I OZ 992/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Sp. z o.o. [...] w Poznaniu od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 października 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 1703/11 w zakresie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Miasta Poznań na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 22 czerwca 2011 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 5 października 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na wniosek Miasta Poznań, wstrzymał wykonanie decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 22 czerwca 2011 r., którą organ utrzymał w mocy decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 28 stycznia 2011 r., stwierdzającą nieważność decyzji Wojewody Wielkopolskiego z dnia 3 kwietnia 2000 r., stwierdzającej nabycie przez Miasto Poznań z mocy prawa, nieodpłatnie, własności nieruchomości położonej w Poznaniu, oznaczonej ewidencji gruntów w jednostce ewidencyjnej, obrębie Żegrze jako działka nr 25/3 (AM-1), opisanej w karcie inwentaryzacyjnej nr G-06-307, stanowiącej integralną część tej decyzji . W uzasadnieniu Sąd wskazał, że zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) po przekazaniu skargi przez organ sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji w całości lub w części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie chyba, że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Oceniając całokształt okoliczności w sprawie, jak również mając na uwadze przedstawione przez Miasto Poznań argumenty Sąd I instancji uznał, że wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 29 czerwca 2011 r. zasługuje na uwzględnienie. Podkreślił, że skoro stwierdzenie nieważności decyzji komunalizacyjnej może wpłynąć na zmiany właścicielskie nieruchomości – prawdopodobieństwo przeniesienia na osobę trzecią prawa własności nieruchomości, jak również z uwagi na sposób jej wykorzystania może spowodować szkody organizacyjne i materialne (jak wynika ze znajdującego się w aktach administracyjnych pisma Urzędu Miasta Poznania, Wydziału Gospodarki Nieruchomościami z dnia 18 lutego 2011 r. nr GN.X/72211-5-29/09 na nieruchomości znajdują się tory tramwajowe, a na gruncie tym Miasto Poznań realizuje cel publiczny – lokalny transport zbiorowy (art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., nr 142, poz. 1591), Sąd uznał, że wyczerpane zostały przesłanki spowodowania niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków o których mowa w art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W zażaleniu od tego postanowienia [...] Sp. z o.o. w Poznaniu podniosła, że Miasto Poznań nie wykazało istnienia przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., tym samym nie istniały przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Przesłanki w postaci wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w art. 61 § 3 ustaw z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie na skutek uwzględnienia skargi akt ten zostanie wzruszony. O takim potencjalnym niebezpieczeństwie jest mowa w art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i z tą sytuacją należy wiązać możliwość wyrządzenia szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. W przypadku wykonania decyzji o stwierdzeniu nieważności decyzji komunalizacyjnej chodzi więc o ocenę, czy może powstać znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki wywołane stwierdzeniem nieważności decyzji komunalizacyjnej, jeżeli okazałoby się, że w wyniku uwzględnienia skargi, sąd uznałby, że nie było podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji komunalizacyjnej. Wykonanie decyzji o stwierdzeniu nieważności decyzji komunalizacyjnej (decyzji stwierdzającej nabycie prawa własności nieruchomości) przed rozpoznaniem sprawy przez sąd administracyjny z reguły łączy się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, z tego powodu, że w razie uwzględnienia skargi może okazać się, że decyzja komunalizacyjna pozostaje w mocy, a w międzyczasie nastąpiła zmiana stanu prawnego nieruchomości (np. nieruchomość została sprzedana innej osobie), a wobec tego może powstać kwestia powrotu do stanu, który istniał przed stwierdzeniem nieważności decyzji komunalizacyjnej. Wyrządzenie szkody lub trudnych do odwrócenia skutków może dotknąć przede wszystkim właściciela, ale też inne podmioty. Ponadto należy zauważyć, że wykonanie ostatecznej decyzji o stwierdzeniu nieważności decyzji komunalizacyjnej wiąże się z możliwością powołania się na to, iż decyzja komunalizacyjna została ostatecznie wyeliminowana z obrotu ze skutkiem od daty jej wydania, co może już stanowić podstawę do kolejnych postępowań, w tym do dokonania wpisu w księdze wieczystej. Podkreślić również należy, że istotne znaczenie dla rozstrzyganej kwestii ma niesporna w sprawie okoliczność, że na zabudowanej nieruchomości, w stosunku do której toczyło się postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji komunalizacyjnej, znajdują się tory tramwajowe, a na gruncie tym Miasto Poznań realizuje cel publiczny- lokalny transport zbiorowy. Konieczność zapobieżenia możliwości powstania trudnych do odwrócenia skutków, zarówno o charakterze prawnym jak i faktycznym jest w tej sytuacji oczywista. W tym stanie rzeczy Sąd I instancji słusznie wstrzymał wykonanie decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 22 czerwca 2011 r., którą organ utrzymał w mocy decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 28 stycznia 2011 r., stwierdzającą nieważność decyzji Wojewody Wielkopolskiego z dnia 3 kwietnia 2000 r., stwierdzającej nabycie przez Miasto Poznań z mocy prawa, nieodpłatnie, własności nieruchomości położonej w Poznaniu, oznaczonej ewidencji gruntów w jednostce ewidencyjnej, obrębie Żegrze jako działka nr 25/3 (AM-1), opisanej w karcie inwentaryzacyjnej nr G-06-307, stanowiącej integralną część tej decyzji. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.