I FZ 464/11

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2011-12-15

Skład orzekający: Sędzia NSA Jan Zając

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wpis od skargi na decyzję określającą wysokość nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w podatku od towarów i usług powinien być wpisem stosunkowym, a jeśli tak, to jak należy ustalić wartość przedmiotu sporu, uwzględniając przeniesienia nadwyżek z poprzednich okresów rozliczeniowych?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wpis od skargi na decyzję dotyczącą nadwyżki podatku naliczonego nad należnym jest wpisem stosunkowym, ponieważ przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne. Sąd podkreślił, że przy ustalaniu wartości przedmiotu sporu należy pominąć nadwyżki przeniesione z poprzednich okresów rozliczeniowych, uwzględniając jedynie kwotę faktycznie zakwestionowaną w danym okresie, aby uniknąć zawyżenia wartości przedmiotu sporu i ograniczenia prawa do sądu.
Stan faktyczny
Podatnik złożył skargi na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej utrzymujące w mocy orzeczenia określające wysokość nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za poszczególne miesiące 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł, traktując ją jako wpis stały. Strona wniosła zażalenie, kwestionując wysokość wpisu jako niewspółmierną i domagając się wpisu stosunkowego, argumentując, że spór dotyczy należności pieniężnych, a wartość przedmiotu sporu została zawyżona przez uwzględnienie przeniesień nadwyżek z poprzednich okresów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jan Zając po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia R.L. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 6 października 2011 r., o sygn. akt I SA/Op 453/11 w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi R.L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w O. z dnia 1 sierpnia 2011 r., Nr [...] w przedmiocie określenia wysokości nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w podatku od towarów i usług za czerwiec 2010 r. postanawia: oddalić zażalenie. Decyzjami z dnia 1 sierpnia 2011 r. organ odwoławczy utrzymał w mocy orzeczenia określające wysokość nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za poszczególne miesiące 2010 r. Pismem z dnia 31 sierpnia 2011 r. podatnik złożył skargę na wymienione powyżej orzeczenia podając jako wartość przedmiotu zaskarżenia we wszystkich sprawach kwotę 6.364 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu potraktował pismo strony jako odrębne skargi na każdy z wymienionych okresów rozliczeniowych i na mocy zarządzenia z dnia 6 października 2011 r. wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi na decyzję dotyczącą czerwca 2010 r. w kwocie 100 zł. Jako podstawę prawną do wezwania i wysokości ustalonych opłat stałych Sąd podał § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), dalej: "rozporządzenie w sprawie wpisu" oraz art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a." Na powyższe zarządzenie strona złożyła zażalenie, w którym wniosła o jego uchylenie w całości, a to z uwagi na naruszenie art. 231 w zw. z art. 216 p.p.s.a., w zw. z art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji RP poprzez ustalenie wysokości poszczególnych wpisów od skarg w kwocie niewspółmiernej do dochodzonego zwrotu podatku. W uzasadnieniu skarżący stwierdził, że w sprawach objętych zaskarżonymi decyzjami spór dotyczył należności pieniężnych, a zatem powinien być objęty wpisem stosunkowym. Zwrócił ponadto uwagę na fakt, że w deklaracjach za poszczególne okresy podatek naliczony przenoszony był głównie z poprzednich okresów rozliczeniowych, a zatem w tej części nie powinien być ujęty w procesie ustalania wartości przedmiotu sporu. Strona powołała się ponadto na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, Trybunału Konstytucyjnego, Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej i Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w kontekście sposobu obliczania wpisów oraz prawa do sądu. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, co następuje. Przed przystąpieniem do oceny zasadności zażalenia należy wskazać, że zaskarżone decyzje organu odwoławczego utrzymywały w mocy orzeczenia w przedmiocie nadwyżki podatku naliczonego nad należnym. Wpis od skargi na taką decyzję, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, jest wpisem stosunkowym i tak też słusznie przyjęto w zaskarżonym zarządzeniu. Wpis stosunkowy, o czym stanowi art. 231 p.p.s.a. pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne. Z sytuacją taką mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie, albowiem strona, w sposób odmienny niż organ podatkowy, dokonała rozliczenia w podatku od towarów i usług, w skutek czego powstała nadwyżka podatku naliczonego nad należnym, stanowiąca należność pieniężną, która będzie podlegała rozliczeniu, w formie przewidzianej stosownymi przepisami. Wpis w rozpoznawanej sprawie powinien zatem być ustalony w oparciu o § 1 rozporządzenia w sprawie wpisu. Przechodząc do kolejnych argumentów złożonego zażalenia stwierdzić należy, że w ocenie podatnika w decyzji za czerwiec 2010 r. na sporną wartość składała się obok kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, stanowiącej efekt faktur kosztowych rozliczonych w deklaracjach wcześniejszych, niż dotycząca czerwca 2010 r. również kwota podatku naliczonego z tytułu nabycia towarów i usług w tym właśnie miesiącu w wysokości 21 zł. W związku z powyższym trzeba podkreślić, że ustalając wartość przedmiotu sporu w poszczególnych sprawach, należy pominąć nadwyżki przeniesione z poprzednich okresów, by tym samym ustrzec się błędu w postaci powielania tych samych kwot w miesiącach, w których czynności rodzące zakwestionowany podatek naliczony nie miały miejsca. Każda bowiem wartość zakwestionowanego podatku naliczonego powinna oddziaływać na wysokość wpisu wyłącznie w odniesieniu do tego miesiąca, w którym została pierwotnie zadeklarowana. Odmienny sposób ustalania wpisu w praktyce prowadzić może do nieuzasadnionego zawyżenia wartości przedmiotu sporu, a konsekwencji do ograniczenia prawa do sądu. A zatem, skoro w skardze na decyzję dotyczącą czerwca 2010 r. rzeczywista rozbieżność pomiędzy organem a podatnikiem dotyczy kwoty podatku naliczonego w wysokości 21 zł, to na tej podstawie należało wyliczyć należny wpis od skargi, stosownie do § 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie wpisu. Dodać należy, że zaprezentowane wywody wpisują się w założenia, które Naczelny Sąd Administracyjny przyjął w uchwale 7 sędziów z dnia 28 stycznia 2008 r., sygn. akt I FPS 7/07. W orzeczeniu tym Sąd kasacyjny wyraził pogląd, że wartość przedmiotu zaskarżenia stanowi tylko ta część należności pieniężnej, która została zakwestionowana w skardze. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny uznał wniesione zażalenie za bezzasadne i na podstawie art. 184 w zw. z art. 198 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło