II SA/Łd 914/11
WyrokWSA w Łodzi2011-12-07
Skład orzekający: Jolanta Rosińska, Czesława Nowak – Kolczyńska, Barbara Rymaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może nałożyć obowiązek przedłożenia oceny technicznej obiektu na podstawie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego w przypadku wątpliwości co do jakości wykonanych robót budowlanych i stanu technicznego obiektu?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego ma prawo nałożyć obowiązek dostarczenia oceny technicznej lub ekspertyzy na podstawie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, gdy istnieją uzasadnione wątpliwości co do jakości wykonanych robót budowlanych lub stanu technicznego obiektu. Postanowienie takie nie jest merytorycznym rozstrzygnięciem, lecz czynnością dowodową mającą na celu zgromadzenie materiału dowodowego do dalszego postępowania. W niniejszej sprawie wątpliwości te były uzasadnione ze względu na brak dokumentacji i zakwestionowanie prac przez inne organy, co uzasadniało nałożenie obowiązku przedłożenia opinii technicznej.Stan faktyczny
A Spółka z o.o. wykonała w budynku przy ul. A 17 w Łodzi prace budowlane i instalacyjne bez wymaganych pozwoleń, co zostało zakwestionowane przez organy nadzoru budowlanego i Państwową Straż Pożarną. Organ nadzoru budowlanego nałożył na spółkę obowiązek przedłożenia oceny technicznej wykonanych robót z powodu braku dokumentacji i wątpliwości co do jakości prac. Spółka zaskarżyła postanowienie, kwestionując kwalifikację prac jako samowoli budowlanej i obowiązek uzyskania pozwolenia.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 7 grudnia 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Jolanta Rosińska Sędziowie Sędzia WSA Czesława Nowak – Kolczyńska Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.) Protokolant asystent sędziego Anna Dębowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2011 roku sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zobowiązania do przedłożenia oceny stanu technicznego obiektu oddala skargę.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., postanowieniem z dnia [...] nr [...], wydanym na podstawie art. 81 c ust. 2, w związku z art. 51 ust. 7 ustawy z 7 lipca 1994r. Prawo Budowlane (Dz. U. z 2006r, Nr 156, poz. 1118 ze zm.) - zobowiązał A Spółkę z o.o. z siedzibą w Ł. do przedłożenia w terminie do 30 czerwca 2012r. oceny technicznej w zakresie:
robót ogólnobudowlanych związanych, z budową nowych ścianek działowych i
zabudową otworów w ścianach;
robót instalacyjnych c.o., elektrycznych i wod-kan, p.poż,
dotyczącej prawidłowości wykonanych robót budowlanych z naruszeniem przepisów prawa budowlanego w budynku, położonym na terenie nieruchomości w Ł. przy ul. A 17.
W uzasadnieniu powyższej decyzji organ wskazał, iż decyzją z dnia [...] Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej zakazał Spółce eksploatacji budynku jako obiektu zamieszkania zbiorowego. Następnie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie mają zastosowanie przepisy prawa budowlanego z 7 lipca 1994r., bowiem zakres robót ogólnobudowlanych i instalacyjnych wykonanych w/w lokalu podlegał obowiązkowi uzyskania pozwolenia na budowę (czego inwestor nie dopełnił), a co wynika z art. 29 Prawa budowlanego. Organ wyjaśnił, że ponieważ trakcie dokonanych oględzin nie stwierdzono dokonania zmiany sposobu użytkowania, bowiem rozpatrywana część budynku nie była użytkowana, w sprawie mamy do czynienia z samowolnie wykonanymi robotami. Zatem w przedmiotowym przypadku zastosowanie ma tryb postępowania określony w art. 50-51 Prawa budowlanego. Z uwagi na brak dokumentacji technicznej w zakresie wykonanych robót, jak również dokumentów potwierdzających prawidłowość ich wykonania zdaniem organu w sprawie występuje szereg wątpliwości co do jakości wykonanych robót.
Kończąc organ podkreślił, że niniejsze postanowienie wydane w trybie art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego nie jest samoistną podstawą prawną prowadzenia postępowania w rozpatrywanej sprawie a jedynie postępowaniem dowodowym,
mającym na celu ustalenie faktycznego stanu rzeczy i sposobu doprowadzenia dotychczas wykonanych robót do zgodności z przepisami.
Wskazano, że ponieważ inwestor naruszył dyspozycje art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego, przedłożenie nakazanych dokumentów ma na celu doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.
Na powyższe postanowienie zażalenie wniosła Spółka A zarzucając mu w szczególności naruszenie:
- art.7 k.p.a., poprzez uchylanie się przez organ administracji od podjęcia wszelkich
kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy oraz wydanie zaskarżonego
postanowienia, bez uwzględnienia społecznego interesu oraz słusznego interesu
skarżącej spółki;
art. 11, w związku z art. 124 § 2 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie w treści
zaskarżonego postanowienia zarówno podstawy faktycznej jak i prawnej zaskarżonego rozstrzygnięcia, albowiem poza lakonicznym przytoczeniem przepisów prawa ze zdawkowym powołaniem się na ich treść, jak i niezmiernie oszczędnym opisem stanu faktycznego, niepozwalającym w istocie na jakiekolwiek zdefiniowanie działań skarżącej spółki oraz zakresu wykonanych w przedmiotowej nieruchomości prac, na podstawie skarżonej decyzji trudno wywieść jakie są podstawy faktyczne i prawne działań organu, zwłaszcza, że organ powołując się na przepisy art. 50-51ustawy prawo budowlane, nie wydał w tym zakresie żadnych orzeczeń. W tym stanie rzeczy niemożliwa staje się jakakolwiek instancyjna kontrola zaskarżonego postanowienia, skoro uzasadnienie winno odzwierciedlać przesłanki, jakimi kierował się organ rozstrzygający sprawę.
art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego, poprzez jego błędne zastosowanie polegające na uznaniu, że prace wykonane w obrębie przedmiotowej nieruchomości, wypełniają znamiona powołane w treści przytoczonego przepisu, w sytuacji gdy organ nie wydał żadnego postanowienia w tym zakresie, jak również w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji próżno szukać jakiekolwiek wyjaśnienia i uzasadnienia przyjętego w tym zakresie stanowiska.
- art. 51 ust. 7, w związku z art. 50 ust. 1, w związku z art. 29 Prawa budowlanego,
poprzez jego błędne zastosowanie, polegające na przyjęciu, że prace wykonane
przez skarżącego w przedmiotowej nieruchomości, w zakresie których skarżąca została zobowiązana do przedłożenia żądanej dokumentacji, podlegały obowiązkowi uzyskania pozwolenia na budowę, podczas gdy w rzeczywistości, wykonane w obrębie przedmiotowego budynku prace, nie podlegały nawet przewidzianemu w art. 30 rzeczonej ustawy obowiązkowi zgłoszenia, a zatem nie istniały podstawy do wydania zaskarżonej decyzji.
W ocenie skarżącej Spółki wykonane prace polegające na częściowym montażu ścianek działowych, w tym zastąpieniu starych ścianek działowych, nowymi ściankami działowymi, wymianie elementów starych uszkodzonych instalacji, czy też poprawa wcześniej wykonanej zabudowy otworów okiennych i ściennych należy kwalifikować jako bieżącą konserwację, nie stanowiąca nawet remontu. Tym samym na skarżącej nie spoczywał nawet obowiązek zgłoszenia rozpoczęcia wykonywanych czynności. Spółka podkreśliła, że w chwili nabycia przedmiotowej nieruchomości obiekty wchodzące w skład przedmiotowego kompleksu pofabrycznego, znajdowały się w budzącym wątpliwości stanie technicznym, co dodatkowo może potwierdzić znajdujący swoje urzędowe potwierdzenie fakt samoistnego zawalenia się części dachu nad jednym z budynków i to nawet pomimo wcześniejszego podstemplowania jego konstrukcji. Ponadto znaczna część nieruchomości nie była w żaden sposób wykorzystywana, zaś obiekty, w których w przeważającej większości zniszczono okna i drzwi, została zabezpieczona i to jeszcze przez poprzedniego właściciela przed dostępem osób postronnych. W tym celu wiele otworów okiennych, ściennych czy drzwiowych, została jeszcze przez poprzedniego właściciela zamurowana, a w kilku przypadkach zabezpieczona płytami bądź deskami, które to otwory dodatkowo od środka obiektu zostały niechlujnie i niedokładnie zamurowane. Wiele z tych prac jednakże, co potwierdza zresztą dokumentacja zdjęciowa, została wykonana w sposób bardzo niestaranny, co objawiało się chociażby w tym, że futryny okienne i okna z szybami zostały wypchnięte ze swojego pierwotnego mocowania co spowodowało, wychylenie się zabezpieczonych elementów poza lico ściany zewnętrznej budynku stwarzając przy tym niebezpieczeństwo całkowitego wypadnięcia tej zabezpieczonej konstrukcji otworów okiennych. Powyższa sytuacja spowodowała m.in. całkowite wypadnięcie z II piętra budynku całej futryny okiennej wraz z oknem i szybami na dziedziniec nieruchomości, gdzie stwierdzono wręcz całkowitą degradację niefunkcjonujących od dawna okien na II piętrze budynku przy ul. A 17 w Ł.
Spółka wskazała, że ze względu na fakt, że przedmiotowy kompleks zaczął być wykorzystywany i zagospodarowywany przez najemców, Spółka przystąpiła do naprawy wcześniej istniejących zabezpieczeń, poprawiając i wzmacniając ich konstrukcję. Stąd też najpewniej wyniknęło stanowisko organu, że to Spółka zabudowała otwory okienne, co jednakże nie znajduje potwierdzenia w rzeczywistych okolicznościach niniejszej sprawy. Nie zmienia to jednak faktu, że prace wykonane w tym zakresie również wpisują się w definicję bieżącej konserwacji, bowiem prace Spółki nie polegały na ingerencji, modernizacji czy przywrócenia stanu pierwotnego nieruchomości, a tylko na poprawie istniejących elementów w celu zabezpieczenia nieruchomości przed jej dalszą degradacją, zużyciem i zniszczeniem przez osoby trzecie.
Natomiast prace polegające na częściowym montażu lub zamianie ścianek działowych w systemie nida/gips nie podlegają obowiązkowi uzyskania pozwolenia na budowę ani zgłoszenia.
Spółka zakwestionowała też przytoczone przez organ ustalenia Państwowej Straży Pożarnej o niedostosowaniu nieruchomości do przepisów ppoż, oparte na całkowicie błędnej kwalifikacji przedmiotowej nieruchomości, jako obiektu zamieszkania zbiorowego.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., postanowieniem z dnia [...], nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego utrzymał w mocy wskazane na wstępie postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł., nr [...] z dnia [...]
W uzasadnieniu owego postanowienia organ odwoławczy dodatkowo ustalił, że postępowanie nadzoru budowlanego zostało wszczęte na żądanie Państwowej Inspekcji Pracy, Okręgowego Inspektoratu Pracy w Ł., która [...] stwierdziła wykonania prac adaptacyjnych niezgodnie z obowiązującymi przepisami i brak dokumentów o stanie technicznym zabytkowego budynku. Organ ustalił również, że budynek [...] jest częścią obiektu pofabrycznego wchodzącego w skład Zespołu Budynków Dawnej Fabryki B znajdującego się pomiędzy ulicami A i B (wejście od ul. A) w Ł., wpisanego z dniem 15 marca 201 Or. do Wojewódzkiego Rejestru Zabytków.
Organ odwoławczy wskazał, że z ustaleń dokonanych w przedmiotowej sprawie oraz z protokołu oględzin z dnia 16 lutego 2011 r. wynika, że:
- budynek stanowi własność A z o.o., a działając jako inwestor, A Spółka z o.o. wykonała w 2010 roku w parterze omawianego budynku w części gdzie znajduje się wejście główne, na pierwszym, jak i na drugim piętrze roboty budowlane polegające między innym na wykonaniu: nowych ścianek działowych w systemie Nida/Gips, zamurowaniu otworów drzwiowych w ścianach poprzecznych, wykonaniu nowych otworów drzwiowych w ścianach podłużnych korytarza, nowych instalacji elektrycznych, wod.-kan., c.o. i p.poż. Ustalono ponadto, iż na parterze w części południowej pomieszczenia nie uległy przebudowie, na górnych kondygnacjach są jednoizbowe pomieszczenia w których zamocowana jest umywalka a na korytarzach są sanitariaty do użytku ogólnego. Roboty budowlane zostały wykonane bez pozwolenia na budowę, jak również zgłoszenia. W dniu kontroli były wykonywane jedynie drobne roboty konserwacyjne, rozpatrywana część budynku była nieużytkowana, natomiast w dniu zakupu budynku, co miało miejsce w 2006 roku był on zamieszkały. Zgodnie z oświadczeniem przedstawiciela właściciela, rozpatrywana część budynku ma być przeznaczona na wynajem lokali traktowanych jako zastępcze lub socjalne dla osób eksmitowanych ze swoich dotychczasowych lokali. Stwierdzono ponadto, iż najprawdopodobniej nie było ingerencji w konstrukcję budynku. Ustalono także, iż decyzją Komendanta Państwowej Straży Pożarnej w Ł. z dnia [...] znak: [...] zakazano A Spółce z o.o. eksploatacji budynku usytuowanego przy ul. A 17 w Ł., jako obiektu zamieszkania zbiorowego ([...]).
Nadto pismem z dnia 18 lutego 2011 r. [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków poinformował, że omawiany budynek został wpisany do rejestru zabytków decyzją WKZ z dnia [...] oraz, że planowany sposób użytkowania nie uzyskał akceptacji służb konserwatorskich, a w 1997 roku budynek ten pełnił funkcję administracyjno-mieszkaniową.
Organ odwoławczy wskazał, iż w omawianym przypadku bezspornym pozostaje, iż roboty budowlane, jak również roboty związane z wykonaniem instalacji elektrycznej, wód.-kań., c.o. i p.poż. zostały wykonane przez inwestora - A Spółkę z o.o. w warunkach samowoli budowlanej, co w pełni uzasadnia nałożenie obowiązków na podstawie art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. Wykonanie nałożonego obowiązku winno wyjaśnić jakość wykonanych robót i spełnienie wymogów techniczno - budowlanych określonych przepisami prawa.
Należy w tym miejscu podkreślić, iż sam zakres samowolnie wykonanych robót budowlanych i instalacyjnych nie uprawnia organów nadzoru budowlanego do uznania, iż nastąpiła równocześnie samowolna zmiana sposobu użytkowania spornego obiektu, tym bardziej, że w dacie przeprowadzonych przez organ pierwszej instancji czynności kontrolnych obiekt ten był nieużytkowany. Zatem na obecnym etapie postępowania całkowicie uzasadniony jest przyjęty przez organ pierwszej instancji tryb postępowania. Podkreślono, iż w sytuacji stwierdzenia, że inwestor użytkuje obiekt niezgodnie z jego przeznaczeniem, bez stosownego zezwolenia, fakt taki będzie dopiero upoważniał organy nadzoru budowlanego do prowadzenia postępowania administracyjnego w przedmiocie samowolnej zmiany sposobu użytkowania, o czym stanowi art. 71 a Prawa budowlanego z 1994 r.
Odnosząc się do treści zażalenia należy stwierdzono, iż podniesione argumenty, jakkolwiek istotne dla strony skarżącej, nie stanowią dla organu odwoławczego przesłanki do podjęcia innego rozstrzygnięcia. Zgodnie bowiem z art. 28 Prawa budowlanego z 1994 r. roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30.
W konkluzji organ wyjaśnił, że wobec faktu, iż wykonanie nowej instalacji wodno-kanalizacyjnej, c.o., p.poż, jak i elektrycznej nie jest wymienione w art. 29 i art. 30 Prawa budowlanego, zatem na ich wykonanie należało uzyskać pozwolenie na budowę, czemu inwestor w omawianej sprawie uchybił.
W skardze na powyższe postanowienie [...] Spółka z o.o. z siedzibą w Ł. podtrzymała zarzuty podniesione w odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wniósł o jej oddalenie, argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do postanowień art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż Sąd bada zgodność z prawem (legalność) zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 §1 pktl lit. "a" - "c" p.p.s.a.).
Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję sądu administracyjnego skargę należało oddalić jako pozbawioną podstaw.
Kontroli sądu poddane zostało w niniejszej sprawie postępowanie zakończone postanowieniem utrzymującym w mocy postanowienie organu nadzoru budowlanego zobowiązujące do złożenia opinii technicznej wykonanych prac.
Postanowienie organu l instancji wydane zostało na podstawie art. 81 c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, póz. 1118 ze zm.). Zgodnie z powołanym przepisem organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia, na osoby, o których mowa w ust. 1, obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia.
Oceniając legalność zaskarżonego postanowienia Sąd zważył, że organy prawidłowo przeprowadziły postępowanie dowodowe, ustaliły stan faktyczny i wydały rozstrzygnięcia odpowiadające zebranym dowodom oraz przepisom prawa. Oceniając kompletność materiału zebranego w niniejszej sprawie należy pamiętać, że postępowanie jest w toku, materiał ten może zostać w zależności od potrzeb poszerzony i jeszcze zweryfikowany. Przede wszystkim podkreślić należy, iż nałożenie obowiązku dostarczenia ekspertyzy technicznej nie jest merytorycznym rozstrzygnięciem sprawy, prowadzi natomiast do gromadzenia lub też uzupełnienia materiału dowodowego, który dopiero umożliwi wydanie decyzji merytorycznych. Kontroli sądu w tym postępowaniu poddana został jedynie ta część postępowania, która obejmuje postępowanie dowodowe.
Ustawodawca w art. 81 c Prawa budowlanego przyznał właściwym organom administracji prawo żądania od uczestników procesu budowlanego, inwestora, właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego udzielania informacji oraz udostępnienia dokumentów związanych z prowadzeniem robót, przekazaniem obiektu budowlanego do użytkowania, utrzymaniem i użytkowaniem obiektu. Uprawnienie to ma na celu umożliwienie prawidłowego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w postępowaniu administracyjnym.
Zastosowany przez organy art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego wskazuje na trzy kategorie przesłanek nałożenia obowiązku dostarczenia odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Dotyczą one uzasadnionych wątpliwości organu co do:
jakości wyrobów budowlanych,
jakości wykonywanych robót budowlanych,
stanu technicznego obiektu budowlanego.
Zatem warunkiem wystarczającym do zażądania ekspertyzy zgodnie z dyspozycją art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego jest istnienie uzasadnionych wątpliwości co do stanu technicznego obiektu budowlanego, czy też jakości użytych materiałów. Wbrew odmiennym sugestiom skarżącego materiał dowodowy zgromadzony w przedmiotowej sprawie na takie właśnie wątpliwości wskazuje, dlatego też nałożenie na strony obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej jest słuszne, celowe i zgodne z przepisami Prawa budowlanego. Nietrafny jest zarzut, iż organ nie uzasadnił zasadności zastosowania art. 82 c ust.2 Prawa budowlanego, a więc wątpliwości co do jakości wykonanych robót, zastosowanych produktów czy stanu technicznego. Postanowienie to zostało wydane w takim oto stanie faktycznym, gdy przez dwa organy administracji publicznej prace te zostały zakwestionowane, mianowicie wnioskiem Państwowej Inspekcji Pracy, Okręgowego Inspektoratu w Ł., który zwrócił się do PINB o zbadanie legalności wykonywanych robót budowlanych oraz ostateczną decyzją Komendanta Państwowej Straży Pożarnej w Ł. z dnia [...] znak: [...], zakazującą eksploatacji obiektu. Powyższy stan faktyczny, w powiązaniu z brakiem jakiejkolwiek dokumentacji związanej z przeprowadzanymi robotami uprawniały do powzięcia poważnych wątpliwości co do stanu i jakości prac, zwłaszcza, że sposób ich prowadzenia uniemożliwia praktycznie weryfikację organom nadzoru budowlanego. Należy przy tym podkreślić, ze prace dotyczą obiektu, który przeznaczony był na hostel, a więc jak nazwa wskazuje miało to być miejsce zbiorowego przebywania ludzi. Wprawdzie organ dość lakonicznie uzasadnił tę kwestię, niemniej w stanie faktycznym sprawy zastosowanie art. 81 c Prawa budowlanego nie budzi wątpliwości.
W ocenie sądu nietrafny jest zarzut wydania rozstrzygnięć z naruszeniem art. 7 k.p.a. Skarżący zarzuca naruszenie postanowieniem interesu społecznego i słusznego interesu strony, nie wskazano jednak, jaki interes społeczny został naruszony. A w ocenie sądu nie może budzić wątpliwości uprawnienie do weryfikacji prac budowlanych prowadzonych w budynku przeznaczonym na pobyt ludzi, czy to w ramach hotelu czy mieszkań zastępczych.
Poza sporem jest, że skarżący wykonywał prace instalacyjne c.o., wód.-kań. elektryczne i wod-kan, p.poż, prace związane z budową i montażem nowych ścianek działowych i zabudową otworów w ścianach. Ustalony wymiar i rodzaj prac nie jest sporny. Zatem zarzut naruszenia art., 7 k.p.a. w tym zakresie jest chybiony, chybiony.
Natomiast zarzuty dotyczące naruszenie przez organ przepisów art. 50 i 51 Prawa budowlanego wydają się być przedwczesne. W toku dalszego postępowania organ nadzoru budowlanego ma możliwość zweryfikowania zastosowanego trybu, nawet po uzyskaniu materiału dowodowego, żądanego w trybie art., 81 c ustawy. Pośrednio na to wskazuje ta część uzasadnienia zaskarżonych rozstrzygnięć, którą organ poświęcił problematyce ewentualnej zmiany sposobu użytkowania obiektu, nie przesądzając tej kwestii.
Niemniej należy podnieść, ze skarżąca Spółka, kwestionując ustalenia organu co do prowadzenia robót w warunkach samowoli budowlanej, wszczęcie postępowania w trybie art. 50 i 51 Prawa budowlanego i prezentując pogląd, że wykonywane przez nią prace są bieżącą konserwacją i w związku z tym nie podlegają reżimowi prawa budowlanego pomija dwie okoliczności:
- po pierwsze przyjętą w orzecznictwie definicję bieżącej konserwacji. Otóż w orzecznictwie przyjmuje się, że bieżąca konserwacja to "wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót niepolegajacych na odtworzeniu stanu pierwotnego (które, zgodnie z art. 3 pkt 8 prawa budowlanego są remontem), ale mających na celu utrzymanie obiektu budowlanego w dobrym stanie, w celu jego zabezpieczenia przed szybkim zużyciem się czy też zniszczeniem i dla utrzymania go w celu użytkowania w stanie zgodnym z przeznaczeniem tego obiektu" (wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2006 r, sygn. akt II OSK 704/05, publ. w LEX nr 209107). Bieżącą konserwacją są więc prace budowlane wykonywane na bieżąco w węższym zakresie, niż roboty określone jako remont, polegające na odtworzeniu stanu pierwotnego budynku.
- po drugie fakt, że sporny obiekt został wpisany do rejestru zabytków. Zgodnie zaś z art, 29 ust.2 pkt 1) Prawa budowlanego pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na remoncie istniejących obiektów budowlanych i urządzeń budowlanych, z wyjątkiem obiektów wpisanych do rejestru zabytków. Oznacza to, że remont takiego obiektu podlega reżimowi art. 28 Prawa budowlanego. Również roboty budowlane są pracami podlegającymi reżimowi pozwolenia na budowę.
Wprawdzie organ nie sprecyzował, do jakiej kategorii zaliczył sporne prace, w szczególności czy są to roboty budowlane, przebudowa czy remont. Uchybienie to jednak może zostać naprawione w dalszej części postępowania, zwłaszcza, że każda z tych wymienionych kategorii, w tym remont obiektów zabytkowych podlegają reżimowi prawa budowlanego, a więc i trybowi art. 51 tegoż prawa.
Ustalony zakres prac w ocenie sądu mieścił się w definicji robót budowlanych, zwłaszcza remontu, skoro doszło do wymiany instalacji c.o., elektrycznej, wod-kan etc. Wbrew twierdzeniom skarżącej nie jest to bieżąca konserwacja. Również budowa nowych ścianek działowych, powiązana z organizacją wewnętrznej przestrzeni, wydzieleniem odrębnych pomieszczeń mieszkalnych, instalowanie nowych otworów ściennych (okien i drzwi) nie stanowi bieżącej konserwacji, a może zostać zakwalifikowana jako przebudowa (art. 3 ust.7a Prawa budowlanego) przy spełnieniu pewnych warunków. Wydaje się, że żądana przez organ opinia techniczna również pozwoli na rozwianie powyższych wątpliwości.
Reasumując organ uprawniony był do wydania postanowienia w trybie art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowlane w każdym przypadku, gdy poweźmie wątpliwości co do charakteru robót jak i jakości wykonanych prac. Te wątpliwości uzasadnia już chociażby fakt, ze zgromadzony materiał nie daje podstaw do jednoznacznej oceny stanu technicznego przeprowadzonych robót. A takich danych w aktach sprawy brak i to nie z powodu zaniedbania organu, ale z uwagi na fakt że roboty prowadzono bez dokumentacji. Zobowiązanie do złożenia stosownych opinii ma na celu wyeliminowanie tego braku.
Organ odwoławczy prawidłowo przy tym podkreślił, iż kontrolowane rozstrzygnięcie dotyczy tylko kwestii nałożenia obowiązku przedłożenia inwentaryzacji i oceny technicznej obiektu, a tym samym nie przesądza o merytorycznym sposobie zakończenia sprawy wykonanej zabudowy.
Pozostałe zarzuty skargi, jakkolwiek w części zasadne, nie mogły mieć wpływu na wynik sprawy. Zgodzić się przyjdzie z zarzutem wyjątkowej lakoniczności uzasadnienia, sformułowanym jako niewyjaśnienie okoliczności uzasadniających zastosowanie art. 81 c Prawa budowlanego. Wcześniej sąd z urzędu zauważył, że brak precyzyjnego zakwalifikowanie wskazanych robót. Uchybienia te, natury procesowej zasadności stanowią istotne naruszenie przepisów postępowania, nie miały jednak wpływu na ostateczną ocenę. Zgodnie zaś z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., podstawą do uchylenia decyzji jest tylko takie naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Z uwagi na powyższe, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi sąd orzekło jej oddaleniu na podstawie artl 151 pp.s.a.
m.o.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło