VI SA/Wa 1687/11
WyrokWSA w Warszawie2012-01-03
Skład orzekający: Magdalena Maliszewska, Urszula Wilk, Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy moment wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie powołania na stanowisko komornika sądowego, a tym samym moment badania spełnienia wymogów formalnych przez kandydata, jest datą złożenia wniosku do prezesa sądu apelacyjnego, czy datą wpływu wniosku do Ministra Sprawiedliwości?Ratio decidendi
Momentem wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie powołania na stanowisko komornika sądowego, a tym samym datą badania spełnienia wymogów formalnych przez kandydata, jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej właściwemu do wydania decyzji. W przypadku powołania na stanowisko komornika, organem tym jest Minister Sprawiedliwości, a zatem datą decydującą jest dzień wpływu wniosku do Ministerstwa Sprawiedliwości, a nie dzień złożenia wniosku do prezesa sądu apelacyjnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. R. na decyzję Ministra Sprawiedliwości, która utrzymała w mocy wcześniejszą decyzję powołującą S. M. na stanowisko komornika sądowego i odmawiającą powołania K. R. na to stanowisko. Kluczowym zarzutem skarżącego było niespełnienie przez S. M. wymogu co najmniej 2-letniej pracy w charakterze asesora komorniczego w momencie złożenia wniosku. Sąd rozpatrywał kwestię, czy momentem badania tego wymogu jest data złożenia wniosku do prezesa sądu apelacyjnego, czy data wpływu wniosku do Ministra Sprawiedliwości.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Urszula Wilk Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi K. R. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie powołania na stanowisko komornika sądowego oddala skargę
Minister Sprawiedliwości decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r. Nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 k.p.a. oraz w związku z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji (Dz. U. z 2006 r., Nr 167, poz. 1191 z późn. zm.), po rozpoznaniu wniosku K. R. z dnia [...] maja 2011 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] maja 2011 r. Nr [...] powołującą S. M. na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w [...] oraz odmawiającą powołania K. R. na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w [...], utrzymał w mocy decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] maja 2011 r.
Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:
W Monitorze Polskim z dnia 25 stycznia 2011 r. Nr 6, poz. 67 ukazało się Obwieszczenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 11 stycznia 2011 r. o nowoutworzonym wolnym stanowisku komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w [...].
W terminie miesięcznym, wskazanym w obwieszczeniu, wnioski o powołanie na stanowisko złożyli - za pośrednictwem Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] – S. M. w dniu [...] lutego 2011 r. i K. R. (nazywany dalej "skarżącym") w dniu [...] lutego 2011 r.
Wnioskodawcy spełniali wymagania formalne wymienione w art. 10 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji.
S. M. w 2006 r. ukończyła wyższe studia prawnicze w Europejskiej Wyższej Szkole Prawa i Administracji z wynikiem dobrym, uzyskując tytuł magistra. Od dnia [...] lipca 2005 r. do dnia [...] sierpnia 2010 r. pracowała w Z. i F. w [...] jako specjalista ds. prawa i windykacji. Od dnia [...] lipca 2006 r. do dnia [...] lutego 2009 r. pracowała w kancelarii A. B. - komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w [...]. Następnie od dnia [...] marca do dnia [...] września 2009 r. pracowała w kancelarii A. O. - komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w [...]. Od dnia [...] września 2009 r. pracuje w kancelarii L. O. - komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w [...]. Po odbyciu aplikacji komorniczej, w dniach [...] października i [...] listopada 2008 r. zdała egzamin komorniczy na ocenę dobrą. Decyzją Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia [...] lutego 2009 r. została powołana na stanowisko asesora komorniczego.
Skarżący ukończył w 2004 r. na Uniwersytecie [...] w [...], z wynikiem dostatecznym, wyższe studia prawnicze, uzyskując tytuł magistra. Ukończył też studia archeologiczne, uzyskując tytuł magistra. W 2007 r. uzyskał tytuł technika rachunkowości, a w 2005 r. odbył szkolenie w zakresie pisania i zarządzania projektami z funduszy europejskich. Od dnia [...] stycznia 2006 r. pracuje w kancelariach komorników sądowych, początkowo u B. M. - komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w [...], a obecnie u J. C. - komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w [...]. Po odbyciu aplikacji komorniczej, w dniach [...] października i [...] listopada 2008 r. zdał egzamin komorniczy na ocenę dostateczną. Decyzją Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia [...] stycznia 2009 r. został powołany na stanowisko asesora komorniczego.
Izba Komornicza Okręgu Sądu Apelacyjnego w [...] uchwałą Nr [...] z dnia [...] marca 2011 r. wyraziła opinię, że kandydaci spełniają warunki formalne niezbędne do powołania na stanowisko komornika sądowego. Na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w [...] rekomendowała kandydaturę S. M., która uzyskała lepsze wyniki z ukończenia studiów prawniczych i egzaminu komorniczego.
Strony zostały zawiadomione o treści opinii wydanych przez organy samorządu komorniczego.
Skarżący w piśmie z dnia [...] kwietnia 2011 r. podniósł, że wbrew opinii samorządu komorniczego, S. M. nie spełnia warunku określonego w art. 10 ust. 1 pkt 10 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji, gdyż na stanowisko asesora komorniczego została powołana w dniu [...] lutego 2009 r., zaś pracę na tym stanowisku rozpoczęła dopiero w dniu [...] marca 2009 r.
S. M. nie zajęła stanowiska w sprawie.
Decyzją z dnia [...] maja 2011 r. Minister Sprawiedliwości powołał S. M. na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w [...], odmawiając powołania na to stanowisko skarżącego.
Minister Sprawiedliwości w uzasadnieniu decyzji podał, że S. M. w dacie otrzymania przez Ministra Sprawiedliwości złozonego przez nią wniosku o powołanie na stanowisko komornika sądowego spełniała już ustawowy wymóg co najmniej 2-letniej pracy w charakterze asesora komorniczego. Brak było zatem podstaw do nierozpoznania wniosku lub rozpoznania go negatywnie z uwagi na nieodbycie 2-letniej asesury.
Organ zauważył, że opinie samorządu komorniczego - wobec treści art. 11 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji - nie mają dla Ministra Sprawiedliwości charakteru wiążącego i podlegają ocenie tak, jak pozostałe dowody w sprawie.
Kandydaci mieli porównywalny staż pracy na stanowisku asesora komorniczego. Z przedłożonych opinii wynika, że obydwoje dysponują wiedzą prawniczą, doświadczeniem zawodowym i pozytywną oceną ich dotychczasowej pracy, w tym na stanowisku asesora komorniczego. Każdy z kandydatów ukończył wyższe studia prawnicze i zdał egzamin komorniczy, jednak S. M. uzyskała lepsze od skarżącego oceny ukończenia wyższych studiów jak i egzaminu komorniczego: uzyskała oceny dobre, natomiast skarżący dostateczne.
Minister Sprawiedliwości zauważył, że w przypadku, gdy kandydaci spełniają wymogi formalne, przy obsadzie wolnego stanowiska komorniczego organ zobowiązany jest rozważyć wszystkie okoliczności wynikające z materiału dowodowego zebranego w sprawie, a przy wyborze kandydata uwzględnić przede wszystkim te, które pozwalają na wybór osoby dającej najpełniejsze zabezpieczenie interesu społecznego oraz słusznego interesu strony.
Minister Sprawiedliwości podzielił stanowisko zaprezentowane przez Radę Izby Komorniczej w [...], że S. M. daje najpełniejszą gwarancję należytego wypełniania obowiązków funkcjonariusza publicznego - komornika sądowego, legitymując się wyższym poziomem wiedzy prawniczej, także w dziedzinie egzekucji niż skarżący. Fakt ten potwierdzają oceny ze studiów i egzaminu zawodowego. Jej wiedza prawnicza i ponad 2-letnie pozytywnie ocenione doświadczenie zawodowe na stanowisku asesora komorniczego pozwoli od początku na sprawne i skuteczne prowadzenie egzekucji na nowoutworzonym stanowisku.
Pismem z dnia [...] maja 2011 r. skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] maja 2011 r. W uzasadnieniu wniosku skarżący podkreślił, że S. M. nie spełnia warunku określonego w art. 10 ust. 1 pkt 10 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji, gdyż nie pracowała w charakterze asesora komorniczego przez okres co najmniej dwóch lat w chwili złożenia wniosku o powołanie.
Skarżący wskazał, ze S. M. złożyła wniosek o powołanie na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w [...] w dniu [...] lutego 2011 r. tym samym przyjęła, że staż pracy na stanowisku asesora komorniczego należałoby w jej przypadku liczyć od dnia powołania przez Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] na stanowisko asesora komorniczego, tj. od dnia [...] lutego 2009 r. Rada Izby Komorniczej w [...] w uchwale Nr [...] z dnia [...] marca 2011 r. przyjęła, ze wszyscy zainteresowani spełniają warunki formalne określone w art. 10 ust. 1 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji.
Natomiast w decyzji z dnia [...] maja 2011 r. Minister Sprawiedliwości przyjął, że staż pracy na stanowisku asesora komorniczego należy liczyć od momentu zatrudnienia na tym stanowisku. W przypadku S. M. był to dzień [...] marca 2009 r. Tak więc, dopiero w toku postępowania, na etapie przekazania wniosków przez Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] do Ministra Sprawiedliwości, kandydatka nabyła uprawnienia wymienione w art. 10 ust. 1 pkt 10 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji. Zgodnie z art. 61 § 1 k.p.a., postępowanie o powołanie na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w [...] rozpoczęło się w dniu złożenia wniosku do Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...], dla S. M. w dniu [...] lutego 2011 r., zaś dla skarżącego w dniu [...] lutego 2011 r. Skarżący w momencie wszczęcia (złożenia wniosku do wskazanego Prezesa Sądu Apelacyjnego) był jedynym kandydatem, który spełniał warunki wymienione w art. 10 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji.
Pismem z dnia [...] maja 2011 r. S. M. odniosła się do wniosku skarżącego z dnia [...] maja 2011 r., informując, że na stanowisko asesora komorniczego została powołana w dniu [...] lutego 2009 r. W tym czasie zatrudniona była w kancelarii komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w [...]. Okres wymaganej dwuletniej pracy na stanowisku asesora rozpoczął się już w dniu [...] lutego 2009 r. Ponadto, nawet przyjmując, że datą rozpoczęcia pracy na stanowisku asesora komorniczego był dzień [...] marca 2009 r., również należało przyjąć, że kandydatka spełniała wymagania określone w art. 10 ust. 1 pkt 10 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji.
Mając na uwadze stanowisko skarżącego wyrażone we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Minister Sprawiedliwości zaprzeczył sformułowanemu w nim twierdzeniu, że powołana kandydatka nie spełniała wymogu formalnego określonego w art. 10 ust. 1 pkt 10 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji. Wniosek S. M., który w Sądzie Apelacyjnym w [...] został złożony w dniu [...] lutego 2011 r., do Ministerstwa Sprawiedliwości wpłynął w dniu [...] marca 2011 r. W tej dacie S. M. spełniała już ww. warunek formalny w postaci dwuletniego stażu pracy na stanowisku asesora komorniczego.
Minister Sprawiedliwości przyznał, że skarżący posiadał porównywalny staż pracy na stanowisku asesora komorniczego, jednakże uzyskał gorsze wyniki zarówno ze studiów prawniczych, jak również z egzaminu komorniczego od S. M.
Z tego powodu kandydatem właściwszym została uznana jej osoba.
Pismem z dnia [...] lipca 2011 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] czerwca 2011 r. Nr [...], wnosząc o jej uchylenie w całości.
Zaskarżonej decyzji zarzucił:
1. rażące naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 8 k.p.a. polegające w szczególności na niewłaściwej wykładni art. 10 ust. 1 pkt 10 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji, w związku z art. 11 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji i art. 61 k.p.a., polegające na przyjęciu, że S. M. spełniała wymogi formalne w dniu [...] marca 2011 r., a nie w dniu [...] lutego 2011 r.
2. naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 2 i 32 Konstytucji RP polegające na niewłaściwej wykładni art. 10 ust. 1 pkt 10 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji, w związku z art. 11 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji i art. 61 k.p.a., polegające na przyjęciu niewłaściwej daty badania wymogów formalnych spełnianych przez S. M., czyli dnia [...] marca 2011 r., a nie – [...] lutego 2011r.
3. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 77 § 1 k.p.a. i 107 § 3 k.p.a. poprzez pozostawienie bez rozpatrzenia w uzasadnieniu decyzji argumentów podnoszonych przez skarżącego dotyczącego właściwego momentu wszczęcia postępowania o powołanie na stanowisko komornika sądowego, który ma znaczenie dla badania wymogów formalnych wniosku określonych w art. 10 ust. 1 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji.
W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał na błędne ustalenia Rady Izby Komorniczej w [...] zawarte w uchwale Nr [...] z dnia [...] marca 2011 r., w której stwierdzono, że obaj kandydaci: S. M. i skarżący spełniają warunku formalne określone w art. 10 ust. 1 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji. Rada Izby Komorniczej w [...] błędnie przyjęła, że staż pracy należy liczyć od momentu powołania przez Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] na stanowisko asesora komorniczego. Tymczasem, w piśmiennictwie ugruntowana jest opinia, wynikająca z analizy art. 32 ust. 3 i 4 i art. 36 ustawy o komornikach i egzekucji, że powołanie asesora przez prezesa sądu apelacyjnego jest w płaszczyźnie pojęcia prawa pracy powołaniem pozornym, gdyż nie rodzi bezpośrednio stosunku pracy, a oznacza jedynie powierzenie pewnej funkcji związanej z realizacją władzy publicznej, natomiast źródłem stosunku pracy jest umowa o pracę.
Zatem, stosując wykładnię językową art. 10 ust. 1 pkt 10 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji, termin 2-letniej pracy w charakterze asesora komorniczego należy liczyć od momentu zatrudnienia na przedmiotowym stanowisku.
Skarżący wskazał na swoje pismo z dnia [...] kwietnia 2011 r., w którym podniósł (odnosząc się do uchwały Nr [...] Rady Izby Komorniczej w [...]), że S. M. w chwili złożenia wniosku w dniu [...] lutego 2011 r. nie spełniała warunku wymienionego w art. 10 ust. 1 pkt. 10 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji, tj. nie posiadała wymaganego 2-letniego stażu pracy na stanowisku komornika sądowego, gdyż na to stanowisko została powołana w dniu [...] lutego 2009 r., a pracę na tym stanowisku rozpoczęła w dniu [...] marca 2009 r.
Skarżący, wskazując na treść art. 61 § 3 k.p.a. oraz art. 11 ust. 2 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji, stwierdził, że momentem wszczęcia postępowania jest chwila złożenia wniosku do organu wskazanego w obwieszczeniu prezesa sądu apelacyjnego. Dla S. M był to dzień [...] lutego 2011 r. a dla skarżącego dzień [...] lutego 2011 r. Przekazanie wniosków przez Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] do Ministra Sprawiedliwości było tylko czynnością w toku postępowania, wykonaną zgodnie z treścią art. 11 ust. 4 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji. Weryfikowanie wniosków pod względem spełniania określonych wymogów w dniu otrzymania ich przez Ministra Sprawiedliwości, w tym wypadku [...] marca 2011 r., było niewłaściwe i spowodowało, że powołano na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w [...] osobę, która nie spełniała wymogów formalnych. Zarzut ten skarżący sformułował wcześniej w piśmie z dnia z dnia [...] maja 2011 r.
Skarżący podkreślił, że Minister Sprawiedliwości, wbrew argumentom skarżącego, zaprzeczył, że powołana kandydatka nie spełniała wymogu formalnego określonego w art. 10 ust. 1 pkt 10 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji. Organ uznał, że wniosek, który w Sądzie Apelacyjnym w [...] został złożony w dniu [...] lutego 2011 r., wpływając do Ministra Sprawiedliwości w dniu [...] marca 2011 r. spełniał już warunek formalny w postaci wymaganego dwuletniego stażu pracy na stanowisku asesora komorniczego.
Skarżący zarzucił, że w uzasadnieniu decyzji Minister Sprawiedliwości nie ustosunkował się do podnoszonej przez stronę kwestii terminu wszczęcia postępowania o powołanie na stanowisko komornika sądowego, a mianowicie czy postępowanie rozpoczyna się w momencie złożenia wniosku do Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...], czy do Ministra Sprawiedliwości. Moment wszczęcia postępowania ma kluczowe znaczenie dla daty badania wymogów formalnych kandydata. Przyjęte jest, że wszczęcie postępowania na żądanie dokonuje się w chwili złożenia wniosku do organu właściwego. Zdaniem skarżącego, organem wyłącznie właściwym jest określony w obwieszczeniu prezes sądu apelacyjnego.
W odpowiedzi na skargę Minister Sprawiedliwości wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., nazywanej dalej "p.p.s.a.").
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, iż jest ona niezasadna.
W świetle zarzutów skargi za kluczowe zagadnienie wymagające rozstrzygnięcia należy uznać przesądzenie momentu wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie powołania danego kandydata na stanowisko komornika sądowego.
W myśl art. 11 ust. 2 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji, wniosek o powołanie na stanowisko komornika sądowego zainteresowany składa bezpośrednio do prezesa sądu apelacyjnego, który przesyła Ministrowi Sprawiedliwości wnioski o powołanie na stanowisko komornika. W myśl art. 11 ust. 1 ustawy, komornika powołuje Minister Sprawiedliwości na wniosek zainteresowanego, złożony za pośrednictwem prezesa sądu apelacyjnego, w okręgu którego komornik zamierza wykonywać swoje czynności. Przed powołaniem Minister Sprawiedliwości zasięga opinii samorządu komorniczego o zainteresowanym. Samorząd komorniczy ma obowiązek przedstawić wymienioną opinię, w terminie miesiąca od dnia otrzymania wniosku.
Zgodnie z art. 61 § 3 k.p.a., datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej. W rozpatrywanej sprawie obydwaj kandydaci odpowiedzieli na Obwieszczenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 11 stycznia 2011 r. o nowoutworzonym wolnym stanowisku komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w [...], które ukazało się w Monitorze Polskim z dnia 25 stycznia 2011 r. Nr 6, poz. 67. Wnioski o powołanie na stanowisko komornika sądowego S. M. złożyła w dniu [...] lutego 2011 r., a skarżący w dniu [...] lutego 2011 r.
Wnioski przesłane przez Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] do Ministra Sprawiedliwości wpłynęły do organu w dniu [...] marca 2011 r.
Skoro organem właściwym w sprawie jest Minister Sprawiedliwości, to datą przesądzającą o wszczęciu postępowania administracyjnego, w świetle art. 61 § 3 k.p.a., jest dzień, w którym żądanie strony zostało doręczone organowi uprawnionemu do wydania decyzji. Wniosek S. M. został co prawda złożony w Sądzie Apelacyjnym w [...] w dniu [...] lutego 2011 r. (zgodnie z wymogiem określonym w art. 11 ust. 2 ustawy o komornikach i egzekucji), jednakże do Ministra Sprawiedliwości wpłynął w dniu [...] marca 2011 r. Zatem, wszelkie skutki prawne dotyczące sytuacji prawnej S. M. należy oceniać z uwzględnieniem tej właśnie daty.
Jak wskazano powyżej, wniosek S. M. wpłynął do Ministra Sprawiedliwości
w dniu [...] marca 2011 r., do którego uprawnień, zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji, należy dobór kandydatów do zawodu komornika sądowego. Minister Sprawiedliwości działa w ramach tzw. uznania administracyjnego, dokonując oceny wszystkich kandydatów.
Art. 10 ust. 1 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji, stanowi, że na stanowisko komornika może zostać powołana osoba, która:
1) posiada obywatelstwo polskie;
2) ma pełną zdolność do czynności prawnych;
3) posiada nieposzlakowaną opinię;
4) nie była karana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe;
5) nie jest podejrzana o przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego lub przestępstwo skarbowe;
6) ukończyła wyższe studia prawnicze w Rzeczypospolitej Polskiej i uzyskała tytuł magistra prawa lub zagraniczne studia prawnicze uznane w Rzeczypospolitej Polskiej;
7) jest zdolna ze względu na stan zdrowia do pełnienia obowiązków komornika;
8) odbyła aplikację komorniczą;
9) złożyła egzamin komorniczy;
10) pracowała w charakterze asesora komorniczego co najmniej 2 lata;
11) ukończyła 26 lat.
Minister Sprawiedliwości jako organ administracji publicznej wyłącznie uprawniony do przeprowadzenia postępowania administracyjnego, dokonuje kontroli wymogów formalnych wniosku w chwili, gdy zostaje on przekazany przez właściwego prezesa sądu apelacyjnego wraz z opinią izby.
Minister Sprawiedliwości prawidłowo ocenił, że przekazane mu przez Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] wnioski S. M. i skarżącego spełniały wszystkie wymogi formalne i nie mogły zostać uznane za bezskuteczne w trybie art. 64 § 2 k.p.a., lecz musiały zostać merytorycznie rozpatrzone. Ustawodawca nie zakreślał innego terminu spełniania wymogów ustawowych, niż ogólnie przyjęty czas złożenia wniosku do organu uprawnionego, swobodę dowodzenia w tym zakresie ujął poprzez zapis art. 12 ust. 1 zdanie 2 ustawy, iż na okoliczność spełnienia wymogów kandydat "może przedstawiać opinie, świadectwa i zaświadczenia".
Obaj kandydaci, składając do akt decyzje Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...]: skarżący z dnia [...] stycznia 2009 r., zaś S. M. z dnia [...] lutego 2009 r., o powołaniu z tą datą na stanowisko asesora komorniczego, wykazali, że od tej daty biegł ich staż asesorski. Jego minimalny, wymagany okres upływał po dwóch latach i w dacie wpływu wniosków do Ministra Sprawiedliwości (w dniu [...] marca 2011 r.), obaj kandydaci spełniali wymóg z art. 10 ust. 1 pkt 10 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji, czyli pracowali w charakterze asesora komorniczego co najmniej 2 lata. Innymi słowy, dowód ten został oceniony zgodnie z zasadą określoną w art. 80 k.p.a. - na podstawie całokształtu materiału dowodowego.
Należy zauważyć, że sądowa kontrola decyzji w sprawie powołania na stanowisko komornika sądowego wiąże się równocześnie z kontrolą decyzji w sprawie odmowy powołania na stanowisko komornika sądowego pozostałych zainteresowanych, w tym skarżącego, także z punktu widzenia przestrzegania ogólnych zasad postępowania administracyjnego, m.in. wyrażonych w art. 6, 7 i 8 k.p.a., zbadania w oparciu o art. 77 § 1, czy przed podjęciem decyzji organ dysponował niezbędnym materiałem dowodowym uzasadniającym rozstrzygnięcie w postaci wyboru jednego z kandydatów i czy dokonał, w myśl art. 80 w zw. z 77 § 1 k.p.a., wnikliwej i wszechstronnej oceny okoliczności faktycznych istotnych dla takiego wyboru, a tym samym ich uzasadnienia na zasadach określonych w art. 107 § 3 k.p.a. przy uwzględnieniu przepisów prawa materialnego mających zastosowanie w sprawie.
Równocześnie, należy podkreślić, że sądowa kontrola legalności decyzji uznaniowej ma zakres ograniczony.
Decyzja uznaniowa może być uchylona przez sąd administracyjny, w wypadku stwierdzenia, że została wydana z takim naruszeniem przepisów o postępowaniu administracyjnym, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. O tego rodzaju naruszeniach można mówić, gdy organ nie uzasadnił swojego wyboru, pozostawił poza swoimi rozważaniami argumenty podnoszone przez stronę, pominął istotne dla sprawy materiały dowodowe.
Zdaniem Sądu, takie uchybienia w rozpoznawanej sprawie nie miały miejsca.
Skoro chybiony jest zarzut skarżącego podważający spełnienie wymogu formalnego przez S. M., to nie wchodzi w grę naruszenie art. 6 k.p.a. stanowiącego zasadę, że organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa.
W ocenie Sądu, brak jest także podstaw do uwzględnienia zarzutu naruszenia art. 7 k.p.a., stanowiącego, że w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli oraz zasady wynikającej z art. 8 k.p.a., iż organy administracji publicznej obowiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli.
W sytuacji, gdy o jedno stanowisko ubiegało się dwóch kandydatów, którzy spełniali warunki formalne do objęcia stanowiska komornika sądowego, organ dokonując wyboru właściwie i czytelnie wskazał okoliczności uzasadniające dokonany wybór, który nie był dowolny. Organ miał podstawę, by wyżej ocenić kandydaturę S. M., która ukończyła studia prawnicze oraz egzamin komorniczy z wynikiem lepszym niż skarżący.
Należy zgodzić się z Ministrem Sprawiedliwości, że w interesie społecznym jest, by najważniejszym kryterium gwarantującym - przy wyborze kandydata na stanowisko komornika sądowego - prawidłowe wykonywanie obowiązków było jego doświadczenie zawodowe poparte gruntowną wiedzą praktyczną i teoretyczną. Także, że celem wyboru kandydata na stanowisko komornika sądowego, spośród osób spełniających ustawowe wymogi, jest wyłonienie kandydata posiadającego kwalifikacje stwarzające prognozy najlepszego wykonywania tej funkcji.
Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło