania artykułów rolno-spożywczych znajdujących się w obrocie na terenie Polski.
Podkreślił, że oznakowanie artykułów rolno-spożywczych jest istotnym elementem jakości handlowej. Obowiązkiem producenta jako profesjonalisty jest znajomość przepisów krajowych i wspólnotowych w zakresie znakowania artykułów rolno-spożywczych oraz wprowadzanie do obrotu produktów oznakowanych tymi przepisami, w sposób rzetelny i nie wzbudzający wątpliwości konsumenta.
Wyjaśnienie, co kryje się pod pojęciem "wprowadzania w błąd" można znaleźć w treści przepisów ustawy z dnia 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym (Dz. U. z 2007 r. nr 171 poz 1206).
W rozumieniu art. 5 ust. 1 ww. ustawy, praktykę rynkową uznaje się za wprowadzającą w błąd, jeżeli działanie w jakikolwiek sposób powoduje lub może powodować podjęcie przez przeciętnego konsumenta decyzji dotyczącej umowy (w tym, także zakupu), której inaczej by nie podjął.
Stosownie do art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, producent jest zobowiązany do zapewnienia jakości towaru zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa żywnościowego.
Zgodnie z art. 8 ust. 1 rozporządzenia (WE) Nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności, prawo żywnościowe ma na celu ochronę interesów konsumentów i powinno stanowić podstawę dokonywania przez konsumentów świadomego wyboru związanego ze spożywaną przez nich żywnością. Ma na celu zapobieganie: oszukańczym lub podstępnym praktykom, fałszowaniu żywności oraz wszelkim innym praktykom mogącym wprowadzać konsumenta w błąd.
Natomiast stosownie do art. 16 rozporządzenia (WE) Nr 178/2002, bez uszczerbku dla bardziej szczegółowych przepisów prawa żywnościowego, etykietowanie, reklama i prezentacja żywności lub pasz, z uwzględnieniem ich kształtu, wyglądu lub opakowania, używanych opakowań, sposobu ułożenia i miejsca wystawienia oraz informacji udostępnionych na ich temat w jakikolwiek sposób, nie może wprowadzać konsumentów w błąd.
Oznacza to, że przepisy prawa żywnościowego sprzeciwiają się każdej praktyce, m.in. dotyczącej znakowania artykułów rolno-spożywczych, mogącej w jakikolwiek sposób wprowadzić w błąd konsumenta.
GIJHARS zaakcentował, że podstawowym celem prawa żywnościowego, obok ochrony zdrowia i życia ludzi, jest ochrona interesów konsumentów, z uwzględnieniem uczciwych praktyk w handlu żywnością (art. 5 ust. 1 ww. rozporządzenia).
Uwzględniając powyższe GIJHARS uznał za prawidłowe rozstrzygnięcie organu I instancji.
Następnie postanowieniem z dnia [...] czerwca 2011 r. Nr [...] z urzędu, na podstawie art.113 § 1 kpa, sprostował oczywistą omyłkę pisarską związaną z błędnym podaniem na 4 stronie uzasadnienia decyzji w akapicie 3 określenia dla partii makaronu:
- Makaron domowy, opakowania a’ 1000 g kolanko, wielkość partii zabezpieczonej 129,0 kg (129 szt. opakowań jednostkowych a’1000 g), najlepiej spożyć przed [...] listopada 2011 r. (data minimalnej trwałości jest jednocześnie oznaczeniem numeru partii produkcyjnej) data produkcji [...] maja 2010 r. wyprodukowano zgodnie ze dokumentem: Specyfikacja Zakładowa Produkcji Makaronu, Makaron Domowy – makaron bezjajeczny, wersja 3, data wydania [...] lipca 2010 r.,
podczas gdy powinno być:
- Makaron domowy, opakowania a’500 g kolanko, wielkość partii zabezpieczonej 94.5 kg (189 szt. opakowań jednostkowych a’500 g), najlepiej spożyć przed 9 listopada 2011 r. (data minimalnej trwałości jest jednocześnie oznaczeniem numeru partii produkcyjnej) data produkcji [...] maja 2010 r., wyprodukowano zgodnie ze dokumentem: Specyfikacja Zakładowa Produkcji Makaronu, Makaron Domowy – makaron bezjajeczny, wersja [...], data wydania [...] lipca 2010 r.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję z dnia [...] kwietnia 2011 r. skarżący ponowił zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji wskazał, że nie jest dla niego zrozumiałe dlaczego dopiero od 2010 r. nazwa produktu wprowadza w błąd konsumenta. Coroczne kontrole WIJHARS i Powiatowej Stacji Sanitarno – Epidemiologicznej nie wykazały w ubiegłych latach nieprawidłowości w oznakowaniu produktu a zwłaszcza nazwy. Tegoroczna kontrola Powiatowej Stacji Sanitarno – Epidemiologicznej, również nie wykazała nieprawidłowości w oznakowaniu. Podkreślił, że ze względu na wypracowaną latami markę oraz wizerunek firmy w 2004 r. postanowił zastrzec znak towarowy. Certyfikaty, które uzyska oraz wszelkie ekspertyzy, badania przechowalnicze itp. Zostały wydane na produkt Pt. Makaron Domowy [...], z chwilą zmiany nazwy produkty tracą swą moc, co w znacznym stopniu pogorszy wizerunek firmy. W uzasadnieniu mówi się, iż nazwa sugeruje, że do produkcji zostały użyte jaja. Tymczasem na opakowaniu makaronów o nazwie Makaron Domowy [...] w żadnym szczególe, czy to w formie graficznej, czy też w jakikolwiek inny sposób nie jest sugerowane jakoby do produkcji zostały użyte jaja.
Odnosząc się do umieszczenia na opakowaniu "Wyprodukowano zgodnie z systemem HACCP", wyjaśnił, że firma skarżącego jako jedna z pierwszych wdrożyła i certyfikowała system kontroli jakości HACCP, o czym z satysfakcją chcieliśmy poinformować swoich klientów, umieszczając odpowiednią informację na opakowaniu. Produkty sprzedawane są na rynku Unii Europejskiej i kontrahenci zagraniczni wymagają umieszczenia takiej informacji na opakowaniu jednostkowym. Niezrozumiałym jest, że w krajach do których eksportuję swoje produkty, umieszczanie na nich informacji o wdrożonych systemach jakości jest wskazane a u nas jest zabronione. W uzasadnieniu mówi się, że umieszczeniu w oznakowaniu produktu zapisu "Wyprodukowano zgodnie z systemem HACCP" sugeruje, że produkt posiada szczególne właściwości. W skardze zarzuca się ponadto, że zaskarżona decyzja dotyczy makaronu domowego a’500 g kolanko, natomiast w dalszej części odnosi się do innego produktu a mianowicie Makaronu Domowego opakowanie a’1000 g kolanko wielkość partii zabezpieczonej 129,0 kg.
W odpowiedzi na skargę organ wnosi o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W myśl art. 4 ust. 1 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych wprowadzane do obrotu artykuły rolno-spożywcze powinny spełniać wymagania w zakresie jakości handlowej, jeżeli w przepisach o jakości handlowej zostały określone takie wymagania, oraz dodatkowe wymagania dotyczące tych artykułów, jeżeli ich spełnienie zostało zadeklarowane przez producenta.
Przepis art. 3 pkt 5 ww. ustawy wskazuje, że jakość handlową stanowią cechy artykułu rolno-spożywczego dotyczące jego właściwości organoleptycznych, fizykochemicznych i mikrobiologicznych w zakresie technologii produkcji, wielkości lub masy oraz wymagania wynikające ze sposobu produkcji, opakowania, prezentacji i oznakowania, nieobjęte wymaganiami sanitarnymi, weterynaryjnymi lub fito sanitarnymi.
Z kolei zgodnie z art. 6 ust. 1 ww. ustawy, artykuły rolno-spożywcze wprowadzane do obrotu są oznakowane.
Stosownie zaś do art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, do znakowania artykułów rolno-spożywczych stosuje się odpowiednio wymagania określone w art. 45 ust. 2, art. 46 ust. 1 pkt 1 i art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia.
W myśl natomiast art. 45 ust. 2 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia oznakowanie środka spożywczego obejmuje wszelkie informacje w postaci napisów i innych oznaczeń, w tym znaki towarowe, nazwy handlowe, elementy graficzne i symbole, dotyczące środka spożywczego i umieszczone na opakowaniu, etykiecie, obwolucie, ulotce, zawieszce oraz w dokumentach, które są dołączone do tego środka spożywczego lub odnoszą się do niego.
Oznakowanie środka spożywczego nie może wprowadzać konsumenta w błąd w szczególności co do charakterystyki środka spożywczego, w tym jego nazwy, rodzaju, właściwości, składu, ilości, trwałości, źródła lub miejsca pochodzenia, metod wytwarzania lub produkcji.(vide: art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych w zw. z art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia.
W rozpatrywanej sprawie sporny produkt nosił nazwę "Makaron domowy" co sugeruje konsumentowi, jak słusznie wskazuje organ, że produkt ten został wyprodukowany w procesie produkcyjnym opartym na tradycyjnej (domowej) metodzie produkcji z wykorzystaniem świeżych jaj bez dodatków w postaci barwników, aromatów , substancji smakowo-zabarwiających pochodzenia naturalnego otrzymywanych między innymi z kłącza ostryżu (curcuma longa, curcuma domestica, curcuma xanthoriza, curcuma sp.), które to substancje i dodatki nie są stosowane w użytku domowym przez konsumentów na etapie przygotowywania i wyrabiania tradycyjnego makaronu w warunkach domowych. Taki (tradycyjny) makaron otrzymywany jest z mąki, jaj i wody, zatem określenie "domowy" nie może mieć zastosowania w odniesieniu do makaronu produkowanego bez dodatku jaj, co ma miejsce w przypadku spornego produktu, który jest makaronem bezjajecznym wyprodukowanym z mąki pszennej, wody i kurkumy (vide: specyfikacja zakładowa z 8 lipca 2010 r. wersja 3)
W tym stanie rzeczy, prawidłowy jest wniosek organu, że sformułowanie "domowy" znajduje się w opisie przedmiotowego makaronu wprowadza konsumentów w błąd sugerując niezgodną ze stanem faktycznym właściwość sporną produktu jako makaronu wytwarzanego w oparciu o tradycyjną (domową) recepturę z wykorzystaniem jaj.
Powyższe uzasadnia rozstrzygnięcie organu na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy o jakości handlowej w zakresie nakazania ww. skarżącemu poddania partii produktu zabiegowi zmiany oznakowania poprzez usunięcie z nazwy produktu określenia "domowy".
Zdaniem Sądu nie ma znaczenia dla niniejszego rozstrzygnięcia brak wcześniejszych decyzji nakazujących skarżącemu poddanie przetworzonego produktu zabiegowi zmiany oznakowania (skarżący zarzuca, że wcześniejsze kontrole nie kończyły się sankcjami w omawianym zakresie).
W toku niniejszej sprawy ustalono bowiem prawidłowo stan faktyczny oraz dokonano właściwej subsumcji pod określone w decyzji normy prawne.
Sąd nie ocenia natomiast, gdyż wykraczałoby to poza granice sprawy, legalności działań organu podejmowanych wobec skarżącego w trakcie innych kontroli.
Odnosząc się do argumentacji skarżącego, że nie wprowadza konsumentów w błąd używając w składzie produktu sformułowania "jaja" albowiem używa do produkcji masy jajowej należy wskazać, że: pasteryzowana masa jajowa jest przetworem produkowanym z jaj, stanowiących alternatywę zastosowania jaj świeżych w przemyśle cukierniczym, makaroniarskim, a jest to produkt przefiltrowany, homogenizowany i pasteryzowany. Masa ta jest produktem szybkopsującym się.
(v. np. M. K., Przetwórstwo jaj, wydawca: Fundacja Fundusz Współpracy publikacja wydana w ramach programu [...] na zlecenie UKIE).
Nie można zatem przyjąć, że wskazanie w składzie produktu świeżych jaj odpowiada faktycznie użytemu składnikowi tj. masie jajowej pasteryzowanej.
Tymczasem zgodnie z § 5 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie znakowania środków spożywczych producent obowiązany jest podać w wykazie składników informację o faktycznie użytym składniku.
Zdaniem Sądu brak jest również podstaw do zakwestionowania stanowiska organu odnośnie nieprawidłowości oznakowania przedmiotowej partii wyrobu poprzez użycie na etykiecie określenia "wyprodukowano zgodnie z systemem HACCP".
Organ przedstawił argumentację prawną na powyższy temat. Podał, iż zamieszczenie ww. informacji na produkcie jest niezgodne z art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (Dz. U. z 2005 r., Nr 187. poz. 1577 z późn. zm.) nawiązującym do art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (DZ. U. Nr 171, poz. 1225 z późn. zm.).
W myśl powyższego przepisu oznakowanie środka spożywczego nie może wprowadzać konsumenta w błąd m.in. poprzez sugerowanie, że środek spożywczy posiada szczególne właściwości, podczas gdy inne produkty analogiczne właściwości posiadają. Natomiast, jak wynika z art. 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady WE Nr 852/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych (Dz. Urz. UEL 139 z 30 kwietnia 2004 r.) każdy przedsiębiorca sektora spożywczego, z wyłączeniem produkcji podstawowej i działań z nią powiązanych jest zobowiązany do wdrożenia procedur opartych na zasadach systemu HACCP.
Działalność przedsiębiorstwa należącego do skarżącego nie odpowiada definicji produkcji podstawowej z art. 3 pkt 17 Rozporządzenia (WE) Nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. a więc zakład ten miał obowiązek wdrożenia systemu HACCP. W tym stanie rzeczy, informacja o HACCP podana na spornym produkcie sugeruje konsumentom iż inni producenci takiego systemu nie wprowadzili a zatem, że produkt ten odznacza się lepszymi właściwościami niż makarony wyprodukowane przez innych przedsiębiorców tej branży.
W tym stanie rzeczy organ prawidłowo zastosował sankcję z art. 29 ww. ustawy.
Rację ma natomiast skarżący twierdząc w skardze, że zakwestionowana decyzja dotyczyła Makaronu domowego, opakowania a’500 g kolanko wielkość partii zabezpieczonej [...] kg podczas gdy w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] kwietnia 2011 r. Nr [...] na stronie 4 znajduje się fragment odnoszący się do decyzji Nr [...] (sprawa sygn. VI SA/Wa 1448/11 tutejszego Sądu) dotyczy Makaronu Domowego opakowania a’1000 kolanko. Jednocześnie, jak wynika z akt sprawy, organ dostrzegł to uchybienie i postanowieniem z dnia [...] czerwca 2011 r. sprostował omawianą część uzasadnienia decyzji, co było dopuszczalne na gruncie art. 113 kpa.
W tym stanie rzeczy, wobec bezzasadności skargi Sąd orzekł o jej oddaleniu na podstawie art. 151 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło