II SA/Wa 1681/11
WyrokWSA w Warszawie2011-11-18
Skład orzekający: Sędzia WSA Adam Lipiński, Sędzia WSA Iwona Dąbrowska (spr.), Sędzia WSA Andrzej Góraj
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przeniesienie policjanta na równorzędne stanowisko służbowe, pomimo istniejących przeciwwskazań zdrowotnych, wymaga uwzględnienia słusznego interesu funkcjonariusza i czy uzasadnienie takiej decyzji musi jasno wskazywać na te okoliczności?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji nie wyjaśniły w dostateczny sposób przyczyn przeniesienia policjantki na nowe stanowisko służbowe w kontekście zaleceń lekarskich dotyczących jej stanu zdrowia. Pominięcie tej kwestii w uzasadnieniu decyzji oraz brak wykazania uwzględnienia słusznego interesu funkcjonariuszki narusza przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 7, 77 § 1, 80 kpa), co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd podkreślił, że respektowanie udokumentowanych przeciwwskazań medycznych jest słusznym interesem obywatela, gwarantowanym przez Konstytucję RP.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła rozkazu personalnego Komendanta Rejonowego Policji o zwolnieniu M. W. z dotychczasowego stanowiska i mianowaniu jej na równorzędne stanowisko w innej komórce organizacyjnej. Policjantka odwołała się, wskazując na brak uzasadnienia decyzji i naruszenie jej interesów. Organ II instancji oddalił odwołanie, argumentując potrzebami służby i dyspozycyjnością funkcjonariuszy. M. W. wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie prawa materialnego i procesowego. WSA uchylił zaskarżony rozkaz personalny, stwierdzając naruszenie przepisów kpa dotyczących wyjaśnienia stanu faktycznego i uwzględnienia słusznego interesu obywatela.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżony rozkaz personalny oraz rozkaz personalny Komendanta Rejonowego Policji z dnia [...] kwietnia 2011 r., stwierdza, że zaskarżony rozkaz personalny nie podlega wykonaniu w całości, oraz zasądza od Komendanta [...] Policji na rzecz skarżącej kwotę 257 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński, Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska (spr.), Andrzej Góraj, Protokolant Sekretarz sądowy Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 listopada 2011 r. sprawy ze skargi M. W. na rozkaz personalny Komendanta [...] Policji z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia i mianowania na równorzędne stanowisko służbowe 1. uchyla zaskarżony rozkaz personalny oraz rozkaz personalny nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. Komendanta Rejonowego Policji [...] , 2. stwierdza, że zaskarżony rozkaz personalny nie podlega wykonaniu w całości, 3. zasądza od Komendanta [...] Policji na rzecz skarżącej M. W. kwotę 257 (dwieście pięćdziesiąt siedem) zł, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r., wydanym na podstawie art. 32 ust. 1 i art. 37 a ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji (Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.), Komendant Rejonowy Policji [...] , z dniem [...] lutego 2011 r. zwolnił M. W. – [...] Referatu do Spraw Nieletnich i Patologii Wydziału Prewencji tejże Komendy w [...] grupie uposażenia zasadniczego z mnożnikiem 1.55 kwoty bazowej, dodatkiem służbowym i z dniem [...] lutego 2011 r. przeniósł do dyspozycji Komendanta Rejonowego Policji [...] , bez zmiany składników uposażenia. Jednocześnie na podstawie art. 108 § 1 kpa decyzji tej nadał rygor natychmiastowej wykonalności.
M. W. odwołała się od tego rozkazu personalnego do Komendanta [...] Policji, który rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] marca 2011 r. uchylił zaskarżony rozkaz w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu rozkazu Komendant [...] Policji zarzucił organowi I instancji, że stan faktyczny i prawny sprawy w znacznej części wymaga przeprowadzenia przez organ postępowania wyjaśniającego.
Rozkazem personalnym z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] , wydanym na podstawie art. 32 ust. 1, art. 101 ust. 1, art. 104 ust. 3, art. 106 ust. 1 ustawy o Policji, Komendant Rejonowy Policji [...] zwolnił M. W. z dniem [...] kwietnia 2011 r. ze stanowiska [...] Referatu do spraw Nieletnich i Patologii Wydziału Prewencji Komendy Rejonowej Policji [...] i z dniem [...] kwietnia 2011 r. mianował na równorzędne stanowisko [...] Zespołu Dochodzeniowo - Śledczego Wydziału do Walki z Przestępczością Przeciwko Mieniu tejże Komendy, bez zmiany składników uposażenia.
Organ powyższe mianowanie uzasadnił potrzebami służby, wskazując, iż rozkazem organizacyjnym Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] , z dniem [...] kwietnia 2011 r. wprowadzono zmiany struktury organizacyjnej pionu prewencji Komendy Rejonowej Policji [...] , w związku z likwidacją z dniem 31 marca 2011 r. Referatu do spraw Nieletnich i Patologii Wydziału Prewencji. W rozkazie tym podniesiono, że po analizie wakujących stanowisk w strukturze organizacyjnej Komendy, a także w związku z ograniczeniami w służbie, podjęto decyzję o mianowaniu M. W. na równorzędne stanowisko [...] Zespołu Dochodzeniowo - Śledczego Wydziału do walki z Przestępczością Przeciwko Mieniu tejże Komendy. Rozstrzygnięciu nadano rygor natychmiastowej wykonalności.
Od rozkazu tego M. W. złożyła odwołanie, w którym wskazała, iż nie zgadza się z jego uzasadnieniem. Podkreśliła, że zmiana struktury organizacyjnej pionu prewencji, polegająca na tym, że z dniem 31 marca 2011 r. uległ likwidacji Referat do spraw Nieletnich i Patologii, w miejsce którego utworzono Wydział do spraw Nieletnich i Patologii, dotyczyła jedynie zmiany nazwy komórki, bowiem w nowoutworzonym wydziale wręcz zwiększono liczbę etatów policyjnych. Dodała, że oprócz niej nikt nie został mianowany na stanowisko w innej komórce organizacyjnej oraz, że nikogo nie przeniesiono do dyspozycji Komendanta Rejonowego Policji [...] . Wskazała też, że żaden z policjantów mających ograniczenia w służbie nie został odsunięty od wykonywania dotychczasowych obowiązków w Referacie do spraw Nieletnich i Patologii. Podkreśliła, iż mianowanie jej w Wydziale do walki z Przestępczością Przeciwko Mieniu będzie wiązało się z koniecznością odbycia przeszkolenia dochodzeniowo-śledczego, gdyż jest to komórka zajmująca się odmienną od dotychczas wykonywanej przez nią problematyką. Podniosła, że podjęta wobec niej decyzja jest nieuzasadniona, a zgodnie z przyjętą linią orzecznictwa sądów administracyjnych przeniesienie policjanta na inne równorzędne stanowisko służbowe wymaga wykazania słusznego interesu strony i interesu społecznego. W ocenie M. W., Komendant Rejonowy Policji [...] nie wskazał racjonalnych przesłanek podjętej decyzji. W związku z tym, zaskarżonemu rozkazowi zarzuciła naruszenie art. 108 § 1 kpa i wniosła o jego uchylenie w całości oraz o wstrzymanie w trybie art. 135 kpa natychmiastowego wykonania decyzji.
Komendant [...] Policji rozkazem personalnym z dnia [...] maja 2011 r., wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, w związku z art. 127 § 2 kpa oraz art. 32 ust. 1 ustawy o Policji, rozpatrując odwołanie, oddalił je i wskazując na treść art. 32 ust. 1 ustawy o Policji podniósł, że zgodnie z tym przepisem, do mianowania policjanta na stanowiska służbowe, przenoszenia oraz zwalniania z tych stanowisk właściwi są przełożeni: Komendant Główny Policji, komendanci wojewódzcy i powiatowi (miejscy) Policji oraz komendanci szkół policyjnych. Zgodnie z art. 6 ust. 4a ustawy o Policji na obszarze m. st. Warszawy zadania i kompetencje odpowiadające zadaniom i kompetencjom komendanta powiatowego (miejskiego) Policji wykonuje właściwy terytorialnie komendant rejonowy Policji. Natomiast art. 25 ust. 1 ustawy o Policji nakłada na policjantów obowiązek podporządkowania się szczególnej dyscyplinie służbowej. Zgodnie z art. 28 ustawy o Policji, stosunek służbowy funkcjonariusza Policji powstaje w drodze mianowania na podstawie dobrowolnego zgłoszenia się do służby, a nie ustalenia warunków pełnienia tej służby. Istotą służby jest dyspozycyjność funkcjonariuszy i dlatego temu stosunkowi służbowemu nadano charakter stosunku administracyjnoprawnego, w którym organ jednostronnie i władczo kształtuje sytuację prawną funkcjonariusza. Zatem przełożony w sprawach osobowych może bez zgody policjanta zwolnić go z zajmowanego stanowiska służbowego i mianować na inne stanowisko służbowe, w tym na stanowisko równorzędne.
Jednocześnie organ II instancji podkreślił, że szczególny charakter służby w Policji wynikający z treści przepisów ustawy o Policji, nakładających na policjantów jako na funkcjonariuszy służb zmilitaryzowanych obowiązek podporządkowania się szczególnej dyscyplinie służbowej, przewiduje prawo dla właściwego przełożonego, tj. dla Komendanta Rejonowego Policji [...], do podejmowania decyzji o zmianie warunków pełnienia służby podległego funkcjonariusza. Zatem Komendant [...] Policji uznał, że Komendant Rejonowy Policji [...] , zwalniając M. W. z zajmowanego stanowiska i mianując na stanowisko służbowe w innej komórce organizacyjnej, działał w ramach posiadanych kompetencji, wynikających z art. 32 ust. 1 ustawy o Policji. Organ wskazał, że zaskarżony rozkaz personalny nie miał charakteru dowolności, bowiem wydany został na podstawie wniosku Naczelnika Wydziału do walki z Przestępczością Przeciwko Mieniu Komendy Rejonowej Policji [...] , uzasadnionego zmianą struktury organizacyjnej pionu prewencji komendy i likwidacją Referatu do spraw Nieletnich i Patologii Wydziału Prewencji wskazanej jednostki organizacyjnej Policji.
Ponadto organ podniósł, że rozkaz personalny nie miał istotnego wpływu na zmianę stosunku służbowego M. W., bowiem nie została zmieniona komenda rejonowa Policji, w której pełni ona służbę, nie zostały także zmienione dotychczasowe składniki uposażenia policjantki, gdyż organ I instancji mianował M. W. na równorzędne stanowisko [...] Zespołu Dochodzeniowo - Śledczego Wydziału do walki z Przestępczością Przeciwko Mieniu bez zmiany składników uposażenia. Oznacza to zatem, że M. W. została mianowana na równorzędne stanowisko służbowe w dotychczasowej grupie uposażenia zasadniczego, z dotychczasowym mnożnikiem, dodatkiem służbowym i dodatkiem stołecznym. Ponadto organ podkreślił, że Komendant Rejonowy Policji [...] zwalniając M. W. z zajmowanego stanowiska i mianując z urzędu na nowe stanowisko służbowe kierował się faktycznymi potrzebami wzmocnienia kadrowego Zespołu Dochodzeniowo - Śledczego Wydziału do walki z Przestępczością Przeciwko Mieniu Komendy Rejonowej Policji [...] .
W ocenie Komendanta [...] Policji, uzasadnienie rozkazu, jak też okoliczności faktyczne sprawy, wystarczająco wykazywały potrzebę mianowania M. W. na stanowisko służbowe w Zespole Dochodzeniowo - Śledczym Wydziału do walki z Przestępczością Przeciwko Mieniu.
Komendant [...] Policji, odnosząc się do zarzutu, iż mianowanie w Wydziale do walki z Przestępczością Przeciwko Mieniu będzie wiązało się z koniecznością odbycia przeszkolenia dochodzeniowo-śledczego, uznał go za nietrafny. Podniósł, że zgodnie z tabelą 2 wymagań w zakresie wykształcenia, kwalifikacji zawodowych i stażu służby, jakim powinni odpowiadać policjanci na innych stanowiskach służbowych, stanowiącą załącznik do rozporządzenia MSWiA z dnia 19 czerwca 2007 r. w sprawie wymagań w zakresie wykształcenia, kwalifikacji zawodowych i stażu służby, jakim powinni odpowiadać policjanci na stanowiskach komendantów Policji i innych stanowiskach służbowych oraz warunków ich mianowania na wyższe stanowiska służbowe (Dz. U. Nr 123, poz. 357 ze zm.), na stanowisko asystenta może zostać mianowany policjant, który posiada wykształcenie średnie, kwalifikacje zawodowe podstawowe oraz 3 - letni staż służby w Policji. W myśl § 2 tego rozporządzenia policjant uzyskuje kwalifikacje zawodowe podstawowe po ukończeniu szkolenia zawodowego podstawowego. Z akt osobowych M. W. wynika, iż została przyjęta do służby w Policji z dniem [...] listopada 1991 r. W dniu [...] czerwca 2010 r. uzyskała tytuł zawodowy magistra po ukończeniu studiów w Wyższej Szkole Policji w [...] na kierunku bezpieczeństwo wewnętrzne. Ponadto w 1992 r. ukończyła kurs podstawowy w CSP w [...] , w 1993 r. kurs podoficerów, a w 1995 r. kurs aspirantów. W świetle powyższego organ stwierdził, że M. W. spełnia wymagania do mianowania jej na stanowisko [...] Zespołu Dochodzeniowo - Śledczego Wydziału do walki z Przestępczością Przeciwko Mieniu Komendy Rejonowej Policji [...] .
Komendant [...] Policji podkreślił, że organ I instancji zobligowany dyspozycją art. 7 kpa do podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, uwzględnił wskazane interesy i trafnie przedłożył interes społeczny, wyrażający się w konieczności zapewnienia właściwej realizacji ustawowych zadań Policji przez Zespół Dochodzeniowo - Śledczy Wydziału do walki z Przestępczością Przeciwko Mieniu Komendy Rejonowej Policji [...] nad indywidualny interes policjanta. W związku z tym organ II instancji, za bezzasadny uznał zarzut dotyczący niesłusznego nadania przedmiotowemu rozkazowi personalnemu rygoru natychmiastowej wykonalności w trybie art. 108 § 1 kpa. Organ I instancji słusznie wskazał, że interes społeczny, tożsamy z interesem służby przejawia się koniecznością niezwłocznego uregulowania sytuacji kadrowej jednostki, w związku z likwidacją Referatu do spraw Nieletnich i Patologii Wydziału Prewencji, i mianowania policjanta na wakujące stanowisko w Zespole Dochodzeniowo - Śledczym Wydziału do walki z Przestępczością Przeciwko Mieniu Komendy Rejonowej Policji [...] w celu zapewnienia właściwej realizacji zadań Policji przez tę komórkę organizacyjną Policji.
Odnosząc się do wniosku o rozważenie, czy nie zachodzą przesłanki do stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego Komendanta Rejonowego Policji [...] nr [...] na podstawie art. 156 § 1 i art. 157 § 1 i 2 kpa, organ II instancji stwierdził, że nie może on zostać rozpatrzony w ramach toczącego się postępowania administracyjnego. Zgodnie bowiem z art. 15 kpa postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne. Oznacza to, że sprawa administracyjna jest dwukrotnie rozpoznana i rozstrzygnięta, po raz pierwszy w I instancji, a następnie w II instancji. Z zasady dwuinstancyjności wynika także prawo odwołania strony od każdej decyzji nieostatecznej, z którego M. W. skorzystała. Dlatego też postępowanie odwoławcze ma pierwszeństwo przed nadzwyczajnymi trybami postępowania administracyjnego. Za bezzasadne organ II instancji uznał stwierdzenie odnoszące się do rozkazu personalnego Komendanta [...] Policji nr [...] z dnia [...] marca 2011 r., na mocy którego uchylony został rozkaz personalny Komendanta Rejonowego Policji [...] nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r. o zwolnieniu M. W. z dniem [...] lutego 2011 r. ze stanowiska [...] Referatu do spraw Nieletnich i Patologii Wydziału Prewencji Komendy Rejonowej Policji [...] i przeniesieniu z dniem [...] lutego 2011 r. do swojej dyspozycji. Organ wyjaśnił, iż w następstwie tego rozkazu personalnego Komendanta [...] Policji, M. W. nie została przywrócona na stanowisko [...] Referatu do spraw Nieletnich i Patologii Wydziału Prewencji, a zatem nie mogła zostać z tego stanowiska zwolniona. Organ wyjaśnił, że w następstwie decyzji Komendanta [...] Policji nr [...] z dnia [...] marca 2011 r. wycofano z obrotu prawnego rozkaz personalny Komendanta Rejonowego Policji [...] nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r., co oznacza, że przywrócony został stan prawny obowiązujący przed wydaniem tego rozkazu personalnego.
Reasumując organ II instancji stwierdził, że Komendant Rejonowy Policji [...] , uznając konieczność wzmocnienia służby w Zespole Dochodzeniowo - Śledczym Wydziału do walki z Przestępczością Przeciwko Mieniu Komendy Rejonowej Policji [...] zobowiązany był do podjęcia działań zmierzających do zapewnienia właściwej realizacji zadań i czynności służbowych we wskazanej komórce organizacyjnej Policji.
Rozkaz personalny Komendanta [...] Policji z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] stał się przedmiotem skargi M. W., reprezentowanej przez adwokata B. K., do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Pełnomocnik skarżącej zarzucił wskazanemu rozkazowi:
1. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenie art. 32 ust. 1 ustawy o Policji poprzez brak wykazania przez Komendanta [...] Policji zasadności i celowości przeniesienia skarżącej na stanowisko [...] Zespołu Dochodzeniowo - Śledczego Wydziału do walki z Przestępczością Przeciwko Mieniu, jak również poprzez brak poszanowania w tym zakresie słusznego interesu skarżącej;
2. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 i 77 kpa poprzez brak wszechstronnego i dokładnego zbadania wszystkich okoliczności sprawy i w konsekwencji wydanie rozstrzygnięcia w oparciu o błędne założenia natury faktycznej i prawnej.
W związku z tym pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie w całości rozkazu personalnego Komendanta [...] Policji z dnia [...] maja 2011 r. utrzymującego w mocy rozkaz personalny Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. oraz o zasądzenie kosztów postępowania, z uwzględnieniem kosztów zastępstwa procesowego, wedle norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącej podniósł, że nowopowstały Wydział ds. Nieletnich i Patologii w Komendzie Rejonowej [...] , który zajmuje się dokładnie tą samą problematyką, co zlikwidowany Referat ds. Nieletnich i Patologii, jest jednostką, w której zatrudnionych jest więcej osób niż w zlikwidowanym Referacie; liczba etatów w tej jednostce nie została zatem ograniczona, lecz jest większa niż w dotychczas funkcjonującym Referacie. Wskazał też, że spośród wszystkich policjantów pełniących dotychczas służbę w Referacie ds. Nieletnich i Patologii żadna inna osoba, oprócz skarżącej, nie została ani zwolniona z dotychczas zajmowanego stanowiska, ani też nie została przeniesiona na jakiekolwiek inne stanowisko. Oprócz skarżącej wszyscy policjanci pełniący dotychczas służbę w Referacie ds. Nieletnich i Patologii zostali przeniesieni do nowoutworzonego Wydziału ds. Nieletnich i Patologii. W nowoutworzonym Wydziale ds. Nieletnich i Patologii istniały, na dzień złożenia przez skarżącą odwołania, i nadal istnieją dwa nieobsadzone stanowiska. Ponadto wskazał, że w nowoutworzonym Wydziale ds. Nieletnich i Patologii pełnią służbę co najmniej 3 osoby, które są zwolnione z testów sprawnościowych z uwagi na stan ich zdrowia, niemniej jednak pełnią one służbę w terenie, nie zostali przeniesieni na inne stanowiska, ani też nie zostali przeniesieni z tego powodu do dyspozycji Komendanta KRP [...] ; oprócz skarżącej. Zdaniem pełnomocnika skarżącej, przeniesienie jej do służby w Wydziale do Walki z Przestępczością Przeciwko Mieniu, jednostki zajmującej się zupełnie odmienną problematyką od tej, przy której była dotychczas zatrudniona, generuje konieczność odbycia przez nią przeszkolenia, bez tego może w Wydziale do Walki z Przestępczością Przeciwko Mieniu wykonywać jedynie czynności administracyjno – biurowe.
W ocenie pełnomocnika skarżącej, opisana procedura przesunięcia na stanowisko w Wydziale do Walki z Przestępczością Przeciwko Mieniu jest nieuzasadniona i nieracjonalna a Komendant KRP [...] nie przedstawił w uzasadnieniu rozkazu personalnego z dnia [...] kwietnia 2011 r., żadnych racjonalnych motywów przeniesienia na inne stanowisko w ramach KRP [...] i nie wykazał, że było to zasadne i konieczne, szczególnie biorąc pod uwagę wakaty istniejące w Wydziale ds. Nieletnich i Patologii.
Skarżąca nie zgodziła się ponadto z argumentacją organu II instancji przedstawioną w uzasadnieniu rozkazu personalnego z dnia [...] maja 2011 r., że przełożony ma dowolność w kształtowaniu sytuacji prawnej funkcjonariusza. Zdaniem skarżącej przełożony w sprawach osobowych musi uzasadnić zwolnienie policjanta z dotychczas zajmowanego przez niego stanowiska i przeniesienie go na inne stanowisko służbowe.
Podkreśliła też, że rozkaz personalny w przedmiocie mianowania policjanta na dane stanowisko służbowe, przeniesienia oraz zwolnienia z zajmowanego stanowiska powinien być należycie i przekonująco uzasadniony i uwzględniać zarówno interes społeczny jak i słuszny interes funkcjonariusza. Skarżona decyzja tych aspektów - w ocenie pełnomocnika skarżącej - nie uwzględnia. Podniósł, że zaskarżona decyzja nie uwzględniała interesu społecznego, jakim jest takie wykorzystanie zasobów kadrowych Policji, aby służba pełniona przez poszczególnych funkcjonariuszy mogła przynosić społeczeństwu wymierne efekty w postaci poprawy stanu bezpieczeństwa, a nie polegała jedynie na wykonywaniu przez funkcjonariuszy jakichkolwiek, czasem nawet zbędnych czynności. Wskazał, że przez pierwszych kilka dni służby w Wydziale do walki z Przestępczością Przeciwko Mieniu skarżąca nie miała przydzielonych żadnych zadań do wykonania, jej nowi przełożeni wydawali się nie wiedzieć, w jakim celu została przeniesiona do ich Wydziału, co potwierdza tezę, iż jej przeniesienie było nieuzasadnione i nieracjonalne. W ocenie pełnomocnika skarżącej, przesunięcie jej na nowe stanowisko wprowadziło tylko większą dezorganizację, niż wzmocnienie kadrowe Wydziału do walki z Przestępczością Przeciwko Mieniu. Z punktu widzenia interesu społecznego taka sytuacja jest marnowaniem potencjału policjanta, który mógłby dalej pełnić służbę w Policji, wykonując zadania, które przynoszą społeczeństwu wymierne efekty w postaci poprawy stanu bezpieczeństwa. Zdaniem pełnomocnika skarżącej uzasadnienie zmiany stanowiska, zmianą struktury organizacyjnej pionu prewencji Komendy Rejonowej Policji [...] i likwidacją Referatu ds. Nieletnich i Patologii Wydziału Prewencji KRP [...] , nie jest wystarczające, skoro obecnie w Wydziale ds. Nieletnich i Patologii Prewencji jest więcej wakatów niż było w okresie pełnienia przez nią służby w pionie prewencji.
Ponadto pełnomocnik skarżącej wskazał, że organ II instancji nie uwzględnił słusznego interesu funkcjonariusza. Podniósł, że jej stosunek służbowy się nie zmienił pod tym względem, że nie została zmieniona Komenda Rejonowa, w której pełni służbę, ani też nie zostało zmienione jej uposażenie, jednak na nowym stanowisku musi od początku zdobywać doświadczenie zawodowe. W praktyce oznacza to, że de facto została zdegradowana w służbie i to bez konkretnej przyczyny. Zdaniem skarżącej nie może być w jej przypadku mowy o jakimkolwiek wzmocnieniu kadrowym Wydziału do walki z Przestępczością Przeciwko Mieniu, gdyż jej obecność w tym Wydziale nie jest niezbędna dla prawidłowego jego funkcjonowania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi i podniósł, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Uzasadniając swoją odpowiedź pełnomocnik organu zaakcentował fakt, że skarżąca od dnia [...] października 2010 r. przebywała na ciągłym zwolnieniu lekarskim. W dniu [...] stycznia 2011 r. po zakończeniu zwolnienia lekarskiego została ona skierowana do lekarza medycyny pracy w celu orzeczenia, czy może przystąpić do służby. Lekarz medycyny pracy zaświadczeniem lekarskim z dnia [...] stycznia 2011 r. stwierdził, że konieczna jest praca wewnętrzna, jednozmianowa nieprzekraczająca 8 godzin dnia i bez służby w godzinach wieczornych i nocnych. Pełnomocnik organu stwierdził, że ponieważ orzeczenie lekarza medycyny pracy wiąże przełożonego to koniecznym było przeniesienie skarżącej na jedyne stanowisko równorzędne, na którym jest możliwe wypełnienie zaleceń lekarza. Wskazał też, że orzeczenie lekarza medycyny pracy z dnia [...] stycznia 2011 r. spowodowało niedopuszczenie skarżącej do służby w Referacie do spraw Nieletnich i Patologii Wydziału Prewencji i wszczęcie postępowania w przedmiocie przeniesienia jej do dyspozycji przełożonego oraz postępowania w przedmiocie mianowania na inne stanowisko służbowe. W trakcie postępowania dotyczącego zwolnienia skarżącej z zajmowanego stanowiska i przeniesienia do dyspozycji przełożonego, rozkazem organizacyjnym Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] zmieniona została struktura organizacyjna Komendy. W wyniku zmian pionu prewencji zlikwidowano Referat do spraw Nieletnich i Patologii Wydziału Prewencji. Zmiany te spowodowały, że w nowej strukturze znalazło się równorzędne do zajmowanego przez skarżącą stanowisko – [...] Zespołu Dochodzeniowo-Śledczego do walki z Przestępczością Przeciwko Mieniu. Pełnomocnik organu podkreślił, że zwolnienie skarżącej i mianowanie jej na ww. stanowisko nie nastąpiło w związku z reorganizacją jednostki tylko w związku ze stanem jej zdrowia. Pełnomocnik organu wskazał też, że służba w pionie nieletnich i patologii wiąże się z konieczności częstego wizytowania osób, najczęściej w godzinach popołudniowych. Po orzeczeniu przez lekarza medycyny pracy o przeciwwskazaniach co do warunków pełnienia służby, dalsza służba skarżącej w pionie nieletnich i patologii nie była możliwa. Z analizy zadań [...] Zespołu Dochodzeniowo-Śledczego Wydziału do walki z Przestępczością Przeciwko Mieniu wynika, że na tym stanowisku jest możliwe zapewnienie skarżącej warunków służby zgodnych z wskazaniami lekarza.
Pełnomocnik organu ustosunkował się również do zarzutu skarżącej odnośnie konieczności odbycia dodatkowego przeszkolenia w związku ze zmianą zakresu obowiązków i wskazał, że zarzut ten jest niezasadny, gdyż skarżąca jako osoba, która ukończyła studia drugiego stopnia w Wyższej Szkole Policji w [...] posiada najwyższe kwalifikacje zawodowe i może pełnić służbę na każdym stanowisku służbowym.
W trakcie rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie pełnomocnik organu ponownie podkreślił, że przeniesienie skarżącej z Referatu do spraw Nieletnich i Patologii Wydziału Prewencji spowodowane było wyłącznie zaleceniami zawartymi w orzeczeniu lekarza medycyny pracy z dnia [...] stycznia 2011 r., w którym stwierdzono, że konieczna jest dla skarżącej praca wewnętrzna, jednozmianowa nieprzekraczająca 8 godzin dnia i bez służby w godzinach wieczornych i nocnych. Służba zaś w Referacie a następnie Wydziale (po reformie) wiązała się ze służbą w godzinach popołudniowych i wieczornych oraz w terenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie sądu podlega zgodność aktów, w tym decyzji administracyjnych, zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. Zgodnie natomiast z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Biorąc pod uwagę powyższe kryteria skarga zasługuje na uwzględnienie.
Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji jest art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.), zgodnie z którym do mianowania policjanta na stanowisko służbowe, przenoszenia oraz zwalniania z tych stanowisk, właściwi są przełożeni: Komendant Główny Policji, komendanci wojewódzcy i powiatowi (miejscy) Policji oraz komendanci szkół policyjnych.
Z treści tego przepisu wynika, iż ma on charakter kompetencyjny, gdyż określono w nim wyłącznie organy uprawnione do podejmowania decyzji w sprawach w nim wymienionych. Nie wskazano w nim natomiast kryteriów i merytorycznych przesłanek uzasadniających podejmowanie decyzji w tych sprawach. Nie ulega jednak wątpliwości, iż na podstawie tego przepisu zwolnienie policjanta z zajmowanego stanowiska służbowego połączone z równoczesnym mianowaniem na inne stanowisko służbowe może nastąpić wyłącznie na stanowisko równorzędne ze stanowiskiem poprzednio zajmowanym. Wynika to bowiem a contrario z przepisu art. 38 ust. 1 i 2 ustawy o Policji, w których to przepisach wymieniono, w sposób wyczerpujący, obligatoryjne i fakultatywne przesłanki uzasadniające przeniesienie policjanta na niższe stanowisko służbowe.
Wskazać należy, że nie budzi wątpliwości Sądu fakt, że istotą służby jest dyspozycyjność funkcjonariuszy i dlatego temu stosunkowi służbowemu nadano charakter stosunku administracyjnoprawnego, w którym organ jednostronnie i władczo kształtuje sytuację prawną funkcjonariusza. Zatem przełożony w sprawach osobowych może bez zgody policjanta zwolnić go z zajmowanego stanowiska służbowego i mianować na inne stanowisko służbowe, w tym na stanowisko równorzędne. Wynika to ze szczególnego charakteru służby w Policji. Policjant, bez jego zgody, może być zatem przeniesiony na inne równorzędne stanowisko, przy czym decyzja o takim przeniesieniu jest podejmowana w ramach uznania administracyjnego. Oznacza to, iż organ administracji ma wprawdzie swobodę rozstrzygnięcia, ale nie dowolność w sposobie załatwienia sprawy.
Nie budzi zatem wątpliwości, że Komendant Rejonowy Policji [...] uprawniony był przenieść skarżącą na inne równorzędne stanowisko w tej samej Komendzie Policji. Sąd podkreśla w tym miejscu, iż przy decyzjach personalnych organów Policji, poza kontrolą sądu pozostaje polityka kadrowa kierownictwa Policji i kwestia przesunięć kadrowych funkcjonariuszy Policji, ale organy administracji są jednak zobowiązane do wykazania, iż zaszły rzeczywiste potrzeby przesunięcia konkretnego funkcjonariusza na inne stanowisko. Swoboda w prowadzeniu polityki kadrowej nie oznacza bowiem prawa do dowolności i arbitralności podejmowanych rozstrzygnięć.
Nie budzi również wątpliwości fakt, że skarżąca dysponuje wykształceniem odpowiednim do stanowiska [...] Zespołu Dochodzeniowo-Śledczego do Walki z Przestępczością Przeciwko Mieniu.
Rozpoznając niniejszą sprawę podkreślić należy, że wprawdzie nowe stanowisko pracy skarżącej odpowiada poprzedniemu pod względem uposażenia, jak również nazwą stanowiska, ale różnią się one pod względem warunków służby. Warunki te zaś – po myśli § 2 pkt 14 lit. d) zarządzenia Komendanta Głównego Policji z dnia 28 września 2007 r. Nr 1041 w sprawie szczegółowych zasad organizacji i zakresu działania komend, komisariatów i innych jednostek organizacyjnych Policji (Dz. Urz. KGP Nr 18, poz. 135) składają się na dokument określany kartą opisu stanowiska pracy. Fakt ten dowodzi więc, że warunki służby (pracy) są jedną z cech charakterystycznych dla danego, określonego stanowiska służbowego.
W rozpoznawanej jednak sprawie – organy administracji nie wyjaśniły w dostateczny sposób przyczyn przeniesienia skarżącej na nowe stanowisko służbowe, w kontekście uwarunkowań wynikających, z wydanego przez lekarza medycyny pracy zaświadczenia z dnia [...] stycznia 2011 r. Wskazać należy, że zgodnie z tym zaświadczeniem, które znajduje się w aktach sprawy i, na które zwracał uwagę pełnomocnik organu, praca którą skarżąca może wykonywać winna być pracą wewnętrzną, jednozmianową i nieprzekraczającą 8 godzin dnia i bez służby w godzinach wieczornych i nocnych.
Wskazać ponadto należy, że w aktach sprawy znajduje się notatka służbowa S. G. – Kierownika Referatu ds. Nieletnich i Patologii z dnia [...] stycznia 2011 r., z której wyraźnie wynika, że działania podjęte w stosunku do skarżącej, zmierzające do przeniesienia jej na inne równorzędne stanowisko służbowe wynikają z przedstawionego przez M. W. zaświadczenia z dnia [...] stycznia 2011 r. Tak więc wydaje się, że podstawowym celem przeniesienia skarżącej na inne równorzędne stanowisko było zapewnienie jej służby na stanowisku zgodnym z zaleceniami przedstawionego zaświadczenia. Niezrozumiałym jest zatem całkowite pominięcie przez organ tej kwestii w decyzji, zarówno Komendanta Rejonowego Policji [...] , jak również przez Komendanta [...] Policji.
Gdyby jednak nawet przyjąć, że organ zobligowany do zapewnienia funkcjonariuszowi odpowiednich warunków służby, przenosząc skarżącą na inne równorzędne stanowisko, w innym Wydziale, realizował zalecenia zawarte w zaświadczeniu z dnia [...] stycznia 2011 r., a jedynie nie zawarł informacji na ten temat w uzasadnieniu decyzji to i tak decyzja ta byłaby wadliwa. Organy administracji nie wykazały bowiem, że przenosząc skarżącą na nowe stanowisko uwzględniły jej słuszny interes. Przepis art. 7 kpa nakazuje organowi administracji publicznej dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz załatwienie sprawy przy uwzględnieniu interesu społecznego i słusznego interesu obywatela. Pojęcie "słusznego interesu obywatela" jest w orzecznictwie rozumiane jako interes, który ze względu na jego wagę zasługuje na ochronę.
Stwierdzić bowiem należy, że znajdująca się w aktach sprawy karta opisu nowego stanowiska, na które przeniesiona została skarżąca, niewątpliwie wskazuje, że organ nie uwzględnił zaleceń zawartych w zaświadczeniu z dnia [...] stycznia 2011 r. o dopuszczeniu do pracy, związanych z zapewnieniem M. W. odpowiednich warunków do jej wykonywania. Jak wynika z karty opisu nowego stanowiska skarżącej, służba na nim wykonywana przewiduje bowiem zarówno służbę dwunastogodzinną, jak i służbę w terenie.
W rozpoznawanej sprawie, wprawdzie organ pierwszej jak i drugiej instancji, wyjaśniał okoliczności i przyczyny przesunięcia skarżącej na nowe stanowisko, jednakże okoliczności te oderwane były całkowicie od realnych przyczyn takiego działania, pomijając przy tym słuszny interes obywatela, naruszając w ten sposób przepisy art.7, 77 § 1 i 80 kpa, których naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Podkreślić należy, że w interesie skarżącej leży bowiem jednoznaczne określenie warunków służby – czasu służby, z uwagi na stwierdzone u niej przeciwwskazania medyczne w jej wykonywaniu. Stwierdzić należy, że respektowanie przez przełożonego, stwierdzonych u skarżącej, udokumentowanych właściwym orzeczeniem lekarskim przeciwwskazań do wykonywania obowiązków służbowych, jest interesem słusznym – w rozumieniu ww. przepisu art. 7 kpa. Prawo zaś do ochrony zdrowia jest uprawnieniem gwarantowanym art. 68 ust. 1 Konstytucji RP. Zabieganie zatem o zapewnienie uwzględnienia dobra chronionego rangą konstytucyjną wyczerpuje pojęcie słusznego interesu obywatela.
Realne przyczyny przeniesienia skarżącej na inne stanowisko służbowe winny zostać wyjaśnione w uzasadnieniu rozkazu personalnego, a nie jedynie w notatkach służbowych, dołączonych do akt sprawy czy też w odpowiedzi na skargę, dając w ten sposób możliwość skarżącej polemizowania z nimi w trybie odwoławczym.
Skoro zatem M. W. została orzeczeniem z dnia [...] stycznia 2011 r. dopuszczona do służby w Policji z odpowiednimi przeciwwskazaniami, to organ jest zobligowany przy dokonywaniu przesunięć kadrowych i przy określaniu warunków służby funkcjonariuszki brać pod uwagę orzeczone w stosunku do niej ograniczenia. Organ, ponownie rozpoznając sprawę, zobowiązany będzie do wyjaśnienia tych wątpliwości, a więc ustali, czy skarżąca ze względu na stan zdrowia może realizować zadania w ramach trybu służby w Zespole Dochodzeniowo-Śledczym Wydziału do Walki z Przestępczością przeciwko Mieniu.
Należy zatem uznać, że zapadłe w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia organów I i II instancji wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dlatego też Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w wyroku.
O kosztach postępowania Sąd orzekł, na podstawie art. 200 i 209 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło