I OZ 133/12
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2012-03-08
Skład orzekający: Joanna Runge – Lissowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może odmówić wstrzymania wykonania decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości, jeśli organ nie wstrzymał jej wykonania z urzędu zgodnie z art. 9 ustawy o gospodarce nieruchomościami?Ratio decidendi
W przypadku wniesienia skargi na decyzję ograniczającą sposób korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami, organ jest zobowiązany do wstrzymania wykonania decyzji z urzędu. Odmowa wstrzymania wykonania decyzji przez sąd administracyjny jest niedopuszczalna, jeśli organ nie wykonał tego obowiązku, nawet gdy wniosek strony o wstrzymanie wykonania decyzji jest lakoniczny. Wstrzymanie wykonania decyzji jest konieczne ze względu na oczywiste ryzyko wyrządzenia szkody i trudnych do odwrócenia skutków oraz zasadę równości wobec prawa.Stan faktyczny
S.U. i G.U. zaskarżyli decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z 2011 r. ograniczającą sposób korzystania z nieruchomości w związku z budową autostrady A1. WSA w Bydgoszczy odmówił wstrzymania wykonania tej decyzji, uznając, że skarżący nie wykazali przesłanek z art. 61 § 1 i 3 PPSA. Skarżący argumentowali, że realizacja inwestycji obniży wartość ich nieruchomości i spowoduje trudne do odwrócenia skutki.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie WSA w Bydgoszczy i wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji Wojewody Kujawsko-Pomorskiego oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty Włocławskiego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Runge – Lissowska po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia S.U. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 28 listopada 2011 r. sygn. akt II SA/Bd 1006/11 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi S.U. oraz G.U. na decyzję Wojewody Kujawsko – Pomorskiego z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty Włocławskiego z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...].
Zaskarżonym postanowieniem, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odmówił S.U. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Wojewody Kujawsko – Pomorskiego w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, iż strona swój wniosek uzasadniła tym, iż wybudowanie linii energetycznej spowoduje spadek wartości nieruchomości i wywoła skutki, które będą trudne do odwrócenia. W ocenie Sądu skarżący nie wykazał, aby w sprawie zachodziły przesłanki wstrzymania wykonania decyzji określone w art. 61 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Zdaniem Sądu skarżący nie wykazał w uzasadnieniu wniosku okoliczności, które dawałyby podstawę do przyjęcia, iż wykonanie zaskarżonej decyzji mogłoby stworzyć niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Ponadto zaskarżona decyzja wydana została w związku z budową autostrady A1 i jej wstrzymanie stanowiłoby zakłócenie procesu inwestycyjnego.
Zażalenie na to postanowienie wniósł S.U. wskazując, iż nie zgadza się ze stanowiskiem Sądu, a realizacja inwestycji znacznie obniży wartość nieruchomości należącej do skarżącego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie zasługiwało na uwzględnienie.
Stosownie do art. 9 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.) jeżeli w sprawach, o których mowa w przepisach działu III tej ustawy, z wyłączeniem art. 97 ust. 3 pkt 1, art. 122, art. 124 ust. 1a, art. 124b ust. 1, art. 126 i art. 132 ust. 1a zostanie wniesiona skarga do sądu administracyjnego, organ, który wydał decyzję, wstrzymuje z urzędu jej wykonanie postanowieniem, na które nie przysługuje zażalenie. Oznacza to, że skarga do sądu administracyjnego na decyzje wydane na podstawie art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami powoduje wstrzymanie ich wykonania z urzędu. Powód takiego uregulowania wydaje się być oczywisty – ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości przez organ poprzez udzielenie zezwoleń na zakładanie i przeprowadzanie systemów infrastruktury i wykonanie takiej decyzji powoduje i szkody i trudne do odwrócenia skutki, bowiem różnego rodzaju ciągi elektryczne, gazowe itp. mogą zostać położone na nieruchomości, zaś los zgodności z prawem decyzji pozostaje niepewny aż do czasu zakończenia sprawy przed sądami administracyjnymi. Wniesienie skargi do sądu i związany z tym, nałożony na organ, oblig wstrzymania z urzędu wykonania decyzji nie wymaga ocen wniosku strony, ani jego uzasadnienia, wobec oczywistości wyrządzenia szkody i trudnych do odwrócenia skutków. Regulacje dotyczące poniesienia tych szkód tylko potwierdzają ich oczywistość.
W sytuacji więc, gdy organ nie wykonał obowiązku nałożonego art. 9 ustawy o gospodarce nieruchomościami, a wniosek strony o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, skierowany do sądu, posiada nawet pewne mankamenty, lakonicznie uzasadniające przesłanki z art. 61 § 3 P.p.s.a., niedopuszczalna jest odmowa wstrzymania wykonania. Błąd organu nie może pociągać za sobą ujemnych skutków dla skarżącej. Znajdowałaby się bowiem ona w gorszym położeniu aniżeli osoby, którym również ograniczono sposób korzystania z nieruchomości, ale wobec wniesienia skargi organ zachował się zgodnie z poleceniem wynikającym z art. 9 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zachwiana zostałaby, przewidziana w art. 32 ust. 1 Konstytucji RP, zasada równości wobec prawa.
W tej sytuacji stwierdzić należy, iż postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, jako naruszające prawo, podlegało uchyleniu, zaś wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania decyzji należało uwzględnić z powodów podanych powyżej.
Mając to na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 188 w zw. z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło