I SA/Ol 759/11

PostanowienieWSA w Olsztynie2011-12-29

Skład orzekający: Andrzej Błesiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny jest właściwy do rozpoznania skargi dotyczącej postanowienia Sądu Apelacyjnego w przedmiocie przywrócenia kasacji, kwestionującej ustalenia dokonane przez ZUS dotyczące lat pracy, które były przedmiotem postępowania przed sądami powszechnymi?
Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi dotyczącej postanowienia Sądu Apelacyjnego w przedmiocie przywrócenia kasacji, kwestionującej ustalenia dokonane przez ZUS dotyczące lat pracy, które były przedmiotem postępowania przed sądami powszechnymi. Sprawy z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych, w tym dotyczące ustalenia istnienia stosunku pracy, rent, wypadków przy pracy oraz decyzji organów rentowych, należą do wyłącznej właściwości sądów powszechnych. Sądy administracyjne są właściwe do kontroli legalności aktów administracyjnych, a nie orzeczeń sądów powszechnych.
Stan faktyczny
Skarżący S. R. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę zatytułowaną "zaskarżam", domagając się przywrócenia kasacji postanowienia Sądu Apelacyjnego dotyczącego wyroku w sprawie o prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy. Skarżący kwestionował ustalenia ZUS dotyczące lat pracy, które były przedmiotem postępowania przed sądami powszechnymi. Do skargi dołączono liczne dokumenty z postępowań sądowych i medycznych. Sąd uznał, że sprawa nie mieści się w jego kognicji.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. z powodu niedopuszczalności wniesienia skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Błesiński po rozpoznaniu w dniu 29 grudnia 2011r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. R. na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia "[...]" sygn. akt "[...]" w przedmiocie przywrócenia kasacji postanawia odrzucić skargę. W dniu 21 grudnia 2011r. wpłynęło do sądu pismo S. R. zatytułowane "zaskarżam", w którym wskazał, że odwołuje się od postanowienia Sądu Apelacyjnego i wnosi o przywrócenie kasacji wyroku z dnia "[...]" (z załączonego pisma SA wynika, że jest to postanowienie z dnia "[...]"). Do pisma dołączona została kserokopia wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia "[...]", sygn. akt "[...]" oddalającego apelację od wyroku Sądu Okręgowego w o prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy; wyrok Sądu Rejonowego z dnia "[...]", sygn. akt "[...]" o ustalenie istnienia stosunku pracy; orzeczenie o stopniu niepełnosprawności z dnia "[...]"; odpis protokołu rozprawy apelacyjnej z dnia "[...]", doręczenie dokonane przez Sąd Apelacyjny odpisu postanowienia z dnia "[...]"; zawiadomienie o ustanowieniu pełnomocnika w sprawie o sygn. akt "[...]"; opinia prawna o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia "[...]", sygn. akt "[...]"; wezwanie do zapłaty za zamówione okulary; karta informacyjna leczenia szpitalnego; protokół oględzin sądowo-lekarskich, kserokopia recepty oraz kserokopia karty leczenia. W uzasadnieniu podniesiono, że wyrok (postanowienie) Sądu Pracy z "[...]" opiera się na fałszywych faktach podanych przez ZUS dotyczących lat pracy, które zostały zaniżone. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Na wstępie rozważań zauważyć należy, że wniesiona skarga nie zawiera żadnych jednoznacznych zarzutów. Złożone pismo zawiera w głównej mierze opis stanu faktycznego podawanego przez skarżącego dotyczącego okoliczności zaistnienia wypadku przy pracy oraz wykazania lat pracy. Trudno jest również jednoznacznie wskazać zaskarżony przez skarżącego akt. W nagłówku wniesionej skargi podawana jest jedynie sygn. akt "[...]" oraz protokół sygn. akt "[...]". W uzasadnieniu wskazano, że skarżący odwołuje się od postanowienia Sądu Apelacyjnego z dnia "[...]". Sąd w niniejszej sprawie nie wzywał skarżącego o sprecyzowanie przedmiotu oraz o wskazanie konkretnych zarzutów bowiem, z całości nadesłanych dokumentów (w tym również z uzasadnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy), wynika, że kwestionuje on ustalenia dokonane przez ZUS dotyczące lat pracy, które według niego zostały zaniżone, a które były przedmiotem rozpoznania w postępowaniu przed sądami powszechnymi. Tymczasem Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej, w art. 45 ust 1 oraz art. 77 ust 2, gwarantuje każdemu prawo do sądu, stwarzając domniemanie kompetencji sądu powszechnego we wszystkich sprawach, z wyjątkiem spraw ustawowo zastrzeżonych dla właściwości innych sądów (art. 177 Konstytucji). Zatem konstytucyjny model sądownictwa zakłada całkowitą odrębność sądownictwa powszechnego i innych sądów (np. sądów administracyjnych) oraz konieczność wyraźnego rozgraniczenia zadań i właściwości pomiędzy tymi sądami z zastrzeżeniem, iż w przypadku wątpliwości to po stronie sądów powszechnych leży domniemanie kompetencji w rozstrzygnięciu danej sprawy. W myśl art. 1 ustawy z dnia 17 listopada1964r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296 ze zm., dalej cyt jako kpc) kodeks postępowania cywilnego normuje postępowanie sądowe w sprawach ze stosunków z zakresu prawa cywilnego, rodzinnego i opiekuńczego oraz prawa pracy, jak również w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych oraz w innych sprawach, do których przepisy tego Kodeksu stosuje się z mocy ustaw szczególnych (sprawy cywilne). Zgodnie z art. 476 § 1. kpc przez sprawy z zakresu prawa pracy rozumie się sprawy: 1) o roszczenia ze stosunku pracy lub z nim związane, 11) o ustalenie istnienia stosunku pracy, jeżeli łączący strony stosunek prawny, wbrew zawartej między nimi umowie, ma cechy stosunku pracy, 2) o roszczenia z innych stosunków prawnych, do których z mocy odrębnych przepisów stosuje się przepisy prawa pracy, 3) o odszkodowania dochodzone od zakładu pracy na podstawie przepisów o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych. § 2. Przez sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych rozumie się sprawy, w których wniesiono odwołanie od decyzji organów rentowych, dotyczących: 1) ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia rodzinnego, 2) emerytur i rent, 3) (uchylony), 4) innych świadczeń w sprawach należących do właściwości Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, 5) odszkodowań przysługujących w razie wypadków i chorób pozostających w związku ze służbą wojskową albo służbą w Policji lub Służbie Więziennej. § 3. Przez sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych rozumie się także sprawy wszczęte na skutek niewydania przez organ rentowy decyzji we właściwym terminie, a także sprawy, w których wniesiono odwołanie od orzeczenia wojewódzkiego zespołu do spraw orzekania o stopniu niepełnosprawności, sprawy o roszczenia ze stosunków prawnych między członkami otwartych funduszy emerytalnych a tymi funduszami lub ich organami oraz sprawy ze stosunków między emerytami lub osobami uposażonymi w rozumieniu przepisów o emeryturach kapitałowych a Zakładem Ubezpieczeń Społecznych. Tym samym, podsumowując tę część rozważań, wskazać należy, iż nie budzi żadnych wątpliwości, że treść żądania skarżącego dotyczy spraw, które zgodnie z powyżej wskazywanymi przepisami należą do właściwości sądu powszechnego. Sądy administracyjne powołane są zaś do rozpoznawania spraw administracyjnych, to znaczy spraw z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz innych spraw, do których stosuje się na mocy przepisów szczególnych przepisy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (art. 1 i 2 ustawy dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej cyt. jako p.p.s.a.). Kontrola sądów administracyjnych polega na sprawdzaniu zgodności z prawem działalności administracji publicznej i polega na orzekaniu w sprawach skarg wniesionych przez uprawnione podmioty w sprawach podlegających właściwości sądów administracyjnych. Zgodnie z art. 3 § p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają w sprawach skarg na : 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. § 3. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Sądy administracyjne rozstrzygają także spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej (art. 4 p.p.s.a.). Mając na uwadze powyższe przepisy stwierdzić należy, że przedmiot niniejszej sprawy nie mieści się w zakresie kognicji sądów administracyjnych przypisany jest zaś bez wątpienia sądom powszechnym. Dodatkowo wskazać należy, że skarżący domaga się, aby "Sąd Administracyjny w Olsztynie przywrócił Kasację wyroku z dnia "[...]"". Wnosi zatem o to, by sąd administracyjny podjął się "instancyjnej kontroli" aktu wydanego przez sąd powszechny – Sąd Apelacyjny. Tymczasem, jak już podnoszono, oba modele sądownictwa - powszechnego i administracyjnego są od siebie całkowicie odrębne i niezależne. Nie na zatem możliwości, aby sąd administracyjny dokonywał kontroli aktów wydawanych przez sąd powszechny. Biorąc pod uwagę powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny, uznając niedopuszczalność wniesienia skargi w przedmiotowej sprawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło