II OZ 29/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Adamiak (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 1 lutego 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 15 grudnia 2011 r. sygn. akt III SA/Gd 437/11 o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi J. J. na decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie udostępnienia danych osobowych ze zbiorów meldunkowych postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 15 grudnia 2011 r. sygn. akt III SA/Gd 437/11 odmówił skarżącemu J. J. przyznania prawa pomocy, w sprawie z jego skargi na decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie udostępnienia danych osobowych ze zbiorów meldunkowych. Sąd stwierdził, że skarżący wnioskując o przyznanie prawa pomocy, selektywnie podając informacje na temat swojego stanu majątkowego nie wykazał, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania tego prawa. Sąd wskazał, że w złożonym wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący nie zawarł danych, które pomogłyby w sposób kompleksowy określić jego sytuację majątkową. Oprócz oświadczenia skarżącego o jego złej sytuacji majątkowej, do wniosku dołączono zaświadczenie Dyrektora Aresztu Śledczego [...] z którego wynikało, że stan konta skarżącego wynosi 730,32 złotych, a kwota jego łącznego zadłużenia wynosi 29 370,05 złotych. Sąd wskazał, że pomimo wezwania zarządzeniem z dnia 26 października 2011 r. o przedstawienie przez skarżącego zasądzonych na jego rzecz - w licznych procesach sądowych o zapłatę bądź o odszkodowanie - należności pieniężnych, skarżący zarządzenia nie wykonał. Sąd stwierdził, że w sprawie, kwestia zasądzonych na rzecz skarżącego należności pieniężnych mogła mieć istotne znaczenie przy ocenie jego sytuacji majątkowej i rodzinnej. Skoro skarżący nie wykonał zarządzenia i tym samym nie wykazał, że jest w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, sąd postanowieniem z dnia 15 rudnia 2011 r., na podstawie art. 246 §1 pkt 1) w związku z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), odmówił przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 15 grudnia sygn. akt III SA/Gd 437/11 wniósł skarżący, zaskarżając je w całości. Skarżący wywodził, że jego zła sytuacja majątkowa wynika z jego oświadczenia zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Do złożonego zażalenia skarżący dołączył zaświadczenie Dyrektora Aresztu Śledczego [...]. z którego wynika, że stan konta skarżącego wynosi 730, 32 złotych, z łączna kwota jego zadłużenia wynosi 30 801, 88 złotych. Na tych podstawach skarżący wnosił o zmianę zaskarżonego postanowienia i przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 246 §1 pkt 1) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) "Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania". Mając na uwadze zakres prawa pomocy o jaki wnioskował skarżący, tj. zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, powyższy przepis został w pełni prawidłowo zastosowany przez sąd I instancji w toczącym się w sprawie postępowaniu o przyznanie prawa pomocy. Dokonana przez sąd I instancji ocena stanu majątkowego i rodzinnego skarżącego została oparta na przedstawionych przez niego oświadczeniach, które w opinii sądu były niewystarczające do uznania, że znajduje się on w sytuacji uprawniającej go do przyznania mu prawa pomocy. Mając na uwadze przedstawioną przez skarżącego jego sytuację majątkową i rodzinną, oraz fakt braku wykonania przez skarżącego zarządzenia wzywającego go do określenia należności pieniężnych, które zostały na jego rzecz zasądzone w postępowaniach sądowych w których był powodem, ocena sądu jest w pełni zasadna. Sąd oceniając sytuację majątkową i rodzinną skarżącego w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy powinien w sposób jak najbardziej kompleksowy ocenić możliwości finansowe skarżącego. Źródłem dochodu skarżącego są należności pieniężne zasądzone na jego rzecz przez sądy, mające wpływ na jego sytuację majątkową. Skoro skarżący nie ujawnił powyższych ewentualnych dochodów, nie jest możliwa rzetelna ocena jego sytuacji majątkowej i rodzinnej, a tym samym należało uznać, że skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Powyższa ocena jest zasadna również z tego względu, że skarżący jest uczestnikiem około 6 tysięcy postępowań sądowych i nawet pomimo braku prawomocnego zakończenia wszystkich postępowań, przedstawiona przez skarżącego informacja mogłaby służyć wyczerpującej i rzetelnej ocenie jego sytuacji majątkowej i rodzinnej, miałaby bowiem wpływ na stwierdzenie, czy skarżący pomimo deklarowanych kwot pieniężnych, był w stanie uiścić wszelkie opłaty sądowe w toczących się z jego powództwa postępowaniach. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 §2 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.