I OSK 525/11

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2011-10-21

Skład orzekający: Joanna Runge – Lissowska, Anna Łukaszewska - Macioch, Marian Wolanin

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy posłużenie się przez funkcjonariusza celnego biletem kolejowym, który nie dokumentuje faktycznie odbytej przez niego podróży, w celu uzyskania zwrotu kosztów podróży, stanowi czyn niegodny funkcjonariusza w rozumieniu art. 32 ust. 1 pkt 5 ustawy o Służbie Celnej?
Ratio decidendi
Posłużenie się przez funkcjonariusza celnego biletem kolejowym, który nie dokumentuje faktycznie odbytej przez niego podróży, w celu uzyskania zwrotu kosztów podróży, stanowi czyn niegodny funkcjonariusza w rozumieniu art. 32 ust. 1 pkt 5 ustawy o Służbie Celnej. Nawet jeśli przepisy rozporządzenia nie nakładają obowiązku dokumentowania podróży biletami, to świadome przedstawienie biletu, który nie odzwierciedla rzeczywistej podróży, jest sprzeczne z zasadą uczciwości wymaganą od funkcjonariusza publicznego.
Stan faktyczny
Funkcjonariusz celny T. J. został uznany winnym naruszenia obowiązków służbowych poprzez przedłożenie dokumentu (biletu kolejowego) wskazującego na odbycie podróży, podczas gdy faktycznie podróży tą koleją nie odbył, w celu uzyskania zwrotu kosztów podróży. Organ dyscyplinarny orzekł karę upomnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę T. J. na orzeczenie dyscyplinarne. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną T. J. od wyroku WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Runge – Lissowska Sędziowie: Sędzia NSA Anna Łukaszewska - Macioch Sędzia del. WSA Marian Wolanin (spr.) Protokolant st. inspektor sądowy Tomasz Zieliński po rozpoznaniu w dniu 21 października 2011 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej T. J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 25 listopada 2010 r. sygn. akt II SA/Sz 830/10 w sprawie ze skargi T. J. na orzeczenie dyscyplinarne Dyrektora Izby Celnej w Szczecinie z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] w przedmiocie kary dyscyplinarnej upomnienia oddala skargę kasacyjną. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 25 listopada 2010 r. sygn. akt I SA/Sz 830/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę T. J. na orzeczenie dyscyplinarne Dyrektora Izby Celnej w Szczecinie z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary dyscyplinarnej upomnienia. W uzasadnieniu wyroku Sąd przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne sprawy. Naczelnik Urzędu Celnego w K. orzeczeniem dyscyplinarnym z dnia [...] listopada 2008 r. uznał starszego kontrolera celnego, starszego rewidenta celnego T. J. za winnego naruszenia obowiązków służbowych funkcjonariusza celnego określonych w art. 32 ust. 1 pkt 5 ustawy o Służbie Celnej, to jest zachowanie się niegodne poprzez przedłożenie dokumentu wskazującego na fakt odbycia podróży określonym środkiem transportu kiedy faktycznie podróży tym środkiem transportu nie odbył i orzekł karę dyscyplinarną upomnienia. Orzeczeniem dyscyplinarnym z dnia [...] lutego 2009 r. Dyrektor Izby Celnej w Szczecinie utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie organu pierwszej instancji w uzasadnieniu stwierdzając, że T. J. skierował do Dyrektora Izby Celnej w Szczecinie wniosek z dnia [...] czerwca 2005 r. o wypłatę świadczenia socjalnego – zwrot kosztów przejazdu koleją, w wysokości [...] zł, za przejazd w dniu [...].04.2005 r. na trasie Warszawa [...]– S.. W dniu [...] kwietnia 2007 r. Rzecznik Dyscyplinarny wszczął postępowanie wyjaśniające, w toku którego ustalono, że starszy kontroler T. J. w dniu [...] kwietnia 2005 r. w godzinach od 7.30 do godziny 15.30 pełnił służbę w Urzędzie Celnym w K., natomiast od dnia [...] kwietnia 2005 r. do dnia [...] kwietnia 2005 r. przebywał na urlopie wypoczynkowym. Powstała zatem wątpliwość czy będąc w pracy w dniu [...] kwietnia 2005 r., funkcjonariusz celny T. J. zasadnie żądał od Dyrektora Izby Celnej w Szczecinie zwrotu kosztu przejazdu koleją w kwocie [...] zł. Obwiniony wyjaśnił, że dnia [...] kwietnia 2005 r. od godz. 7.30 do godz. 15.30 pełnił służbę w Urzędzie Celnym w K. Po zakończonej pracy, po godz.15.30, pojechał z ojcem samochodem do Warszawy. Na dworcu PKP Warszawa [...] na obwinionego czekała jego matka, która w dniu [...] kwietnia 2005 r. około godz. 10.00 kupiła mu bilet powrotny z Warszawy do miejscowości S. Obwiniony jeszcze tego samego dnia przed północą wyruszył w podróż powrotną pociągiem do S. i na miejscu był [...] kwietnia 2005 r. Powyższe potwierdzili jego rodzice w złożonych oświadczeniach. W dniu [...] czerwca 2007 r. od Naczelnika "PKP Przewozy Regionalne Spółka z o.o. Łódzki Zakład Przewozów Regionalnych" w Łodzi, wpłynęło pismo informujące, iż na podstawie przesłanej kserokopii biletu przedłożonego przez obwinionego, podróż z Warszawy [...] do S. przebiegała w następujący sposób: wyjazd z Warszawy [...] o godzinie 10.12, pociągiem nr [...], przyjazd pociągiem nr [...] do stacji P. o godzinie 15.01, przyjazd pociągiem nr [...] do S. o godzinie 16.23. Zdaniem organu odwoławczego, przeprowadzone postępowanie wykazało, że T. J. mógł odbyć podróż wykazaną na przedłożonym wniosku, ale nie według dołączonego do wniosku biletu. Obwiniony przedkładając do refundacji kosztów stosowny bilet, który nie stanowił dowodu jego przejazdu na trasie Warszawa – S., pozwala na uznanie, iż otrzymał od pracodawcy nienależne mu świadczenie socjalne. Takie zachowanie T. J. naruszało art. 32 ust. 1 pkt 5 ustawy o Służbie Celnej, gdyż jako obowiązany do godnego zachowywania się w służbie, dopuścił się nadużycia w postaci pobrania nienależnego mu w danym momencie świadczenia socjalnego. Nadużycie popełnione przez funkcjonariusza celnego jest czynem niegodnym i sprzecznym z obowiązującymi go normami prawa ale i normami etycznymi. Z tych względów organ odwoławczy uznał obwinionego winnym popełnienia zarzuconego mu czynu, a wymierzoną karę za współmierną do stopnia zawinienia i stanowiącą dla obwinionego wystarczającą dolegliwość, która odniesie skutek zapobiegawczy oraz wychowawczy. Rodzaj zastosowanej kary dyscyplinarnej uwzględnia dotychczasową niekaralność obwinionego, dobrą ocenę przebiegu dotychczasowej służby oraz zaprezentowaną w ostatnim okresie, godną uznania postawę w służbie, polegającą na dobrowolnym zgłoszeniu się do uczestnictwa w akcji wzmacniania Służby Celnej na polskiej granicy wschodniej. W wyniku rozpatrzenia skargi T. J. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 12 sierpnia 2009 r. sygn. akt II SA/Sz 477/09 uchylił zaskarżone orzeczenie dyscyplinarne oraz poprzedzające je orzeczenie dyscyplinarne organu pierwszej instancji. Wyrok ten został jednak uchylony przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 3 sierpnia 2010 r. sygn. akt I OSK 1545/09 w wyniku rozpatrzenia skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Celnej w Szczecinie. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że Sąd pierwszej instancji uwzględniając skargę, powołał jako podstawę art. 145 §1 pkt 1 lit. b w zw. z art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a w jego motywach wskazał jako naruszony przepis prawa materialnego art. 32 ust. 1 pkt 5 ustawy o Służbie Celnej. Natomiast przepis art. 145 §1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uprawnia do uwzględnienia skargi w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, a powołany przez Sąd jako naruszony przepis jest przepisem prawa materialnego i nie mógł stanowić podstawy do stwierdzenia naruszenia prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania. Ponadto, uzasadnienie zaskarżonego wyroku uchylające orzeczenia organów obu instancji nie zawiera jakichkolwiek wskazań co do dalszego postępowania organu. Niewyjaśnienie przez Sąd pierwszej instancji rzeczywistej podstawy rozstrzygnięcia i niezawarcie wskazań dla organu przy ponownym rozpoznaniu sprawy, narusza art. 141 §4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy i nie pozwoliło Sądowi na stwierdzenie oczywistej omyłki przy określeniu podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Ponadto, wątpliwość co do rzeczywistej podstawy prawnej rozstrzygnięcia nie pozwoliło Sądowi kasacyjnemu na dokonanie oceny zasadności zarzutów dotyczących naruszenia przez Sąd pierwszej instancji powołanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa materialnego. W przypadku uznania przez Sąd pierwszej instancji, że w sprawie rzeczywiście doszło do naruszenia art. 32 ust. 1 pkt 5 ustawy o Służbie Celnej niezbędne będzie dokonanie ponownej wykładni tego przepisu, a także §2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 maja 2000 r. w sprawie rodzaju i zakresu świadczeń socjalnych, które mogą być przyznane funkcjonariuszom celnym i członkom ich rodzin uwzględniającej m. in. argumenty podniesione przez organ w skardze kasacyjnej. W ponownie wydanym wyroku z dnia 25 listopada 2010 r. sygn. akt I SA/Sz 830/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalając skargę T. J. stwierdził, że przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 maja 2000 r. w sprawie rodzaju i zakresu świadczeń socjalnych, które mogą być przyznane funkcjonariuszom celnym i członkom ich rodzin (Dz.U. Nr 39, poz. 450) nie zawierają żadnych wymogów zarówno co do czasu przysługiwania świadczenia a więc nie określają, że należy je wykorzystać w czasie urlopu, czy w innych dniach wolnych od pracy, pozostawiając wybór osobie korzystającej ze świadczenia), jak i nie zawierają wzoru wniosku o przyznanie świadczenia i nie uzależniają przyznania świadczenia od udokumentowania odbycia podróży koleją przez przedstawienie biletów. Przepisy te nie upoważniają dyrektorów izb celnych do uszczegółowienia zasad przyznawania ww. świadczenia. Z §2 powołanego rozporządzenia wynika, że funkcjonariuszowi i członkom rodziny funkcjonariusza przysługuje, raz w roku kalendarzowym, świadczenie w postaci przejazdu koleją w klasie drugiej pociągu osobowego lub pospiesznego na koszt urzędu, w którym funkcjonariusz pełni służbę, do jednej z wybranych przez siebie miejscowości w kraju i z powrotem. O ile zatem funkcjonariusz zamierzał skorzystać z tego świadczenia, to w istocie, stosując literalną wykładnie przepisu, nie miał obowiązku przedłożenia biletu za przejazd. Pracodawca w celu wypłaty świadczenia miał jednak prawo domagać się od funkcjonariusza potwierdzenia odbycia podróży oraz wskazania kwoty, której zwrotu się domaga. W przeciwnym razie należałoby przyjąć, że świadczenie to przysługiwało funkcjonariuszowi i jego rodzinie niezależnie od tego czy odbył podróż czy też nie, w wysokości dowolnie wskazanej przez funkcjonariusza. Takie założenie jest jednak błędne z punktu widzenia zasady racjonalnego prawodawcy. Przyznanie świadczenia określonego ww. przepisem powinno poprzedzać przynajmniej oświadczenie funkcjonariusza, że odbył podróż sam lub z rodziną ze wskazaniem kosztów poniesionych w związku z tą podróżą. Ewentualną weryfikację oświadczenia winien przeprowadzić pracodawca we własnym zakresie. O ile jednak funkcjonariusz przedłożył jako własne bilety na okoliczność odbytej podróży, to pracodawca mógł dokonać ich weryfikacji zarówno pod kątem odbycia podróży jak i poniesionych z tego tytułu kosztów. W tej sprawie funkcjonariusz celny domagając się przyznania świadczenia socjalnego przedłożył bilety z podróży koleją w dniach [...] kwietnia 2005 r. i [...] kwietnia 2005 r. na łączną kwotę [...] zł. We wniosku, który miał stanowić podstawę wypłaty świadczenia, w charakterze załącznika wskazał dwa bilety wyjaśniając następnie na żądanie pracodawcy, że na ich podstawie odbył podróż. Przeprowadzone postępowanie wykazało, że na podstawie biletu z [...] kwietnia 2005 r. skarżący nie mógł odbyć podróży, albowiem w tym dniu pełnił służbę, natomiast przewoźnik stwierdził, że podróż na podstawie biletu z dnia [...] kwietnia 2005 r. miała miejsce w godzinach służby funkcjonariusza. Istota postawionego T.J. zarzutu sprowadza się zatem do tego, że skarżący - jako funkcjonariusz celny - w celu otrzymania świadczenia socjalnego posłużył się dokumentem, który do niego nie należał, gdyż należeć nie mógł. Skoro funkcjonariusz zdecydował się potwierdzić prawo do świadczenia socjalnego własnymi biletami, to winny one stanowić potwierdzenie odbycia przez tego funkcjonariusza, nie zaś przez inną osobę. Funkcjonariusze celni zaliczani są do tzw. służb mundurowych, a od osób pełniących służbę publiczną w Polsce oczekuje się uczciwości i wiarygodności. Nie chodzi w tym przypadku wyłącznie o postrzeganie funkcjonariuszy celnych przez społeczeństwo ale również o postępowanie wobec pracodawcy czy współpracowników. Uczciwość funkcjonariusza celnego powinna być bezwarunkowa, niezależnie od okoliczności, w których osoba pełniąca służbę się znajduje, zarówno w trakcie wykonywania obowiązków służbowych jak i w związku z korzystaniem z uprawnień przysługujących funkcjonariuszom w związku z pełnioną służbą. Posłużenie się przez T. J. jako własnym dokumentem, który stanowił potwierdzenie podróży, której funkcjonariusz z racji pełnionej służby nie mógł odbyć, zasadnie został potraktowany przez organy orzekające w postępowaniu dyscyplinarnym jako czyn niegodny funkcjonariusza służby celnej, albowiem naruszał elementarną zasadę uczciwości. W skardze kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 25 listopada 2010 r. T. J. zarzucił naruszenie: - przepisów prawa materialnego, tj. art. 62 ust. 1 w zw. z 63 ust.1 pkt 1 w zw. z 32 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej (Dz.U. z 2004 r. Nr 156, poz. 1641) poprzez błędną ich wykładnię, w myśl której przyjęcie przez Sąd, że czyn polegający na omyłkowym przedstawieniu niewłaściwego biletu w celu uzyskania świadczenia zwrotnego wynikającego z §2 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie warunków korzystania przez policjantów oraz członków ich rodzin z prawa przejazdu raz w roku środkami publicznego transportu zbiorowego na koszt właściwego organu Policji oraz warunków przyznawania zryczałtowanego równoważnika pieniężnego w razie niewykorzystania przysługującego przejazdu z dnia 27 maja 2002 r. (Dz.U. Nr 74, poz. 683), jest czynem "niegodnym funkcjonariusza" tym samym umożliwia wymierzenie na podstawie art. 62 ust. 1 ustawy o Służbie Celnej kary dyscyplinarnej określonej w art. 63 ust. 1 pkt 1 tejże ustawy, - przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 141 §4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez ustalenie stanu faktycznego niezgodnego ze stanem rzeczywistym, będące konsekwencją niezastosowania przez Sąd art. 106 §3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tj. niewystarczające przeprowadzenie postępowania dowodowego w celu wyjaśnienia, czy zachowanie funkcjonariusza T. J. może być uznane za "niegodne". W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przytoczono stan faktyczny sprawy i stwierdzono, że przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 maja 2000 r. w sprawie rodzaju i zakresu świadczeń socjalnych, które mogą być przyznane funkcjonariuszom celnym i członkom ich rodzin nie uzależniają przyznania świadczenia od udokumentowania odbycia podróży koleją w postaci okazania biletu. Dołączenie niewłaściwego biletu do wniosków o zwrot kosztów przejazdu nie było dokonane w sposób zaplanowany i z premedytacją. Stanowiło zwyczajną pomyłkę jaka mogła się przytrafić przy tak znacznej ilości biletów, które posiadał Skarżący. Nie zwrócił on wówczas uwagi, jakiego przejazdu ów bilet dotyczy. Zdając sobie sprawę, że nie ma konieczności jego przedkładania chciał udokumentować koszt odbytej podróży. Zamiarem T. J. nie było wprowadzanie w błąd organu celnego i próba wyłudzenia wskazanej sumy. Sąd nie zbadał dokładnie przesłanek i okoliczności załączenia niewłaściwego biletu przez T. J. do wniosku o zwrot kosztów podróży. Z góry przyjął, że złożenie przez Skarżącego ów omyłkowego biletu należy uznać za niegodne zachowanie się funkcjonariusza. Dokładne zbadanie okoliczności tego zdarzenia pozwoliłoby na wyjaśnienie tej niefortunnej sytuacji i uznanie przez Sąd, iż takie zachowanie nie klasyfikuje się jako "niegodne" w rozumieniu art. 32 ust. 1 pkt 5 ustawy o Służbie Celnej. Zachowanie Skarżącego jako funkcjonariusza celnego, w żadnej mierze nie może być uznane za niegodne, naruszające obowiązki służbowe tj. art. 32 ust. 1 pkt 5 ustawy o Służbie Celnej. Ponadto, na uwagę zasługuje fakt, iż skarżący jako funkcjonariusz wykonujący rzetelnie swoje obowiązki, nie był dotychczas karany, posiada dobrą ocenę przebiegu dotychczasowej służby oraz zaprezentował godną uznania postawę w służbie, polegającą na dobrowolnym zgłoszeniu się do uczestnictwa w akcji wzmacniania Służby Celnej na polskiej granicy wschodniej, co wskazał między innymi sam organ. W grudniu 2008 r. Skarżący zgłosił swój udział w pokojowej Misji Praworządności Unii Europejskiej w Kosowie EULEX- KOSOWO i po pozytywnej weryfikacji przez UE w Brukseli został oddelegowany do pracy w tej samej misji jako Ekspert Narodowy reprezentujący polską i europejską służbę celną. Za wzorowe pełnienie swych obowiązków w czerwcu 2009 r. Skarżący został wyróżniony przez dowództwo Misji Medalem "[...]", jednocześnie władze misji wystąpiły do polskiego rządu o dalsze przedłużenie obecności T. J. na tej misji do dnia [...] grudnia 2010 r. i taką zgodę Komitetu Europejskiego Rady Ministrów otrzymały. Niniejsze potwierdza, iż Skarżący jest funkcjonariuszem godnie wypełniającym swoje obowiązki, zasługującym na wyróżnienie, nie zaś na karę wymierzoną za błędne przedstawienie dokumentu, który nie odzwierciedlał odbytej przez niego podróży. Postępowanie dyscyplinarne przeciwko T. J. jest prowadzone już od 2 lat. Ma to negatywny wpływ na przebieg jego służby, gdyż został on przeniesiony na niższe stanowisko. Czas trwania całego postępowania oraz represje z tym związane są dla niego krzywdzące i stanowią naruszenie §22 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie trybu przeprowadzania postępowania wyjaśniającego, dyscyplinarnego i dyscyplinarnego przyśpieszonego oraz sposobu wykonywania kar dyscyplinarnych w stosunku do funkcjonariuszy celnych, wedle którego wymierzona kara dyscyplinarna powinna być współmierna do czynu popełnionego przez obwinionego. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Celnej w Szczecinie wniósł o jej oddalenie podnosząc okoliczności mające uzasadniać prawidłowe rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, dlatego podlega oddaleniu. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje bowiem sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) – dalej ppsa, z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnej jej podstawami, określonymi w art. 174 ppsa. Wobec niestwierdzenia zaistnienia przesłanek nieważności postępowania, oceniając wyrok Sądu pierwszej instancji w ramach zarzutów zgłoszonych w skardze kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny uznał te zarzuty za niezasadne. Zarzut kasacyjny naruszenia art. 141 §4 ppsa poprzez ustalenie stanu faktycznego niezgodnego ze stanem rzeczywistym mający być konsekwencją niezastosowania przez Sąd art. 106 §3 tej ustawy nie zasługuje na uwzględnienie ponieważ w rozpatrywanej sprawie stan faktyczny nie był w istocie kwestionowany przez skarżącego kasacyjne. Nie wynika bowiem ze skargi kasacyjnej, jakie okoliczności faktyczne nie zostały ustalone, i jakie okoliczności należałoby zatem ustalić. Naruszenia powołanych przepisów skarżący kasacyjnie upatruje natomiast w niewłaściwej - jego zdaniem - ocenie przez Sąd pierwszej instancji ustalonego stanu faktycznego. Ocena ta jest jednak konsekwencją wykładni art. 32 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej, której – wbrew kolejnemu zarzutowi kasacyjnemu – prawidłowo dokonał Sąd pierwszej instancji. Przepis ten stanowił bowiem, że funkcjonariusz celny jest obowiązany w szczególności godnie zachowywać się w służbie oraz poza nią. Za niegodne zachowanie skarżącego kasacyjnie w służbie Sąd pierwszej instancji uznał ustalenie organów orzekających posłużenie się przez skarżącego kasacyjnie biletem podróży koleją, której skarżący nie mógł na jego podstawie odbyć, gdy posłużenie się tym biletem miało potwierdzać odbycie podróży dla uzyskania zwrotu jej kosztów przez pracodawcę w kwocie [...] zł. Jakkolwiek wskazane przez Sąd pierwszej instancji przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 maja 2000 r. w sprawie rodzaju i zakresu świadczeń socjalnych, które mogą być przyznane funkcjonariuszom celnym i członkom ich rodzin nie określają obowiązku dokumentowania odbycia podróży koleją stosownymi biletami, to jednak posłużenie się takim biletem przez skarżącego kasacyjnie ze wskazaniem na odbycie podróży udokumentowanej tym biletem, i późniejsze stwierdzenie – dopiero w postępowaniu dyscyplinarnym - że bilet ten omyłkowo dołączono do wniosku o zwrot kosztów podróży spośród innych biletów dokumentujących podróże skarżącego kasacyjnie prawidłowo zostało ocenione za niegodne zachowanie w służbie. Z ustalonego stanu faktycznego wynika bowiem stanowcze i konsekwentne twierdzenie skarżącego – w chwili ubiegania się o zwrot kosztów podróży - odbycia podróży koleją w dniu [...] kwietnia 2005 r. w sposób określony przedłożonym biletem, gdy tymczasem w tym dniu skarżący kasacyjnie w godzinach podróży wynikających z przedstawionego przez niego biletu odbywał służbę w K. Niegodność zachowania wynika z faktu, iż skarżący wywodził swoje uprawnienie do otrzymania zwrotu kosztów podróży z okoliczności jej odbycia w dniu [...] kwietnia 2005 r. stanowczo twierdząc, że przedstawiony przez niego bilet dokumentuje odbytą przez niego podróż, aczkolwiek omyłkowo przedstawił ten bilet, gdy tymczasem powinien był przedstawić inny bilet. Z niekwestionowanych ustaleń faktycznych wynika jednak, że przedstawiony przez skarżącego bilet nie mógł dokumentować podróży odbytej przez niego samego lecz podróż innej osoby. Nie sposób zatem uznać twierdzenia skarżącego, że przedstawiony przez niego bilet był jednym z wielu posiadanych przez niego biletów dokumentujących jego podróże koleją, a tylko błędnie został przedstawiony ten właśnie bilet, gdy powinien być przedstawiony inny jego bilet. Prawidłowo Sąd pierwszej instancji stwierdził, że służba celna oparta jest na szczególnym poczuciu obowiązku i uczciwości funkcjonariusza celnego, którego praca ma zasadniczo charakter samodzielny. Skarżący kasacyjnie miał rozeznanie posłużenia się biletem niedokumentującym jego podróży koleją, lecz innej osoby i mimo to twierdził, że bilet ten dokumentuje jego podróż, aczkolwiek na odbycie podróży w dniu [...] kwietnia 2005 r. miałby przedstawić inny bilet. Skarżący w żaden sposób nie twierdził, że przedstawiony przez niego bilet nie dokumentował jego podróży, lecz że przedstawił niewłaściwy bilet z innej podróży, niż z tej, za którą ubiegał się o zwrot kosztów od pracodawcy. Takie zachowanie w kontekście kwoty mającej być przedmiotem zwrotu przez pracodawcę w wysokości 49,80 zł nakazywało uznać za spełniające charakter niegodności w rozumieniu art. 32 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej, skoro skarżący nie posłużył się innymi biletami mającymi jego zdaniem potwierdzać odbycie podróży koleją, za którą to podróż oczekiwał zwrotu kosztów od pracodawcy. Skoro skarżący twierdził, że odbywał w tym czasie kilka podróży koleją na trasie, za którą oczekiwał zwrotu jej kosztów, to jego wysiłki powinny były zmierzać do wykazania odbycia podróży w innych dniach i oczekiwania na zwrot kosztów za podróż w tym innym dniu. Nie wynika jednak z akt, aby skarżący przyjął taką postawę, dlatego argumentacja skargi kasacyjnej odnośnie dokonania przez Sąd pierwszej instancji błędnej wykładni art. 32 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej nie znajduje uzasadnienia w okolicznościach rozpatrywanej sprawy. Konsekwencją przyjęcia prawidłowej wykładni powołanego przepisu w okolicznościach rozpatrywanej sprawy było uznanie przez Sąd pierwszej instancji za dopuszczalne wymierzenie skarżącemu kasacyjnie najmniej dolegliwej kary dyscyplinarnej upomnienia, dlatego zarzut kasacyjny błędnej wykładni art. 62 ust. 1 w zw. z 63 ust.1 pkt 1 w zw. z 32 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej nie zasługiwał na uwzględnienie. Odrębną kwestią - nie mającą znaczenia dla rozpatrywanej sprawy - są osiągnięcia zawodowe skarżącego kasacyjnie w ramach służby w Kosowie, za co otrzymał stosowne odznaczenie. Stanowi to jedynie potwierdzenie, że niniejsze postępowanie dyscyplinarne nie miało znaczenia dla uznania zasług skarżącego i stosownego ich dostrzeżenia przez pracodawcę. Postępowanie dyscyplinarne dotyczy bowiem konkretnego zachowania w ustalonych okolicznościach faktycznych mających miejsce w 2005 r., dlatego późniejsza postawa skarżącego i jego służba wysoko oceniana przez pracodawcę nie mogły wpłynąć na ocenę wcześniejszego zachowania, tak jak sprawa dyscyplinarna nie stała się przeszkodą do uznania późniejszych zasług skarżącego. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło