II SA/Wa 1986/11

WyrokWSA w Warszawie2011-12-15

Skład orzekający: Andrzej Kołodziej, Sławomir Antoniuk, Andrzej Góraj

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sędziemu sądu wojskowego przeniesionemu w stan spoczynku, pobierającemu uposażenie sędziego w stanie spoczynku, przysługuje równoległe otrzymywanie uposażenia żołnierza zawodowego?
Ratio decidendi
Sędziemu sądu wojskowego przeniesionemu w stan spoczynku, który pobiera uposażenie sędziego w stanie spoczynku, nie przysługuje równoległe otrzymywanie uposażenia żołnierza zawodowego. Status sędziego wojskowego jest nierozerwalnie związany z wykonywaniem funkcji czynnego sędziego, a po przeniesieniu w stan spoczynku, prawo do uposażenia żołnierza zawodowego wygasa, ponieważ nie zajmuje on już stanowiska służbowego.
Stan faktyczny
Skarżący, M. K., sędzia wojskowy, został przeniesiony w stan spoczynku. Wystąpił z wnioskiem o przyznanie i wypłatę uposażenia z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej za okres po przeniesieniu w stan spoczynku. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania uposażenia, a Minister Obrony Narodowej, uchylając decyzję organu pierwszej instancji, również odmówił przyznania uposażenia, umarzając jednocześnie postępowanie w zakresie części żądania. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej Sędziowie WSA Sławomir Antoniuk Andrzej Góraj (spr.) Protokolant asystent sędziego Łukasz Mazur po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uposażenia oddala skargę. Prezes Wojskowego Sądu Okręgowego w W., działając na podstawie art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) - dalej: kpa, art. 72 ust. 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 z późn. zm.), decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] odmówił przyznania i zapłaty uposażenia z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej [...] M. K. za okres od [...] października 2010 r. do [...] lipca 2011 r. Pismem z dnia 14 kwietnia 2011 r. M. K. złożył do Ministra Obrony Narodowej odwołanie od ww. decyzji, wnosząc o jej zmianę i spowodowanie wypłaty należnego mu uposażenia żołnierskiego, względnie o ustalenie na przyszłość prawa do tego uposażenia za cały, wymagany ustawą i jego żądaniem, okres, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Minister Obrony Narodowej, po rozpoznaniu przedmiotowego odwołania, decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 127 § 2, art. 138 § 1 pkt 2 kpa, uchylił zaskarżoną decyzję i: 1) odmówił przyznania [...] M. K. uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym, przewidzianego w art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 z późn. zm.) od dnia [...] października 2010 r. do [...] lipca 2011 r.; 2) umorzył postępowanie w zakresie przyznania uposażenia, o którym mowa w pkt 1 za sierpień 2011 r. Organ odwoławczy wyjaśnił, że [...] M. K. pełnił zawodową służbę wojskową na stanowisku służbowym sędziego Wojskowego Sądu Garnizonowego w K. Następnie, w związku z likwidacją WSG w K., uchwałą Krajowej Rady Sądownictwa z dnia [...] czerwca 2010 r. został on, z dniem [...] lipca 2010 r., przeniesiony w stan spoczynku. W dniu [...] października 2010 r. wymieniony skierował do Ministra Obrony Narodowej dwa wniosku, z których pierwszy dotyczył wydania zaświadczenia potwierdzającego jego prawo do uposażenia z tytułu pełnienia służby wojskowej w wysokości otrzymywanej na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym. W drugim wniosku ww. wystąpił z żądaniem wypłaty uposażenia z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej za październik 2010 r., a w przypadku odmowy wykonania tej czynności – o wydanie decyzji administracyjnej o odmowie przyznania żądanego uposażenia. W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku oficer wskazał, że pomimo przeniesienia w stan spoczynku nie został zwolniony z zawodowej służby wojskowej i nadal pełni zawodową służbę wojskową. Zdaniem wnioskodawcy, pozostawanie w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej skutkuje obowiązkiem wypłaty mu uposażenia z tego tytułu, a organ zaprzestał wypłaty mu tego uposażenia od [...] października 2010 r. Wymienione wnioski zostały przekazane do rozpatrzenia Prezesowi Wojskowego Sądu Okręgowego w W., który wezwał wnioskodawcę do doprecyzowania swoich żądań. W odpowiedzi M. K., pismem z dnia [...] marca 2011 r., oświadczył, że domaga się zapłaty (przyznania) należnego mu uposażenia żołnierza zawodowego za okres od [...] listopada 2010 r. do [...] lutego 2011 r. oraz od [...] lutego 2011 r. do [...] sierpnia 2011 r. Prezes Wojskowego Sądu Okręgowego w W. w dniu [...] kwietnia 2011 r. wydał decyzję nr [...], którą odmówił [...] M. K. przyznania i zapłaty uposażenia z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej za okres od [...] października 2010 r. do [...] lipca 2011 r. W uzasadnieniu decyzji Prezes wskazał, że pomimo, iż ww. został przeniesiony w stan spoczynku, to nadal pozostaje w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej. Jednak otrzymywanie uposażenia należnego sędziemu w stanie spoczynku powoduje wstrzymanie wypłaty uposażenia z tytułu pełnienia służby wojskowej. Od ww. decyzji M. K. złożył odwołanie. Minister Obrony Narodowej rozpatrując przedmiotowe odwołanie wskazał, że postępowanie administracyjne zostało wszczęte na wniosek M. K. z dnia [...] października 2010 r. (uszczegółowionego wnioskiem z dnia [...] marca 2011 r.), w którym oficer wniósł o wypłatę uposażenia za łączny okres od [...] października 2010 r. do [...] sierpnia 2011 r., a w przypadku odmowy wypłaty – o wydanie decyzji o odmowie wypłaty tego uposażenia. Zdaniem Ministra, Prezes Wojskowego Sądu Okręgowego w W. bezpodstawnie przyjął, że roszczenie oficera dotyczy okresu od [...] października 2010 r. do [...] lipca 2011 r., w sytuacji, gdy oficer domagał się przyznania uposażenia za okres od [...] października 2010 r. do [...] sierpnia 2011 r. W związku z czym, w ocenie organu II instancji, niezbędne było uchylenie rozstrzygnięcia wydanego w I instancji i wydanie nowego orzeczenia w sprawie, obejmującego okres wskazany we wniosku oficera. Organ odwoławczy podniósł, że M. K. przed przeniesieniem w stan spoczynku otrzymywał jedno uposażenie, na podstawie art. 70 § 3 ustawy – Prawo o ustroju sądów wojskowych i art. 72 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. W związku z przeniesieniem w stan spoczynku oficerowi przyznano uposażenie przysługujące sędziom w stanie spoczynku. Organ odwoławczy wyjaśnił, iż w ocenie M. K. uposażenie przysługujące sędziemu w stanie spoczynku powinno być wypłacane obok dotychczas otrzymywanego uposażenia. Zdaniem wnioskodawcy, sędzia w stanie spoczynku powinien otrzymywać więc uposażenie "spoczynkowe" oraz dotychczas otrzymywane uposażenie, tj. uposażenie z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej. Minister Obrony Narodowej rozpatrując wniosek oficera o wypłatę uposażenia za okres od dnia [...] października do [...] czerwca 2011 r. zauważył, że w trakcie czynnego sprawowania urzędu sędziego M. K. pozostawał w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej, w związku z czym oprócz praw i obowiązków wynikających ze sprawowania urzędu sędziego, przysługiwały mu również uprawnienia i obowiązki przysługujące żołnierzom zawodowym. Przeniesienie w stan spoczynku nie spowodowało automatycznego – z mocy prawa – rozwiązania stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej. Tym samym w stosunku do M. K. nadal mają zastosowanie przepisu ustawy – Prawo o ustroju sądów wojskowych, odnoszące się do sędziów w stanie spoczynku oraz ogół reguł dotyczących żołnierzy zawodowych. Zgodnie z art. 70 § 2 ustawy – Prawo o ustroju sądów wojskowych, w sprawach nieuregulowanych w tej ustawie, prawa i obowiązki sędziów wojskowych określają przepisy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Oznacza to, że ustawa ta ma pierwszeństwo w stosowaniu względem ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Zgodnie z art. 70 § 3 ustawy – Prawo o ustroju sądów wojskowych, uposażenie sędziów wojskowych określają przepisy o uposażeniu żołnierzy, z tym, że nie może ono być niższe od wynagrodzenia sędziów sądów powszechnych na stanowiskach równorzędnych, ustalonych przez Prezydenta RP. Tym samym, prawem do uposażenia ustalanego na zasadach ujętych w ustawie o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych zostali objęci żołnierze zawodowi – sędziowie sądów wojskowych czynnie wykonujący urząd sędziego. Z kolei, zgodnie z art. 72 ust. 1 i 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych – uposażenie żołnierzy zawodowych składa się z uposażenia zasadniczego i dodatków do uposażenia. Minister wskazał, że uprawnienie sędziego sądu wojskowego będącego żołnierzem zawodowym do uposażenia wynika z art. 70 § 1 ustawy – Prawo o ustroju sądów wojskowych oraz mającego odpowiednie zastosowanie art. 91 § 1 ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych, zgodnie z którymi żołnierz zawodowy nabywa prawo do uposażenia od dnia zajmowania stanowiska sędziego. Oznacza to, że uprawnienia sędziego sądu wojskowego będącego żołnierzem zawodowym do uposażenia nie można wiązać tylko z pełnieniem przez niego zawodowej służby wojskowej, lecz przede wszystkim z posiadaniem przez niego statusu sędziego. Prawo do uposażenia, przewidzianego w art. 72 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, posiada więc sędzia sądu wojskowego, czynnie sprawujący urząd sędziego. Natomiast sędzia sądu wojskowego przeniesiony w stan spoczynku, otrzymuje, na podstawie art. 70 § 1 ustawy – Prawo o ustroju sądów wojskowych w zw. z art. 100 § 1 ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych, uposażenie spoczynkowe. Zasady otrzymywania uposażenia przez sędziów sądów wojskowych przeniesionych w stan spoczynku oraz jego wysokość określają więc przepisy – Prawo o ustroju sądów wojskowych. W związku z powyższym ustawa – Prawo o ustroju sądów wojskowych reguluje sprawę otrzymywania uposażenia przez sędziów sądów wojskowych, będących żołnierzami zawodowymi. W przypadku przeniesienia sędziego sądu wojskowego w stan spoczynku ww. ustawa określa, że przysługuje sędziemu uposażenie wypłacane w wysokości i na zasadach przewidzianych dla sędziów sądów powszechnych, przeniesionych w stan spoczynku. Ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych nie reguluje więc uprawnień sędziego sądu wojskowego do otrzymywania uposażenia zarówno w stanie czynnym, jak i nieczynnym. W związku z czym uprawnienia M. K. do uposażenia nie można ustalać wyłącznie w oparciu o przepisy ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Minister Obrony Narodowej zaznaczył, że okoliczność pozostawania M. K. w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej nie uprawnia go do otrzymywania uposażenia, w wysokości i na zasadach określonych w ustawie o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Posiada on bowiem status sędziego w stanie spoczynku, który jest regulowany w pierwszej kolejności przez przepisy ustawy – Prawo o ustroju sądów wojskowych i ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych, w tym również w aspekcie uposażeniowym. Niezależnie od powyższego, rozpatrując przedmiotową sprawę tylko w oparciu o regulacje zawarte w ustawie o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, organ odwoławczy doszedł do wniosku, że oficer utracił prawo do otrzymywania uposażenia przewidzianego w tej ustawie z dniem przeniesienia w stan spoczynku. Zdaniem Ministra, uposażenie to przysługuje z tytułu pełnienia służby wojskowej – wykonywania zadań służbowych. Pełnienia służby wojskowej nie można więc utożsamiać z pozostawaniem w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej. Legitymowanie się natomiast prawem do uposażenia ma miejsce wyłącznie wówczas, gdy ma miejsce regularne stawianie się żołnierza podczas pełnienia służby wojskowej w wyznaczonych miejscach, w celu wykonywania zadań służbowych, a nie pozostawanie w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej. Sędziowie w stanie spoczynku nie pełniliby więc służby wojskowej w rozumieniu art. 72 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, a tym samym nie byliby uprawnieni do otrzymywania uposażenia z tego tytułu. Organ II instancji wskazał, że potwierdzeniem powyższego jest również przepis art. 78 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, zgodnie z którym żołnierze zawodowi otrzymują uposażenie zasadnicze, które przysługuje im przez okres zajmowania stanowiska służbowego, określonego w decyzji personalnej - na czas wykonywania obowiązków służbowych na stanowisku służbowym. Zaprzestanie wykonywania obowiązków służbowych powoduje wstrzymanie wypłaty uposażenia zasadniczego. Przepisy ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych nie dają więc podstaw do twierdzenia, że sam fakt pozostawania w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej uprawnia do otrzymywania uposażenia. Niezbędne jest jeszcze zaistnienie okoliczności faktycznej, jaką jest objęcie stanowiska służbowego. Minister przyjął, że w przypadku sędziów sądów wojskowych, w związku z przeniesieniem sędziego sądu wojskowego w stan spoczynku przestaje on wykonywać obowiązki służbowe na zajmowanym stanowisku służbowym sędziego sądu wojskowego i nie mogą być mu powierzone inne obowiązki służbowe. Tym samym traci on prawo do otrzymywania uposażenia, w wysokości przewidzianej dla tego stanowiska służbowego. W związku z powyższym organ II instancji wskazał, że wiążąca uchwała KRS o przeniesieniu [...] M. K. w stan spoczynku spowodowała utratę uprawienia do utrzymania uposażenia przewidzianego dla zajmowanego stanowiska służbowego sędziego sądu wojskowego. Konsekwencją tego jest również uzyskanie przez ww. prawa do uposażenia przysługującego sędziemu w stanie spoczynku, w zamian za uposażenie przysługujące sędziom czynnym. Powyższe unormowania prawne pozwalają na stwierdzenie, że pozostawanie w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej nie uprawnia ww. oficera – w trakcie pozostawania w stanie spoczynku – do otrzymywania uposażenia przewidzianego w ustawie o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Ponieważ Wojskowe Biuro Emerytalne w K. wypłaciło M. K. uposażenie spoczynkowe od [...] października 2010 r. w należnej wysokości, to żądanie wypłaty kolejnego uposażenia za ten sam okres nie znajduje uzasadnienia. Pismem z dnia 02 sierpnia 2011 r. M. K. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...], wnosząc o jej uchylenie i przyznanie mu uposażenia z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej za sporny okres od października 2010 r. do sierpnia 2011 r., zasądzenie kosztów postępowania na rzecz skarżącego według norm przepisanych oraz niepobieranie kosztów sądowych, stosownie do treści art. 239 pkt 1 lit. d ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie: 1) przepisów prawa materialnego, poprzez ich niewłaściwą wykładnię i zastosowanie: art. 70 § 2 ustawy – Prawo o ustroju sądów wojskowych w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 15 i art. 72 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, poprzez uznanie, że sędzia wojskowy w stanie spoczynku jest sędzią sądu wojskowego pełniącym służbę w sądzie, a w konsekwencji przyjęcie, że do sędziów wojskowych w stanie spoczynku, w oparciu o przepisy art. 70 § 2 ww. ustawy, ma zastosowanie art. 72 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, w takim samym zakresie, jak do sędziów czynnych, co powoduje uznanie, że otrzymywanie przez sędziego wojskowego uposażenia spoczynkowego wyłącza możliwość otrzymywania przez takiego sędziego, pełniącego jednocześnie zawodową służbę wojskową, uposażenia z tytułu jej pełnienia; art. 70 § 1 ustawy - Prawo o ustroju sądów wojskowych w zw. z art. 100 § 1 Prawa o ustroju sądów powszechnych i art. 36a § 1 ustawy - Prawo o ustroju sądów wojskowych, poprzez uznanie, że otrzymywanie przez sędziego wojskowego uposażenia z tytułu pozostawania w stanie spoczynku wyłącza możność otrzymania przez sędziego w stanie spoczynku pełniącego zawodową służbę wojskową uposażenia z tytułu jej pełnienia; art. 19 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 89 ust. 1 i 2 w zw. z art. 72 ust. 2 i art. 78 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, poprzez przyjęcie, że pomimo, iż zgodnie z powołanym przepisem, żołnierz będący w dyspozycji pełni zawodową służbę wojskową, za którą otrzymuje uposażenie zasadnicze wraz z dodatkami o charakterze stałym, należne na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym, żołnierz – sędzia w stanie spoczynku pozostaje jedynie w stosunku zawodowej służby wojskowej, za który uposażenie nie przysługuje; art. 76 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, zgodnie z którym żołnierzowi przysługuje uposażenie z dniem rozpoczęcia służby a wygasa z ostatnim dniem miesiąca, w którym został zwolniony z zawodowej służby wojskowej, zaginął lub zmarł; 2) przepisów prawa procesowego: art. 139 kpa, poprzez orzeczenie na niekorzyść skarżącego, przejawiające się uznaniem, że w świetle obowiązujących przepisów skarżącemu należy się z dniem przejścia w stan spoczynku jedno uposażenie, tj. uposażenie spoczynkowe, gdy tymczasem organ I instancji uznał, że zgodnie z obowiązującymi przepisami ww. ma prawo do dwóch uposażeń, jednakże na mocy art. 72 ust. 2 ustawy pragmatycznej może otrzymać tylko jedno z nich – bez jednoczesnego stwierdzenia rażącego naruszenia przepisów prawa lub rażącego naruszenia interesu społecznego oraz niewyjaśnienia na czym konkretnie rażący charakter tego naruszenia miał polegać; art. 7 kpa, poprzez brak wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, tj. nieustasunkowanie się do wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu od decyzji Prezesa WSO w W.; art. 8 kpa, poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej – wielomiesięczne prowadzenie postępowania i rażące naruszenie w obu instancjach terminów do rozpoznania wniosku; art. 107 § 1 kpa, poprzez niewskazanie podstawy prawnej umorzenia, a jedynie faktycznej i to takiej, która nie ma oparcia w jakimkolwiek przepisie kpa; art. 107 § 3 kpa w zw. z art. 140 kpa, poprzez niewyjaśnienie podstawy prawnej i faktycznej rozstrzygnięcia zgodnie z kodeksowymi wymogami prawidłowo sporządzonego uzasadnienia oraz polegające na tym, że Minister Obrony Narodowej w uzasadnieniu swojej decyzji nie odniósł się do żadnego z zarzutów stawianych przez skarżącego w odwołaniu od decyzji I instancji, ani nie uzasadnił, w sposób prawidłowy i zgodny z wymogami kpa, błędnego stanowiska rozstrzygającego o przedmiocie sprawy zgodnie z założonymi przez skarżącego wnioskami o wypłatę uposażenia ze stosunku zawodowej służby wojskowej; 3) błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż: po przejściu w stan spoczynku skarżący nie pełni zawodowej służby wojskowej, a jedynie pozostaje w stosunku zawodowej służby wojskowej; żołnierz – sędzia z dniem przeniesienia w stan spoczynku nie może wykonywać obowiązków służbowych innych, niż wykonywane dotychczas na stanowisku sędziego w stanie czynnym oraz, że w całym okresie po przeniesieniu w stan spoczynku skarżący nie wykonywał żadnych czynności służbowych; w okresie lipiec-wrzesień 2010 r. było wypłacane skarżącemu nieokreślone uposażenie, mające na celu zabezpieczenie skarżącego do czasu uprawomocnienia się uchwały KRS, a nie uposażenie z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej. W odpowiedzi na skargę organ, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji, wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając przedmiotową decyzję według powyższych kryteriów, uznać należy, iż nie narusza ona prawa. Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny tego, czy sędziemu sądu wojskowego przeniesionemu w stan spoczynku i pobierającemu uposażenie sędziego w stanie spoczynku, przysługuje uprawnienie do równoległego otrzymywania uposażenia żołnierza zawodowego. Generalna regulacja problematyki uposażenia żołnierzy zawodowych została zawarta w przepisie art. 76 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 ze zm.). Zgodnie z ustępem 1 ww. przepisu, prawo żołnierza do uposażenia powstaje z dniem rozpoczęcia przez żołnierza zawodowego pełnienia zawodowej służby wojskowej. Ustęp 4 omawianego artykułu wskazuje zaś, iż prawo do uposażenia wygasa z ostatnim dniem miesiąca, w którym żołnierz zawodowy został zwolniony z zawodowej służby wojskowej. Podkreślić jednakże należy, iż powyższa regulacja odnosi się do zwykłych żołnierzy zawodowych. W realiach niniejszej sprawy, w sytuacji gdy mamy do czynienia z sędziami sądów wojskowych pełniącymi służbę wojskową, z uregulowania zawartego w art. 76 ustawy pragmatycznej nie sposób skutecznie wywieść uprawnienia sędziego sądu wojskowego w stanie spoczynku do otrzymywania, oprócz uposażenia sędziego w stanie spoczynku, dodatkowego uposażenia należnego żołnierzowi zawodowemu. W świetle konstytucyjnej regulacji będącej odzwierciedleniem zasady trójpodziału władz, uznać należy, że ustawodawca przyznał prymat wykonywaniu funkcji sędziego nad pełnieniem służby wojskowej. Świadczy o tym już samo usytuowanie funkcji sędziego w Konstytucji RP, jako przedstawiciela trzeciej władzy państwa polskiego. Świadczy o tym także sposób powoływania sędziego na stanowisko, jak również opisane w ustawie o ustroju sądów powszechnych wyjątkowe prawa i obowiązki, którym podlega sędzia w trakcie sprawowania swej funkcji. Sędzia sądu wojskowego jest więc przede wszystkim sędzią. Pełnienie przez niego służby wojskowej jest zaś jedynie potrzebne w jednym celu, tj. aby mógł orzekać w sądzie wojskowym. Powyższe konkluzje znajdują potwierdzenie chociażby w sformułowaniu art. 70 § 3 ustawy o ustroju sądów wojskowych (Dz. U. z 2007 r. Nr 226, poz. 1676 ze zm.), stanowiącego, że uposażenie sędziów sądów wojskowych określają przepisy o uposażeniu żołnierzy (...). Ta więc ustawa, odnosząca się do sądów wojskowych i sędziów wojskowych, a nie ustawa pragmatyczna, określa uposażenie czynnych sędziów wojskowych, choć odsyła po części do ustawy pragmatycznej. Powyższe stanowi dodatkowy argument dla tezy, iż intencją ustawodawcy tworzącego sądy wojskowe, było stworzenie w obrębie grupy żołnierzy zawodowych, grupy sędziów wojskowych – jako indywidualnego tworu. Cechą charakterystyczną tej grupy zawodowej było zaś to, że dla możliwości przynależności do niej, każda osoba musiała łącznie spełniać dwie przesłanki – musiała być żołnierzem zawodowym i musiała być czynnym sędzią wojskowym. Przepisy ustawy o ustroju sądów wojskowych, ani przepisy ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, nie przewidywały możliwości sprawowania funkcji sędziego wojskowego przez osobę niebędącą żołnierzem zawodowym. A contrario więc, ustawodawca nie przewidział możliwości pełnienia zawodowej służby wojskowej, na stanowisku służbowym sędziego sądu wojskowego, przez osobę niebędącą czynnym sędzią wojskowym. W związku z powyższym, brak jest podstaw uzasadniających twierdzenie, iż skarżący mógł pełnić i pełnił służbę wojskową po przeniesieniu go jako sędziego w stan spoczynku, a więc tym bardziej, aby należne mu było uposażenie żołnierskie za ten czas pozostawania w służbie. Nawet jednak abstrahując od wyżej przedstawionych konkluzji natury ustrojowej, roszczenie skarżącego, w realiach niniejszej sprawy, nie mogłoby zostać zrealizowane w świetle regulacji zawartych w ustawie pragmatycznej. Zgodnie z art. 78 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, wysokość uposażenia zasadniczego żołnierza zawodowego jest uzależniona od grupy uposażenia, do której zostało zaszeregowane zajmowane przez niego stanowisko służbowe. Przepis ten w sposób jednoznaczny uzależnia wysokość uposażenia żołnierza zawodowego od faktu zajmowania przez żołnierza stanowiska służbowego. Przenosząc powyższą regulację na realia niniejszej sprawy wskazać należy, iż skarżący, w okresie przed przeniesieniem go jako sędziego w stan spoczynku, zajmował stanowisko służbowe sędziego sądu wojskowego. Po przeniesieniu w stan spoczynku opuścił poprzednio zajmowane stanowisko służbowe, nie obejmując nowego. Status sędziego sądu wojskowego zmienił się w status sędziego sądu wojskowego w stanie spoczynku. Ustawa pragmatyczna ani przepisy wykonawcze nie przewidują zaś istnienia stanowiska służbowego sędziego sądu wojskowego w stanie spoczynku. Stąd w sytuacji gdy skarżący, po przeniesieniu go w stan spoczynku, nie zajmował żadnego stanowiska służbowego jako żołnierz zawodowy, brak było podstaw faktycznych dla ustalenia mu wysokości uposażenia wojskowego. Tak więc mimo, iż formalnie w spornym okresie pozostawał w służbie, bo nie został z niej zwolniony, to wobec braku przypisania stanowiska służbowego, skarżący nie mógł skutecznie wywodzić uprawnienia do uposażenia należnego żołnierzowi zawodowemu pełniącemu służbę na stanowisku służbowym. Powyższe świadczy o tym, że organ prawidłowo odmówił wypłaty uposażenia wojskowego dla skarżącego za okres od przeniesienia sędziego w stan spoczynku do momentu przeniesienia skarżącego do dyspozycji. Zasadnie też organ wywiódł, że uposażenie żołnierskie nie należy się skarżącemu również za okres, gdy przebywał w dyspozycji. Przedmiotową problematykę reguluje przepis art. 89 ust. 1 ustawy pragmatycznej, stanowiąc, iż w okresie m. in. pozostawania w dyspozycji żołnierz zawodowy otrzymuje uposażenie zasadnicze należne na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym. Takie sformułowanie tego przepisu prowadzi do wniosku, że ustawodawca, przy określaniu uposażenia żołnierza przeniesionego do dyspozycji, nakazuje odniesienie się do okresu czasu bezpośrednio poprzedzającego moment przeniesienia do dyspozycji. Przepis ten reguluje bowiem sytuację żołnierza na styku dwóch sytuacji faktycznych – pozostawania na stanowisku służbowym i pozostawania w dyspozycji. Powyższą wykładnię potwierdza też treść ustępu 2 omawianego przepisu, nakazującego stosować ustęp 1 odpowiednio do żołnierza, który został zwolniony ze stanowiska służbowego. Także więc tutaj ustawodawca odnosi się do konkretnego okresu czasu, tj. momentu zwolnienia ze stanowiska służbowego, a nie okresów wcześniejszych. Nadto, wobec skarżącego nie będzie mógł zostać zastosowany powyższy ustęp 2 art. 89 ustawy pragmatycznej, gdyż przed przeniesieniem go do dyspozycji nie został zwolniony ze stanowiska służbowego. Takiego stanowiska nie zajmował bowiem w tym czasie. Brak jest też możliwości zastosowania wobec skarżącego regulacji zawartej w omawianym przepisie do okresu, gdy zmienił się status skarżącego z sędziego sądu wojskowego na sędziego sądu wojskowego w stanie spoczynku. Nie została bowiem wydana w tym zakresie żadna decyzja o zwolnieniu strony ze stanowiska służbowego sędziego sądu wojskowego. Zmiana statusu skarżącego nastąpiła ex lege, wskutek podjęcia uchwały przez Krajową Radę Sądownictwa o przeniesieniu skarżącego w stan spoczynku. Stąd więc skarżący nie może również skutecznie wywodzić uprawnienia do uposażenia należnego wojskowemu zawodowemu za okres, gdy przebywał w dyspozycji. Jak już bowiem wyżej podniesiono, przed przeniesieniem do niej nie zajmował żadnego stanowiska służbowego, co uniemożliwia ustalenie dla skarżącego wysokości uposażenia. Na marginesie podkreślić należy, że wyżej przedstawione okoliczności, sprawiające, iż nie można zastosować wobec skarżącego normy art. 89 ustawy pragmatycznej, stanowią dodatkowy argument dla potwierdzenia tezy, iż sędzia sądu wojskowego nie jest zwykłym żołnierzem zawodowym, gdyż jego status zawodowy, jako żołnierza, jest nierozerwalnie związany z wykonywaniem funkcji czynnego sędziego sądu wojskowego. Odnosząc się do kwestii natury formalnej, dotyczącej rozstrzygnięcia organu w przedmiocie umorzenia postępowania, tutejszy Sąd dopatrzył się uchybień. Przede wszystkim w skarżonej decyzji nie została wskazana podstawa prawna umorzenia postępowania. W tym zakresie organ ograniczył się jedynie do wyjaśnienia, w uzasadnieniu skarżonej decyzji, podstaw faktycznych takiego rozstrzygnięcia. Nadto wątpliwości budzi sama zasadność umorzenia postępowania. W sytuacji gdy organ wskazał, że strona nie może dochodzić przyznania świadczeń przyszłych, zasadnym byłoby rozważenie kwestii oddalenia żądania w tym zakresie, a nie dopatrywania się jego bezprzedmiotowości. W ocenie tutejszego Sądu, powyższe uchybienia, których dopuścił się organ, nie rzutują jednak na uprawnienia strony i na wynik sprawy. Nie powodują także tego, aby wskutek tych uchybień strona znalazła się w gorszej sytuacji. Dlatego więc, z uwagi na zasadę ekonomii procesowej, niezasadnym byłoby uchylanie skarżonej decyzji w powyższym zakresie. Nadto, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.), przy naruszeniu przepisów postępowania, uchylenie decyzji jest możliwe jedynie wtedy, gdy naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie wystarczy więc stwierdzenie samego wpływu na wynik sprawy, lecz dodatkowo wpływ ten musi mieć charakter istotnego wpływu. Omawiane uchybienie organu przepisom postępowania, pozostawało zaś bez związku z uprawnieniami strony. Stąd też brak jest podstaw ku temu, aby stwierdzić wpływ tego uchybienia na wynik sprawy, a tym bardziej, aby wpływ ten był istotny. Reasumując, w świetle argumentacji przedstawionej na wstępie niniejszego uzasadnienia, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie uwzględnił zarzutów skargi odnoszących się do przepisów prawa materialnego. Co się tyczy pozostałych zarzutów zawartych w niniejszej skardze, tutejszy Sąd nie uznał ich za zasadne. W szczególności strona na żadnym etapie postępowania nie została pozbawiona możliwości prezentowania i dowodzenia swoich racji. Skarżone rozstrzygnięcie nie spowodowało też pogorszenia sytuacji strony w stosunku do tej, jaka zaistniała po wydaniu decyzji w pierwszej instancji. Decyzja pierwszoinstancyjna także bowiem nie przyznała skarżącemu dochodzonego uposażenia. Okoliczności sprowadzającej się zaś do przedstawienia innej argumentacji przez organ drugiej instancji w uzasadnieniu skarżonej decyzji, nie sposób skutecznie uznać, jako działania prowadzącego do orzeczenia na niekorzyść strony. W tym stanie sprawy, nie podzielając argumentów zawartych w złożonej skardze oraz uznając, iż organ generalnie w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy, jak również, że przy wykonywaniu tych czynności nie naruszył przepisów prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). ----------------------- 13

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło