II SA/Lu 102/10

WyrokWSA w Lublinie2010-04-13

Skład orzekający: Witold Falczyński, Grażyna Pawlos-Janusz, Krystyna Sidor

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy roboty budowlane polegające na odtworzeniu istniejącego budynku gospodarczego z wykorzystaniem jego fundamentów i części elementów konstrukcyjnych, ale z nową konstrukcją stalową i dachem, stanowią remont, czy budowę w rozumieniu Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że roboty budowlane polegające na wykonaniu faktycznie nowego obiektu budowlanego, nawet z wykorzystaniem elementów konstrukcyjnych pozostałych po rozebranym obiekcie, stanowią budowę, a nie remont. W związku z tym, wzniesienie nowego budynku gospodarczego w miejscu poprzedniego, z nową konstrukcją stalową i dachem, wymagało pozwolenia na budowę, a jego usytuowanie w odległości 0,5m od granicy działki naruszało przepisy techniczno-budowlane i miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, co uniemożliwiało jego legalizację i uzasadniało nakaz rozbiórki.
Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę budynku gospodarczego, stwierdzając, że wykonano go niezgodnie ze zgłoszeniem remontu. Inwestorka twierdziła, że przeprowadziła remont, a budynek uległ częściowemu zawaleniu podczas prac. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał decyzję w mocy, uznając, że roboty stanowiły budowę nowego obiektu, a nie remont, i że budynek został usytuowany w niedopuszczalnej odległości od granicy działki. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając błędne ustalenia faktyczne i kwalifikację robót jako budowy.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz,, Sędzia NSA Krystyna Sidor, Protokolant Asystent sędziego Agnieszka Wąsikowska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi B. W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. Decyzją z dnia [...] października 2009r., Nr PINB.[...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. nakazał B. W. rozbiórkę budynku gospodarczego o wymiarach zewnętrznych 7,0 x 4,95m na działce nr 92 w miejscowości C., gm. N. D.. Organ I instancji na podstawie oględzin dokonanych w dniu 28 lipca 2009r. ustalił, że na działce nr ewid. 92 stanowiącej własność B. W., realizowana jest budowa budynku gospodarczego o wymiarach zewnętrznych 7,0 x 4,95m, konstrukcji stalowej z obiciem blachą trapezową. Przedmiotowy budynek gospodarczy znajduje się na terenie zabudowy mieszkaniowej zagrodowej (1MR) i usytuowany jest w odległości 0,5m od ogrodzenia z działką sąsiednią nr ewid. 93. Ponadto organ ustalił, że inwestor posiada potwierdzenie przyjęcia zgłoszenia przez Starostę L. robót budowlanych z dnia [...]maja 2009r. znak: AB.A.[...], dotyczące remontu i docieplenia drewnianego budynku gospodarczego na działce nr 92 w miejscowości C. gmina N.D.. Ustalono, że roboty budowlane nie były prowadzone zgodnie z dokonanym zgłoszeniem. Inwestor najpierw dokonał rozbiórki budynku drewnianego, a następnie wykonał nowy budynek o konstrukcji stalowej wzmocnionej odzyskanym materiałem drewnianym. Budynek został wykonany nie w miejscu starego budynku, ale w zbliżeniu do granicy z działką sąsiednią nr 93. W tej sytuacji organ I instancji przeprowadził postępowanie na podstawie art. 49b ustawy Prawo budowlane. Organ ponadto wyjaśnił, że w świetle postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu należy uwzględnić zasady dobrego sąsiedztwa w oparciu o przepisy szczególne oraz ustalenia planu dla terenów i obiektów sąsiednich, szczególnie dotyczące obiektów i sieci infrastruktury technicznej oraz objętych ochroną; dopuszcza się sytuowanie budynku ścianą zewnętrzną bez otworów bezpośrednio przy granicy działki budowlanej lub w odległości 1,5 do 3,0m z zastrzeżeniem przepisów szczególnych, w przypadkach uzasadnionych istniejącym zagospodarowaniem terenu lub szerokością działki za zgodą sąsiada. Organ I instancji wziąwszy pod uwagę uwarunkowania wynikające z rozdziału IV § 13 ust. 3 MPZP oraz przepisu § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75 poz. 690 ze zm.) odstąpił od legalizacji przedmiotowego obiektu - której możliwość wynika z art. 49b ust 2 Prawa budowlanego i decyzją z dnia 2 października 2009r. wydaną na podstawie art. 49b ust. 1 Prawa budowlanego nakazał jego rozbiórkę. Odwołanie od powyższej decyzji złożyła B.W., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania. Skarżąca wskazała, że w związku z planowanym remontem drewnianego budynku gospodarczego, który miał obejmować wymianę pokrycia dachowego, docieplenie ścian zewnętrznych oraz fundamentów, dokonała w Starostwie wymaganego zgłoszenia dla przeprowadzenia tych czynności. Pismem Starosty L. z dnia 29 maja 2009r. uzyskała potwierdzenie przyjęcia zgłoszenia tych robót budowlanych "z adnotacją, że roboty ma wykonać w okresie od 11.06.2009 do 11.06.2011 r.". Poza tym oświadczyła, że dnia 11 czerwca 2009r. przystąpiła do remontu omawianego budynku, ale z uwagi na jego stan techniczny i złą jakość drewna uległ on częściowemu zawaleniu, budynek ten został postawiony na tych samych pustakach, i w tym samym miejscu, w którym stał poprzedni, a także o takich samych rozmiarach. Ze względu na prace polowe remont został przerwany, a ściany zostały tymczasowo obite blachą trapezową. Zdaniem skarżącej wszczęte postępowanie powinno dotyczyć remontu budynku, a nie jego budowy. [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. decyzją z dnia [...]listopada 2009 r., Nr WINB.ZOA.[...] po rozpatrzeniu odwołania B.W. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]października 2009 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy w pierwszej kolejności zauważył, że co prawda Starosta L. pismem z dnia [...] maja 2009r., znak: AB.A.[...] potwierdził przyjęcie zgłoszenia oraz poinformował, że w sprawie zgłoszonych robót budowlanych sprzeciw nie będzie wnoszony, ale także że roboty te można rozpocząć nie później niż po upływie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia tj. 11 czerwca 2011 r. Oznacza to, że termin rozpoczęcia zgłoszonych robót budowlanych upływa 11 czerwca 2011r., a nie jak twierdzi skarżąca w odwołaniu, że roboty budowlane należało wykonać w okresie od 11.06.2009r. do 11.06.2011r. Organ przyjął, że roboty budowlane wykonane przez skarżącą, które miały być remontem (w rozumieniu art. 3 pkt 8 Prawa budowlanego) zgodnie z przyjętym zgłoszeniem, w rzeczywistości stanowią rozbiórkę przedmiotowego budynku i wykonanie nowego. Sama bowiem skarżąca – jak zauważył organ - w odwołaniu podnosi, "że budynek ten został postawiony na tych samych (starych) pustakach". Fakt użycia do jego budowy elementów drewnianych w postaci słupków pochodzących z dotychczasowego budynku, nie przeczy stwierdzeniu, że został on wybudowany od początku. Z materiału dowodowego, szczególnie materiału fotograficznego (k. 20) wynika, że usytuowane słupki drewniane nie stanowią konstrukcji dotychczasowego budynku i pomimo, że pochodzą z poprzedniego budynku, zostały dostosowane (docięte) do potrzebnego wymiaru i przymocowane do podłoża za pomocą złączy stalowych. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że z uwagi na to, że ani miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego Gminy N. D., zatwierdzony uchwałą Nr X/77/03 z dnia 31 lipca 2003r. Rady Gminy N. D. (Dz. Urz. Woj. .L. Nr 143 poz. 3110) w § 13 ust. 3 rozdziału IV, jak również przepis § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, nie zezwalały na usytuowanie ściany bez otworów okiennych lub drzwiowych przedmiotowego budynku gospodarczego w odległości 0,50m od granicy z działką nr 93, organ I instancji zasadnie uznał, że nie zachodzi określona w art. 49b ust. 2 Prawo budowlane możliwość legalizacji budynku. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję WINB z dnia [...] listopada 2009 r. B.W. zarzuciła, że zaskarżona decyzja narusza art. 49b ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego polegające na oparciu decyzji o utrzymaniu w mocy decyzji PINB o rozbiórce remontowanego przez skarżącą budynku gospodarczego, na błędnych ustaleniach faktycznych, poprzez nie wskazanie dowodów, na których oparto stwierdzenie o dokonaniu rozbiórki budynku drewnianego i wykonaniu całkowicie nowego budynku o konstrukcji stalowej wzmocnionej materiałem drewnianym, i to nie w miejscu starego budynku, ale w "zbliżeniu do granicy" z sąsiednią działką nr 93. Strona skarżąca podniosła, że organy administracji nie mają rzetelnych dowodów na poparcie swojego stanowiska. Skarżąca wskazała, że prace budowlane wykonane zostały w oparciu o zgłoszenie z czerwca 2009 r., zgodnie z którym miała przeprowadzić remont przedmiotowego budynku w oparciu o konstrukcję z bali drewnianych stojących na pustakach belitowych dokładnie w tym miejscu, co przed remontem. Skarżąca ponownie wyjaśniła, że remont rozpoczęła od zmiany pokrycia dachowego, wskutek czego dach się zawalił, a nie cały budynek (w tym konstrukcja z bali drewnianych). Ponadto z załączonych zdjęć dołączonych do skargi wcale nie wynika, jak twierdzą niesłusznie organy – że słupy drewniane nie stanowią konstrukcji budynku, lecz budynek jest konstrukcji stalowej wzmocnionej materiałem drewnianym. Zdaniem skarżącej konstrukcja omawianego budynku jest drewniana i aby była stabilna, została przytwierdzana specjalnymi łącznikami do podłoża i do części utrzymującej dach. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w zakresie pozostawania jej w zgodności z przepisami prawa, do czego sąd administracyjny jest uprawniony na podstawie art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) stwierdzić należy, że decyzja ta prawa nie narusza. Kwestią sporną w sprawie niniejszej stała się kwalifikacja przeprowadzonych przez skarżącą robót budowlanych oraz to, czy organy właściwie ustaliły stan faktyczny sprawy. Należy zauważyć, że skarżąca dokonała zgłoszenia remontu omawianego budynku, który miał polegać na zmianie dachu, dociepleniu ścian budynku płytami systemowymi oraz dociepleniu fundamentów. Organ administracji w trakcie prowadzonego z urzędu postępowania w sprawie, w dniu 28 lipca 2009 r. przeprowadził oględziny na nieruchomości stanowiącej własność B. W., w wyniku których ustalił, że prace prowadzone przez skarżącą w znaczny sposób odbiegają od prac wskazanych w ww. zgłoszeniu. B.W. przystąpiła w czerwcu 2009 r. do robót budowlanych, w wyniku których rozebrała wcześniej istniejący budynek gospodarczy i bez wymaganego pozwolenia na budowę wzniosła nowe elementy konstrukcyjne ścian i konstrukcję dachu, w wyniku czego powstał w rzeczywistości nowy budynek. Nie można zgodzić się z zarzutami skargi, iż stan faktyczny przyjęty i opisany w zaskarżonej decyzji nie jest prawdziwy, a ponadto niepoparty żadnymi dowodami. Z akt sprawy bowiem wynika, że w dniu 28 lipca 2009 r. zostały przeprowadzone oględziny, w obecności B.W. (właścicielki działki nr 92), Z.W. i D. W. (osób prowadzących roboty budowlane). Z wyjaśnień D. W. zawartych w protokole oględzin wynika, że "po rozpoczęciu robót budowlanych przy budynku gospodarczym objętym zgłoszeniem budynek ten uległ zawaleniu. Postanowiliśmy z elementów, które można było wykorzystać – pozostawić, a dla wzmocnienia wykonać z elementów stalowych ...". Protokół ten został przed podpisaniem wszystkim uczestnikom odczytany. Żaden z nich, w tym skarżąca, nie zgłosił uwag do sporządzonego protokołu. Mając na uwadze powyższe ustalenia, należy uznać za bezzasadne zarzuty skarżącej w zakresie błędnie ustalonego przez organ stanu faktycznego, ponieważ jak wynika z akt sprawy skarżąca uczestniczyła w oględzinach, została zapoznana z treścią zapisanego protokołu i nie wniosła do niego zastrzeżeń. W związku z tym należałoby uznać, że zgodziła się, a wręcz potwierdziła ustalenia organu opisane w tym protokole. Organ natomiast w znacznym stopniu oparł ustalenia stanu faktycznego na omawianym protokole. Skarżąca nie wnosząc zastrzeżeń do protokołu oględzin, a następnie oświadczając w odwołaniu, że budynek został "postawiony na tych samych (starych) pustakach, dokładnie w tym samym miejscu gdzie stał poprzedni... " - potwierdziła kwalifikację wykonanych przez nią robót budowlanych przyjętą przez organy administracji. Zdaniem Sądu nie można zgodzić się z twierdzeniem skarżącej, że przeprowadzone przez nią roboty budowlane nie były budową, a remontem w rozumieniu art. 3 pkt 8 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) i, że miała ona prawo do wykonania przedmiotowych robót w oparciu o posiadane zgłoszenie. Jak słusznie wskazał organ odwoławczy zgodnie z art. 3 pkt 6 ustawy Prawo budowlane przez budowę rozumieć należy wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę i nadbudowę obiektu budowlanego. Natomiast zgodnie z unormowaniem art. 3 pkt 8 tejże ustawy przez remont rozumieć należy wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych, niż użyto w stanie pierwotnym. Sednem definicji remontu jest rodzaj robót budowlanych (polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, ale wykraczających poza prace związane z bieżącą konserwacją), jednakże te roboty budowlane muszą być wykonywane w istniejącym obiekcie budowlanym. By móc wykonać remont musi istnieć obiekt budowlany w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy prawo budowlane. Nie mamy do czynienia z remontem, gdy roboty budowlane polegają na wykonaniu faktycznie nowego obiektu budowlanego, choćby i z wykorzystaniem elementów konstrukcyjnych pozostałych po tym obiekcie budowlanym, który na przykład rozebrano, gdyż groził zawaleniem lub uległ zniszczeniu. Przytoczone wyżej sformułowania z odwołania B. W. od decyzji pierwszoinstancyjnej jednoznacznie wskazują, że istniał poprzedni obiekt, a w jego miejscu "postawiono" przedmiotowy budynek. W przypadku robót budowlanych prowadzących do wykonania faktycznie nowego obiektu budowlanego w miejscu wcześniej rozebranego obiektu realizowanych z wykorzystaniem elementów konstrukcyjnych pozostałych po tym obiekcie (np: fundamenty) dokonuje się odbudowy, która zgodnie z definicją zawartą w art. 3 pkt 6 ustawy prawo budowlane zalicza się do budowy ze wszystkimi tego konsekwencjami, w tym obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę, jak i skutkami prawnymi niedopełnienia tego wymogu (por. wyrok NSA OZ. w Białymstoku z dnia 29 marca 2001 r., sygn. akt SA/Bk 852/2000, ONSA 2002/2 poz. 85). Kwestia zbliżenia spornego obiektu przy jego budowie do granicy nieruchomości jest nieistotna dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. W przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki umożliwiające legalizację obiektu wybudowanego przez skarżącą, co słusznie wskazały organy, ponieważ przedmiotowy budynek został usytuowany w niedopuszczalnej odległości od granicy i zabudowy działki sąsiedniej, mając na uwadze przepisy techniczno-budowlane oraz miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Skoro zaś w świetle prawidłowych ustaleń faktycznych mamy do czynienia z budową nowego obiektu, to nie jest istotne, w jakiej odległości od granicy usytuowany był budynek "poprzedni". Należy więc stwierdzić, że organy administracji prawidłowo nakazały rozbiórkę omawianego obiektu budowlanego na podstawie art. 49b ust. 1 ustawy Prawo budowlane. Ustalenia faktyczne poczynione przez organy administracji publicznej w przedmiotowej sprawie są poprawne, a sposób ich przeprowadzenia zgodny z regułami określonymi przez proceduralne normy prawne. Nadto Sąd, badając legalność postępowania organów w każdej płaszczyźnie (w tym również formalnej), nie znalazł żadnych podstaw, aby je kwestionować. Konsekwencją powyższego jest oddalenie skargi na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.). Mając powyższe na względzie, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło