II FSK 1212/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Dumas, Sędzia NSA Jerzy Rypina, Sędzia NSA Tomasz Zborzyński (sprawozdawca), Protokolant Marta Sokołowska-Juras, po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2014 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Przedsiębiorstwa [...] "B." Spółka Jawna B. N-G., M. N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 5 stycznia 2012 r. sygn. akt I SA/Gd 983/11 w sprawie ze skargi Przedsiębiorstwa [...] "B." Spółka Jawna B. N-G., M. N. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku z dnia 28 lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od Przedsiębiorstwa [...] "B." Spółka Jawna B. N-G., M. N. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku kwotę 180 (słownie: sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Zaskarżonym wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 28 lipca 2011 r. w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego. Stan sprawy Sąd przedstawił następująco: Postanowieniem z dnia 6 czerwca 2011 r. Dyrektor Izby Celnej w G. odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego przeciwko Spółce, którego przedmiotem było wykonanie obowiązku określonego w decyzji wymiarowej skierowanej do wspólników, zamiast do samej Spółki. Organ egzekucyjny, powołując się na treść wyroku sądu administracyjnego, który dotyczył decyzji wymiarowej, stwierdził, że treść tej decyzji nie pozostawia wątpliwości, że została ona skierowana do podmiotu będącego stroną postępowania, w związku z czym prowadzone na jej podstawie postępowanie egzekucyjne nie jest dotknięte wadą uzasadniającą jego umorzenie na podstawie art. 59 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (obecnie: Dz. U. z 2012 r., poz. 1015 ze zm., dalej: u.p.e.a.). Na powyższe postanowienie Spółka wniosła zażalenie, argumentując, że tytuły wykonawcze, na podstawie których prowadzona była egzekucja, obarczone były błędem co do osoby zobowiązanej, co powinno prowadzić do umorzenia postępowania egzekucyjnego. Postanowieniem z dnia 28 lipca 2011 r. Dyrektor Izby Skarbowej w G. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Celnej, aprobując zajęte przez niego stanowisko i uznając, że w sprawie nie wystąpiły przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego. W skardze na powyższe postanowienie, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, Spółka zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, polegające na odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego, mimo zaistnienia błędu co do osoby zobowiązanej. W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalając skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: P.p.s.a.) uznał, że w kontrolowanej sprawie nie było podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego. Oznaczenie w decyzji wymiarowej, na podstawie której wystawiono tytuły wykonawcze, jako adresatów wspólników Spółki, zamiast jej samej, nie wyczerpuje przesłanki określonej w art. 59 § 1 pkt 4 u.p.e.a. Decyzja wymiarowa była poddana kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który w wyroku z dnia 8 marca 2011 r., (I SA/Gd 41/11), oddalając skargę Spółki, stwierdził, że treść badanej decyzji nie pozostawiała wątpliwości, iż pomimo drobnego uchybienia została ona skierowana do Spółki, a nie jej wspólników. Nie można mówić o skierowaniu decyzji do osoby niebędącej stroną w sprawie, gdy z jej treści oraz uzasadnienia wynika, kto jest stroną. Uwzględniając treść powołanego powyżej wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że błąd co do osoby zobowiązanego zachodziłby tylko wówczas, gdyby w tytule wykonawczym jako zobowiązanego określono osobę, na której nie ciążył obowiązek, co skutkowałoby faktycznym skierowaniem egzekucji przeciwko niewłaściwemu podmiotowi. Taka sytuacja w kontrolowanej sprawie nie miała miejsca. W wywiedzionej od powyższego wyroku skardze kasacyjnej skarżąca wniosła o jego uchylenie w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz o zasądzenie na rzecz Spółki od organu zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Na podstawie art.174 pkt 2 P.p.s.a. skarżąca zarzuciła naruszenie art. 151 w zw. z art. 145 P.p.s.a. w zw. z art. 59 § 1 pkt 4 u.p.e.a. przez błędne przyjęcie, że decyzja organu pierwszej instancji została skierowana do skarżącej i w konsekwencji nie wystąpił błąd co do osoby zobowiązanej w postępowaniu egzekucyjnym, w następstwie czego Sąd z naruszeniem prawa oddalił skargę, zamiast ją uwzględnić. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie na rzecz organu od skarżącej zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie podkreślić należy, że decyzja wymiarowa, w której określono obowiązek będący przedmiotem egzekucji, poddana została kontroli sądowoadministracyjnej. Najpierw Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 8 marca 2011 r. (I SA/Gd 41/11), uznał, że postępowanie podatkowe, obarczone było jedynie drobną, proceduralną wadą, która nie miała jednak wpływu na wynik sprawy i wskazał, że postępowanie, w wyniku którego wydano decyzję, prowadzone było w zakresie podatku akcyzowego należnego od B. - z tego względu Spółka jawna, jako podatnik podatku akcyzowego, była stroną tego postępowania. Nie jest istotne, czy strona zostanie oznaczona w nagłówku, czy w dalszej części decyzji; decydujące jest to, komu, według treści tejże decyzji, organ podatkowy przypisał uprawnienia lub obowiązki. Decyzja organu pierwszej instancji, w części zawierającej oznaczenie strony wskazuje jako adresata decyzji – B. - ze wskazaniem NIP właściwym dla skarżącej Spółki jawnej. Również z uzasadnienia decyzji wynika, że rozstrzyga ona w stosunku do Spółki jawnej w przedmiocie praw i obowiązków wynikających z przepisów o podatku akcyzowym. Konkludując, Sąd uznał, że treść decyzji nie pozostawia wątpliwości, że została ona skierowana do podmiotu będącego stroną postępowania, nie zaistniały zatem w sprawie przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 247 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (obecnie: Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.). Wyrokiem z dnia 10 października 2013 r., (I GSK 1033/11) Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Spółki od przedstawionego wyżej orzeczenia, aprobując stanowisko zajęte w sprawie przez Sąd pierwszej instancji. Konsekwencją wydania przez Naczelny Sąd Administracyjny wspomnianego wyroku jest uprawomocnienie się decyzji wymiarowej objętej kontrolą sądowoadministracyjną. Na tym etapie nie budzi więc wątpliwości, że decyzja ta została skierowana do Spółki, a nie do jej wspólników i że to na Spółce ciąży ustalone mocą tego aktu zobowiązanie podatkowe. Dalszym zaś skutkiem powyższych ustaleń jest dopuszczalność przymusowego wykonania tego rozstrzygnięcia. Przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu było postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych, w których prawidłowo wskazano zarówno podmiot zobowiązany, jak i akt, mocą którego stwierdzono istnienie obowiązku podlegającego wykonaniu - o czym przekonuje definitywne rozstrzygnięcie przez Naczelny Sąd Administracyjny wątpliwości co do zgodności z prawem decyzji wymiarowej, w szczególności zaś sporu co do osoby podatnika. Ponieważ postępowanie egzekucyjne prowadzono przeciwko Spółce na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych na podstawie powołanej powyżej decyzji wymiarowej, która poddana była dwuinstancyjnej kontroli sądowoadministracyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny aprobuje stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, że w postępowaniu egzekucyjnym, kontrolowanym w niniejszej sprawie, nie zaistniał błąd co do osoby zobowiązanego. W konsekwencji zaś, jak słusznie stwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, nie było podstaw do jego umorzenia na podstawie art. 59 § 1 pkt 4 u.p.e.a. Ponieważ kontrola sądowadministracyjna przeprowadzona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku była zgodna z prawem, podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia art. 151 w zw. z art. 145 P.p.s.a. w zw. z art. 59 § 1 pkt 4 u.p.e.a. uznać należało za chybione. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 P.p.s.a., nakładając jednocześnie na skarżącą Spółkę, na podstawie art. 204 pkt 1) P.p.s.a., obowiązek zwrotu Dyrektorowi Izby Skarbowej w G. kosztów postępowania kasacyjnego.