IV SAB/Wa 96/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędzia WSA Jakub Linkowski, Protokolant sekr. sąd. Izabela Urbaniak, po rozpoznaniu w dniu 11 października 2011 r. na rozprawie sprawy ze skargi R. Sp. z o.o. w W. i D. Sp. z o.o. w W. na przewlekłość Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w sprawie rozpatrzenia zażalenia p o s t a n a w i a 1. umorzyć postępowanie sądowe; 2. zasądzić od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącej R. Sp. z o.o. w W. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 6 czerwca 2011 r. D. Sp. z o. o. z siedzibą w W. oraz R. Sp. z o. o. z siedzibą w W. wniosły skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na przewlekłość postępowania administracyjnego dotyczącego rozpoznania zażalenia na postanowienie Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r. orzekające o podjęciu postępowania administracyjnego w sprawie o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego - dobudowa do szczytowej ściany budynku dydaktycznego Akademii P. przy ul. [...] oraz przebudowie wjazdu pieszo jezdni od ul. [...] na działkach ew. nr [...] i [...] - część obrębu [...] przy ul. [...] w Dzielnicy O. Jednocześnie skarżące Spółki wniosły o zobowiązanie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. do rozstrzygnięcia sprawy w terminie miesiąca. W uzasadnieniu skargi wskazano, że Kolegium było wielokrotnie monitowane o przyspieszenie procedury rozpatrzenia przedmiotowego zażalenia. Jak wskazały skarżące, stosowne wnioski były wysyłane zarówno do przez R. Sp. z o. o., jak przez D.Sp. z o.o. Żadne z wniesionych pism nie spotkało się z reakcją ze strony Kolegium. Tymczasem, jak podniosła R. Sp. z o.o., brak jakiejkolwiek reakcji ze strony Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. skutkuje dla skarżącej ponoszeniem strat zarówno w obszarze finansowym, jak i prawnym. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o umorzenie postępowania lub o oddalenie skargi wskazując, iż w istocie uchybiło obowiązkom wynikającym z art. 35 w zw. z art. 36 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego [(Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej: "k.p.a."]. Było to jednak związane z bardzo dużą ilością spraw wpływających do Kolegium. Postępowanie zażaleniowe od postanowienia Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2010 r. wpłynęło do Kolegium w maju 2010 r., zaś Kolegium prowadziło w tej sprawie postępowanie wyjaśniające. Sprawa niniejsza, tak pod względem obszerności materiału dowodowego, jak i w aspekcie merytorycznym, należy do spraw zawiłych i skomplikowanych. Końcowo Kolegium zaznaczyło, iż ww. odwołanie od decyzji Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. zostało rozpoznane przez Kolegium w dniu [...] kwietnia 2011 r. pod sygn. [...] poprzez wydanie stosownego orzeczenia w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Zgodnie z treścią art. 1 i art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 października 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.") sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy administracji publicznej. Zgodnie z art. 161 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania: 1) jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę; 2) w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania; 3) gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Przepis art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. ma zastosowanie także w przypadku, gdy po wniesieniu skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego - w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a ww. ustawy - organ wyda akt lub dokona czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, objętych skargą na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego. Należy zauważyć, że do wszczęcia postępowania na skutek wniesienia skargi dochodzi z dniem doręczenia skargi organowi, którego działania lub bezczynności skarga dotyczy (art. 54 § 1 p.p.s.a.). Z tym momentem organ administracyjny staje się stroną tego postępowania i ma obowiązek udzielenia odpowiedzi na skargę oraz przesłania do sądu skargi i akt sprawy. Ponadto z dniem doręczenia skargi organowi powstaje jego uprawnienie do dokonania autokontroli zaskarżonego działania lub bezczynności (przewlekłego prowadzenia postępowania). Instytucja ta stanowi jedyną na gruncie postępowania sądowoadministracyjnego, dopuszczoną przez prawo, możliwość podjęcia przez organ władczego rozstrzygnięcia w sprawie, w której wniesiono skargę do sądu. Samoistną podstawę prawną do przeprowadzenia autokontroli przez organ administracji stanowi art. 54 § 3 p.p.s.a. Jedyny warunek, jaki musi być spełniony, to uwzględnienie skargi w całości. Uwzględnienie skargi na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. odnosi się do skargi na akty lub czynności, ale także do skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego w przypadkach, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4a, albowiem przepis ten wyraźnie stanowi, że organ, którego przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości. Skoro uwzględnienie przez organ skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania może nastąpić tylko w trybie autokontroli, to uwzględnienie skargi w całości w takiej sprawie oznacza wydanie żądanego przez stronę aktu lub dokonanie żądanej czynności. Organ administracji, wydając akt lub dokonując czynności z zakresu administracji publicznej po wniesieniu skargi do sądu przyznaje, że prowadził postępowanie w sposób przewlekły. Jednocześnie w literaturze przedmiotu przyjmuje się pogląd, że postępowanie sądowoadministracyjne staje się bezprzedmiotowe, gdy w toku postępowania, a przed wydaniem wyroku przestanie istnieć przedmiot zaskarżenia. Nie budzi w zasadzie kontrowersji stanowisko, że sprawa sądowoadministracyjna przestaje istnieć na skutek uwzględnienia skargi przez organ administracyjny w trybie autokontroli - por. T. Woś (w:) T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis, Warszawa 2011, s. 739. Jeżeli stanowisko to nie budzi zastrzeżeń w odniesieniu do postępowań ze skargi na określone działanie (akt lub czynność) organu administracji, to nie ma żadnego powodu, ażeby nie miało ono zastosowania również w postępowaniu zainicjowanym wniesieniem skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania. I już to - zdaniem Sądu - jest wystarczającym powodem, dla którego należy umorzyć postępowanie sądowe na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., gdy w wyniku wniesienia skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania, organ wyda żądany akt lub dokona wnioskowanej czynności. Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wraz z przekazanymi aktami administracyjnymi sprawy ze skargi D. Sp. z o. o. oraz R. Sp. z o. o. na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego w sprawie rozpoznania zażalenia na postanowienie Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2010 r., przekazał również postanowienia wydane w dniu [...] lipca 2011 r, nr [...] oraz w dniu [...] lipca 2011 r., nr [...], czym uczynił zadość żądaniu skarżących zawartemu w skardze do Sądu. Zauważyć przy tym należy, że w odpowiedzi na skargę organ omyłkowo podał błędną datę i numer rozstrzygnięcia. Końcowo zaznaczyć należy, że w razie umorzenia postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3 p.p.s.a. skarżący ma możliwość ubiegania się o zasądzenie od organu na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw (art. 201 § 1 p.p.s.a.) Natomiast w przypadku oddalenia skargi, skarżący pozbawiony byłby tej możliwości, musiałby ponieść koszty postępowania, przynajmniej w wysokości należnego wpisu. To zaś kłóci się z przyjętą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi zasadą (art. 200), że skarżący nie ponosi kosztów postępowania, jeżeli słusznie domagał się ochrony prawnej od sądu. Zatem również z treści art. 201 p.p.s.a. wynika wprost, że w razie uwzględnienia skargi przez organ postępowanie sądowe podlega umorzeniu, a skarżącemu przysługuje zwrot kosztów postępowania sądowego od organu. Mając na względzie wszystko powyższe, Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 161 § 1 pkt. 3 w związku z art. 54 § 3 p.p.s.a. O kosztach orzeczono na podstawie art. 201 § 1 p.p.s.a.