VII SA/Wa 2385/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron, , Sędzia WSA Ewa Machlejd, Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 marca 2010 r. sprawy ze skargi D.G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej skargę oddala W dniu 17.12.2003r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. na wniosek B. i J. D. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie samowolnie wykonanej rozbudowy budynku mieszkalnego położonego na terenie działki o nr ew. [...] przy ul. O. (P.) w P.. Jak wynika z dokumentacji zgromadzonej w sprawie, w dniu 13.01.2004r. przeprowadzono wizję na gruncie w trakcie której ustalono, iż na działce o nr ew. [...] przy ul. O. (P.) w P. prowadzone są roboty budowlane związane z rozbudową przedmiotowego budynku mieszkalnego, która polegała na dobudowie dodatkowej części mieszkalnej o wym. 2,4 x 7,4 m i 2,8 x 4,6 m. Roboty budowlane zostały rozpoczęte bez wymaganego pozwolenia na budowę. Następnie postanowieniem Nr [...] z dnia [..].05.2004r. organ powiatowy na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego nałożył na inwestora obowiązek sporządzenia i przedłożenia w terminie 30 dni stosownej dokumentacji umożliwiającej legalizację wykonanych robót. Inwestor w dniu 21.06.2004r. zwrócił się do organu powiatowego o przedłużenie terminu do złożenia dokumentów o 1 miesiąc, a następnie w dniu 03.08.2004r. złożona została część dokumentacji. Postanowieniem Nr [...] z dnia [...].09.2004r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. nałożył na inwestora obowiązek uzupełnienia wymaganych dokumentów w terminie 30 dni od dnia otrzymania postanowienia. W dniu 27.10.2004r. inwestor ponownie zwrócił się o przedłużenie terminu o kolejne 30 dni. Zobowiązana nie wywiązała się z nałożonego postanowieniem Nr [...] z dnia [..].05.2004r. obowiązku, dlatego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. decyzją Nr [...] z dnia 16.11.2004r. nakazał D. G. rozbiórkę samowolnie wykonanej rozbudowy w/w budynku mieszkalnego. D. G. wystąpiła do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanemu w P. o uchylenie w trybie art. 155 Kpa decyzji nr [...] z dnia [...].11.2004r. dotyczącej rozbiórki rozbudowy budynku mieszkalnego przy ul. P.w P.. W związku z powyższym decyzją Nr [...] z dnia [...].08.2009r. Powiatowy Inspektor w P. odmówił uchylenia własnej decyzji nr [...] z dnia [...].11.2004r. nakazującej D. G. rozbiórkę samowolnie wykonanej rozbudowy budynku mieszkalnego położonego na terenie działki o nr ew. [...] przy ul. O.(P.) w P.. Odwołanie od w/w decyzji w ustawowym terminie złożyła D. G., wnosząc o jej uchylenie. Decyzją Nr [...] z dnia [...].10.2009r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Zdaniem organu II instancji, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego niniejszej sprawy wskazując, że w myśl art. 155 Kpa, decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony; przepis art. 154 § 2 stosuje się odpowiednio. Postępowanie prowadzone na podstawie art. 155 k.p.a. jest postępowaniem nadzwyczajnym, którego przedmiotem nie jest ponowne merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, lecz jedynie weryfikacja wydanej decyzji ostatecznej, poprzez badanie czy zachodzą przesłanki określone w tym przepisie (WSA w Warszawie w wyroku z dnia 29.11.2005r., sygn. akt. II SA/Wa 1764/05). Zmiana decyzji ostatecznej w trybie art. 155 Kpa uzależniona jest, wolą ustawodawcy, od uzyskania wyraźnej zgody stron na taką zmianę. Wiąże się to bezpośrednio z fundamentalną zasadą postępowania administracyjnego wyrażoną w art. 16 Kpa - trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że zgoda na zmianę decyzji ostatecznej winna być wyrażona przez wszystkie strony postępowania zakończonego tą decyzją (wyrok NSA w Warszawie z dnia 23.05.2000r., sygn.. akt IV SA 890/98). Organ wskazał, że D. G. w dniu 30.10.2008r. złożyła wniosek o zmianę ostatecznej decyzji rozbiórkowej w trybie art. 155 Kpa. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. pismem z dnia 16.07.2009r. zwrócił się w niniejszej sprawie do B. i J. D. z zapytaniem, czy wyrażają zgodę na uchylenie w/w decyzji. W odpowiedzi pismem z dnia 05.08.2009r. strona nie wyraziła zgody na zastosowanie trybu 155 Kpa i uchylenia decyzji nr [...]z dnia [...].11.2004r. nakazującej P. D. G. rozbiórkę samowolnie wykonanej rozbudowy budynku mieszkalnego położonego na terenie działki o nr ęw. [...] przy ul. O. (P.) w P.. Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z przyjętą linią orzeczniczo-prawną zgoda strony na uchylenie lub zmianę decyzji musi być udzielona wyraźnie; nie może być tutaj mowy o domniemanej zgodzie, chociażby za uchyleniem lub zmianą decyzji przemawiał "słuszny interes strony -Brak zgody przez B. i J. D. został udzielony wprost i wyraźnie poprzez złożenie stosownego oświadczenia organowi administracji. W tej sytuacji zdaniem organu odwoławczego organowi I instancji nie można zarzucić obrazy przepisów prawa materialnego, jak też procesowego, które mogłoby uzasadniać odmienne rozstrzygnięcie sprawy. Decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zaskarżyła do Sądu D. G. wnosząc o jej uchylenie. Zdaniem strony [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie uwzględnił wniesionego przez nią odwołania, w którym podnosiła, że rozbiórka ma dotyczyć dwóch odrębnych części budynku — to jest części dobudowanej (a zatem stanowiącej rozbudowę) oraz części wejściowej do budynku — to jest przebudowanej, istniejącej od lat werandy. Zdaniem strony organ naruszył przepisy art. 7 i 77 k.p.a, poprzez nie wyczerpanie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego. Zdaniem strony, organ nie zastanowił się, czy zgoda B. i J. D. w ogóle jest obligatoryjna do uchylenia decyzji nakazującej dokonanie rozbiórki samowolnie dokonanej rozbudowy i przebudowy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł się o jej oddalenie . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Przedmiotem oceny sądu administracyjnego była zatem ta sama decyzja ostateczna, która stanowi obecnie przedmiot wniosku strony o jej zmianę w trybie art. 155 k.p.a. Nie ulega wątpliwości ,że brak zgody wyrażony w sposób wyraźny stanowi wystarczającą przesłankę do odmowy wydania uchylenia decyzji objętej wnioskiem. W związku z tym, iż sprzeciw w kwestii uchylenia przedmiotowej decyzji przez B. i J. D. nie był ani dorozumiany, ani domniemany lecz wyraźnie udzielony w piśmie z dnia 05.08.2009r. brak tej konkretnej przesłanki do zmiany decyzji w trybie art. 155 k.p.a. Ponadto zauważyć należy, że zmiana decyzji na podstawie art. 155 Kpa może mieć miejsce jedynie wtedy, gdy ustawodawca w przepisie prawa materialnego przewiduje pewien "luz decyzyjny". Natomiast w sytuacji kiedy ustawodawca w sposób sztywny narzuca określone zachowanie organu, zmiana decyzji w trybie art. 155 Kpa nie jest możliwa. O tym, że do obiektu realizowanego przez skarżącą ma zastosowanie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 ze zm.), przesądza ostateczna decyzja nakazująca rozbiórkę tego obiektu. Wobec tego w postępowaniu administracyjnym toczącym się na wniosek skarżącej o zmianę lub uchylenie ostatecznej decyzji nakazującej rozbiórkę nie mogą być rozważane okoliczności mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia w trybie art. 48 prawa budowlanego. Sprawa podlegała rozpoznaniu na podstawie art. 155 k.p.a., który wprawdzie przewiduje możliwość uchylenia lub zmiany ostatecznej decyzji administracyjnej, pod warunkiem jednak, iż przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie decyzji i jednocześnie przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Na uchylenie lub zmianę decyzji powinny przy tym wyrazić zgodę wszystkie strony postępowania. Wzruszenie ostatecznej decyzji wydanej na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane w trybie przewidzianym w art. 155 k.p.a. nie jest zatem możliwe. Art. 48 należy traktować jako przepis szczególny, sprzeciwiający się uchyleniu lub zmianie na podstawie art. 155 decyzji nakazującej rozbiórkę. Przepis ten bowiem stanowi sankcję stosowaną wobec sprawców samowoli budowlanej. Obliguje on właściwy organ administracji do orzeczenia nakazu rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części w razie stwierdzenia, że wystąpiła jedyna wymagana do wydania takiego orzeczenia przesłanka, polegająca na tym, że obiekt jest realizowany w warunkach samowoli budowlanej. Nie ma znaczenia przy orzekaniu na podstawie art. 48 prawa budowlanego, czy w sprawie występuje słuszny interes strony lub interes społeczny w rozumieniu art. 155 k.p.a. Uwzględnienie na podstawie art. 155 k.p.a. wniosku o uchylenie lub zmianę ostatecznej decyzji nakazującej rozbiórkę ze względu na słuszny interes strony lub interes społeczny prowadziłoby do złagodzenia restrykcyjności przepisu art. 48 prawa budowlanego, co pozostawałoby w sprzeczności z wolą ustawodawcy. Z powyższych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. 153 poz. 1270 ze zm.) Sąd orzekł jak w sentencji wyroku