VII SA/Wa 1439/11

WyrokWSA w Warszawie2011-10-06

Skład orzekający: Leszek Kamiński, Mirosława Kowalska, Bogusław Cieśla

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji nakazującej rozbiórkę stacji bazowej wykonanej na podstawie zgłoszenia jest zgodna z prawem?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie odpowiada przepisom prawa, ponieważ organ nie dokonał prawidłowej i wyczerpującej oceny, czy nakaz rozbiórki był uzasadniony rażącym naruszeniem prawa. Organ zobowiązany jest do ponownego rozpoznania sprawy z uwzględnieniem wszystkich przesłanek, w szczególności oceny, czy inwestycja przekroczyła zakres zgłoszenia i czy zastosowanie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane było prawidłowe.
Stan faktyczny
P. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. zaskarżyła decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z kwietnia 2011 r., który odmówił stwierdzenia nieważności decyzji nakazującej rozbiórkę stacji bazowej telefonii komórkowej wykonanej na podstawie zgłoszenia. Spółka zarzuciła błędne ustalenie faktów i naruszenie przepisów postępowania administracyjnego oraz prawa budowlanego.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądził od organu zwrot kosztów postępowania sądowego na rzecz skarżącej spółki.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Protokolant spec. Sylwia Kruszyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2011 r. sprawy ze skargi P. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) kwietnia 2011r. znak: (...) w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej spółki P. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. kwotę 450 (czterysta pięćdziesiąt ) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną, w niniejszej sprawie, decyzją z dnia (...) kwietnia 2011r., znak (...), Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił własną decyzję z dnia (...) lutego 2011r., znak (...) i odmówił stwierdzenia nieważności decyzji (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) lipca 2010r., znak (...), którą utrzymano w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (...) z dnia (...) czerwca 2008r, znak (...), nakazującą na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane – P. Sp. z o.o. z siedziba w W. wykonanie rozbiórki stacji bazowej (...) na budynku nr (...) przy ul. (...) w R. W uzasadnieniu Główny Inspektora Nadzoru Budowlanego stwierdził, że stacja bazowa, przedmiotowa w sprawie stanowi budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Inwestor wykonał roboty w oparciu o zgłoszenie, w stosunku do którego właściwy organ nie wniósł sprzeciwu (decyzja Prezydenta (...) z dnia (...) grudnia 2007r., w przedmiocie sprzeciwu została uchylona decyzją Wojewody (...) z dnia (...) marca 2007r., a postępowanie umorzono). Zdaniem organu, inwestor nabył legitymację do wykonania inwestycji na podstawie zgłoszenia mimo, że ta wymagała pozwolenia na budowę. Brak było podstaw do zastosowania sankcji z art. 48 ustawy Prawo budowlane, nie wykluczało to trybu z art. 50 i 51 ustawy Prawo budowlane. Tym samym, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w opisanej wyżej decyzji odstąpił od poglądu wyrażonego we wcześniejszym swoim rozstrzygnięciu z dnia (...) lutego 2011r., znak (...), zgodnie z którym skoro inwestor działa w ramach zgłoszenia to ingerencja nadzoru budowlanego nie była dopuszczalna i nakaz rozbiórki w trybie art. 51 stanowi o wadze rażącego naruszenia prawa jaką dotknięta jest decyzja kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym. W tych warunkach, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego orzekł jak w zaskarżonej decyzji ostatecznie odmawiając stwierdzenia nieważności decyzji rozbiórkowej. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniosła P. Sp. z o.o., zarzucając naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. przez błędne uchylenie pierwotnej decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, błędne ustalenie faktyczne, że pomimo zgłoszenia, Spółka dokonała samowoli, a jedynym sposobem usunięcia naruszenia jest wydanie nakazu rozbiórki, naruszenie art. 7, 8, 11, 77 k.p.a. przez zaniechanie wyczerpującego zebrania materiału dowodowego w sprawie, art. 107 § 3 k.p.a. przez uzasadnienie decyzji bez wyjaśnienia jej podstawy prawnej i radykalnej zmiany wcześniej prezentowanego stanowiska. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Rzeczą Sądu, zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002r., Nr 153, poz. 1269 ze zm), było dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji pod względem zgodności z prawem. Zaskarżona decyzja nie odpowiada przepisom prawa. W ocenie Sądu dla prawidłowego rozpoznania niemniejszej sprawy zachodziła też potrzeba wyeliminowania decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego poprzedzającej wydanie decyzji zaskarżonej. W ocenie Sądu, stanowisko Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego każdorazowo nie było poparte czytelną argumentacją prawną, odnoszącą się do okoliczności sprawy. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zobowiązany będzie do ponownego rozpoznania sprawy zgodnie ze wskazaniami Sądu, w warunkach umożliwiających zachowanie zasady wynikającej z przepisu art. 15 k.p.a. Przedmiotem kontroli w postępowaniu nieważnościowym, była jak to wskazano na wstępie, decyzja rozbiórkowa odnosząca się do inwestycji, opisanej jako stacja bazowa telefonii komórkowej zlokalizowana na dachu budynku. Decyzję rozbiórkową oparto na przepisie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane w okolicznościach dokonania zgłoszenia inwestycji, bez skutecznego sprzeciwu uprawnionego organu. Kontrolując ww. decyzję rozbiórkową, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego powiązał ocenę jej zgodności z prawem, w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., czyli tylko z dopuszczalnością ingerencji nadzoru budowlanego w warunkach, gdy inwestor dysponował skutecznym zgłoszeniem tej inwestycji. I tak, pierwotnie organ stwierdził nieważność decyzji wskazując, że skoro było zgłoszenie to zamykało ono drogę do nakazu rozbiórki, w zaskarżonej decyzji zaś zaakceptował nakaz rozbiórki w trybie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, wobec niemożliwości zastosowania przepisu art. 48 ustawy Prawo budowlane . Zdaniem Sądu, organ powinien odpowiedzieć na pytanie, czy nakaz rozbiórki zawarty w decyzji kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym jest dotknięty w szczególności wadą rażącego naruszenia prawa, czy też prawu odpowiada, a w każdym razie nie narusza go w sposób rażący. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ zobowiązany będzie do ustalenia, czy zastosowanie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane uzasadnione było przypadkiem innym niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1. Stacja bazowa telefonii komórkowej, jako przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko, z zasady powoduje zmianę sposobu zagospodarowania terenu, co rodzi obowiązek ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu i wymaga wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Organ rozważy, czy inwestycję można było w postępowaniu rozbiórkowym uznać za dokonana w warunkach zgłoszenia w całości, w części, czy też jej zakres realizacji pozostaje w oderwaniu od zgłoszenia, a wymagał pozwolenia na budowę. Analiza akt sprawy (zgłoszenie, a opis inwestycji wykonanej) zdaje się wskazywać, że doszło do przekroczenia zakresu zgłoszenia, że miała miejsce rozbieżność między zgłoszeniem, a wykonaną i objęta nakazem rozbiórki inwestycją. W przypadku potwierdzenia przez organ tej tezy, zobowiązany będzie do dokonania oceny, decyzji kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym, pod kątem prawidłowości zastosowanej podstawy prawnej nakazu rozbiórki. Organ rozważy wówczas, czy w takim wypadku, kiedy powstał inny niż w zgłoszeniu obiekt - stanowiący stację bazową telefonii komórkowej jako zespół stacjonarnych urządzeń technicznych powiązanych technologicznie - właściwy był tryb z art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, czy też powinno dojść do rozpoznania dopuszczalności inwestycji w trybie art. 48 ustawy Prawo budowlane. Zgłoszenie wykonania określonych robót budowlanych i brak sprzeciwu właściwego organu wyłącza, co do zasady ustalenie, że roboty te były wykonywane w warunkach uzasadniających zastosowanie art. 48 ustawy Prawo budowlane chyba, że rzeczywistym zamiarem inwestora jest obejście przepisów o uzyskaniu pozwolenia na budowę. Rozpoznając sprawę ponownie organ będzie miał na uwadze powyższe wskazania Sądu. Organ, działając w trybie postępowania nieważnościowego, zobowiązany będzie do wnikliwej, merytorycznej oceny decyzji kontrolowanej w tym postępowaniu z punktu widzenia wszystkich przesłanek o których mowa w przepisie art. 156 k.p.a. - ze szczególnym uwzględnieniem przesłanki rażącego naruszenia prawa, którą zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowym należy badać przez trzy, postrzegane łącznie, przesłanki: oczywistość naruszenia prawa w okolicznościach sprawy, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze, skutki, które wywołuje decyzja. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji w trybie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c , art. 152, art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.( Dz. U. 153 poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło