II SA/Bd 902/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Anna Klotz Sędzia WSA Grzegorz Saniewski Protokolant Elżbieta Brandt po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 października 2011 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. II SA/Bd 902/11 UZASADNIENIE Prezydent [...], decyzją z dnia [...]2011 r., nr [...], ustalił dla [...] S.A. środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia "budowa instalacji BIOKO – bloku kogeneracyjnego węglowo-biomasowego 120 MWe/150 MWt przy ul. [...] w T.". W odwołaniu od powyższej decyzji Stowarzyszenie [...] (dalej: "Stowarzyszenie") zarzuciło, iż rozstrzygnięcie to zostało wydane z rażącym naruszeniem przepisów art. 7 i 77 k.p.a. z uwagi na brak solidnych podstaw merytorycznych do wydania decyzji. Wyrazem tych braków, jest zdaniem strony skarżącej uzasadnienie decyzji, które nie zawiera informacji na temat raportu o oddziaływaniu na środowisko, w szczególności na temat kompletności zawartych w nim informacji oraz ewentualnych uzupełnień, aneksów lub wyjaśnień. W kwestionowanej decyzji brak również informacji na temat tego czy organy analizowały jakiekolwiek alternatywne warianty realizacji przedsięwzięcia, a także oddziaływania skumulowane związane z innymi źródłami emisji (w szczególności emisji zanieczyszczeń do atmosfery i emisji hałasu). Nie ma odniesienia do programu ochrony powietrza dla aglomeracji toruńskiej czy tez do dokumentów strategicznych dot. ochrony przed hałasem. Skarżący zwrócił także uwagę na to, iż w uzasadnieniu nie poruszono kwestii oddziaływań o charakterze pośrednim i wtórnym, takich jak transport surowców, odpadów i produktów ubocznych, zagospodarowania odpadów i produktów ubocznych. Pominięto również całkowicie aspekty związane z powstawaniem i emisją gazów cieplarnianych. Brak również odniesienia do ewentualnych działań związanych z zagospodarowaniem tych gazów – np. zastosowanie technologii CCS – wychwytywania i magazynowania dwutlenku węgla. Skarżący wywiódł także, iż w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji pominięto całkowicie aspekty związane z powstaniem i emisją gazów cieplarnianych. Nie odniesiono się również do ewentualnych działań związanych z zagospodarowaniem tych gazów. Zdaniem skarżącego, w uzasadnieniu pominięto ponadto fakt, że w związku z prowadzoną działalnością wysoce prawdopodobne jest wprowadzanie do kanalizacji także innych substancji szkodliwych dla środowiska wodnego. W ocenie skarżącego już sama sentencja decyzji wskazuje na to, że na obecnym etapie decyzyjnym nie są znane szczegółowe rozwiązania dotyczące przedsięwzięcia, jak i działań w zakresie minimalizacji jego oddziaływania na środowisko. Organ powinien był orzec o nałożeniu obowiązku przeprowadzeniu ponownej oceny oddziaływania na środowisko. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] r., nr [...] utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ II instancji stwierdził, że Stowarzyszenie, na podstawie art. 44 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jej ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2008 r., Nr 199, poz. 1227; ze zm.), było uprawnione do złożenia odwołania w sprawie. Wskazał, iż kwestionowana decyzja zawiera wszelkie elementy, o których mowa w art. 85 ust. 2 pkt 1 cyt. ustawy, a także informacje na wszystkie tematy wskazane w odwołaniu. Raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko został sporządzony i udostępniony poprzez jego zamieszczenie na stronach internetowych. Alternatywne warianty realizacji przedsięwzięcia, jak i pozostałe elementy wymienione przez Stowarzyszenie w odwołaniu, znalazły się w treści uzasadnienia decyzji, jak również w załączniku do samej decyzji zatytułowanym "Charakterystyka przedsięwzięcia". Jednocześnie obowiązek przeprowadzenia analizy porealizacyjnej został zamieszczony w punkcie V decyzji. W ocenie Kolegium, organ I instancji przeprowadził w sposób prawidłowy postępowanie administracyjne poprzez dokonanie obwieszczeń przewidzianych w tej ustawie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję Stowarzyszenie zarzuciło organowi rażące naruszenie prawa. Zakwestionowało jednocześnie stanowisko SKO na temat tego, że raport o oddziaływaniu na środowisko został sporządzony i udostępniony poprzez jego zamieszczenie na stronach internetowych. W Biuletynie Informacji Publicznej zamieszczono bowiem jedynie informację o tym dokumencie, nie zamieszczając jego treści. Ponadto organ I instancji nie udostępniając Stowarzyszeniu części tekstowej raportu w formie elektronicznej naruszył przepisy o dostępie do informacji o środowisku i jego ochronie. Skarżący zakwestionował również twierdzenia Kolegium, iż w uzasadnieniu decyzji organu I instancji zawarto informacje o wariantach alternatywnych. Wskazał również, iż organ odwoławczy nie odniósł się do jego pozostałych zarzutów zawartych w odwołaniu. Zdaniem Stowarzyszenia decyzję organów obu instancji są lakoniczne, nie ma w nich konkretnych odwołań do raportu o oddziaływania na środowisko i w zasadzie nie wiadomo, czy organy dokonały jego merytorycznej analizy. Skarżący zwrócił także uwagę, iż w raporcie nie odniesiono się w ogóle do wymagań Ramowej Dyrektywy Wodnej 2000/60/EU, dyrektywy o substancjach priorytetowych w środowisku wodnym – 2008/105/EU oraz dyrektywy IPPC 2010/75/WE. Wskazał, iż z ostatniej z wymienionych dyrektyw można wyciągnąć wniosek o bezpośrednim powiązaniu pomiędzy udzieleniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach a wypełnieniem licznych norm emisyjnych i środowiskowych. Pozostałe dyrektywy z wyżej wymienionych przewidują konieczność zmniejszenia ilości rtęci do środowiska oraz konieczności odmowy wydania decyzji środowiskowej dla przedsięwzięcia, którego realizacja i funkcjonowanie umożliwiają osiągnięcie celów środowiskowych stawianych przez ramową dyrektywę wodną. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację. Stwierdził, iż organ I instancji wypełnił wszelkie ustawowe przesłanki zmierzające do umożliwienia zapoznania się z treścią raportu o oddziaływaniu na środowisko, ale także udostępnił zainteresowanym podmiotom informacje o środowisku poprzez udostępnienie informacji w miejscy, sporządzając kopie dokumentów, jak również dokonując zapisu na informatycznych nośnikach danych. Kolegium wskazało również, iż wbrew twierdzeniom strony skarżącej wyczerpującą informację o wariantach alternatywnych realizacji przedsięwzięcia zawarto w załączniku nr 1 do decyzji. Ponadto organ stwierdził, iż w kwestionowanej decyzji odniósł się do wszystkich zarzutów skarżącego, a także, że decyzja ta, jak i decyzja organu I instancji nie były lakoniczne. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl przepisu art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270; z późn. zm.) zaskarżona decyzja podlega uchyleniu, jeżeli Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję należało stwierdzić, iż w niniejszej sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem sądowej kontroli w niniejszej sprawie była zgodność z prawem decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] utrzymującej w mocy decyzję Wójta [...] o ustalającej środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia. Oceniając kwestionowaną decyzję pod tym kątem, Sąd stwierdził, iż została ona wydana z naruszeniem zasady dwuinstancyjności, wynikającej z art. 15 k.p.a., W świetle tejże zasady organ odwoławczy na skutek wniesionego środka odwoławczego zobowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę zakończoną decyzją organu I instancji. Przy rozpoznawaniu sprawy ma on przy tym obowiązek wziąć pod uwagę całokształt jej okoliczności, w tym zarzuty podnoszone przez stronę, do których winien się ustosunkować w uzasadnieniu decyzji. Nie może on ograniczać się zaś jedynie do kontroli decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji. Wskazać w tym miejscu należy, iż wydając decyzję w niniejszej sprawie organy obu instancji, w świetle treści przepisu, art. 80 ust. 1 i art. 85 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2008 Nr 199 poz. 1227 z późn. zm – dalej: ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku), miały obowiązek, ustosunkować się w sposób wyczerpujący do wyników uzgodnień i opinii, ustaleń raportu o oddziaływaniu na środowisko oraz wyników postępowania z udziałem społeczeństwa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie odniosło się tymczasem do wyżej wskazanych kwestii stanowiących o istocie rozpoznawanej sprawy administracyjnej a niezbędnych do końcowego załatwienia sprawy. Organ odwoławczy ograniczył się bowiem jedynie do obszernego przytoczenia treści przepisów prawa i opisu dotychczasowego postępowania, a także do kilku ogólnikowych zdań, w których wskazano, iż organ I instancji przeprowadził postępowanie w sposób prawidłowy. Ponadto organ odwoławczy nie odniósł się w ogóle do zarzutów strony. Za odniesienie się do zarzutów odwołania nie można bowiem uznać lakonicznego stwierdzenia, iż nie znajdują one uzasadnienia. Kolegium nie dokonało jakiejkolwiek analizy warunków i okoliczności istotnych dla przeprowadzanej oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko. Nie dokonało również w zasadzie oceny dowodów, ani też w jakimkolwiek zakresie weryfikacji przyjętych przez organ pierwszej instancji ustaleń i szczegółowych uwarunkowań zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia. Uzasadnienie kwestionowanej decyzji nie spełnia wymogów określonych w art. 107 §3 k.p.a., co nie pozwala Sądowi na ustalenie co było podstawą przyjęcia przez organ II instancji dopuszczalności wydania pozytywnej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację inwestycji. Tylko bowiem rzetelna i wyczerpująca analiza raportu oraz wydanych w sprawie uzgodnień i opinii, ustosunkowanie się do zarzutów odwołań i uwag mieszkańców pozwala na kontrolę rozstrzygnięcia i ocenę legalności jego wydania. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ odwoławczy winien wziąć pod uwagę powyższe, obejmując oceną i rozstrzygnięciem te kwestie, które zostały dotychczas pominięte i uzasadniając decyzję administracyjna zgodnie z wskazanymi wyżej przepisami. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270; z późn. zm.) orzeczono jak w sentencji wyroku.