II FZ 762/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Stefan Babiarz po rozpoznaniu w dniu 21 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia I. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 25 czerwca 2012 r. sygn. akt I SA/Gl 964/11 w zakresie odrzucenia sprzeciwu w sprawie ze skargi I. J. i R. J. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 9 sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia postanawia oddalić zażalenie. 1. Postanowieniem z dnia 25 czerwca 2012 r., I SA/Gl 964/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił sprzeciw I. J. z dnia 17 marca 2012 r. od zarządzenia z dnia 17 lutego 2012 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku I. J. z dnia 28 grudnia 2011 r. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi I. J. i R. J. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 9 sierpnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie postępowania podatkowego. 2. Ze stanu sprawy przyjętego przez sąd pierwszej instancji wynikało, że referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach zarządził w dniu 17 lutego 2012 r. pozostawienie bez rozpoznania wniosku skarżącej I. J. z dnia 28 grudnia 2011 r. o przyznanie prawa pomocy. Wysłany do skarżącej odpis tego zarządzenia z pouczeniem o dopuszczalności, terminie i sposobie wniesienia od niego sprzeciwu pozostawiono w dniu 27 lutego 2012 r. w placówce pocztowej. Tego samego dnia w skrzynce do doręczania korespondencji umieszczono o tym zawiadomienie. Powtórnie uczyniono to w dniu 6 marca 2012 r., zaś w dniu 13 marca 2012 r. przesyłkę tę wydano mężowi skarżącej –R. J., jako uprawnionemu do jej odbioru. Sprzeciw od powyższego zarządzenia skarżąca zawarła w piśmie z dnia 17 marca 2012 r., które zostało oddane w urzędzie pocztowym w dniu 20 marca 2012 r. Pismo to podpisał R. J., który również sformułował w nim sprzeciw z tym, że od rozstrzygnięcia jego dotyczącego. Na podstawie zarządzenia Zastępcy Przewodniczącego Wydziału I z dnia 28 marca 2012 r. wezwano skarżącą do uzupełnienia braku formalnego jej sprzeciwu poprzez jego podpisanie w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia go. Wskazano, że brak ten może zostać uzupełniony także poprzez złożenie dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa mężowi skarżącej do działania w jej imieniu w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi. Powołano się przy tym na art. 35 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. - Dz. U. z 2012 r., poz. 270) zwanej dalej: p.p.s.a. W dniu 3 kwietnia 2012 r. wezwanie to pozostawiono w placówce pocztowej, zaś w skrzynce do doręczenia korespondencji umieszczono o tym zawiadomienie. Czynność tę powtórzono w dniu 11 kwietnia 2012 r., a w dniu 19 kwietnia 2012 r. przesyłkę wydano mężowi skarżącej, jako uprawnionemu do jej odbioru. 3. Uzasadniając wydane postanowienie sąd pierwszej instancji odwołując się do treści art. 259 § 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 6 oraz art. 73 p.p.s.a. wskazał, że sprzeciw winien zostać wniesiony najpóźniej w dniu 19 marca 2012 r. Tymczasem nastąpiło to w dniu 20 marca 2012 r., a zatem po upływie terminu do dokonania tej czynności. Sprzeciw złożony przez skarżącą nie został przez nią podpisany i dlatego wydane zostało zarządzenie o wezwaniu jej do uzupełnienia tego braku. Próba doręczenia wskazanego wezwania zakończyła się pozostawieniem go w dniu 3 kwietnia 2012 r. w placówce pocztowej. Tego samego dnia w skrzynce do doręczania korespondencji umieszczono o tym zawiadomienie. Czynność tę powtórzono w dniu 11 kwietnia 2012 r., a w dniu 19 kwietnia 2012 r. wskazaną przesyłkę wydano mężowi skarżącej, jako uprawnionemu do jej odbioru. Wezwanie to na podstawie przytoczonego wyżej art. 73 p.p.s.a. uznać więc należało za doręczone w dniu 17 kwietnia 2012 r., a to oznacza, że termin do jego wykonania bezskutecznie upłynął z dniem 24 kwietnia 2012 r. 4. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżąca wniosła o jego zmianę. W uzasadnieniu między innymi podniesiono, że skarżąca wraz z mężem są osobami schorowanymi. Zarzucono równie, że pkt 5 pouczenia był niezgodny z przepisami konstytucji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie podlega oddaleniu. 5. Jak wynika z treści art. 259 § 1 p.p.s.a. od zarządzeń i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, strona albo adwokat, radca prawny, doradca podatkowy lub rzecznik patentowy mogą wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia zarządzenia lub postanowienia. Sprzeciw wniesiony przez adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego wymaga uzasadnienia. Za akt postępowania wynika, że przesyłka zawierająca odpis zarządzenia referendarza sądowego z dnia 17 lutego 2012 r. o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania była dwukrotnie awizowana – w dnu 27 lutego 2012 r. i w dniu 6 marca 2012 r. Przesyłka została odebrana przez męża skarżącej w dniu 13 marca 2012 r. Należy zauważyć, że zgodnie z art. 73 § 1 p.p.s.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-72, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2. Ponadto zgodnie z art. 73 § 4 p.p.s.a. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1. Nie ulega zatem wątpliwości, że już z samego brzmienia tych przepisów wynika, że doręczenie w tym trybie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia 14-dniowego terminu, liczonego od dnia pierwszej nieudanej próby doręczenia, o której adresat dowiaduje się ze stosownego zawiadomienia (awizo - opatrzonego datą i podpisem doręczającego). Od daty na zawiadomieniu należy liczyć 14-dniowy termin do przyjęcia domniemania doręczenia pisma. Domniemanie to polega na założeniu, że adresat przesyłki zapoznał się z jej treścią ostatniego dnia tego terminu, a zatem tą datą wiążą się również odpowiednie skutki procesowe, jak chociażby bieg terminu do złożenia odwołania. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym uznaje się, że odebranie pisma po upływie terminu, z którym wiąże się domniemanie doręczenia, nie zmienia sutków procesowych zaistniałego domniemania (por. postanowienie NSA z 16 listopada 2004 r., GZ 103/04, niepubl.). 6. Fakt zatem, że mąż skarżącej odebrał pismo z urzędu pocztowego już po upływie terminu wskazanego w art. 73 § 1 p.p.s.a., który upływał w dniu 12 marca 2012 r., nie ma wpływu na skutek określony w art. 73 § 4 p.p.s.a. Późniejszy odbiór pisma nie obala bowiem wynikającego z tego przepisu domniemania doręczenia. Oznacza to, że trafnie sąd pierwszej instancji przyjął, iż sprzeciw został wniesiony po terminie przewidzianym w art. 259 § 1 p.p.s.a. 7. Trafnie również sąd pierwszej instancji wezwał skarżącą do uzupełnienia złożonego sprzeciwu poprzez jego podpisanie. Zgodnie zatem z treścią art. 49 § 1 p.p.s.a. sąd pierwszej instancji wezwał skarżącą do uzupełnienia złożonego pisma poprzez jego podpisanie. Pismo z wezwaniem było dwukrotnie awizowane – w dniu 3 kwietnia 2012 r. oraz w dniu 11 kwietnia 2012 r. W dniu 19 kwietnia 2012 r. wskazaną przesyłkę wydano mężowi skarżącej, jako uprawnionemu do jej odbioru. Zasadnie sąd pierwszej instancji wezwanie to na podstawie art. 73 p.p.s.a. uznał za doręczone w dniu 17 kwietnia 2012 r. Termin do jego wykonania bezskutecznie upłynął z dniem 24 kwietnia 2012 r. a strona nie uzupełniła wskazanego braku do tego czasu. 8. Konkludując, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, trafnie sąd pierwszej instancji w świetle powyższych okoliczności uznał, że wniesiony przez skarżącą sprzeciw należało odrzucić. Wniesione zatem zażalenie należało uznać za bezzasadne. 9. Z przytoczonych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.