I OZ 54/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Izabella Kulig - Maciszewska po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 13 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Łd 1285/11 o odrzuceniu wniosku o przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi M. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia: oddalić zażalenie. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 13 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Łd 1285/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił wniosek M. W. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] marca 2011 r. w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd I instancji wskazał, że w dniu 2 maja 2011r. M. W. wniósł skargę na powyższe postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] marca 2011 r. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o odrzucenie skargi z uwagi na uchybienie terminu do jej wniesienia. Organ wyjaśnił, iż zaskarżone postanowienie zostało doręczone stronie w dniu 11 marca 2011 r., zatem trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi upłynął w dniu 11 kwietnia 2011 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 12 sierpnia 2011 r., sygn. akt II SA/Łd 635/11, na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a. odrzucił powyższą skargę. W wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny, postanowieniem z dnia 9 listopada 2011 r., sygn. akt l OSK 2097/11, uchylił w/w postanowienie z dnia 12 sierpnia 2011 r., przekazując sprawę sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu NSA wskazał, że nie budzi wątpliwości fakt, że skarga została złożona po upływie terminu zakreślonego do dokonania tej czynności, co niewątpliwie musiało skutkować – w świetle wymogu o którym mowa w art. 53 § 1 p.p.s.a. - odrzuceniem tego środka zaskarżenia. W ocenie NSA Sąd pierwszej instancji nie uwzględnił jednak okoliczności, że z treści pisma Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 31 maja 2011 r. ([...]), które znajdowało się w aktach spraw zainicjowanych na podstawie tego samego pisma zawierającego kilka skarg, wynikało, że M. W. skierował w dniu 2 maja 2011 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi (za pośrednictwem Kolegium) wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W związku z powyższym, obowiązkiem WSA było, w pierwszej kolejności, samodzielne dokonanie analizy treści tego pisma, a nie zaś poprzestanie wyłącznie na zaakceptowaniu jego oceny dokonanej przez organ. Odmienne bowiem, niż wyrażone w piśmie z dnia 31 maja 2011 r., ustalenia w tym zakresie mogłyby skutkować rozpoznaniem w/w wniosku. W przypadku zaś wydania korzystnego dla strony rozstrzygnięcia, mogłoby nastąpić merytoryczne rozpoznanie złożonej przez nią skargi. Zatem niepodjęcie jakichkolwiek działań w tym zakresie, w ocenie NSA, powodowało, że złożona przez stronę skarga została odrzucona przedwcześnie. W przypadku bowiem, gdy strona wraz ze skargą złożyła wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia, Sąd zobligowany jest w pierwszej kolejności rozpoznać ten właśnie wniosek. Jego zaś rozpoznanie może skutkować rozpoznaniem złożonej przez stronę skargi. Sąd wskazał, iż w/w pismo z 2 maja 2011 r., należało potraktować jako wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 4 marca 2011 r., w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu tegoż wniosku strona wyjaśniła, że owo postanowienie doręczono mu 17 stycznia 2011 r., lecz nie był on w stanie zaskarżyć go w ustawowym terminie, bowiem w styczniu 2011 roku nastąpiła u niego reemisja choroby psychicznej, na którą cierpi spowodowana informacją, iż stwierdzono u niego chorobę nowotworową z przerzutami do kośćca. Nadto skarżący wyjaśnił, że wymaga stałej długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji, a w okresie gdy termin do wniesienia skargi pozostawał otwarty, schorzenia na które cierpi uległy znacznemu nasileniu, co uniemożliwiło mu zachowanie owego terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uznał, iż wniosek podlega odrzuceniu. Sąd zaznaczył, iż na podstawie akt sądowoadministracyjnych spraw o sygn. akt: II SA/Łd 776/11; II SA/Łd 777/11; II SA/Łd 888-889/11; II SA/Łd 1032/11; II SAB/Łd 34/11; II SAB/Łd 32/11 Sądowi z urzędu wiadomo, że kolejno w dniach 18, 22, 29 kwietnia 2011 r. M. W. składał w organie wnioski o zasiłki celowe, zaś w dniu 21 kwietnia 2011 r. wniósł odwołanie od jednej z decyzji organu pierwszej instancji, ponadto w dniu 22 kwietnia 2011 r. osobiście stawił się w siedzibie organu pierwszej instancji z interwencją w jednej ze swoich spraw. Poza tym z akt spraw: II SA/Łd 596/11; II SA/Łd 597/11, II SA/Łd 598/11 wynika, że w dniu 20 kwietnia 2011 r. skarżący złożył skargi adresowane do WSA w Łodzi. W ocenie Sądu przyjmując, że istotnie u skarżącego nastąpiło pogorszenie zdrowia ze względu na podane przez niego przyczyny, to nie sposób pominąć okoliczności, iż w okresie między 11 kwietnia 2011 r., tj. ostatnim dniem terminu do wniesienia skargi na kwestionowane postanowienie, a 2 maja 2011 r. czyli dniem złożenia przedmiotowego wniosku skarżący nie zaniechał aktywności - składał wnioski, odwołania, skargi, a nawet osobiście stawił się w siedzibie organu. Nieistotne w tym momencie jest czy powyższe pisma skarżący pisał i składał osobiście czy posługiwał się inną osobą, najważniejsze, że owe pisma były o tyle skutecznie wnoszone, że powodowały po stronie organów czy tut. Sądu obowiązek ich rozpoznania. W takiej sytuacji Sąd uznał, że najpóźniej w dniu 17 kwietnia 2011 r. (dzień poprzedzający złożenie pierwszego z pism) ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 4 marca 2011 r. Wobec powyższego ostatnim dniem do wniesienia prośby o przywrócenie terminu był dzień 26 kwietnia 2011 r. (wtorek, bowiem zarówno 24 kwietnia jak i 25 kwietnia 2011 roku były dniami ustawowo wolnymi od pracy). Zażalenie na powyższe postanowienie złożył M. W., reprezentowany przez pełnomocnika z urzędu, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie art. 88 p.p.s.a. polegające na odrzuceniu wniosku, w sytuacji gdy stan faktyczny sprawy nie dawał jednoznacznych podstaw do uznania, iż wniosek o przywrócenie terminu jest spóźniony. W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, iż skarżący jest osobą ciężko chorą. Złożenie przez niego wniosku o zasiłek celowy, czy nawet osobiste przyjście do urzędu nie oznacza, iż w tych dniach ustały objawy choroby psychicznej. Nie bez znaczenia jest także fakt, czy skarżący korzysta z pomocy innej osoby do załatwiania spraw, czy mógł działać samodzielnie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 87 § 1 stawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej "p.p.s.a.", wniosek o przywrócenie terminu należy złożyć w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. Stosownie zaś do treści art. 88 p.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu podlega odrzuceniu. W niniejszej sprawie Sąd I instancji prawidłowo uznał, iż w przedmiotowej sprawie najdalszym terminem, w którym przyjąć można, że ustąpiła przyczyna uchybienia terminu, był dzień 17 kwietnia 2011 r., tj. dzień poprzedzający złożenie pierwszego z pism w organie. W takiej sytuacji wniosek o przywrócenie terminu z dnia 2 maja 2011 r., jako spóźniony podlegał odrzuceniu na podstawie art. 88 p.p.s.a. Podkreślić należy, iż Sąd I instancji odrzucając jako spóźniony wniosek o przywrócenie terminu, nie ocenia przesłanek uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 p.p.s.a., oddalił zażalenie