II SA/Go 520/11
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2011-10-05
Skład orzekający: Aleksandra Wieczorek, Marek Szumilas, Grażyna Staniszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie w przedmiocie zmiany zezwolenia na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych może zostać umorzone jako bezprzedmiotowe, jeśli zezwolenie to zostało cofnięte decyzją ostateczną, która następnie została uchylona wyrokiem sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Postępowanie w przedmiocie zmiany zezwolenia na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych nie może zostać umorzone jako bezprzedmiotowe, jeśli decyzja cofająca to zezwolenie, na podstawie której organ umorzył postępowanie, została następnie uchylona prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego. Uchylenie decyzji cofającej zezwolenie oznacza, że zezwolenie nadal pozostaje w obrocie prawnym, co czyni wniosek o jego zmianę zasadnym i nie bezprzedmiotowym.Stan faktyczny
Spółka G złożyła wniosek o zmianę zezwolenia na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych w zakresie nazwy i właściciela lokalu. Dyrektor Izby Celnej umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, powołując się na wcześniejszą decyzję o cofnięciu spółce zezwolenia na urządzanie gier w tym punkcie. Spółka zarzuciła, że decyzja umarzająca jest przedwczesna, ponieważ decyzja cofająca zezwolenie jest przedmiotem skargi do sądu administracyjnego i nie jest prawomocna. Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję umarzającą postępowanie oraz poprzedzającą ją decyzję, stwierdzając, że cofnięcie zezwolenia zostało wyeliminowane z obrotu prawnego przez prawomocny wyrok sądu w innej sprawie.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Izby Celnej, stwierdza, że decyzje nie podlegają wykonaniu, i zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Marek Szumilas Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Protokolant st. sekr. sąd. Agata Przybyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 października 2011 r. sprawy ze skargi G Spółki z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...]r. nr [...], II. stwierdza, że decyzje wskazane punkcie I nie podlegają wykonaniu, III. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącej G Spółki z o.o. kwotę 474 (czterysta siedemdziesiąt cztery) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżoną skargą decyzją z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...]. Decyzją tą organ, powołując się na przepis art. 208 par. 1 Ordynacji podatkowej, umorzył – ze względu na jego bezprzedmiotowość - postępowanie wszczęte wnioskiem spółki z o.o. G z dnia [...] czerwca 2010 r w sprawie zmiany decyzji Dyrektora Izby Skarbowej nr [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r., w zakresie zmiany nazwy i właściciela lokalu, w których urządzane są gry na automatach o niskich wygranych, wymienionego w poz. 20 załącznika do w/w decyzji.
Stan faktyczny wynikający z akt sprawy przedstawiał się następująco :
Decyzją Dyrektora Izby Skarbowej nr [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r. spółka z o.o. G uzyskała zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa lubuskiego. Decyzją wskazanego organu nr [...] z dnia [...] czerwca 2008 r. zostało ono zmienione w ten sposób, że pod pozycją 20 załącznika zawierającego wykaz punktów urządzania gier wpisana została Stacja Paliw spółka z o.o.. Wnioskiem z dnia [...] czerwca 2011 r. ( uzupełnionym pismem z dnia [...] czerwca ) spółka G powołując się się na przepis art. 155 Kpa, wystąpiła do Dyrektora Izby Celnej z wnioskiem o zmianę nazwy i właściciela miejsca, gdzie usytuowany jest punkt gier wskazany pod poz. 20 zezwolenia.
Decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2010 r. Dyrektor Izby Celnej, na podstawie przepisu art. 208 par. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa ( tekst jednolity: Dz.U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm. ) umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe. W uzasadnieniu wskazał, iż wydaną w toku odrębnego postępowania decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r., nr [...] cofnął spółce G zezwolenie na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych – w zakresie dotyczącym punktu wskazanego pod poz. 20 ( stacja Paliw ) - udzielone Decyzją Dyrektora Izby Skarbowej nr [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r.. Decyzja ta, po rozpoznaniu odwołania strony, została utrzymana w mocy decyzją ostateczną Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...]. Zdaniem organu, skoro w stosunku do punktu urządzania gier, którego dotyczy wniosek dokonano cofnięcia zezwolenia decyzją ostateczną, postępowanie wywołane wnioskiem strony z dnia [...] czerwca 2010 r. stało się bezprzedmiotowe. Spółka nie ma bowiem obecnie prawa do prowadzenia działalności we wskazanym punkcie, co uzasadnia umorzenie postępowania.
W odwołaniu od tej decyzji spółka G zarzuciła, iż decyzja organu jest przedwczesna. Wprawdzie bowiem cofnięcie zezwolenia w zakresie pkt 20 nastąpiło decyzją ostateczną, to jednak nieprawomocną bowiem jest ona przedmiotem skargi strony i podlegać będzie kontroli sądowej. Wniosła jednocześnie o zawieszenie postępowania odwoławczego w sprawie do czasu rozpoznania przez sąd administracyjny jej skargi na decyzję ostateczną Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...].
Postanowieniem z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] organ odmówił zawieszenia postępowania. Postanowienie to zostało, w wyniku zażalenia strony utrzymane w mocy przez organ postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2011 r.
W wyniku rozpoznania odwołania strony, Dyrektor Izby Celnej, powołaną na wstępie decyzją z dnia [...] maja 2011 r. utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] listopada 2010r. W uzasadnieniu organ ponownie wskazał, iż w związku z cofnięciem spółce, powołanymi decyzjami, zezwolenia na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych w punkcie którego dotyczył jej wniosek z dnia [...] czerwca 20101 r., nie ma ona obecnie prawa do prowadzenia w nim działalności, co czyni postępowanie bezprzedmiotowym. Nie ma bowiem możliwości dokonywania zmian nieistniejących już zapisów pierwotnego zezwolenia. Co do zarzutu przedwczesności wydania kwestionowanej decyzji organ wskazał, iż związanie decyzją zarówno organu jak i strony następuje z chwilą wejścia jej do obrotu . Zaś decyzja umarzająca postępowanie została wydana 11 dni po doręczeniu stronie decyzji ostatecznej o cofnięciu zezwolenia w zakresie punktu gier, którego dotyczył wniosek strony.
W skardze spółka G, reprezentowana przez pełnomocnika, domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej oraz połączenia sprawy niniejszej e sprawą z jej skargi na postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] kwietnia 2011r. ([...]) rozstrzygające incydentalne zagadnienia zawieszenia postępowania.
Kwestionowanej decyzji skarżąca zarzucała, mające wpływ na treść wydanego rozstrzygnięcia, naruszenie art. 208 §1 Ordynacji podatkowej, poprzez utrzymanie w mocy bezzasadnej decyzji umarzającej postępowanie w sytuacji, gdy umorzenie takie jest niedopuszczalne, bowiem nie polega na prawdzie teza, iż bezprzedmiotowym jest postępowanie w sprawie zmiany właściciela punktu gier ujętego pod poz. 20 zezwolenia nr [...], wydanego dnia [...] kwietnia 2007 roku przez Dyrektora Izby Skarbowej. Zarzucała także błąd w ustaleniach faktycznych poczynionych w sprawie przez organy obu instancji, mający postać bezzasadnego przyjęcia, iż strona utraciła prawo organizowania gier na automatach o niskich wygranych w punkcie gier ujętym pod poz. 20 zezwolenia nr [...], gdy tymczasem strona prawo takie nadal posiada. Zdaniem skarżącej, doszło także do rażącego naruszenia przez organy procedury, to jest art. 120, 121 i 122 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 201 par. 3 tej samej ustawy, polegającego na wydaniu w dniu [...] maja 2011r. merytorycznego orzeczenia odwoławczego (decyzji) w sprawie sygn. [...], mimo iż do daty wydania tego orzeczenia nie zakończyło się jeszcze prawomocnie incydentalne postępowanie (sygn. [...]), dotyczące zawieszenia tego postępowania odwoławczego, zainicjowane wnioskiem strony. Zarzucała, iż działaniem procesowym pozbawiono ją prawa do faktycznej, sądowej weryfikacji sposobu rozstrzygnięcia zagadnień proceduralnych, powstałych w toku postępowania odwoławczego, gdyż kończąc decyzją owo postępowanie odwoławcze organ celny faktycznie zamknął sądowi administracyjnemu możliwości dokonania ewentualnej, skutecznej korekty wadliwości proceduralnej w toku tego zakończonego już postępowania.
Rozwijając w uzasadnieniu stawiane zarzuty skarżąca podkreślała, iż decyzja cofająca zezwolenie na urządzanie gier w punkcie, którego dotyczył wniosek, jest co prawda ostateczna, ale nie stała nieprawomocna bowiem jest przedmiotem jej skargi w sprawie II SA/Go 4/11, w której uzyskała ochronę tymczasową w postaci wstrzymania wykonalności zaskarżonej decyzji. Wskazywała także na prejudycjalny dla niniejszej sprawy charakter orzeczenia jakie zapadnie w sprawie II SA/Go 4/11.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej domagał się jej oddalenia, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie w dniu 5 października 2011 r. pełnomocnik skarżącej podtrzymał skargę , akcentując znaczenie jakie dla mają rozstrzygnięcia wydane w sprawach II SA/ Go 4/11 i II SA/Go 524/11 i cofając zawarty w skardze wniosek o połączenie spraw .
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargę należało uwzględnić.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153 poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W przypadku złożenia skargi ocenie sądu podlega zatem zgodność zaskarżonego aktu, w tym wypadku decyzji, z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. W myśl art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej jako ppsa) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem niniejszego postępowania pozostawała kwestia zasadności umorzenia – jako bezprzedmiotowego - postępowania w przedmiocie zmiany decyzji ( pozwolenia ) na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych w zakresie dotyczącym jednego z punktów urządzania takich gier w sytuacji cofnięcia skarżącej zezwolenia na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych w tymże punkcie.
Zaskarżona skargą decyzja Dyrektora Izby Celnej i poprzedzająca ją decyzja tego organu z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...], wydane zostały w oparciu o decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] sierpnia 20110 r., nr [...] cofającą spółce G zezwolenie na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych - w zakresie dotyczącym punktu wskazanego pod poz. 20 ( stacja Paliw) załącznika do zezwolenia. W dacie podejmowania kwestionowanych w niniejszym postępowaniu decyzji o umorzeniu postępowania decyzja "cofająca" miała walor decyzji ostatecznej bowiem, po rozpoznaniu odwołania strony, została utrzymana w mocy decyzją ostateczną Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...]. Faktem znanym Sądowi z urzędu jak i stronom niniejszego postępowania jest, iż rozstrzygnięcia Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na urządzanie gier w punkcie wskazanym pod pozycją 20 załącznika do pozwolenia poddane zostały kontroli sądowej w sprawie II SA/Go 4/11. Jak wynika z akt sprawy II SA/Go 4/11 skarga spółki G w tejże sprawie wniesiona została w dniu 10 grudnia 2011r. Wyrokiem z dnia 21 lipca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. uchylił decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] sierpnia 20110 r., nr [...] cofającą spółce G zezwolenie na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych - w zakresie dotyczącym punktu pod poz. 20 oraz utrzymującą ją w mocy decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...]. Wyrok z sprawie II SA/Go 4/11 stał się orzeczeniem prawomocnym z dniem 27 września 2009 r.
W ocenie Sądu, okoliczność wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji Dyrektora Izby Celnej cofających skarżącej zezwolenie na urządzanie gier w punkcie, którego dotyczył wniosek o zmianę pozwolenia musiała być przez Sąd orzekający w niniejszej sprawie uwzględniona z urzędu. Nie stoi temu na przeszkodzie zasada, iż sąd administracyjny kontroluje legalność zaskarżonych skargą aktów wg stanu prawnego i faktycznego istniejącego na dzień ich podjęcia. Wprawdzie bowiem uchylenie decyzji, w oparciu o którą wydano decyzje kontrolowane w niniejszej sprawie, stanowi podstawę do wznowienia postępowania w trybie art. 145 par. 1 pkt 8 Kpa, co stanowi zabezpieczenie interesu prawnego strony, to jednak decydujący pozostawał wzgląd na prejudycjalny charakter wyroku w sprawie II SA/Go 4/11 dla orzeczenia w sprawie niniejszej. Jego skutkiem jest bowiem pozostawanie w obrocie prawnym decyzji zezwalającej skarżącej na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych w zakresie obejmującym również punkt wskazany pod poz. 20 zmienionego zezwolenia (decyzje Dyrektora Izby Skarbowej nr [...] z dnia [...] kwietnia 2007r. i nr [...] z dnia [...] czerwca 2008r.). Nie pozwala to na uznanie bezprzedmiotowości postępowania o ich zmianę w zakresie danych dotyczących tego punktu.
Niezależnie od wskazanego wpływu prawomocnego wyroku w sprawie II SA/Go 4/11 na rozstrzygnięcie w sprawie niniejszej, uznać należało, iż zasadne pozostawały zarzuty strony skarżącej niezawieszenia postępowania administracyjnego do czasu zakończenia sprawy wywołanej jej skargą na decyzje cofające zezwolenie. Wskazać bowiem należy, iż postępowanie w sprawie cofnięcia zezwolenia wszczęte zostało już w dniu [...] lutego 2010 roku, to jest przed złożeniem wniosku o zmianę zezwolenia ( wniosek z dnia [...] czerwca 2011 r. ) . Faktem jest, że w dacie podjęcia decyzji z dnia [...] listopada 2010 r. o umorzeniu postępowania decyzje o cofnięciu zezwolenia pozostawały już ostateczne, to jednak w dacie podejmowania przez Dyrektora Izby Celnej postanowienia o odmowie zawieszenia postępowania ([...] luty 2011 ) i o utrzymaniu go w mocy ([...] kwietnia 2011 r. ), organ ten dysponował już wiedzą, iż w wyniku skargi spółki G wszczęte zostało postępowanie sądowoadministracyjne mające za przedmiot kontrolę legalności decyzji cofających pozwolenie. W ocenie Sądu, zważywszy na oczywiste powiązanie kwestii możliwości rozpoznania wniosku z dnia [...] czerwca 2010 r. z istnieniem w obrocie prawnym pozwolenia, którego zmiana była przedmiotem tegoż wniosku, już wówczas istniało zagadnienie prejudycjalne o którym mowa w art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Spełniły się zatem przesłanki do zawieszenia postępowania bowiem w toku postępowania ujawniło się zagadnienie wstępne ( kwestia bytu pozwolenia na urządzanie gier ), kompetencję do jego rozstrzygnięcia miał sąd w sprawie II SA/Go/4/11 oraz istniała zależność rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji sprawie od rozstrzygnięcia tegoż zagadnienia wstępnego.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie przepisu art. 145 par. 1 pkt 1 lit c ppsa w związku z art. 135 ppsa orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej. Na podstawie przepisu art. 152 ppsa Sąd stwierdził, iż decyzje wydane w obu instancjach nie podlegają wykonaniu do czasu prawomocności wyroku. O kosztach postępowania ( obejmujących uiszczony wpis 200 zł , koszty zastępstwa procesowego 240 zł i opłaty skarbowej od pełnomocnictwa i pełnomocnictwa substytucyjnego 34 zł ) orzeczono na podstawie przepisu art. 200 i 205 par. 2 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło