II SA/Bk 712/11
WyrokWSA w Białymstoku2011-12-06
Skład orzekający: Grażyna Gryglaszewska, Anna Sobolewska-Nazarczyk, Mirosław Wincenciak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych, wydane na podstawie istotnego odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego, jest legalne, nawet jeśli skarżący podnosi inne zarzuty dotyczące m.in. przebiegu granic działki?Ratio decidendi
Sąd administracyjny kontroluje legalność postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych. Jeśli organ nadzoru budowlanego stwierdził istotne odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego, co stanowi podstawę do wstrzymania robót na mocy art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego, a organ postąpił zgodnie z przepisami, skarga podlega oddaleniu. Sąd nie jest właściwy do rozstrzygania sporów o przebieg granic działek czy innych kwestii, które wykraczają poza zakres postępowania w sprawie wstrzymania robót budowlanych.Stan faktyczny
Skarżący A. F. złożył skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PWINB) utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) o wstrzymaniu robót budowlanych. PINB wstrzymał roboty, stwierdzając istotne odstępstwa od projektu budowlanego (zmiana odległości budynku od granicy, użycie innych materiałów budowlanych). Skarżący podnosił zarzuty dotyczące nieprawidłowego wyznaczenia granic działki, uszkodzenia rurociągu drenarskiego oraz kontynuowania budowy pomimo wstrzymania. PWINB utrzymał w mocy postanowienie PINB, wyjaśniając brak kompetencji do wytyczenia granic i wskazując, że kwestie uszkodzenia rurociągu zostaną uwzględnione w dalszym postępowaniu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), Sędziowie sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk,, sędzia WSA Mirosław Wincenciak, Protokolant Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 06 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi A. F. na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych oddala skargę.
Postanowieniem z dnia [...].08.2011 r. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. utrzymał w mocy postanowienie z dnia [...].07.2011 r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. nakazujące PP. M. i P. J. wstrzymanie robót budowlanych przy budowie budynku mieszkalnego realizowanego na działce o nr geod. [...] we wsi D. P. Nakazano zabezpieczenie budowy przed dostępem osób trzecich.
Stan faktyczny sprawy przedstawiał się następująco:
Wskutek zawiadomienia złożonego przez A. F. o nieprawidłowościach robót budowlanych prowadzonych przez sąsiadów PP. M. i P. J. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. wszczął postępowanie administracyjne. W wyniku oględzin organ stwierdził, że działka A. F. o nr [...] graniczy z działką inwestora o nr [...]. Na działce o nr [...] M. i P. J. realizują budynek mieszkalny w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków pozwolenia na budowę: zwiększono odległość budynku od granicy z sąsiednią działką nr [...] z planowanych 5 m na 6,55 m, a ściany zewnętrzne są budowane z pustaków YTONG zamiast projektowanych POROTHERM bez zgody autora projektu. A. F. oświadczył, że odległość od jego działki wynosi 5,85 m, a nie 6,55 m.
Inspektor stwierdził, że dokonane zmiany mają charakter istotny i na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego wstrzymał, postanowieniem z dnia [...].07.2011 r., prowadzenie robót budowlanych.
Od tego postanowienia A. F. wniósł zażalenie z dnia 18.07.2011 r. do P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. Zażalenie to uzupełnił dwoma pismami: z dnia 4.08.2011 r. i z 8. 08.2011 r.
Z treści w/w pism wynika, że A. F. powiadamia organ o kontynuowaniu budowy przez inwestorów, pomimo wydanego postanowienia o wstrzymaniu. Żalący się nawiązuje do granicy pomiędzy działkami o nrnr [...] i [...] uważając, że granica została wyznaczona nieprawidłowo (nie ma znaków granicznych) jak również teren przed budową został wytyczony nieprawidłowo. Powołując się na pismo z dnia 13.07.2011 r. Wojewódzkiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych Oddział Terenowy w Ł., A. F. podniósł, że inwestorzy usytuowali budynek na rurociągu drenarskim doprowadzając do jego uszkodzenia. Zwrócił uwagę na inne wymiary i kształt realizowanego budynku.
P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji, podzielił stanowisko organu.
Organ II instancji podkreślił, ze usytuowanie budynku w innej odległości od granicy niż projektowana powoduje zmianę zakresu objętego projektem zagospodarowania działki, co, zgodnie z art. 36 a Prawa budowlanego, stanowiło istotne odstępstwo od projektu budowlanego. Organ wyjaśnił, że nie ma kompetencji do wytyczenia granic. Odnosząc się do zarzutów odwołania, organ nie stwierdził, aby inwestor dokonał zmiany kształtu i wymiarów budynku w porównaniu z projektem. Jeśli doszło do naruszenia rurociągu drenarskiego na działce nr [...], to okoliczność ta zostanie uwzględniona w dalszym postępowaniu.
W dalszej części uzasadnienia PWINB wyjaśnił skarżącemu, że kierownik budowy i projektant nie są stronami postępowania i dlatego nie byli powiadomieni o czynnościach organu. Projekt budowlany był analizowany przez organy. Rozbiórkę obiektu można nakazać wówczas, gdy inwestorzy nie doprowadzą obiektu do stanu zgodności z prawem, a nie na tym etapie postępowania. Organ nie widział potrzeby zawiadamiania Prokuratury (czego żądał A. F.), zaś informację, co do kontynuowania budowy, przekazał do sprawdzenia organowi I instancji.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wniósł A. F.
W treści skargi zostały zawarte te same zarzuty, co w odwołaniu. Dodatkowo można wywnioskować ze skargi (mało czytelnej w swej treści), że skarżący zarzuca geodecie nieprawidłowe wytyczenie granic. Podnosi okoliczność, iż nie otrzymał decyzji o warunkach zabudowy. Zarzuca organom "mataczenie" w załatwianiu spraw. Na rozprawie sądowej wyjaśnił, iż zgadza się z tym, że budowa została wstrzymana, natomiast chodzi o to, że działka została wytyczona nieprawidłowo. W pismach z dnia 28.11.2011 r. i z 6.12.2011 r. żądał, aby Sąd dał mu możliwość wypowiedzi tak, jak Skarżący "uzna to za stosowne".
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dn. 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a." sądy administracyjne kontrolują zgodność wydanych przez organy administracji aktów prawnych z przepisami prawa materialnego i procesowego.
W sprawie niniejszej Sąd badał legalność wydania postanowienia PWINB w B. z dnia [...].08.2011 r. oraz poprzedzającego jego wydanie postanowienia PINB w Z. z dn. [...].07.2011 r. i nie stwierdził żadnych uchybień prawnych.
Należy wyjaśnić Skarżącemu, że inspektor nadzoru budowlanego nie podejmuje czynności według własnego uznania, ale musi działać zgodnie z przepisami ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623).
Zgodnie z art. 36 a w/w ustawy istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego i innych warunków pozwolenia na budowę wymaga decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Jeżeli inwestor nie dysponuje zmienionym pozwoleniem, to wówczas inspektor nadzoru budowlanego, zgodnie z art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego, wstrzymuje prowadzenie robót budowlanych.
Taka sytuacja miała miejsce w przypadku budowy pp. J. Organy postąpiły zgodnie z prawem wstrzymując roboty budowlane, ponieważ zostało stwierdzone, że inwestorzy usytuowali budynek na działce niezgodnie z projektem, jak też użyli materiałów budowlanych innych, niż zaprojektowano.
Dlatego też niezrozumiałe jest złożenie przez A. F. odwołania, a następnie skargi do Sądu w sytuacji, kiedy inspektor budowlany podjął działania zgodnie z oczekiwaniem Skarżącego.
Wydaje się, że intencją Skarżącego (co wynika z jego licznej korespondencji) było doprowadzenie do rozbiórki obiektu i do przeprowadzenia właściwego postępowania w kwestii ustalenia granic między działkami o nr [...] i [...]. Organ słusznie usiłował wytłumaczyć Skarżącemu, że nie można tych kwestii załatwić w niniejszym postępowaniu.
Jeżeli inwestor posiadał pozwolenie na budowę, a odstąpił od warunków tego pozwolenia, to najpierw wdraża się postępowanie naprawcze w trybie art. 51 Prawa budowlanego, nakładając obowiązki na inwestora, a w przypadku ich niewypełnienia można dopiero rozważać rozbiórkę obiektu. Jest to jednak następny etap postępowania, gdzie Skarżącemu będą służyły również środki odwoławcze.
Sąd był zobligowany w tym postępowaniu zbadać tylko i wyłącznie legalność wydania postanowienia wstrzymującego roboty budowlane inwestycji pp. Jasionowskich i nie mógł zajmować się innymi kwestiami.
Jeżeli Skarżący uważa, że granica między działkami o nr [...] i [...] jest nieprawidłowa, to może to podnieść w postępowaniu rozgraniczeniowym, które prowadzi Wójt Gminy Z. (postępowanie takie zostało wszczęte postanowieniem z dn. [...].09.2011 r.). Organ nadzoru budowlanego nie ma kompetencji do przeprowadzenia rozgraniczenia, ani też do ingerowania w decyzję o warunkach zabudowy, którą również wydał Wójt Gminy Z. Kwestie dotyczące posadowienia budynku na rurociągu drenarskim, gabarytów budynku (co kwestionuje Skarżący), jak też prowadzenia robót po dacie wydania postanowienia o wstrzymaniu robót będą rozważane przez organ budowlany w następnych etapach postępowania.
Sąd jeszcze raz podkreśla, że w tej sprawie zajmował się tylko zasadnością wstrzymania robót budowlanych i, tak jak uważa sam Skarżący, Sąd stwierdził słuszność wstrzymania inwestycji pp. J.
Natomiast, jak wyżej wspomniano, Sąd nie ma kompetencji do tego, by załatwić w tej sprawie wszelkie spory między Skarżącym a sąsiadami.
Orzekając w granicach zaskarżonego postanowienia, Sąd nie miał obowiązku wysłuchania wyjaśnień skarżącego w takim zakresie, w jakim skarżący "uzna za stosowne". Zgodnie z art. 98 § 1 i art. 101 § 1 pkt 3 p.p.s.a. to przewodniczący składu sędziowskiego kieruje rozprawą oraz decyduje, które wypowiedzi strony, mające znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, mają być zapisane w protokole rozprawy.
Mając na względzie powyższe okoliczności, skarga, jako niezasadna, podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło