III SA/Gl 1069/11
PostanowienieWSA w Gliwicach2011-12-13
Skład orzekający: Anna Apollo, Małgorzata Herman, Barbara Orzepowska-Kyć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy informacja Naczelnika Urzędu Celnego o wygaśnięciu poświadczenia rejestracji automatu do gier, w związku z wygaśnięciem zezwolenia na prowadzenie działalności, stanowi czynność podlegającą kontroli sądu administracyjnego w trybie art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. i czy skarga została wniesiona z zachowaniem terminu po wyczerpaniu środków zaskarżenia?Ratio decidendi
Sąd uznał, że informacja Naczelnika Urzędu Celnego o wygaśnięciu poświadczenia rejestracji automatu do gier, będąca konsekwencją wygaśnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności, nie jest aktem lub czynnością podlegającą kontroli sądu administracyjnego w trybie art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., ponieważ nie rozstrzyga o uprawnieniach lub obowiązkach strony wynikających z przepisów prawa. Ponadto, nawet gdyby uznać skargę za dopuszczalną, została ona wniesiona po terminie, co skutkuje jej odrzuceniem na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a.Stan faktyczny
Spółka "A" sp. z o.o. wniosła skargę na informację Naczelnika Urzędu Celnego w B. o wygaśnięciu poświadczenia rejestracji automatu do gier, spowodowane wygaśnięciem zezwolenia na prowadzenie działalności. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów prawa, w tym Konstytucji i ustaw dotyczących gier hazardowych oraz Ordynacji podatkowej, kwestionując podstawę prawną i sposób wydania informacji. Naczelnik Urzędu Celnego wniósł o odrzucenie skargi, twierdząc, że informacja nie jest czynnością podlegającą kontroli sądu administracyjnego. Sąd uznał skargę za niedopuszczalną i wniesioną po terminie.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć, Protokolant st. sekr. sąd. Anna Tymowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2011 r. przy udziale – sprawy ze skargi "A" sp. z o.o. w W. na informację Naczelnika Urzędu Celnego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie gier losowych postanawia: odrzucić skargę.
Pismem z dnia [...] r. nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego w B. poinformował "A" Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą we W. o wygaśnięciu poświadczenia rejestracji nr [...] automatu do gier o niskich wygranych nr fabryczny [...], w związku z upłynięciem z dniem [...] r. okresu na jaki decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w G. nr [...] udzielono Spółce zezwolenia na urządzenie i prowadzenie działalności, w oparciu o które przedmiotowe poświadczenie zostało dokonane.
Naczelnik Urzędu Celnego w B. jako podstawę prawną niniejszej informacji wskazał art. 144 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540 ), art. 16 pkt 2 ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych (Dz. U. Nr 4 z 2004 r., po 27 z późn. zm.), oraz § 10 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 r. o warunkach urządzania gier i zakładów wzajemnych ( Dz. U. Nr 102 poz. 946 z późn. zm.).
Pismem z dnia [...] r. – wysłanym listem poleconym w dniu [...] r.- "A" spółka z o.o. wezwała Naczelnika Urzędu Celnego w B. do usunięcia naruszenia prawa w informacji nr [...] w szczególności w zakresie przepisów wskazanych w odwołaniu od tego pisma
Pismem z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Celnego w B. stwierdził, iż jego zdaniem w przedmiotowej sprawie nie zostały naruszone przepisy prawa, a zatem wezwanie do usunięcia naruszenia prawa było bezpodstawne.
Organ wyjaśnił, iż pismo Naczelnika Urzędu Celnego w B. z dnia [...] r. nr [...] przesłane do spółki "A" miało na celu jedynie poinformowanie jej, iż decyzja będąca podstawą rejestracji automatu o niskich wygranych wygasła z mocy obowiązującego prawa tj. § 10 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 r. o warunkach urządzania gier i zakładów wzajemnych (Dz. U. Nr 102, poz. 946 z późn. zm.), gdyż omawiany automat do gier o niskich wygranych nr fabryczny [...], automatu zarejestrowano dnia [...] r. - [...] w oparciu o zezwolenie, o którym mowa w art. 129 ustawy o grach hazardowych tj., decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia [...] r., Sześcioletni okres ważności zezwolenia upłynął z dniem [...] r. zgodnie z § 10 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 r. o warunkach urządzania gier i zakładów wzajemnych (Dz. U. Nr 102, poz. 946 z późn. zm.)
W skardze do sądu administracyjnego na informację Naczelnika Urzędu Celnego w B. z dnia [...] r. nr [...] "A" Sp. z o.o. w W. wniosła o uchylenie lub stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności.
Skarżąca spółka zarzuciła:
- naruszenie przez czynność organu art. 92 ust. 1 w związku z art. 2 i art. 7 Konstytucji oraz art. 15b ust. 4 i art. 16 pkt 2 ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych poprzez zastosowanie w sprawie § 10 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych, mimo iż zostało ono w tym zakresie wydane bez upoważnienia ustawowego, ewentualnie w związku z możliwością stwierdzenia bezskuteczności zaskarżonej czynności naruszenie § 10 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 roku w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych poprzez orzeczenie o wygaśnięciu rejestracji automatu, mimo iż nie wygasło zezwolenie skarżącej do prowadzenia działalności w zakresie eksploatacji automatów do gier oraz naruszenie art. 128 i art. 208 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacji podatkowej (Dz. U. nr 8/2005 poz 60 z późn. zm. - zwanej dalej O.p. ). poprzez orzeczenie w przedmiocie wygaśnięcia lub uchylenia ostatecznej decyzji administracyjnej, mimo braku podstaw prawnych w tym zakresie w Ordynacji podatkowej ani też w przepisach ustaw podatkowych,
- a także naruszenie art. 120, art. 124 oraz art. 210 § 1 pkt. 6 O.p. w związku z art. 15b ust.4 ustawy o grach i zakładach w związku z art. 144 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, § 10 ust. 2-4, § 7 oraz § 1 pkt 2 i § 15 rozporządzenia Ministra Finansów w związku z art. 16 pkt 2, art., 15b ust. 4 oraz art.24 ust. 1 i 2 ustawy o grach i zakładach, art.117 ust. 1 ustawy o grach hazardowych, poprzez przyjęcie rażąco błędnej wykładni wymienionych przepisów prawa.
Na koniec skarżąca wskazała, że upoważnienie ustawowe określone w art. 16 pkt. 2 ustawy o grach i zakładach wzajemnych, dotyczyło wyłącznie określenia warunków dopuszczenia urządzenia do eksploatacji i użytkowania i tym samym przyznania uprawnień, nie zaś ich cofania, pozbawiania czy stwierdzania ich wygaśnięcia. W konsekwencji przepis § 10 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia uznać należy za wydany bez upoważnienia ustawowego i tym samym sprzeczny z ustawa o grach i zakładach wzajemnych i ustawa zasadniczą.
Naczelnik Urzędu Celnego w B. w odpowiedzi na skargę wniósł o odrzucenie skargi. Organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko. Odnosząc się do zarzutów strony skarżącej organ celny wyjaśnił, że realizując kompetencje dotyczące zadań w zakresie rejestracji automatów i urządzeń do gier oraz do cofania ich rejestracji wykorzystuje dane zawarte w elektronicznym systemie KRĄG, tj. Komputerowym Rejestrze Automatów do Gier.
Organ wskazał, że podstawowym zadaniem systemu KRĄG jest gromadzenie informacji o automatach lub urządzeniach do gier o niskich wygranych, wraz ze wskazaniem ich faktycznego umiejscowienia i stanu użytkowania na terytorium kraju, jak również ściśle powiązane z tym zadaniem nadzorowanie przemieszczania tych automatów pomiędzy poszczególnymi punktami lub ośrodkami gier, ponadto dodatkowym zadaniem systemu jest przechowywanie danych o podmiotach uprawnionych do prowadzenia gier na automatach lub urządzeniach do gier, o wydanych im zezwoleniach w tym zakresie i modyfikacjach tych zezwoleń, jak też o poszczególnych punktach / ośrodkach gier, w których urządzane są gry na tych automatach / urządzeniach do gier. Organ podniósł, że kolejną funkcjonalnością systemu, opracowaną w związku z przejęciem zadań z zakresu kontroli rynku gier przez Służbę Celną jest rejestracja pozostałych zezwoleń na urządzanie gier i zakładów wzajemnych, gdyż system KRĄG jest źródłem informacji dla naczelników urzędów celnych sprawujących kontrolę w zakresie automatów i urządzeń do gier.
Organ celny wyjaśnił, że informacja wysłana do strony skarżącej miała na celu jedynie poinformowanie spółki, że decyzja będąca podstawą rejestracji automatu o niskich wygranych wygasła z mocy obowiązującego prawa, zatem zdaniem organu nie zawiera rozstrzygnięcia w indywidualnej sprawie, a także nie jest czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a tym samym nie mieści się w kognicji sądu administracyjnego określonej w art. 3 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przedmiotowa sprawa dotyczy skargi na czynność Naczelnika Urzędu Celnego w B., który to pismem z dnia [...] r. nr [...] poinformował "A" Spółkę z o.o. z siedzibą we W. o wygaśnięciu poświadczenia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych o fabrycznym numerze [...] i numerze poświadczenia rejestracji [...] w związku wygaśnięciem zezwolenia na urządzenie i prowadzenie działalności, w oparciu o które przedmiotowe poświadczenie zostało dokonane.
Wskazać trzeba, że zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dalej zwanej P.p.s.a. ( Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) akty lub czynności podległe kontroli sądów administracyjnych muszą mieć indywidualny charakter, a zatem być skierowane do zindywidualizowanego adresata, który znajduje się w określonej sytuacji, a ponadto muszą dotyczyć uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Jak wskazał NSA w Warszawie w postanowieniu z 14 grudnia 2010 r. sygn. akt I OSK 2392/10 (publ. LEX nr 743419) przez "czynność" o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. należy rozumieć czynność materialno - techniczną z zakresu administracji publicznej, dotyczącą uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisu prawa. Stanowisko to w całości podziela skład orzekający w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w sprawie III SA/Gl 746/11 dotyczącej skarżącej Spółki i również informacji o wygaśnięciu poświadczenia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych uznał, że "przedmiotowa czynność organu pierwszej instancji spełnia przesłanki zawarte w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., albowiem skierowana jest do konkretnego adresata - "A" Sp. z o.o. z siedzibą we W., która to spółka w wyniku stwierdzenia wygaśnięcia rejestracji automatu traci możliwości dalszej eksploatacji automatu do gry, i jest to niewątpliwie czynność organu dotycząca uprawnień strony skarżącej.
Ponadto, skoro poświadczenie rejestracji stwierdza uprawnienie określonego podmiotu do wprowadzenia do eksploatacji i użytkowania automatu lub urządzenia do gier i objęte jest ono kontrolą sądów administracyjnych to działanie organu administracji mające na celu powiadomienie strony iż poświadczenie rejestracji automatu traci ważność wraz z wygaśnięciem zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności, w oparciu o które to przedmiotowe zaświadczenie zostało dokonane winno być również objęta taką kontrolą jako czynność w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a.
Sąd rozpoznający niniejszą sprawę w podobnym stanie faktycznym i prawnym nie znalazł podstaw do odstąpienia od tego poglądu. W konsekwencji uznał, ze skarga w niniejszej sprawie jest dopuszczalna.
W myśl art. 52 § 1 P.p.s.a skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie - § 2 art. 52. Wreszcie jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa - § 3 art. 52.
Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, wprowadzonym w cytowanym przepisie art. 52 § 3 P.p.s.a., w sytuacji gdy ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia, stanowiącym surogat środka zaskarżenia wynikającego z przepisów ustaw procesowych, w tym Ordynacji podatkowej. Adresatem, do którego ten środek jest kierowany na mocy wymienionego przepisu P.p.s.a., uczyniono organ, który wydał akt lub dokonał czynności, przeciwko którym ma być wniesiona skarga. W związku z tym normatywną podstawą do działania tego organu, w przypadku gdy brak jest odpowiedniej regulacji prawnej umożliwiającej traktowanie podmiotu korzystającego z tego środka w sposób nie gorszy niż skarżących, którym przysługują środki zaskarżenia, o jakich mowa w § 1 i 2 tego artykułu, powinny być te przepisy, które odnoszą się do najbliższych procesowo sytuacji załatwianych przez dany organ.
Wspomniane wezwanie należy wnieść w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się (np. w wyniku doręczenia mu stosownego zawiadomienia) lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu czynności.
W rozpoznawanej sprawie, z treści skargi wynika, że skarżąca otrzymała pismo zawierające kwestionowaną przez nią informację o wygaśnięciu poświadczenia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych w dniu [...] r. Czternastodniowy termin do wezwania organu do usunięcia prawa upływał z dniem [...] r. Wezwanie wysłano na adres organu, co wynika z dołączonej do akt sprawy kserokopii koperty, w której skarżąca wysłała wezwanie oraz odwołanie, [...] r., a więc w terminie.
Odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa skarżąca otrzymała [...] r. Zatem 30 dniowy termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego kończył się z dniem [...] r. Skargę wysłano dzień później – [...] r.
Wobec powyższego na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a odrzucono skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło