IV SA/Wa 1496/11

WyrokWSA w Warszawie2011-11-30

Skład orzekający: Marian Wolanin, Alina Balicka, Jakub Linkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może wszcząć postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji, która była już prawomocnie oceniona przez Naczelny Sąd Administracyjny w zakresie tych samych zarzutów?
Ratio decidendi
Organ administracji nie może wszcząć postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji, jeśli jej legalność była już prawomocnie oceniona przez sąd administracyjny w zakresie tych samych zarzutów, gdyż powaga rzeczy osądzonej wyklucza ponowną ocenę tych samych kwestii prawnych i faktycznych.
Stan faktyczny
Skarżący M. Z. złożył wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody z 1999 roku, która utrzymywała w mocy decyzję Starosty z 1999 roku dotyczącą przejęcia nieruchomości przez państwo. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi odmówił wszczęcia postępowania w tej sprawie, wskazując, że zarzuty skarżącego były już rozpatrzone przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 2000 roku, który oddalił skargę na decyzję Wojewody.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marian Wolanin (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Alina Balicka, Sędzia WSA Jakub Linkowski, Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 listopada 2011 r. sprawy ze skargi M. Z. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji - oddala skargę - Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. Nr [...] Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] marca 2011 r. o odmowie wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1999 r. utrzymującej w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] czerwca 1999 r. stwierdzającej, że decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego w P. z dnia [...] sierpnia 1991 r. o przejęciu na własność Państwa nieruchomości położonej we wsi P. gm. P. o łącznej pow. [...] ha oznaczonej wyszczególnionymi w decyzji działkami ewidencyjnymi oraz zabudowanej nieruchomości położnej w P. o łącznej pow. [...] ha oznaczonej wyszczególnionymi w decyzji działkami ewidencyjnymi wydana została z naruszeniem prawa. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdzono, że we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1999 r. zarzucono, że decyzja została wydana z naruszeniem prawa poprzez błędne zastosowanie art. 146 §2 kpa. Wskazano również, że art. 16 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. będący podstawą decyzji z dnia [...] sierpnia 1999 r. został uchylony z dniem 1 stycznia 1992 r., dlatego w wyniku wznowienia postępowania nie mogła zapaść decyzja odpowiadająca co do istoty decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w P. z dnia [...] sierpnia 1991 r. Wniosek o stwierdzenie nieważności wymienionej decyzji jest niedopuszczalny z przyczyn przedmiotowych, bowiem argumentacja podnoszona w tym wniosku jest tożsama z podnoszoną w toku postępowania odwoławczego zakończonego wydaniem tej decyzji, jak również z tą wniesioną w skardze na decyzję do sądu administracyjnego, przy czym Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 5 kwietnia 2000 r., sygn. akt IV SA 1290/99 oddalił skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1999 r. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy pełnomocnik skarżących zarzuca, iż Minister winien dokonać samodzielnej kontroli wystąpienia przesłanek określonych w art. 156 §1 kpa, niezależnie od przesłanek wskazanych we wniosku. Minister nie powinien zatem przyjąć, zdaniem skarżących, że wyrok NSA w Warszawie z dnia 5 kwietnia 2000 r. oddalający skargę przesądza o tym, że decyzja jest niewadliwa. Żądanie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1999 r. oparte jest na tych samych zarzutach, które objęte były zakresem orzekania Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyroku z dnia 5 kwietnia 2000 r., sygn. akt IV SA 1290/99, gdzie Sąd oddalił wniesioną na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1999r. skargę. W wyroku tym NSA w oparciu o ten sam stan faktyczny - co we wniosku o stwierdzenie nieważności - wypowiedział się w kwestii legalności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1999r. NSA rozpoznał już podnoszone obecnie zagadnienie obowiązywania art. 16 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o sprzedaży nieruchomości Państwowego Funduszu Ziemi oraz uporządkowaniu niektórych spraw związanych z przeprowadzeniem reformy rolnej i osadnictwa rolnego (Dz.U. z 1980 r. Nr 58, poz. 348). Mając na uwadze, że oddalenie skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1999 r. nastąpiło w wyniku rozważenia przez sąd administracyjny okoliczności odpowiadających okolicznościom faktycznym podnoszonym w żądaniu stwierdzenia nieważności tej decyzji, sytuacja ta zamyka organowi administracji drogę do uruchomienia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Wniesione żądanie wkraczałoby bowiem w zakres oceny objętej powagą rzeczy osądzonej, o czym stwierdzono w uchwale 7 sędziów NSA z dnia 7 grudnia 2009 r. sygn. akt I OPS 6/09. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] lipca 2011 r. M. Z. stwierdził, że nie może zgodzić się, aby wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego oddalający skargę przesądzał jednoznacznie o tym, że decyzja Wojewody [...] z [...] lipca 1999 r. nie narusza prawa, a to przesądza o braku możliwości stwierdzenia, że istnieją podstawy do stwierdzenia nieważności. Pogląd, że mimo utraty mocy przepisu - podstawy decyzji - doszłoby do wydania decyzji odpowiadającej w swej istocie decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w P. z [...] sierpnia 1991 r. nie został w toku niniejszego postępowania w ogóle uzasadniony. Istotne jest, że brak podstawy prawnej wynikającej z uchylenia przepisu nie może być zastąpiony wykładnią rozszerzającą stosowanie dotychczasowego przepisu. W odpowiedzi na skargę organ orzekający wniósł o jej oddalenie podtrzymując motywy zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Skarżący domaga się stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1999 r., która była już przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonej w wyroku z dnia 5 kwietnia 2000 r. sygn. akt IV SA 1290/99, którym Sąd oddalił skargę J.Z., K. Z., J. Z. i W. Z na powołana decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1999 r. Sąd ocenił ówcześnie zarzuty skarżących o rażącym naruszeniu art. 146 §1 i §2 kpa w zw. z art. 7 i art. 32 Konstytucji RP oraz art. 6, art. 7, art. 8, art. 9 i art. 28 kpa. Sąd rozważył również ówcześnie skutki prawne skreślenia art. 16 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o sprzedaży nieruchomości Państwowego Funduszu Ziemi oraz uporządkowaniu niektórych spraw związanych z przeprowadzeniem reformy rolnej i osadnictwa rolnego. We wniosku z dnia [...] listopada 2010 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1999 r. skarżący zarzucił błędne zastosowanie przez Wojewodę [...] art. 146 §2 kpa w powiązaniu z uchyleniem art. 16 powołanej wyżej ustawy z dnia 12 marca 1958 r. Tak sformułowane zarzuty są tożsame z przedmiotem oceny prawnej dokonanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w prawomocnym wyroku z dnia 5 kwietnia 2000 r. sygn. akt IV SA 1290/99, dlatego prawidłowo organ administracji odmówił wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1999 r. Prawomocność oceny prawnej Sądu wyklucza bowiem ponowne dokonywanie tej oceny w takim samym zakresie przez organ administracji, dlatego prawidłowo organ orzekający odstąpił w zaskarżonej decyzji od uzasadnienia skutków utraty mocy obowiązującej art. 16 powołanej wyżej ustawy z dnia 12 marca 1958 r. Odmowa wszczęcia postępowania nadzorczego wyklucza bowiem dokonywanie przez organ orzekający jakiejkolwiek merytorycznej oceny legalności decyzji kwestionowanej przez skarżącego. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło