I SA/Bd 720/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dariusz Dudra Sędziowie: Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz Sędzia WSA Urszula Wiśniewska (spr.) Protokolant: Asystent sędziego Daniel Łuczon po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 01 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi W. L. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary porządkowej oddala skargę I SA/Bd 720/11 UZASADNIENIE Naczelnik Urzędu Celnego w T., pismem z dnia [...] listopada 2010 roku, wezwał W. L. certyfikowanego Rzeczoznawcę Samochodowego do złożenia pisemnych zeznań w charakterze świadka w zakresie wydanej przez siebie wyceny nr [...] dnia [...] września 2008 roku oraz nr [...] z dnia [...] września 2008 roku i przesłania ich na adres Urzędu Celnego w T., bądź złożenia osobiście w kancelarii Urzędu Celnego w T., w terminie 7 dni od dnia otrzymania ww. pisma. Wezwanie to zostało doręczone stronie w dniu [...] grudnia 2010r. Na powyższe wezwanie strona nie udzieliła odpowiedzi. W związku z powyższym, Naczelnik Urzędu Celnego w T., działając na podstawie art. 262 § 1 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa, postanowieniem z dnia [...] grudnia 2010 r., nr[...] nałożył na W. L. karę porządkową w wysokości [...] zł. Postanowienie zostało doręczono strome w dniu [...] grudnia 2010 r. W zażaleniu na powyższe rozstrzygniecie strona zarzuciła organowi podatkowemu nieprawidłowości o charakterze merytorycznym i formalnym w zakresie czynności procesowej, tj. wezwania go do złożenia zeznań w charakterze świadka w formie pisemnej. Dyrektor Izby Celnej w T. postanowieniem z dnia [...] lipca 2011r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie . W uzasadnieniu wskazał ,iż Naczelnik Urzędu Celnego w T., w związku z prowadzonym postępowaniem podatkowym w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki Audi A6 2.0 DTI, nr nadwozia [...], rok produkcji 2006, wezwał W. L. Certyfikowanego Rzeczoznawcę Samochodowego do złożenia pisemnych zeznań w charakterze świadka w zakresie wydanej przez siebie wyceny nr [...] dnia [...] września 2008 roku oraz nr [...] z dnia [...] września 2008 roku i przesłania ich na adres Urzędu Celnego w T., bądź złożenia osobiście w kancelarii Urzędu Celnego w T. Podniesiony w zażaleniu zarzut, iż nie można zgodnie z prawem wezwać świadka do złożenia zeznań na piśmie bez wcześniejszego porozumienia i wskazania przyczyn takiej formy zeznania- świadek musi wyrazić zgodę na taki sposób złożenia zeznań organ uznał za chybiony. Dyrektor Izby Celnej wskazał, iż organ pierwszej instancji wzywając stronę do złożenia pisemnych zeznań działał na podstawie art. 155 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, zgodnie z którym organ podatkowy może wezwać stronę lub inne osoby do złożenia wyjaśnień, zeznań lub dokonania określonej czynności osobiście, przez pełnomocnika lub na piśmie, jeżeli jest to niezbędne dla wyjaśnienia stanu faktycznego lub rozstrzygnięcia sprawy. Natomiast art. 159 § 1 pkt 4 tej ustawy stanowi, iż w wezwaniu należy wskazać, czy osoba wezwana powinna stawić się osobiście lub przez pełnomocnika, czy też może złożyć wyjaśnienie lub zeznanie na piśmie. Podkreślono, iż ustawodawca w przepisach ustawy Ordynacja podatkowa, które regulują tryb i sposób przeprowadzenia postępowania dowodowego nie przewidział obowiązku wcześniejszej konsultacji organu podatkowego z osobą wzywaną i nie uzależniał tym samym określenia sposobu przeprowadzenia dowodu z zeznań świadka od wyrażenia zgody wzywanego na konkretną formę przeprowadzenia takiego dowodu. W skardze na rozstrzygnięcie Dyrektora Izby Celnej w T. wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji a wraz z nią decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w T., oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu podniesiono identyczne zarzuty jak te zawarte w zażaleniu na postanowienie organu pierwszej instancji. Zatem skarżący podniósł, iż wezwanie , które otrzymał było nieprawidłowe zarówno merytorycznie jak i formalnie. Podkreślił, iż nie można zgodnie z prawem wezwać świadka do złożenia zeznań na piśmie bez wcześniejszego porozumienia i wskazania przyczyn takiej formy zeznania- świadek musi wyrazić zgodę na taki sposób złożenia zeznań. Wezwanie świadka musi być dostarczone przed wskazanym terminem złożenia zeznań co najmniej 14 dni wcześniej. Zdaniem skarżącego nie złożenie zeznań w bezprawnie narzuconym terminie po nieprawidłowym wezwaniu nie jest jednoznaczne z odmową ich złożenia. Ponadto prawidłowe wezwanie świadka winno zawsze zawierać pouczenie o prawach jakie mu przysługują w tym zwrocie poniesionych kosztów oraz utraconym zarobku w związku ze złożeniem zeznań. Braki w tym zakresie w doręczonym skarżącemu wezwaniu jednoznacznie , jego zdaniem wskazują , na nieprawidłowość wezwania i tym samym brak jakichkolwiek podstaw do nałożenia kary porządkowej. W dalszej części skargi strona podnosi, iż jej postępowanie w żadnym wypadku nie wskazywało na zamiar odmowy złożenia zeznań po prawidłowym zgodnym z prawem wezwaniu, bowiem już wielokrotnie składała zeznania w charakterze świadka stawiając się na wezwania Naczelnika Urzędu Celnego w T. Nie mniej w związku z tymi zeznaniami do dnia dzisiejszego (pomimo upływu powyżej 12 miesięcy) nie otrzymała zwrotu kosztów stawiennictwa o które wnioskowała. W ocenie skarżącego obecne wezwania do złożenia zeznań na piśmie, ma na celu uniknięcie kosztów jakie pociąga za sobą prawidłowe zgodne z prawem wezwanie świadka w sprawie . W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonego postanowienia organu odwoławczego z punktu widzenia jego legalności, tj. zgodności z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., wynika, że zaskarżone postanowienie winno ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Na wstępie zaznaczyć należy, iż skarżący w petitum skargi wniósł o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Celnej w T. oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w T. Nie mniej daty i numery rozstrzygnięć jednoznacznie wskazują, iż przedmiotem zaskarżenia są wskazane postanowienia organów celnych. Oceniając zaskarżone postanowienie z punktu widzenia jego zgodności z prawem stwierdzić należy, że postanowienie to nie narusza prawa. Stosownie do przepisu art. 262 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (dalej o.p.) strona, pełnomocnik strony, świadek lub biegły, którzy mimo prawidłowego wezwania organu podatkowego: nie stawili się osobiście bez uzasadnionej przyczyny, mimo że byli do tego zobowiązani, lub bezzasadnie odmówili złożenia wyjaśnień, zeznań, wydania opinii, okazania przedmiotu oględzin lub udziału w innej czynności, lub bez zezwolenia tego organu opuścili miejsce przeprowadzenia czynności przed jej zakończeniem, mogą zostać ukarani karą porządkową do 2.600 zł. Regulacje zawarte w art. 262 o.p. mają na celu zdyscyplinowanie uczestników postępowania podatkowego w dbałości o to, aby postępowanie to przebiegało sprawnie i kończyło się w przewidzianym prawem terminie konkretnym rozstrzygnięciem. Podkreślić również należy, iż kara porządkowa może być nałożona tylko w przypadkach ściśle określonych w art. 262 § 1 o.p. Katalog tych przypadków jest zamknięty, co oznacza, że nie jest dopuszczalne karanie innych, nieobjętych tym przepisem zachowań. Jednak, zdaniem Sądu, w tej sprawie zaistniała podstawa prawna do nałożenia na skarżącego kary porządkowej. Zgodnie z zastosowanym przez organ podatkowy pierwszej instancji przepisem art. 262 § 1 pkt 2 o.p., świadek może zostać ukarany karą porządkową, jeżeli bezzasadnie odmówił złożenia wyjaśnień, zeznań, wydania opinii, okazania przedmiotu oględzin lub udziału w innej czynności. W rozpatrywanej sprawie kara porządkowa została nałożona w związku z tym, iż skarżący nie złożył pisemnych zeznań - w zakresie wydanej wyceny. Wystosowane w tym zakresie do strony pisemne wezwanie z [...] listopada 2010 r., zawierało między innymi prośbę o wyjaśnienie stwierdzonych rozbieżności w dwóch wersjach wyceny nr [...] z dnia [...] września 2008 oraz [...] września 2008r. Strona nie zastosowała się do warunków wezwania. Wystosowane w tym zakresie do skarżącego opisywane wezwanie, co słusznie podkreślił w zaskarżonym postanowieniu organ odwoławczy, zawierało wszelkie niezbędne elementy, o których mowa w art. 159 § 1 o.p. Organ pierwszej instancji jasno określił w nim treść swego żądania, wyznaczył stronie termin i pouczył o sankcji grożącej za brak reakcji na wezwanie. Istotne również, jest , iż w wezwaniu tym, organ wskazał, że wzywa skarżącego w charakterze świadka do złożenia zeznań na piśmie w związku z postępowaniem podatkowym a więc takiego rodzaju zachowania, którego niespełnienie objęte jest hipotezą normy prawnej wynikającej z art. 262 § 1 pkt 2 o.p. Brak jakiejkolwiek odpowiedzi na to wezwanie, organ podatkowy słusznie ocenił jako bezzasadną odmowę złożenia wyjaśnień. Zdarzenie to wypełniało przesłanki do zastosowania w tej sprawie przepisu art. 262 § 1 pkt 2 o.p. Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących nieprawidłowości skierowanego do skarżącego wezwania jeszcze raz podkreślić należy, iż zawierało ono wszystkie elementy wymagane przepisem art. 159 § 1 o.p. Twierdzenia strony w tym zakresie nie wynikają z żadnej normy prawnej. Tak samo ocenić należy sugestie dotyczące zobowiązania świadka do złożenia wyjaśnień na piśmie zamiast osobistego stawiennictwa. Z regulacji zawartych w Ordynacji nie wynika aby organ miał obowiązek wzywać świadków do osobistego składania zeznań . Przeciwnie stosownie do art. 155 § 1 o.p. organ może wezwać stronę lub inne osoby do złożenia wyjaśnień , zeznań lub dokonania określonej czynności osobiście , przez pełnomocnika lub na piśmie, jeżeli jest to niezbędne dla wyjaśnienia stanu faktycznego lub rozstrzygnięcia sprawy. Zatem to w gestii organów pozostaje wybór środka dowodowego. Mając powyższe na uwadze, Sąd na postawie art. 151 powoływanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym, orzekł o oddaleniu skargi. H. Adamczewska – Wasilewicz D. Dudra U. Wiśniewska