VII SA/Wa 496/11

WyrokWSA w Warszawie2011-11-15

Skład orzekający: Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Ewa Machlejd, Krystyna Tomaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zmiana przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury dotycząca definicji telekomunikacyjnego obiektu budowlanego, która weszła w życie po zrealizowaniu robót budowlanych, może wpływać na ocenę legalności tych robót w kontekście obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zmiana przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury dotycząca definicji telekomunikacyjnego obiektu budowlanego, która weszła w życie po zrealizowaniu robót budowlanych, nie wpływa na ocenę legalności tych robót w kontekście obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Ocena prawna dokonana przez sąd administracyjny w prawomocnym wyroku dotycząca tego, że przedmiotowa stacja bazowa wymagała pozwolenia na budowę, pozostaje wiążąca, a procedura zgłoszeniowa nie była w tym przypadku dopuszczalna ani skuteczna.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi P. Sp. z o.o. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie samowolnej budowy stacji bazowej telefonii komórkowej. Organ I instancji umorzył postępowanie, powołując się na zmianę przepisów, która przestała traktować anteny i maszty na dachach jako budowle telekomunikacyjne. Organ II instancji uchylił tę decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, uznając, że postępowanie powinno być prowadzone w trybie art. 48 Prawa budowlanego. Skarżąca spółka argumentowała, że roboty zostały wykonane na podstawie zgłoszenia, a nowe przepisy nie wymagały pozwolenia na budowę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, , Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, , Protokolant Sekr. sąd. Ewa Sawicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2011 r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego prowadzonego w ramach nadzoru budowlanego skargę oddala VIISA/WA469/11 Uzasadnienie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego W. decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2010 r. działając na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (teks jednolity Dz. U. Z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 z późn. zm.) dalej kpa po rozpatrzeniu sprawy dotyczącej samowolnej budowy stacji bazowej telefonii komórkowej sieci [...] zlokalizowanej na dachu budynku przy ul. [...] w W. umorzył postępowanie administracyjne prowadzone w ramach nadzoru budowlanego w trybie art. 48 ustawy Prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U. z 2006 r Nr 156 poz. 1118 z późn. zm.) dalej Prawo budowlane. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że postępowanie toczyło się na wniosek Z. K. o wstrzymanie robót budowlanych, a następnie rozbiórkę stacji bazowej. W czasie kontroli przeprowadzonej w dniu 14 sierpnia 2008 r. stwierdzono, że roboty konstrukcyjne zostały zakończone. W oparciu o załączoną do zgłoszenia identyfikację przedsięwzięcia pod względem wymagania sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, który opracowała mgr A. W., w czasie kontroli nie stwierdzono zagrożenia ludzi i mienia. Decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego W. odmówił nakazania P. Sp. z o.o. w W. rozbiórki stacji bazowej telefonii komórkowej sieci [...] zlokalizowanej na dachu budynku przy ul. [...] w W.. Po rozpatrzeniu odwołań Z. K. i Stowarzyszenia [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2009 r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji wskazując, że przedmiotowa stacja bazowa wymagała uzyskania pozwolenia na budowę. Rozpatrując sprawę ponownie na podstawie art. 48 ust 2 i art. 48 ust 3 w związku z art. 83 ust 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane postanowieniem nr [...] z dnia [...].03.2010 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego W. nałożył na P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. przy [...] obowiązek złożenia w tut. Inspektoracie: zaświadczenia Prezydenta W. o zgodności wybudowanej stacji bazowej telefonii komórkowej sieci [...] zlokalizowanej na dachu budynku przy ul. [...] w W. z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, czterech egzemplarzy projektu budowlanego stacji bazowej telefonii komórkowej sieci [...] zlokalizowanej na dachu budynku przy ul. [...] w W. zawierającego opinię techniczną w zakresie zgodności wykonania robót z przepisami techniczno-budowlanymi oraz oświadczenia 0. posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Następnie organ stwierdził, że w związku ze zmianą § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Z 2002 r. Nr 75 poz. 690) z dnia 22 czerwca 2010 r., wznoszenie anten i masztów na dachach budynków nie wymaga już uzyskania pozwolenia na budowę. Maszty i anteny budowane na dachach budynków nie są już uznawane za budowle telekomunikacyjne, zaliczane są zaś do kategorii urządzeń. Nowe przepisy mają zastosowanie także do wszczętych już postępowań. W tej sytuacji postępowanie prowadzone w trybie art. 48 ustawy prawo budowlane nie znajduje uzasadnienia i zasadne było umarzanie postępowania prowadzonego w ramach nadzoru budowlanego w tym trybie. Po rozpatrzeniu odwołania Stowarzyszenia [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2010 r. uchylił w całości zaskarżoną decyzję PINB W. z dnia [...] sierpnia 2010 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ 1. instancji. Organ odwoławczy wskazał, że w niniejszej sprawie zasadne jest przeprowadzenia postępowania w trybie art. 48 ustawy Prawo budowlane przywołując wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 listopada 2008 r. (IIOSK1458/07). Sąd ten stwierdził, że w przypadku gdy na dachu budynku nie istnieje maszt, na którym miałaby nastąpić instalacja anten, a chodzi o nowy obiekt wraz z antenami nie można mówić o instalowaniu lecz budowie telekomunikacyjnego obiektu budowlanego wymagającego uzyskania pozwolenia na budowę. W ocenie organu odwoławczego zasadne będzie kontynuowanie postępowania administracyjnego w sprawie samowoli budowlanej budowy stacji bazowej telefonii komórkowej zlokalizowanej na dachu budynku przy ul. [...] w W. w oparciu o przepis art. 48 ustawy Prawo budowlane i zakończenie sprawy przez wydanie decyzji merytorycznej. Z uwagi na konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części organ odwoławczy orzekł na podstawie art. 138 § 2 kpa przekazując sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego P. Sp. z o.o. w W. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2010 r. Skarżący podniósł, że przedmiotowa stacja bazowa została zrealizowana na podstawie zgłoszenia z dnia 15 stycznia 2008 r. W dacie wydania decyzji przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego tj. [...] sierpnia 2010 r. obowiązywał przepis § art. 30 ust 1 pkt 3 lit. b Prawa budowlanego, który stanowi, iż zgłoszenia właściwemu organowi wymaga wykonanie robót budowlanych polegających na instalowaniu urządzeń o wysokości powyżej 3 m na obiektach budowlanych. Stosownie do przywołanego przez organ powiatowy § 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 października 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać telekomunikacyjne obiekty budowlane i ich usytuowanie (Dz. U. Z 2010 r. Nr 115, poz. 73) w brzmieniu obowiązującym od dnia 15 lipca 2010 r. przez telekomunikacyjny obiekt budowlany rozumieć należy linię kablową podziemną, linię kablową naziemną, kanalizację kablową, kontenery telekomunikacyjne, szafy kablowe oraz wolno stojące konstrukcje wsporcze anten i urządzeń radiowych, w tym wolno stojące maszty antenowe i wolno stojące wieże antenowe. W ocenie skarżącego wznoszenie anten i masztów na dachach budynków nie wymaga uzyskiwania pozwolenia na budowę, co uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podnosząc jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Sąd Administracyjny właściwy jest do kontroli decyzji administracyjnych tylko w oparciu o kryterium legalności, a więc zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi przez Sąd następuje więc jedynie w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły i w związku z tym skarga nie mogła być uwzględniona. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 23 kwietnia 2007 r. w sprawie IV SA/WA74/07 w przedmiocie warunków zabudowy przesądził, że przedmiotowa stacja bazowa telefonii komórkowej wraz z masztem na dachu budynku przy ul. [...] w W. jest obiektem budowlanym będącym budowlą stanowiącą całość techniczno użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami w rozumieniu artykułu 3 pkt 1 Prawo budowlane wymagającym uzyskania pozwolenia na budowę. Skargę kasacyjną od wyżej wymienionego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 25 listopada 2008 r. w sprawie IIOSK1458/07 oddalił, stwierdzając, że uzasadnienie skargi kasacyjnej zmierzało do wykazania braku obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę dla przedmiotowej inwestycji. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że brak jest podstaw do dokonania innej wykładni niż dokonana przez Sąd I instancji, iż zakres planowanych robót wykracza poza zakres określony w art. 29 Prawa budowlanego tj. robót na wykonanie których nie jest potrzebne pozwolenie na budowę. Ocena prawna Sądu Administracyjnego dotyczyła stanu faktycznego a także wykładni prawa materialnego. Obowiązek podporządkowania się tej ocenie ciąży zarówno na organach administracji jak i na sądzie w dalszym postępowaniu dotyczącym przedmiotowej inwestycji. Odmienna ocena stanowiłaby niedopuszczalną polemikę z prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego. Utrata mocy wiążącej tej oceny może nastąpić tylko w razie zmiany ustawy lub zmiany istotnych okoliczności faktycznych sprawy. Dokonując w dniu 16 stycznia 2008 r. zgłoszenia inwestor miał świadomość, że roboty budowlane objęte zgłoszeniem wymagają pozwolenia na budowę bowiem roboty budowlane nie polegały na instalowaniu a na realizacji obiektu budowlanego. Z dokumentacji ogólnobudowlanej dołączonej do wniosku wynika że, przedsięwzięcie obejmowało montaż konstrukcji wsporczych pod planowane anteny i szafy teletechniczne, a także montaż planowanych anten i szaf teletechnicznych. Zarówno maszt wysokości 27 m jak i konstrukcja wsporcza pod szafy teletechniczne miały być zamontowane na wspólnej platformie, posadowionej na elementach nośnych budynku, niepowodując przekroczenia w tych elementów stanu granicznego nośności oraz użytkowalności (dokumentacja budowlano-środowiskowa K 5). Na system antenowy stacji bazowej składa się sześć anten sektorowych, siedem anten radioliniowych Jak z powyższego wynika zakres planowanych w zgłoszeniu robót był tożsamy z inwestycja będącą przedmiotem postępowania w sprawie IVSA/WA74/07. Postępowanie w trybie art. 48 ust 1 Prawa budowlanego zostało wszczęte 11 czerwca 2008 r. na wniosek Z. K., po zrealizowaniu przedmiotowej inwestycji na dachu budynku przy ul. [...] w W.. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego W. decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. odmówił nakazania rozbiórki stacji bazowej podnosząc w uzasadnieniu decyzji, że została ona zainstalowana na podstawie zgłoszenia dokonanego dnia 16 stycznia 2008 r., które organ architektoniczno- budowlany przyjął bez zastrzeżeń. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją [...] z dnia [...] lipca 2009 r. uchylił powyższą decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia wskazując, że budowa stacji wymagała uzyskania pozwolenia na budowę, a w tej sytuacji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego W. winien podjąć czynności przewidziane w art. 48 ust 2 Prawa budowlanego mające na celu legalizację stwierdzonej samowoli budowlanej. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego W. w dniu [...] marca 2010 r. wydał postanowienie na podstawie art. 48 ust 2 i 48 ust 3 Prawa budowlanego nakładające na inwestora obowiązek złożenia stosownych dokumentów w zakreślonym terminie, a następnie wydał decyzję na podstawie art. 105 par. 5 kpa, umarzając postępowanie administracyjne prowadzone w ramach nadzoru budowlanego w trybie art. 48 Prawa budowlanego. Przyczyną umorzenia postępowania, jak wskazał organ powiatowy była zmiana rozporządzenia powodująca, że maszty i anteny budowane na dachach nie są już uznawane za budowle telekomunikacyjne, a zaliczane są do kategorii urządzeń. Należy się zgodzić z [...] Wojewódzkim Inspektorem Nadzoru Budowlanego, że postępowanie w niniejszej sprawie winno być prowadzone w trybie art. 48 Prawa budowlanego, bowiem zakres planowanych, a następnie zrealizowanych bez pozwolenia na budowę robót wykraczał poza zakres określony w art. 29 Prawa budowlanego, czyli robót na wykonywanie których nie jest potrzebne pozwolenie na budowę. Zmiana Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 października 2005 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać telekomunikacyjne obiekty budowlane i ich usytuowanie z dniem 15 lipca 2010 r. dotycząca definicji telekomunikacyjnego obiektu budowlanego nie stanowi zmiany stanu prawnego, który skutkowałby utratą mocy wiążącej oceny prawnej wyrażonej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 23 kwietnia 2007 r. w sprawie IVSA/WA74/07. Przedmiotowy obiekt budowlany nie polega jedynie na instalowaniu urządzenie telekomunikacyjnego, ale obejmuje większy zakres realizacji prac budowlanych, co w konsekwencji prowadzi do konieczności uzyskania pozwolenia na budowę zgodnie z zasadą ogólną wyrażoną w art. 208 ust 1 Prawa budowlanego. Procedura zgłoszeniowa nie była w tym przypadku dopuszczalna, a tym bardziej skuteczna. Zasadą obowiązującego prawa budowlanego jest, że realizacja obiektów i robót budowlanych może mieć miejsce jedynie na podstawie ostatecznego pozwolenia na budowę. Procedura zgłoszeniowa jest wyjątkiem od tej zasady i nie może być interpretowana rozszerzająco. Dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy bez znaczenia jest też nowelizacja ustawy Prawo budowlane dokonana ustawą z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jej ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U 199 poz. 1227), która weszła w życie z dniem 15 listopada 2008 r. Zmiana ta polegała na uchyleniu przepisu art. 30 ust 1 pkt 3 lit c Prawa budowlanego i dodaniu do tekstu ustawy nowego przepisu art. 29 ust 3, a celem tej zmiany było wprowadzenie zasady, że przedsięwzięcia które wymagają przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko oraz przedsięwzięcia wymagające przeprowadzenia oceny oddziaływania na obszar Natura 2000, zgodnie z art. 59 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko, objęte są obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. Z powyższych względów zaskarżona decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego prawa nie narusza, a w szczególności nie narusza stanowiącego jej podstawę prawną art. 138 par 2 kpa bowiem sprawa wymaga przeprowadzenia postępowania w znacznej części i wydania decyzji co do istoty sprawy przez organ I instancji. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 2170 ze zmianami).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło