I SA/Wa 923/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Apostolidis (spr.) Sędziowie WSA Marta Kołtun-Kulik WSA Emilia Lewandowska Protokolant Zbigniew Dzierzęcki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2011 r. sprawy ze skargi H. W. na postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] Minister Infrastruktury stwierdził niedopuszczalność zażalenia H. W. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...] w przedmiocie zobowiązania do wydania nieruchomości ozn. jako dz. ew. nr [...], obręb [...], jednostka ewidencyjna [...], gm. K. Postanowienie wydane zostało w następującym stanie faktycznym i prawnym: Decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r., nr [...] Wojewoda [...] ustalił lokalizację drogi krajowej dla inwestycji pn. Rozbudowa skrzyżowania ulic [...] w K. wraz z rozbudową infrastruktury. Decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...] Minister Infrastruktury utrzymał powyższą decyzję w mocy. Upomnieniem z dnia [...] czerwca 2010 r. Wojewoda [...], będący jednocześnie wierzycielem i organem egzekucyjnym, wezwał H. W. do dobrowolnego wykonania ciążącego na niej obowiązku w postaci wydania nieruchomości, w terminie 7 dni, pod rygorem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. W związku z niezastosowaniem się do upomnienia, Wojewoda [...] w dniu [...] lipca 2010 r. wystawił tytuł wykonawczy nr [...], a następnie postanowieniem z dnia [...] lipca 2010 r. wezwał H. W. do wykonania obowiązku wynikającego z powyższego tytułu wykonawczego, polegającego na wydaniu nieruchomości oznaczonej jako dz. nr [...], pod rygorem zastosowania środka egzekucyjnego w postaci odebrania nieruchomości, opróżnienia lokali i innych pomieszczeń. Postanowieniem z dnia [...] marca 2011 r. Minister Infrastruktury stwierdził niedopuszczalność zażalenia H. W. od postanowienia z dnia [...] lipca 2010 r. i wskazał, że podstawą prawną zaskarżonego postanowienia jest przepis art. 143 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 229, poz. 1954 ze zm.), który nie przewiduje możliwości zaskarżenia takiego postanowienia w drodze zażalenia. Odnosząc się do zawartego w zażaleniu wniosku o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego, organ wskazał, że ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie zna instytucji wstrzymania wykonania takiego postępowania na wniosek dłużnika. Od powyższego postanowienia skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła H. W. wnosząc o jego uchylenie i zarzucając naruszenie art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zw. z art. 7, 77 i 80 kpa poprzez brak gruntownego zbadania wszystkich okoliczności sprawy składających się na przesłankę wstrzymania czynności egzekucyjnych. W uzasadnieniu skargi wskazano, że stosownie do treści art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r., jeżeli przepisy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym stosuje się odpowiednio przepisy kpa. Oznacza to, że organ, nawet jeśli uznał wniesienie zażalenia za niedopuszczalne, to w sytuacji zgłoszenia wniosku o wstrzymanie czynności egzekucyjnych powinien zbadać wszystkie okoliczności dotyczące zamiaru wszczęcia egzekucji. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o jej oddalenie i wskazał, że rozpatrując kwestię dopuszczalności zażalenia, organ odwoławczy nie jest uprawniony do merytorycznej oceny sprawy, w której wniesiono ten środek zaskarżenia. Ocena taka możliwa jest dopiero po stwierdzeniu, że zażalenie jest dopuszczalne. Skoro zatem w niniejszej sprawie zażalenie uznano za niedopuszczalne, to wyłączało to możliwość merytorycznego rozpoznania sprawy w aspekcie podniesionych przez skarżącą zarzutów. Ponadto organ nie znalazł podstaw do zastosowania w sprawie art. 23 § 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Minister wskazał również, że w niniejszej sprawie egzekutor w dniu [...] lipca 2010 r. dokonał protokolarnego odebrania wywłaszczonych na cel publiczny działek, co czyni wstrzymanie czynności egzekucyjnych bezprzedmiotowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Kontrola zaskarżonej decyzji przez sąd, zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., przeprowadzana jest w oparciu o kryterium zgodności tej decyzji z prawem. Zgodnie z art. 134 ust. 1 P.p.s.a. sąd nie jest związany granicami skargi, co oznacza, że sąd ten ma prawo, a nawet obowiązek wziąć pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze i dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet gdy dany zarzut nie został podniesiony. Uwzględniając te uprawnienia sądu stwierdzić należy, że skarga nie jest zasadna z uwagi na poniżej wskazane przyczyny. Sąd na podstawie akt administracyjnych sprawy ustalił, że Wojewoda [...] wydał w dniu [...] lipca 2010 r. postanowienie na podstawie art. 17 § 1 i 2, art. 18, art. 143 § 1 ust. 2 i § 2, art. 144 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 ze zm.) w związku z art.17 ust. 5 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. nr 80 poz.721 z późn. zm.) oraz art. 123, 124, 125 i 126 kpa i wezwał skarżącą H. W. do dobrowolnego wydania nieruchomości oznaczonej jako działka ewidencyjna nr [...] obręb [...] jednostka ewidencyjna [...] gmina K. w terminie do [...] lipca 2010 r. godz. 9:00. Postanowienie wydane przez organ w tej materii jest niezaskarżalne, albowiem zgodnie z art. 17 § 1 ustawy, zażalenie przysługuje wówczas, kiedy ustawa tak stanowi. Natomiast art. 143 żadnego środka zaskarżenia na postanowienie wzywające dłużnika do dobrowolnego wykonania obowiązku opróżniania lokalu lub odebrania nieruchomości nie przewiduje. Tymczasem organ egzekucyjny I instancji pouczył skarżącą o przysługującym prawie do wniesienia zażalenia, z którego to prawa H. W. skorzystała. Minister Infrastruktury po rozpatrzeniu zażalenia skarżącej, wydał w dniu [...] marca 2011 r. postanowienie słusznie stwierdzające niedopuszczalność tego zażalenia. Postępowanie w przedmiotowej sprawie zainicjowało postanowienie organu pierwszej instancji - Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2010 r. wzywające skarżącą do dobrowolnego wydania nieruchomości pod rygorem zastosowania środka egzekucyjnego we wskazanym w postanowieniu terminie. W myśl art. 143 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zastosowanie środka egzekucyjnego w celu odebranie nieruchomości lub odebrania lokalu poprzedza wezwanie dłużnika do wykonania tego obowiązku. Jak podniesiono powyżej postanowienie wydane przez organ egzekucyjny w tej materii jest niezaskarżalne, albowiem zgodnie z art. 17 § 1 ustawy, zażalenie przysługuje wówczas, kiedy ustawa tak stanowi. Natomiast art. 143 żadnego środka zaskarżenia na postanowienie wzywające dłużnika do dobrowolnego wykonania obowiązku opróżniania lokalu lub odebrania nieruchomości nie przewiduje, mimo błędnego o prawie takim pouczenia. Mając na uwadze przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, postanowienie Ministra Infrastruktury jest prawidłowe, gdyż zażalenie skarżącej nie ma umocowania w obowiązującym prawie. W pierwszej kolejności zauważyć należy, że ilekroć w ustawie mowa jest o środku egzekucyjnym w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym obowiązków o charakterze niepieniężnym, rozumie się przez to: grzywnę w celu przymuszenia, wykonanie zastępcze, odebranie rzeczy ruchomej, odebranie nieruchomości, opróżnienie lokali i innych pomieszczeń, przymus bezpośredni (art. 1a pkt 12 lit. b). Nie jest zatem środkiem egzekucyjnym wezwanie do wydania nieruchomości lub opróżnienia lokalu. Przepis art. 7 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jednoznacznie stanowi, że organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne przewidziane w ustawie. Przewidziana w art. 7 § 3 tzw. zasada niezbędności wskazuje jednoznacznie, że nie stosuje się środka egzekucyjnego, jeśli obowiązek został przez dłużnika wykonany dobrowolnie lub stał się bezprzedmiotowy. Wezwanie zatem do dobrowolnego opuszczenia lokalu pełni zatem funkcję preegzekucyjną i żadną miarą nie należy rozpatrywać tego wezwania w kategoriach zastosowania środka egzekucyjnego. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.